Google
This is a digital copy of a book that was prcscrvod for gcncrations on library shclvcs bcforc it was carcfully scanncd by Googlc as part of a projcct
to make the world's books discoverablc onlinc.
It has survived long enough for the copyright to cxpirc and thc book to cntcr thc public domain. A public domain book is one that was never subjcct
to copyright or whose legal copyright term has expircd. Whcthcr a book is in thc public domain may vary country to country. Public domain books
are our gateways to the past, representing a wealth of history, cultuie and knowledge that's often difficult to discovcr.
Marks, notations and other maiginalia present in the original volume will appear in this flle - a reminder of this book's long journcy from thc
publishcr to a library and fmally to you.
Usage guidelines
Googlc is proud to partncr with libraries to digitize public domain materials and make them widely accessible. Public domain books belong to thc
public and wc arc mcrcly thcir custodians. Nevertheless, this work is expensive, so in order to keep providing tliis resource, we liave taken stcps to
prcvcnt abusc by commcrcial partics, including placing lcchnical rcstrictions on automatcd qucrying.
Wc also ask that you:
+ Make non-commercial use ofthefiles Wc dcsigncd Googlc Book Scarch for usc by individuals, and wc rcqucst that you usc thcsc filcs for
personal, non-commercial purposes.
+ Refrainfivm automated querying Do nol send aulomatcd qucrics of any sort to Googlc's systcm: If you arc conducting rcscarch on machinc
translation, optical character recognition or other areas where access to a laige amount of tcxt is hclpful, plcasc contact us. Wc cncouragc thc
use of public domain materials for these purposes and may be able to help.
+ Maintain attributionTht GoogXt "watermark" you see on each flle is essential for informingpcoplcabout thisprojcct and hclping thcm lind
additional materials through Google Book Search. Please do not remove it.
+ Keep it legal Whatcvcr your usc, rcmember that you are lesponsible for ensuring that what you are doing is legal. Do not assume that just
bccausc wc bclicvc a book is in thc public domain for users in the United States, that the work is also in the public domain for users in other
countrics. Whcthcr a book is still in copyright varies from country to country, and wc can'l offer guidance on whether any speciflc usc of
any speciflc book is allowed. Please do not assume that a book's appearancc in Googlc Book Scarch mcans it can bc uscd in any manncr
anywhere in the world. Copyright infringement liabili^ can be quite severe.
About Google Book Search
Googlc's mission is to organizc thc world's information and to makc it univcrsally acccssiblc and uscful. Googlc Book Scarch hclps rcadcrs
discovcr thc world's books whilc hclping authors and publishcrs rcach ncw audicnccs. You can scarch through thc full icxi of ihis book on thc wcb
at|http://books.qooqle.com/|
<^^ ^93(?.5
■Kai: HARVARD COLLEGE LIBRARY!fta
Q
B.IBLIO T HE C A
C R I T I C A.
VOLUMEN PRIMUM.
m
LONGINUS/
X
- JMSTELODJMI^
Apud PETRyM DEN HENGST,
MDCCLXX IX.
' 1
n
\.
* •
^ l_ ^
1 •
/fJ'^. ^b^' ^^'
* W-l
\i\.y. \:*:^s.s^ \ ;- (^ ' .
i» -^
t ^
-*
T- « • • •
: ,^i •'--v^a;-/./
• ..—— _
*•«-
*- ^»
«1 i;. ^ a 0 A '. 'C ?. V, V.
,T 2 I) ;' n TI v; . CE I •. Tj ;[ x 3 <I J •- '.
N^
t \
L. S.
'Jj)iu & midfum hoc nohiscfm cogitavimusr (fuid
xauifae esftt^ qUod antiquarum literarum Jludia
apud plereique nojira ' aetate refrigescerent fi?
fere in coniemtum abirent. :Nm fi memofiam
fuperiorum fioulomm repetifnus , his praecipue
ftudiis majores nofiros a bdrbarie liberatos^ huma^
nitatique refiitutos^ reperimus r^ fi ad nofiras
ipfi mentes attendimus , facUe intelligimus , unam
kanc esfe discipUnam^ cum ad cognitimis fuavi^
fatwfi tum ad ingenii frudtim , uberrimam.
Sed hujus edUmitatis am afias cogmvimus esfe
eausfai^tum eam haud nmimam^ quae effecit^ ut
hanc fcf^tionm fuscipermus^ Nam ut afs ho-^
fmttUm fiudiis ftoreat , opus est , non folum yiris
egregiis , qtd earn^ faSfifent :& prcfiteantur ': fed
ipfa quoque ars yduti in Jucm prodire debet fi?
yocem efferrefuam\ qua^ & artificum opera ad
paklicm notitim cekbrentur^ & aliorum aures
ferfmmt > mgema^ ad ejusdem kudh Jiudium
* i ex^
/
IV P R A JE F A T I O.
txcitentur. Fidemus quotidie literulas illas^
quihus inanis ac hrevis yoluptas propofita est p
ita fe in yuigus ja&are^ ut \earm firiptimcih
lis atque diariii aHarum ^dirin^rm ftudia abr
forbe^tur ! Quin igitur illae literae^ quae cer*
tum permanfurtmquc ingenii: fru&um firunt t
tandm ex umbra ermpanfy fudhwa in luet
ponattt atque ex^imti hominesifte acognosfendi
leyitate ad accuratae do&rinae flueRtm reyocent?
jitque ad iflud ^us nos. literis hii omnem no'
flrm curam, dOiientimi induflriam, dicare'.&.
conjecrare projkmur., Qua qmdemM regra*
tiam nos inituros Jperamus ^ nonfldame^flth
diofos harum literarum » fed apud mmtrfam
etiam ciyitatem eruditam » cujus fmitati amfu'
UmSi cayendo, quantum in nohis est^ ne ejus
qttafl fioSy Hfftti^ yenuflas, penitits^ exarescatf
Matio Qperis Haec est^ ut, ad exemplum kujus
UheUiy alii JidHnde edantur^ in quibus referatur
de noyis libris ix literis Rmams , Graeeis , ^
Otientalibusy ta vomtur i ^ in eedem genere
ine^
»^^
^RAEFATia V
auiUm dispttteUms faepms a^antur, Ai->
^ AOfC m ptmnttani' ex hmimm eruditorum
firitetvtia admiftifiraturos esfe; kac nuudme Se caus*
Jii-mfidimsi quad viri fraefiatttes ingenio dd-
emta^ Speramtuitis fuam pMidti funt. Spa-
iimriu qu9 yerfemrt tantum-efit, quantunt
Oitim visati^poUftas patet: quae quidem^
auSore JHmfierhufiO', omnes huntahitatis ^sci^
fHnas comple^i^-, & in ^diarfrequenter egre--
i
d^tir^ Atque 6be fpatium mn ita antiquarUm
U^j^rwn tancdlis 4iircumfcr^fimu5, quin per re^'
tbHtkra, efusqae^ 'fiudia vagemur , fcriptisque ac
^rS»' ■ omnikti Ucum dmus v qm quidem di^
fUHrn e$tm'ds^Jnae ehgmtia conjm&ionm hO'
W^ yideantiO'^ " %t hae copid at yarietate non
erit quod kuic operi alimde Umdnium pefams.
Praefiabims eam fuayitatm , quam ipfae literat
fpontefermt, magis aufieram & folidam , quam
dulcm atque decoStm. Ceterum cenfura nofira
fn^txime occt^ahitur in iis libris , quibus yel au&o-
ris^ yel editoris&intfrpretis, yelargumenti, prae-
VI PRAEFATI.a/
ftantiai monmtm aHquod addit; .de Hsmie:9C'^,
eurate in utramgtte partm eyponemus^ ita\ Mf^
in celebrandis yimtibus, & rspr^ien^mdfs yi\
tiis , unict yeritatem fequamur.^ Qtm quidem
Ijbertatem nemo; erit, qui , fuperbim. m^if , . qum.
literarum causfai fimfisfe nos p^eti Nam-h*
yiwn hominum (irrores nec cautos le&ores iftji-
ciwtt , & ipfifita levitate eyahescmt: ^maffno;
rum yirorum errores auEforitate pkmmm tuh
cent, fiP celeritfs animos fopiuntl & in iis altio-
res radices agtmt. Et tiosiis, :quiy. fi qita ^^
fuerimus, nos admonuerint ■, gratiam ^abebiiutSf.
*
Neque enim alium uberiorem , ex toP^ /toc« Utera^,
rum ftudio, fru^urn capere nos p^tsfe, judicamSi
* »
quam ut errorihts • quetidf^ Sf prg^jfbMcatis opi»
niotiibus liberemur,-
«4 w •
»1
» . » ■ • . •
•
■ ■ • p >
t ....... . i
"• .- *
• * - «
• -
» ■. ', ■— . 1 1
• •• • .» . , - . «A.S^f»«
••
•
HT-
^^-
BIBLIOTHEC AE
C RITIC AE
P A R Sr P R I M A.
M. T. CIGERONIS bpera tmmia ^ ex
recmfione ^o., Aug. Ernejii^cum ejusdem No-
tis fi? Qayi Ciceroniana. Fol. V. 8 ma§^
Halis Sax. 177^1
Volumen Primum , quo Ubri Rhetorict cofi^
iihetttur. 1772*
j^eqae fcnpcor ^ft iillus ex tota aiitiqoltsite eiltdita
Cicerone pcaeftantior ^neque ez omnibus iis viria, qui^
pofl: reftituta bonarum licerarum (ludia^ in eo expo^
liendo emendandoque operam pofuerunt fuaHi » quis*
quam anteferri debet Joanni Aug. ISne&o. Icaque
faaud temere nobis cenfurae hujus initium ab eo li-
bro ducere videmur, qud fimul & au6loiis excellen'^
tiilimi opus & inteipretis acntiffimi artifidum con*
tinetur. Ac de Ciceronis quidem landibus fi verbum
adderemus, haud liberaliterde le£iQntfn noflrorum
A inge-
% CICERONISOPERA
ingeniis judicare vider^ur. Neque T£ro Emdfli
nomen cuiguam obfeurum efle poteft ; qifis enim eft
locus , noftra aecate , in quo bonis liceris aliquid cribuar
tur , quo bujus viii fama non pervenerit ? Quare
nos in rem praefentem veniamus» ac de meritis
Ernefli in Ciceronem, quae hac editione ceinuntur,
exponamus.
Emefhis igitur^cum primum ante quadraginta aa*
nos Ciceronem ederet ^ folum textum dabat e Gro-
boviano exemplari, fiibjefla locis difficilioribus va--
rietate leflionis ; cxnnem vero iUam materiam, qpiae
ad intelligentiam rerum verborumque pertineret , ia
Qavem conjiciebat five Lexicon tripercitum , cujus ii»
prima parte Leges , quae a Cicerone laudantur, fecunda
hominum locorumque nomiaa, tertio verba explican-
tur , quibus etiam quarta pais adje£ka eft^quae Grae'
cas Ciceronis voces continet. Atque vel fola hac edi-^
tione immortaliter de boiiis literis meritus efl.
Nam & in Chve omnem Ciceronianae do&rinae
fylvam dilttcide ezplkut , mukarumque renun & ver*
borum vim, quae antea perverfe intelligerentor, ape«
ruit, maltisque libris brevia, fedetegantia accurata*
4^e , addidit argumenta ^ & praefatione ad St^Iitium
de au£loritace, ingenio, do£lrina Ciceronis, & de
rtStz degantique ratione legjendorum tia£tandorum«
que veterum faiptorum, tam luculente tamque
egregie diiputavit , nt huic difputationi in laudatiffi*'
mis praefetiDflibos merito tribuendus fit locus.
Poft-
s^
t^dteft, cum omne ftiK&ufn fuufti cionfeitet ib
Gtaecoft Latinosque ieriptored etneiKla6€}os atque
edendo^ , nullunique fere eflet diiciplinae genus , guih
illud fcriptis iHuflraret fuis ^ brevi id e£^cit , ut , cuiti
in oniniuin do6fainarum literarutnque generibus tx*
celleretf tum in Latinis literi^y una omnium erudito*
rum codientieiiti voce^ principatus ad eum deferrel*
tun Ndm iibique in ejus iaiptis apparebat do6lriila
Varia, judicium & ienfiis veri pulcrique acer ac li-
matus ^ critica ratio elegans ^ accurata , & ;id mathe-
tamticam fere feveritatem exaAa. Huc accedeba(C
Latinae orationis facultas tam excellens atque egrei-
gia , ut qui hac laude propius ad ipfius Ciceronis ptae-
(lantiam accederet , ex iis , qui nunc fimt ^ repertus
fit nemo. Itaque fadlum efl:, ut ornnes, qui aliquid
auftoritate apud Ernefhmi valerent > eum flagitare non
definerent , ut , quara operam juvenis Ciceroni prae-
iUtif&t , eandem maturiore jam aetate inflauraret at-
que augeret. Neque enim dubiiim efTe poterat,quin,
cum Juveralis opera multis partibus utilis fuiflfet
Ciceroni , haec aetas & doftrina ei prorfus falu-
tifera fatura efTet ; praefertim , cum omnes fadle iii-
tdligerent , & Ernbfhis ipfe fateretur , ffe Ciceronis
leftione adeo dele'£lari , ut eum diem fete nullum de
manibus poneret. Horum igitur precibus viftus pro-
^dam depofitam iterum ibfcepit, palmariumque
Tnunus eruditae civitati abfohrit. Quam vero & in
univerfi' operis defcriptione & iingularum pardum
A 2 per-
4 CICERONIS OPERA
perfefUone, racionem fecutus fit, age videamuf.
Eicemplum^ feu textum^hac editionereddiditGrutO'
rianum : ad quem enitadandum & conftituendum libros
multos antiquos, cum fcriptos tum typis expreffoSy
adhibuit , multasque praieterea ,^mendationes ipfe fuo
ingenio peperit. £x lautiore bac critica iupelleftile
notas iubjecit textui , fed ejusmodi faltem ^ quibus
vel vera Ie6lio vindicaretur vel falfa argaeretur.
Nam tota illa obfervationum copia , quae ad illu-
flrationem rerum verborumque pertinet, in Ciavi
iepoflu efl, ut in antecedentibus editionibus^ Ve«
rum de Clavi poflea exponetur.
Sed , ut fingulae operis partes habent peculiares (uas
praefationesjfic univerfo operi communis ac novapnic-
niifla efflpraefatio^quamexvero '7fpoac»^ov TtjAocuye^
vocare pofFumus. In ea hoc egit Erneflus^utuniverfe
deCritica Ciceronianadiceret,& veluti formam per-
fefti Critici Ciceroniani proponeret, Tota ejus ratio
cfl bipertita: primum ipfe perfe6his Cridcus <:ice-
ronianus informatur , & ciim ejus exemplari compa-
rantur^qui anteErneflum in recenfendoCicerone ver-
fati funt: deinde, ut in fingulis operum CSceronis
voluminibus.de editionibus dicitur , fic in hoc, veluti
aditu operum univverforum, de editionibus eorum
.accommodate ad oiticam rationem exponitur.
Et Critici quidem Ciceroniani perfe6U laus
quatuor virtutibus cemitur. Prima eft exquifica
l^atinitatis fcieQtia in ilngulis verbis fonoisqu^
di-
feX/EDIT. J. A. ERNESTL VOh. I. 5
<ficend}: ieconda , eadem in analog^a linguae
univeifae» uc in cempoiibus, modis, fimilibus-
que : tertia fenfus venuflatis » concinnitatis , nu-
meri^ atque foni orationis Ciceronianae : quarta»
ufus refhis & accuratifi librorum tum rcriptorum
txun editonim, cum ingeiiio odorandae verae ]e6Uo-
nis per yestigia ejus in libris antiquis. Ac nos qui-
dem veremur nfe anpiftius, quam res ipfa pati-
tur , Crkicus circumfcribatur ., cum intra verbo-
rum & emendationis fpatium induditur, Nam uni-
verium Critici munus confumitur in aperienda rerum
vetjerum.intclligentia; ejusquednae iimt partes, al-
tera locorum depravatorum emendatio , altera obfcu*
rdrum iUttflratio. Atque haud fcio an plus ex illu*
ftratione quam emendatioae utilitatis ad veterum
fcripta pervenerit. Et meminimus iaepius nos in ob-
Tcuros loQOs incidere, qui, cum ingeniosiflimis con-
Jeauris a viris doftis centati effent, fecile ohfer-
vatione ex incerioribus literis profeaa vindicaren*
(ur. Sadredeamus ad Empftma Lariniraris foien*
tiam inCridcaCiceronianq fummam debere ezfbure^
res ipTa loquitur. Conftat enim Ciceroriis aecate ,
lum alioinim , tum ipfius ia primis , ingenio , fludio^
;ate , ad etm perfe^neip addufbun iuiffe & JUtiM«
^t^m junhreriam & ocftionis. cujusque.formam , ut
major ix»i modo extitericnulia iimquam,* fed ne co
^juari.qiiidem poife videatur, ejufqueadeo perfedtior
fis exemjdum umun cercifflnpum & pulcerrimum io
A 3 Ci-
a CICKHONISOPEHA
CicefOBiadiiB U^ extsnii CoQtioetur atttem .lAld^
nit^s duabitf rebuis , ^uamm prina {lofiM tift in
iBngulis varbis & pbmfihuiB , Cum otniiibqs, tum
iu primis- exquifiti^lbus ^ afiquid profNJad coni'*
mendacioms hsibeAtibUs; alteta iu s^nalogia lin^
guae in (ingulis^ verbis in primisque eorum variaa-»
dorum (Iruendorumque modo, ut ne c|uid, <]uem»
admodam il^ Cic^ro praecipit , iq generibus t
numeris y caHbus atque eiiam temporibus aq
modis , difcre^t, Ac de hujus partis Tctentia ratio*'
neque eo magis dicendum eft. quod ^am, inter
omnes interpreces CicQropis, primus cepiile,e|usque»
in aniraadverfionibiir/ quaedam pra^oepta iparlKfe,
videtur Emeftus } cum antea ipfi faepiUs viri
6oSd in reAo tempoiim modorumqu€[ u(u fhi«
£luafenc. Veluci » cum Ladfii , esc imitatiQne Grae«
c^um, haSlfe ^o fiid dicer@nt, ^ nm ksbeo quoS
dicam : nam id verbum conjungebant cum quod^ u(
Graeci odx ix^ 'i^nh u^tt; libraru ^pius, ex
frequentiore Latinorom fbotiula , nefcio quid dicam ^
illud - quid aifiim&iuiit , . peiperamque feceiunt non
babeo quid dicam. Simiie quid ^ddic partieu»
lae cum , «jmie , ubi isetioDem eaufamqufe expri»
mit , conjun£t£vo jungitur, ubi tempQs, indioativo^
Habet enim hoc Gtaeca (ingua » atqua ab faa(
Latina , ut omnem varifttatem temponim djflii)6):e
definiat. £t Cicerp^Or.III, lo , abenr^dioiiem a tem»
pore legitimo ^equat plane abenationi in ooaew^
ge-
■»-
WBmmss,
zt tmt: i a: fcn^^Ti. vot. t 7
^nediKis^ ;& cafilM». Nec id modo ad fiogpbnmi
verbomin tempoia pertinec, t^ etjam ad tempo-
• * *
fum nexiiih atqae confecutionem: nec qui dizerit
^mmt firi dkm » aut mukos uudin qui puiabaim , mi«
tm pecdit^ quam qui pmtam magnam auc mentem
bamim. SSsrdHs eftiatio modorum eaque muldplex,
quoram ufiis non diligenter cognitus ma^mm nu-
merum vitiorum in libros induxit; in primis ille qui
efl: in conjun&ionp membrorum per prononiina » rela-
tiva maxime, aut pardcuhrum^ quibus niembra co-
pulantur, denique tota forma.orationis^ vel dire^ie
rcs exprimentis , vel ftipenfie alicunde , obliquam
dicunt, in quibu9 etiam proeBvior eft laj^us, quod
linguae recentiores in eo ilbm fiibtilitatem nec ier*
Vaiit 9 nec omnino capiunt. Itaqoe nos/quo. ma^
\quotidie videmus viros ceteroquin Latine non indoftos^
in faac parte , fcribendo errare^ eo vehementkis opti^
tnus j ut' ipfe Erneftus kmc jracioaem , qa^m btiev&us
-jiraeceptis in eo Rhetorices fiiae eapite, quod eft de
eleg^tia, indioavit, fingulari fibello perficiac atque
^bfdvat. Hunc enim qui cum ipfimm au£lorum
1e6lione eoqunxerint , nae ilfi c^tifltma via bene e^
mendateque lcribendi faculatem aflequentur y atqufe
cmnibus omnium Praeceptis vel Fw»ianwntis SiiK ae*
quo ammb caiebunt. Sed de reliquis di&bus Ctjs
tici Ciceroniani virtutibus fi omnia,quae abEmdlo
egre^e dilputata fiint, leferremus, narrationem tn •
Ciai fineflfy quos nobia c^lfifir ndfiri ratie* drcumiirip*
A4 fit.
8 C I C E R O N I 9 O P E It A *
fit \ coQtitieie oon pQiTeiQUs. Qiiare ea tspkmk ooiqn
metqoial>imu8^ quae ^Aem^ partftpemeo^^ticiois^qu^
vulgo CQPJeftura yocaw? , pertii»nt. „ ^ non
Qnmia, ioguic p. ip » per libros laqari poflimt ; etiani
ingenii ^uaeda^i in eo & doj^inae pa|:s ^ft^ coq-
ie£taram vulgo npn bepe vocant : Enira vero hic
^Qon iempef conje£^ivra re$ ^gicvr : qan\ ea io. dubiis
iQodo re^M^s locum babet, e((qite pl^rumqfie incerta.:
fed £iepe etiam . judi^io certo , quod ifi emeni-
d^do Criticns fequi debet, i;t ^epe & a multi^
fafiiiim eil, inyitis quamquam liuj^s arc^s qon iacis
pericijs, Nam quae feqin<^m eas raciones , quas
fi^pra explicayimus , fiiaQifefte funt vicipfa , ea qui- .
dem etiam (ine libris coiriger^ nepe^arium efl, nep
copwnittere , ut vitia relinquantur in (Picex^sius or^
tionci quae in no{h:is eloquentiae Latinae tironibus
Qepo iatisLatine dofhis fer^t. Scatui Lacin^catem ve»
lam .poftular.^ rm h^(^ qufid ^crii^m ^ nop ^idfcrir
bam : id trj@nta v. c. ^emplis finnatum t^ iibris ha»
bui, in quibus ^d^ikt^ ubi aUi quid habjerent.
^on ergo necellario CQrri^am ac jure in exemplo
primo iS; crigefimo , et;ian) (i n^Uo in aliq lij^^^o r^
pererim?"
In fcc^nda praefationis fe^one receaientur illae
(^iceronis editioqes ^ qjjjb^s uniyerfa ejys opeia conr
tinentur^l^epecicis pmnibus, inde a prima ill^ Romang
Sveinhemii, & Mediolanenfi Alexandri Minucianj
«nni i4y?. & I4fl9- quan|l ipfe M>a^. Bk^ieftusi ,
EX EDIT. :J. A. WINESTI. VOL. L p
quaiqae (Sraeyiqni ne^igenter ufwn efle didt^ i»
gue ^d le^entiflbqam Parifinam Laleniandi 14 vdimu
fbnpae duodeconae* Tota haec diiputatio / ib goa
^iligenter de iingularum editionum audoriute unios*
que ex altere^ quafi prQgoatione ezponitur , & de
interpretum meritis, i^genio, dofbina^ accurate fla-
.^uitur: haec igitur diiputatio cum ejusmodi fit, ut
liaud quaquam a nobis in compendium redigi poffit,
accedaipus potius ad recenfenda Imjus operis deio-
^ps fingula voluQiina , iuitio hi^o a primo , quo Ittiii
j^torici continentur. £t bi quidem fiiperiori a^
tate^ iQPge minos opteris, ejus.artis curam e^vti
funt » quae fcripia antiqua libecat a cpmiptelis & ^
pis. Nam pr^eftantiQimi Ciceronis cpTredores 6c
jncerpretes , P. ViQorius & Fa\ilHS Manutiiis, omni-
lim dilige ntiflime Eptftolas Ciceronis , in primis eas^
quae fun^ st4 diverfof fcriptae, tra&arunt » quodiper
eas maxune aditus juventuti ad X^tinitatem cpgnS»
j^endam & bepe icribendi facultatem patefieri ibl&
bat;ceterislibr}S9 qui vel ad artte pertinerent vel
ad phik4opbi»it9 levi^er Qmnmo- tia&atis , praetdr
«aum de Offii^i^ cjmfculiun. Quare. Emeflus iliii
primis operam de^it, ut libris Rhetpricis integrita*
:iem refiitueret , e^ libris cum fcriptis tum edto^.. :
; NuIlQnun. autem ^librorum tot ibripta esxmfii
tf^aSQt iq Bi^Ii(^ecis , quam eorum qm. ad Hiatt^
901PI iimt. A4bosemendandos adbibuitEcneflus p»
muQ) qqatyor ,«9^1iciim ezcerpta^ quibus ante leiivi
A 5 nemo
/
0O/ CICEROMSr OJPERA
«Di|0 ttitu tsMt B&liothecM Bulliiae LipfieoQff ,
.Wfnklo^iaine , Gue]{»herby tanfte » & quarti ignod,
tsi^ni le^ones igijota manu ad exemplum Verimr-
ipaoum adicripue fiint, ^uodezemplum olim ememc
JEnuBftus ex fiibfiotheca Cortiana* His acceflere e<»
xfirpta librorum fcriptcrum , quae^ ab Oudendorpio ex
MSS.pIuribus magna diligentiacolle^/ediditP. Bur*
.maonus Secundus. V. CL ad calcem exempli receniib*
-joiM Graevianae» quod ab eo ante annos non muitos
•sditum efl. Editionibus iifiis eft, praeter eas,<]uibus
-oniverfa opera continentur , principe Nic. Jaif<»i
Veoetiis 1470. foL librorum ad Herennium &
«ie inventione^ cujus textum conftituit Omnibonus,
ji^uae^e (aepius repedta eft Hne Alicujus novi acces-
fiooe booi, ttt 1474. Mediolani» 1476., fine loci
i& aani nota , Veneriis 1479. , 1487. , & adjefto
ilinniboni oommentario Veaetiis 1488. , 1490.
•Sant camen exempla, gaae fblos libros ad Heren-
mum faabeant , quorum vetusdflunmn Romae fa&um
!eft a Vendelino de Wila^ arttum m^tro a. 1474.
^i. In libris de Inventione, pmeter editiones me-
mofams , & e^cerpta codicum Oudoidorpiana , habuit
•Bnieftu» varias le£tionefe libri Cafl^Hani , guas Cortii»
jnmaigine Verbuigiaaofcripftraty item^ue codicem
ief^itum eix fiibliotheca Gtt^betfeytMa. Sed Juntina
49ikio z^ t5o8. fonxM oAavae, cum in libris ad He^
nqniiim iaqiius dilbedat a Mediolanenfi , in fit^
tamen IMMiolanenfimitocamieiead veribrak
exhi*
i«r»^i'.
temere, Tettcibus le^Qibui) u£ ia r^uis }jbnti
Hfaetoiias 1 . iic: in Iw nov^m rec^nfionem dcdic ,
^oae poffaea in &qii0ntfl)Uft cditiuiiifaQS, propter aii«
^oriucein dSsxotik. <|us« pro i)Bfi fiiic Xn firuto nti-
ous fm lellx &Qeftiv. ijuaiD jn ceteris fibris ; natti
nec icripcum iS)rQnriiec edioiqi illom prindpem Eo^
taae^ FaQoartioiSrSiireiidbeQxiQ» quo /rM dejffotM
'4fm ceteris coq^ineiicficuncur» jepericepocuit; C^iam*
i^am eJQs edicioDi^ texcum ^ in exemplis Veniib
' Andreae Afcolani $485» np^umefie, a coQJe^Shiiae
rVeiitate baud 4d>hDrrere videatur^r JLibri ejusy ^
t&dtur Ora$orr ^ejtemplum prinmm j»ventum cft 9
Gerardp ha^akegao i Laudis Fbmp^ Splfajpo^
I4am quod volgo Vici dp^ ^b ^alibros di Ofa^i^
pmican in^ciitda eQe dicunt , in eo mamfeftus efi:
"error. Hune^cbdtcem a Gerardo Ipandi^eaoa im*
petravit defcfibiqQ^ avravit fiansmus, gnod ex ipii
^jiiS ad nGesardtmr : «pttfi»la jotetiigitur, £x ^
Bar2i2ia9o acem^^fluxere reli^ bmoia ^ feripiti
& tjrpognpbon» &cmu&s esq^refli; ac i^ iflis Uber
WictenbergeiiKfis fiibliotiiecae ^.^^jpiem Emeftui xA^
&m left per veteimn jSma wom JUtceitim, Juidi
veteris ^ Hiftmjae ioolnis, omioimi qai ^fiam
iiint., doariflimnin/ fioQ librx)^ . cbNciDCttQ^ Okj^-
iw , Topica «^ Ite^(»et ^ . 4^^ prabftitio QntiqN
iiuQi Acicliinif ift Daniefl;bdi^^ de optimocgeooe
,^ De
%ft CICERONIS OP.ERA
i Deniqae io Partidoiiibtts habait quoque £rhii?
igenTem librani fcriptum , de quo inox dioetur.
. In libcis de Orai^re, Emeftus' nmlto phira fubfi*
-^ ad emendaodum habuit , quam in aliis Ubri&.
Nam quamvis primis illjs ^ Suhhceifi a Fazmartio
.Sweinhei^ioque.fa£ta,& Homana, AnnL 1486*9 edir
tidhifatts caniit , copiae tamen aliamm. editionum
^ei non defuerunt , interque iUas ezempla quae hx»
fiilos libroshabent, Waldaiferi A.i4?o., aliud fioe
: lod & temporis - nota , Venetum 1485. Junti-
-num, Aldinum, Phil. Mebnchtbonis LipGenfe, Stre-
1 baei , Cockmanni » BearciL Nam PbiL Melanchtbon ,
!egregitts bonaxum litsr^rum yiiuiiex ». hos libros edir
«dit cum noti^ farevibus ' & fcfaofiis Hagenoae »
,15^5- 8vo. Nonr nrnlto poft Lod. Strebaeus eos
Parifiis edidit. ciliafh^tos lucuientisGma commen-
•taria» & enasQGhtos ;dele6tis judicio fuo, ex lir
dbriseditis, leflianlbos^iis, quas optnnas putai^t. Sub
ifioeR) Hiperioris feculi , feparatim^editi SMit a Cock-
^maanoy fubjeftis leftionibtts esc^quin^. eodidbus
ifiripiis . QxonienGbiis y & tphm^m edirionibus.
•AnnOi denique /hufu& feculi dedbo &xto , ^ ple-
^\ .diligenrittsqQe.anna trigefimo fexto, recenfiti
lemelidauque fuht a Za^h. Pearcio^' i^iro;eIegantis m*
>geoii&do&rittae,cum ex o^iis Gbcfcmanniamis tum
.^[Qin]Ue aliis libris &qpds^ & «ditipnibiis MQdbL
ti49Si>& Vieneta i;4?t8 » tnmeriaA judido fuo, in
quo Latiniute maxime & rebus nitetetoi. }& Jtnt
'•[ tan-
EX EDIT. J. A. ERNBSTL VOL; 1 ij
tancisqae fubfidiis acceflit codex Erlai^enfis fec. X.^
qui mulcas bonas fuppeditavit lefiUoDes ^ uc doleQ»
dum fic eum mukis locis lacunofanl efle,
Sed 9 peragrau hac parce , quae veremur ik
^uibusdam enumeracione edicic«ium horrida vi^
deatur ^ veniamus in amoeniores locos laetaque
vireca, acgue ipfius arcis Eraeftinae eleganciaiii
fpeSmus. Ne rerb in tanca rerum. copia oculi
noftri mencefque diftrahancur. ad varia ipeflacuhy
nofl^ram cenfuram ad unum praeftantifllmum de
Oratoie opus adftringamus , ncftrumque de arto
expolicioneque Erneilina judicium incerponamusi»
Ec cum cancam vim habeanc hi hhn ad imbtten^
(dum adimum pulcri venuftique fenfli ^ quantanx vis
alius ex coca^anciquicace liber, neque quisquam
fere ad doftrinaq eleganciam proficere poflic, nifi
eosIegaCy difcac^ in finu ferac, videmur nobis haucl
ingracum fa£luri bonanim licerarum amancibus , fi iit
*hac cenfiiia ica verfemur^uc ex ea aliquid vel diede*
lae vel lucis ad hos Ciceronianos libros perveniac»
Lib. L Cap« 43. in ea paite^ qua CraflSis ftudiuoi
juris civilis commendat » haec func verba : Nam y fiv^
qum alima Jiudia dekSant , piurima tjl ^ in mm jun
ciyili 9 & inPomificum libris^& in XII tabulis,an$iqui'-
tatis effigies y— fivc quis ciyilmfcientiamcontcmpletur^
totam hanc , defcriptis mnibus civitatis utilitatibus ^
partibus , XII tdbulis cintineri yidebit ; five qum ijla
praepotens £f gkriofa pUkfopkia dekStat^ dicam auda*
fiuSf
14 ClCKISLOUiS OftHA ^
gius , b0see haieBit fm$s mmm i^pacsAmm fiat^
nan^ qui jure civiU&kgibus cminenturi Hic £roeftitt
primum ex edcL piina fefi;e, pofl Peaiciom, edidk
MeUSipeovvigaa» videbtsis.' PiaeGeacea^ut temporutn
mio conftarec^ pio babes dedit habebiSs Qoa ^uidem
iQ mutaciooe no9 noa faatot diflenciaice^ Sed aliai
nobif de toto hxo faboaai eft dobicatio. Nam , prn
taxfsn , quomodo iocer duoi indioatrrog deleShts & dele^
&ms ititer|e£his ei& poteft coi^iiilivQg cmempk*
tserl Deinde vero, ipfi verbo consemplati locus hitf
ncdkis efl:^ cum cou ocacio ▼efaemeotiorera quandtal
animi indinacionem, quae ia contemplando nuUa eft^
fajoirat. Quare in eam cogitaticmm indtt3i fiimus ^
at pio eo yerbo ponendum putaremus ctmfe&aturf
VbI empkStitUT. lOud pro eperam dare^ fiuden^
pQHittir de Qr. III ^ tt. Sic quoc|ue ccmfeqai non
]n6ieqiiens eft: vid. C3av. Voc jfioc propius ad vut*
glGie veffigia acce^, d: pro difcere^ fiudeei^ e&
ipkr Ciceronemy £mt 93 : nemo qui fhikf^am c&m^
pkssus tffet: nemo quijus civik dMe^t: (&Ovidhim^
Ct P. I. 65 9: Nec ^squamr meliere fide cm^
fkSisur illas , i, e. artai ingenosi». Deniqtte ^ quld
fibi aUena fiudia veiintj & qttomodc^ ip& ab boc
k» non aliena fint , excogicoe non poffimius*
Ingue coiijecimus ansiqua fludk. I^faBi fi nemini
ioteipfetom aliena fiudia, pro fiudia aUenarum
fefum^ minus Latinum vifum irflr , certe fiudia
mtiquss ^ pro fiuiUis anti^itatis ^ faaod minus La«
tinum
dttim irideri deb«t;, fle £»tM ^ffiiia fyat ifficia trg^
De$si vid. Erneft. Clav. V. Divinus. Atfpm bcua
cotze&ioni plus tribaere coepiniUs , pofieaqu^ vidi^
mus jQmilicer feie peccatiim fiiiife iafira 01^1,49^
Nefue vero^ fi quis uMtmque potefif au$ ilk cmfiUi
fubltci auStor ac fenator bonuSi gb eam ipfam caufofn
orator eji; aut hk difertus atque ehquenSf fi eft idem
in procuratUme civi$atis egregius , adiqilam fciMiam
iicendi copia efi confecutus. Vox aliqfiomj licet iQ
oniBibtts fit icriptis libris ^ nuUo tamen pa6lo hi(
ifixa potefl:. Qaare Manutius & Lamhinas es
conje&ura 6»6sxmt Mlam ^ quos iecuti funt etiam
alii & Emdhis. Sed Pearcius, nofbro quideoi
jndicio » perperam defendit vulgaium aHquami
Nos vero nobis ^usmodi emendationem repe^
rifle videmur, qua ip& Ciceroms nmus reftituti
Str legendo dlienam. Primum ipfa kx» f^teat
tia hanc vocem fl^^tat. Nam orator^ fi dvilen
fdfpf'^"^ ailecutus eil,. haec ei aliena poteft dici»
neque tam piopria» ^uam oratoria facultas. Deinite
ipie Cicero in iimili re & argumento utitur eadeoi
vbcCy de Qr. I» 11; Etenim yidemus iisdem de rebus
jejune quosdam & exUiter ^ ut eum , quem acutiffimtm
feruMtj Chryfippum^ Mfputavijfej neqfie ob eam rem
philofoplnae nm faltisfeciffe , rpuA non habuerit hana
dicendi in arte aliena faculMem. £ft enim philofi)»
pho ars oratoria aUena ^ ut oratori fdbtitia dvilic»
Eteadem xadooft capw^o: dc^fiiam pkcet^otmet
anes
\
artes oratori fubjungeref tolerabilius efi^ fig potius dU
tere , ut ^ quoniam . dicetidi facultas non debeat ejpt
jejuna atque nuda^fed afperfa atque difiinSta multa^
fum rerum jucunda quadam yatietate ^ fit boni oratoris
inulta auribus ascepifiei multa vidiffe ^ ntulta anima.
ff cogitatione , multa etiam legendo , percurrijje : nc^.
que ea\ ut fua, pqffediffhi fed^ ut aliena, libajfei
Cap.53 1 Reprehendebat igitur Gdlbam Rutilius^quod
is C. Sulpicii Galli^ propinqui fuiy Q. pupillum filium
ipfe paene in humeros fuos extulijjit, qui patris cla*
tijfimi recorddtione & memoria fletum populo movmt^
^ & diks filios fuos parvos tutelae populi commendajfet.
Efl: in his verbis nulla definita fencentiae coniecu*
tio. Nam particula ^ non poteft conjungere an^
tecedeDs moveret cum fequenti commendafiet : .& , qut
cotnmendaverat filios fuos cuteiae popuIi^eratCSuIp^
GaDus ) qui vero moveret fletum , erat vel filius eju3
parvulus , vel per eum Galba. Qiiare pro &f fuipica-
mur olim fuifle ut^ illudque commutatum fuifle cum
antecedente qui ; ut iu locus reflituendus videatur :
extultffet , ut patris clarijfimi recardatione 8* memoria
fietum populo moveret^ qui (fc. pater) duos filips fuoi
cet. Itaque non fatis bene nobis Cl editor loco hoc
corrupto abuti videtur ad emendandiim ianum, infra
Cap. 57. in fimili re: vel fi caufam ageres militis ,
patrem ejus , ut foles , dicendo a mortuis cxcitajfes :
Jlatuiffes anse ocuksi complexus ejfet filium^ flensque
^um centumviris cotnmendaffit : lapides meherculc
\ • omnes
\,
L>^
feblti l A. ERNfesf I. VOL L ij
omnes fiere ac lamentari coegisjes. Ernestus nial-
Tet haec de bratore ; quath de parerite indufto , acpi*
J)ere,&Iegere cmptexui esfes, commendasfes ^ coegiS'-
fes. De poilremo non vehemeiiter repcSgnamus ; de
t>iioribu8 dubbus nbn ei adrentimur. IMam pnmiifai
tommenddxfet de patre behe dici, yel ex ipfo , quem tra-
ctamasloco, dardmefl. Deinde in ejusmbdi-eSfCitatib-
ttibus niokuorttm , vel repraeferitatioiiibus &bientiurii ,
ipfi quafi agehtes indiicuntdr. Ita v. c. Pro Coe-
lio cap« 14. cam,Claudiani eiagitans, AppiumClau-
dium )Cael*um indudt : Existat tgitur ex hitc ipfa
familia ' aliquis : ac plotisfimuin Ciecus tUk; fhinimtAi
^nim dotorem capiet , qui iitamnon videbit : qui prcfeStofi
extitetit^ftc aget &fic loquistur: Mulier^ quidtibi' eumCoh-
Ho ? quid cum ' horhine adolescentulo ? quid cum alieno ? r-
£t fimiliter aliquoties^ eorifUtuendis abte judicuih
.driii reorurii filiis ; fletum: atque tnifericordiarii exci-
tare cotiatus efl Tulliusr v. t. Pro. L. Flacco, cap,
40. 4r / & Prb P. Sylla, capk ^2.
L. II. c; 6: Sic enim ft res kabitf lit, quemddmo-
dum voiicres vidimus ^procreationis atqueutilitatisfuae
'taufa , fingere & conflruere nidos , edsdetn aUtem ; cum
dHquid iffecerint i levandi laboris fui caufa , pasfim
1ic -Hbefi folutas opere voUtdre: fic nostri anirhi ^ foren-
fibus negotiis atque urbano opere defesfi^ gesiiunt ac
i^oUtare cupiune vacui cura atque Idbore; Ernestus,
post Lambinuth , ut inducendtmi tsk putavit. Pear-
<im coricinnttatem hiiic loco restitui^duobus inodis
B posfc
ao : C I C E R O « J S O ? Z K A—
m , npn ei erat laborandum atgue radanduni »~^qa6moda
minora illa figna ,quae in clypeo infculpenda erant , ab-
folveret, Itaque verba, ia in slypeo idm iUe artifex^
ref erenda funt ad facere , nm ad difcat , nec ad labara-
bit : & tota fentemia ita e3t accipienda, nm labo-
rabit quem^tdmodutn min^a illa operafacere discat^ ut
nec Phidias laboravit quemadmodum minora iUa figna in
clypeo Mineryaeefficeret.SiQdctoljcktoGApnos^p, i6.
De figno hoc Phidiae videatur Junius Catalog. Ar-
tific.Vet.p. I57fequ.& J.DavifiusadCicTufc. 1, 15.
Cap. 38: Nam & mne ^quod eloquimur fic^utid aut
esfe dicamus aut non esfe, &fi fimpliciter di£hm fy.
fuscipiunt dialeStici ut judicent , verumne ftt m faU
fum : ^ fi conjunSle fit elatum , GP adjun&a fint
alia , judicent , reStcne adjunSta fint : ^^ Quamquam
non fugit interpretes , esfe aliquid vitii in primis hu-
jus Ipci verbis , eorum tamen emendationes Ernesto
non placuerunt, qui illudGP delendum esfer judicavit
Sed nobis quidem nec Ernestina haec correctio cer-
U , fed potius est pro & legendum , videtur. Nam
est . omnequod eloquimur y fic ^ ut id autesfe ^musaut
mn esfe. ^tque hac pofita fenunciationis ^vijj eiam in
fua Cicero genera distribuit , de iisque a dwleaicis
disputari dicit. £st autem enunciationis Qmnis haec
natura, ut aliquid vel «fe. vel non esf^ ponat. Vid^
Arifliot. Categor. IV. 4,' Cicero Tufc. I.7. <i ibi
J. Davifius.
Cap. 53 :Jrgumentum enim ratio fpfa eonfirmat^
quae.
EX;EPIJ- J..A.:ERNE$TI. VOL. I. %i
qaae y^fimul^^i emufa psp^ adhaerescit. Hoc vero
Idco, fi.'qw:'ajia,..inkmn nobi§. accidlt , CL edito--
rem ml-de J^ m<»]uis£e; pwefertlm , cum, in nota
fiibje^, pos ?tblegec ad Clavem in voce Adhaeresce^
rr ^^ u^i di&f tfi^^haerescit ar^umentum ^tx hoc loco
pro(eFt«.Atqui, nt adhaerescit ad argumentum refer^
lur ^ j^ta ^.7nf{/a eqdem c^eferenda est. Nam ratia
emitti qvi. tjaQd^n^ dici posfit ? Jcaque legcndum :
j^gumentum enim ratio ipfa cenfirmat ^ cui (fc.
ratipnji ). , . Jimui atque. emisfiim . (fc. argumentum )
est , fidhae)rescit. Sic emitti ponitur de re , quae dici-
(ur. Simillime infra c. ^4: aate ilhd facetum di-
m
^um endsfum haerere debeat^quam cogitari potuisfs vi-
deatur. Ot. pro Coel. 16: aculeos — emittere, in
JiominemfS i^ reum^ .
'~ Cap..78: Npque est duhium quin exordium dicendi
yehemens'^ pughax nonfaepe esfe debeat : Sed fi in
ipfo illo gladiatorio vitae' certamine y (po ferro decemi*
tur , tamen ante congresfum multa fiunt , quae non ad
yuInuSyfed adfpeciem valere videdntur : qudnto hoc ma-
gis in ofaiidne exfpeflandum , in qua non vis potius^ i
fed deleffatiopostulatur? Primumbene fecit Ernestus , »
quod Pearcii conje6turam , non malam quidem illam,
fed tainen minus necesfariam , quod ferro decemitur\
rejecit. Sed mox, quomodo nec eum, nec aliumquem*
quam , quod fciamus , ez fuperioribus editoribus , vox
exfpeSandum o£Fenderit , exputare nulla ratione
posfumus* Nos , vel omni bus libris invitis , est fpe*
B 3 &an'^
M% C I C E R O N t S O P £ R A
Standum reponirtHM, Denique n&n yis/potiuf fi3 i^
hctatiOfntQ Pearcius ferre potuk,qui pr6/er<l,exlK
bris Gtnteri^ quam dedic; hec Emestb f^cis fanum
vifum est, qui potius detere voluit. Nobis nil rou-
tandqm videtur. Ponitur enim non cum fed pro
quam , ut fi dixisfet , in qua potius dekctatio qtiam vis
postulatur. Sic De Fi&ib. II. 33 , non pro quam est ?
aliud quiddam iis propojhum , wn yobiptatem. Grae-»
cis frequens est hic ufus. v. c. PJato Comic. ap;
Athen. VII. p 279. B: wx. «rw ^' '^X^' tmtw rr«-'
g«3ey , Ix, <fi T«ei ^>?y ^di/yy^xXw. Plutarch.
Confol. ad Apollon. p. iii. H: T«y yag iu)c(n§kt
fiaXKCiify H riv euyjjgroty, -jrfltKTflt^^ou xct5og(5)t^»
crgATeuowoLy,
• *
Sed maximi eft momenti Graecarum Uter^rum
Tciencia ad criticam feliciter exercendam in Latinis
fcriptofibus , cum univerils , tum in primis iis, qui
fe totos ad Graecori^m r^jtionem comparaverunt,
£x quibus fine dubio etiam Cicero fuit : cujus vim
atque venullatem multis locis ne percipere quidem
poiTunt Graecarum literarum vel rudes vel leviter
gnarL Itaque & corruptis faepe locis medelam , &
obfcuris lunjen ^ conciliac Graecarum rerum
di£lionumque fcientia , & fanis locis mirificam ad-
jungit fuavicacem cognitio foncium , e quibus dudli
func. Quare ex ifto genere paucaquaedam adda-
mus. L. I. cap. 2,cumCicerodiciC|7^^r2^^r^,«/a-
qu€n*
EX EDIT. J. A. ERNESTI. VOL. I. 23
quentiam conttneri pruientijjimorum hominum artibus :
Quintum autemfratrem putarCyeam ponendam ejje in
quodam exercitationis genere , non est dubium quin
haec duxerit. ex Platone Phaedr. p. 350. apud
guem Socrate3 in eodem argumento verfatur , & ita-
pronunciat : ffiro^iTcyi ovtc er< rexj^^ , ixx* axiXf<^
rpi^n. Ex eodem adumbratum e(l illud ^ quod in-
fra cap. 13. est, in philofophi & oratoris conten*
tione : Quibus (philofophis) ego , ut de his rebus om*
nibus , in angulis , confumendi otii caufa , disferant ,
cum concesfero^y illudtamen oratori tribuam & daboy ut
eademj dequibus illi tenui quodam exfanguique fermonf
difputant , hic cum omni gravitate & jucunditatet
expRcet. Sic enim in Gorgia p. 298. contra So*
cratem disputac Callicles, phllofophum fe abdere»
/teTflt /4.ei/)fltx/«y if ywkat!— ^j/i^opi^ofTct, fXeu^tpoi
^ xctl ftey* m\ ixfltwf fi^H*7tor% ^^eyye^r^ai.
Porro II , 44. illa oratoris cum medico compara-
tio dufta est ex ejusdem Phaedro p. 354. Non
nunus ex Ariftotele multa defumfit Cicero , v. c.
1, 19. de fide & auftoritate , qua orator valere de-
bet apud audientes, esc Rhetoric I, 2 9 3. & II^
27. Enumeratio probationum est ex eodem libro ,
^ , 2. Et plura ad Aristotelem notavit P. Vidlorius.
Sed in aliis quoque locis Graecae confuetudinis
cognitio ad veram leftionem ducit: v. c. II, 23.
Ifocratis enumerantur discipuli» quorum partim
B 4 ora«
24 , iC I q E R. 0 I^ I S. O P E R A
oratores partim fophiscae fuerunt: ^c de oratori*
hus ita dicitur : (^ ii , qni fe ad causfas cmtulcrunt ,
u^ Dmosthenes j Hyperides^ Lycurgus ^ Jefchines^
Dinarchusj alii cmplures , etfiinter fe pares nmfue,--
runt^ tamen funt omnes in eodem veritatis imitandae
genere verfati ; quorum quamdiu manfit imitatia.^
tamdiu genus illud dicendi fludiumque vixit. Pear^
cius pro veritatis lex uno Msto dedit virtutis ; guod
oratores fusciperent veritatem, non, ut histriones,
imitarentur. Hanc correftionem merito repudiayi^
* * * % *
Emestus . fed vim veritatis nobis non cepisfe vide-
tur , cum eam accipit pro vera ^ una probanda ra^
tione dicendi. Est enim veritas idem ac verae caus-
fae, non fiftae, quales funt fophiftarum , opppnitur-
que his , ut acies pompae. Quare , fi quid mutan-
dum esfet « potius ejiceremus imitandae^ 4]uod facile
ex fequenti im/>tf^w oriri potuit. Sed de hoc non
firmiter contendimus, lllud affeveramus , veritatis &
relinquendum , & ita,ut diiiimus» accipiendum esfe.
Sic apud Graecps rhetores ccxJi&eKt & ' dXfi^iios
frequentantur. v. c. Dionys. Hal. de Ifocrate,p. 98.
veras caufas a fi6lis declamationibus fecernens , eas
vocat di\fi%'ov$ dyoSfcL^. deLyfia p. 83. de Thucy-
didis Proprietate, p. 157. Cicero ipfe de Orat. I,
34 : commehtatio inclufa in veritatis lucem proferenda
est. I, 51 , expers veritatis vocatur fophista^qui in
fthola fi6las causfas declamat. £t finiilem ratio-
^ nem
1
^l^ EDIT, J, A, ERN^TL VOL, l z$
^em videinus esfe illam » qua Rahnkenius l^ui^
jocum purgavic , <]ui legit tutandae yeritatis^
llist. Cric. Ch-acor. Gr. p. 6iy & ad Rucil. p. 92 ^
hanc potescacem vocis ^m>af accurace expofuit^
Cujus viri animadveriiones Ernestus, nefcimus qu?
de caufa. non commemoravit. Velucill. ta:
Postea verOf qu^fi, ex clarisfima rhetoris offic\na^ duq
praejtantes ingenio • Theopompus & Ephorus , ah
Ifocrate magistro impulfi^ ^ fe ad historiam contuhf^
runt ; Ruhnkenius ^ist. Cric. Or. Gr. p. $7. verba f uo/i
\ex clarisjima rbetoris pfficisia^ ex Bruco 8. &Ora*
tore 1 3 » a fciolo qiiodam hic incqlcaca arbicratus
esc. II. 21. Pearcii correflionem , vxo oratorum
fub(ticuencis rhetorvm , judicio fuo confirmaverat
Idem Praef. ad RuciL p. atf, Bruco 8: Ifocrates
magnus orator (£ perfeStus magister ^ qu^mquam, fo*
renji luce caruit y intraque parietes aluit eqm gloriam ,
quam nemo , me.o cpii/^m judlcio , est postea confecutus.
Lipfius Var. LeS. III, 14. ex Rufino Grammacico
kgic , quam nemo^ meo quidfm judicio , est poeta con^
fecutus. Quam . eonje£luram temere in texcumre.«
cepic Grucerus , quamvis nil magis ab hoc ]oco alie*
num esfe posfic : vid. Ruhnk. Hisc. Cric Or,
p. 62. Ernescus, qui Grucerianum exemplum ha^
edicione exhibuic, ec poeta dedic^ nec tamen de
cjus le6Uonis vel origine vel falficace in nocis mo*
nuic. Gesnerus Thes. L, L. V. Exceptansj corri*
gic locum de Orac. III, 2. quo de L. Crasfi morc^
B 5 * dici-
t« CICERONIS OPERA
tiicitur : Ilia tamquam cycnea fuit diyini hominis vox
IS oratio » quam quafi exfpedantes ^ post ejus interitum
veMebamus m curiam^ ut vestigium illud ipfum^ in
quo ille postremufn injlitisfet ^ contueremur..' GesnQvuM
vere & eleganter corrigic exceptantes pro exfpe^an-
tes. At corre£lionem non memorat Ernestus. - Ica
& hujus viri per Thefaurum iparfas Ciceronianas
emendationes , quarum haud parvus est numerus,
& alias aliorum , veluti fiurmanni , Oudendorpii , Dra*
kenborcbli » in Miscellaneis Obfervat. , & Taylori ^
Marcklandi , Chapmanni , Jortini , peculiaribus An-
glipis libris proditas ^ has igitur omnes y nuUa in no*
tis mentione fa£la, negle6las reperimus.
Sed nos finem faciamus hujus cenfurae. Nim ex iis ,
quae ha£lenus disputavimus » facileincelligitur , unum
fuisfe, post renat^s liceras, Ernescumy qui perfe-
dam abfojutamque fuis numeris edicionem Cicero*
ois efficere pocuisfec ^ fi i quancum ad hanc pro»
vindani acculic faculcacis, doftrinae, ingenii^ can-
tam in ea collocare voluisfec cemporis , curae
«cque diligenciae» Quae enim vircuces inesfe de*
bent in cricico Ciceronianoi eximias in eo exfhu-e
vidinHis. Primum licerarum Lacinarum Graeca-
rumque fciencia egregia: cum Lacinicacis, & in fin-
gulis verbis 9 & in analogia , conflru£tione ^ confecu-
tioneque temporum ac modorum, cognitio plane
fingularis: tum Ciceronianae confuecudinis in figu-
ris atqae fententiis intelligentia^ & fenfus numeri
EX EDIT XuA.:ERNESTI/ VOL. I. iy
& foniCiceroniani^ aarisqae tritae notando Jasto
^qxipdis ambitu ; daniqae copia & ofiis libroium
anti(]aprum,.i& editorum, i& icriptonun, cuminge*
dIo indagaodae ver^e kflionis per T^stigia egus^
quae in . libris exfl:ant, Itaque fperamus nemlnem
'foreV ^ credat , nos "cenfuram hanc fuscepisfe , no»
magis» ut de Cicerone bene mereremur , gaam uc
laudibus Erneiti detrabererous» Neque profeftb
QobCs ipfi aliquid cum humanic^te commercii habe^
revideremurydei viro obtre&8r6mHs,quem imnioi^
ulia de humwitate merita fupra iDvidiam collocsH
funt, cujusqueluce ut <}iu adhuc fruautur bonae
Jiterae , vdiemeQcer optaodum est.
♦ •
PLA'
/
tt P I^.A T Q) N I a
II f .». . . •
PLATONIS Dialogi Dud, Phikbus &
Sympofium , e recenfione H. Stepham , Varie^
' tate Le€tionis & Animadvfrfidnibus Criticis
' illuftrati ah Jq. Frjd. Fffchero. Lipfiae. 8.
Quae Cicerooi obtigit interpretum & editorura
f elicitas , e« fideo caruit Plato , ut non fblum
paucos naflus fit, gni ejus fcripta. cypis ederenc,
fed , qui ejus orationi nitorem restitueret , eamquc
a cqrrHptelarum labe purgaret, & fenfus ofafcu-
ros atque abditof ex interiore do6bina patefaceret,
omnino repererit neminem. £t ex ipfo hoc edicio-
num paryo numero , nam fex omnino funt ^
nulla est recentior anno fuperioris feculi fecundo;
ut mirandum (it, centqm & feptuaginta annorum
fpatio neminem ex tot viris doflis ezftitisfe , qui
ita fuam crifin Platoni addiceref: , ut inteliigentiam
ejus verae eruditionis amantibus aperiret. Itaque
in tanta literarutxi luce caret adhuc fua luce divi-
num illud Platonis ingenium , neque caret tantum ,
fed infamiam quoque apud multos & contemtnm
fuscepit. Nam qui eun^ legant , pauci funt: qui in-
telligant » paucisfimi : qui vero » vel ex verfionibus ,
vel ex jejuno historiae philofophicae compendio,
de eo judicedt & cum fupercilio pronuncient ^
plurimi funt. Sed ex ipfis iis » qui Platonem
non
/
t^HILEB. »T SVMPOSrUM. j^
iu>h atiiOideqaam fcriptis ejos cbgiioscere lliideht i
quoiciisqaisque est ,^Qi,ad eam lefiUdnem^accuratam
fcientiam Gra^cae philoibphiae , lingaae ^ histo^
riae^ & omnino antiquitatis adferat ; ut omnem
Platonicae do^binae ubertatem faavicatemque per«
dpiat, neque uUam ex ea partem effliiere finacf
Tanu 6nim est ejus bonorum copia , tantaeque di*
▼itiae^ ut variis fufficiat materiam ftudiis, & unus
quisque discendi cupidus habeat , quod ex ed tollere
posfit. Nam ex Phtone et orator ad perfuadendum
certam viam ^ ad ddefbindum degantias rercim et
verborum » ad commovendum vim atque impetuai
confequetur: & poeca jmagibum-florumque copiam, et
, omninomagnam fuae artis filpeHetitilemHdepromet : et
philofophus rerum abditarum fcienti^m, de iisqde clare
eleganterque disferendi facultatem , aiFumet : et anti*
quitatisftudiofus infignem rerum, cum Atticarum '&
Graecanim ,'tum aliarum. ihemoriam excitabit: et
grammadcus exquiutam linguae Graecae fcientiam
coUiget :<&^hines denique virtutis amantes ad vitae
rationes bene* & prudenter inflituendas , moresqu^*
emendandos , praefidia adjumentaque fibi in ' eo
* parata reperient praeclara & prorfus di vina.
Sed omnibus his bonis fe ipfi defraudant,^ qur
uno levi hodiemae philofophiae * in(trument(7
^ ) freti fe tid ejus leftionem conferunt : & in illunt
^ etiam errorem incidunt , ut infeliciter & perverfe
de Platone ipfo judljrenti cum eum ad nostrorum philo^
fopho-
B»
f^ L. i T o n I
fophonim forinaki^ ezigatic« Qttare» oit fro^bf
jmiverfoi , qoi percipi posfutit, ex eo petcipi»*
mu8, necesfe est eum iotelligamus. Nequevero
int^lligere e^ta pqcfumas, niniibri ejus fiQC a
mendis purgati^ ^ obfcuri eorqm Idci illiiitratL
Atqui hoc tafD ^m^gnificum mttous Cricica f^stihet*
Qttod dttm perficiatuif » ., tamen iis $»iam bajbpeocti
m gratia, qui, etiamfl inteFiorem Pbktoois intelli^
gentiam non recludant , ejus taniieft Ubros typis
defcribendos curant, £ quonioi numero esi JPi^
fchertts jt qui , cum ajios fcriptor tm Graecontm li*
bellos» tum Platonis aliqupt dialogos, in ufimi
fcholarum edidit. Neque ^im nos ii Sanm^ qui
fas folum editiones in aliquo loco habeamus ,
qaae. omnibos criticae artis inftrumemis expolicae
llnt: quamquam eas primo loco ponimus. Sed ut
yeteres. ^ au^ores hpminum i2;udiis frequententur ,
9nte omnia necesfe. est» ut eorum exempla ne fiat
rara & pauca , fed crebra & paratu facilia. Qu&-
te, qui id unum agit , ut veterum libros^ nuJIa
iddita vel verfione vel animadverfioae^ recudi & ad
hominum ufus divulgari curet, hic > nobis qu^em
judicibns, vel hocnomine folo, hau4 mediocritef
de bonis liceris meretur. X)q animadvecfionibus
autem haec femper nostra fuit feneentia ^ ut .eas
^accommodandas ad eorum» quibas icribuntur » in*
genia flameremus. Tironibus igitar verborum. vis,
€onitru£lionis ratio, orationis elegaatia, exponatur^
""k re-
PHILEB. ET SYMPpSlUM. «»
rerum ohfcurita^ ezplicetur; ut & iogeoia ad veri
venustiqae fenfum ac judicium acuautur,& memoria
paulatjm antiquitatis cognitione repleatur. Ve»
teranis vero ne guotidianae apponantur dapes ^ led
ez interioribus literis depromtae explicationes & ob»
fervationes. Est etiam aliquod inter tirones ac ve»
teranos interje£bum genus ledorum, cui utriusquf
rationis quail temperamentum adhibendum esr. Qui
vero notulis aliunde compilatis doflrins^ Ipecieqi
confe£lantur )» locis perfpicuis enarrapdis ifnmo*
rantur , obfcuros vero & corruptos praecereuiu j ne«
que ipfi fuam ignorantiam ingenue profitenttir » H
non folum intemperanter fuo aliorumqne otio dbfit
tuntur^ fed & bonis . liceris damnum inferont &
criticae arti infamiam addunt. Sed Fiftrlierus nti»
Usiimam na,vavit operam Graeds Kteris » ador^^
X0ndis editionibus accommodatis ad ufus lironnm ^
quibus nil additum esfet nifi quod ad intelligentiam
aiuftoris ducereti verbis in primis ac phrafibus in
indice explicitis^: ex quo genere v. c. efi: Aefchi-
x^ SQcraticns. Postea magis magisqQe ab hac ra«
tione deflexic PrioEium ^ TheophraBto ac PaJaepha-
to» ad ^0j( ex lihris editiscantam.variarum le£li^
onum copiam cPQgesfit, u| vix Graecus textu;^ ap<
pareat : quamqua^i in^ices. tamen verborum ad]e«
ciu Peinde in Platonis Dialogis, in quibus jam al-
tius evolare & criticam facere voluit; non ut ex 11-
bris antiquis , praefertim fcriptis ^ vel ex ingenio ve-
/ ram
1 (
1
^ P L A T O N I S
bni le£lioheni restitaerec, neqcie iit obscuros loccnf
ex antiquicacis vel philofoptiiae fciencia illuscraret i
fed i^ varias leQiones , ciim ei edicionibus , cum ei
anciquis fcripcoribus, quos quidem ndvei-ac Placohis
iocos infuos librds cransculisfe , hdcarec , indices auceifi
tirohibiis uciles omitcerec » ih ebrumque loco alios pcr-
Hef et j ad nioiem cricicdrum, alterUm jfcripidrurrij qui ih
ndtis laudanmTj iliustrantwr^ emendaHtur, alceruni,
yerbarum Graecbrum ; quae explicaniur in hotis. Quani-
quam nbs veceris fcriptdris locum , aec mendofuriL
emehdacum i tiec difficilem behe e:tplicatum* , net
verbi vinl acirurace eipolicam , iri hotis reperimhs.
Neque profefto hoc posculabacur a Fifchero , ut ad
alids fcripcores di vagaretui: , cum in Platcone cancum es^
fet, quod agerer. Acqiie eiceadeih critices faciendae
gloriola y profe6bi ndbis videcur illa Vel arrogancia ,
vl^l I^tas j qua fere omnes in Placohe virorum do6fa>^
rum ,' Bacavorum maxime ^ emendacionesvanasacqud
fupemcaneaiesfeproniinciavic^ & Bacavis ia primis^
rationem praefcripfic ad. qiiam vecerds au£tores ede-
renc^ Qtiamvis difficile fic rifuhi cenere H iscam fe vdri^
tacem , malumus legem , quam nobis ipfi ditimus , (^on*»
ftanciae acque huthaniucis fequi , qham acerbius in
hominem quid dicere. Sed camen esc fuperbi , uni-
verfas una fencentia Batavorum ediciooei condemnaref
deinde
^ Praef. ad Fiaconls Sophifiami Polldcum> &• Panis^nidem.
LipC 8. 1774*
i>HlLEB. ET SYMPOSIUM. 35
deinde ioconGderati & param res humanas callentis ,
dicere, eas (ingulas ad eandem rationem esfe confor-
jnatas; iC fi omnes, qoi in eodem populo viverent,
eadem literarum ftudia $ aot in iisdem ftudiis ean*
dem rationem , fequi necesfe esfet; Neque enim fi
V. c. in Germanis Erneftus & Heynius praeclare ve-
teres fcriptores interpretantur , continno Fifcheros »
quia Germanus est , in ejufdem laudis focietatem ad- '
jungitur. At fint nonnullae in hae regione fa£be
editiones-tales 4 quales Fifeherus pronunciat : has
quidem nos, licet non probemoSi tamen Fifcherianite
jejunitati omnino praeferimus : aut fi notandae fuiic
etiam hae editienes, certe non eft is Fifeherus, qoi
hanc cenfuram fufdpere poflit^ Ceterum & Platoni
plures conciliasfet leftores» & le£k)ribus difficultatem
intelligendi minuisfet ^ fi amoeniores & ad commu*
nem captum faciliores edidisfet dialogos. Ita, ex
iUis» qui ab eo funt editi, faciJiores funt Euthyphro^
Crito, Apologia S.^ Sympofium, Cratylus^ &, ex ma-
jori quidem parte, Phaedons fed Theaetetus, So«
phifta, Politicus, Philebus, & in primis Parmenides »
adeo ver&dtur in rebus abditis , & pleni funt dia*
leftici acuminis^ ut interpretem requirant haud qu2k
qusftn hebetem Graecifque literis leviter tindunu
Quid igitur cauflae. f uit , quin potius Protagoram ^
Hippiam» Euthydemum^ Gorgiam ederet , aut Sym*
pofio Pha^drum adjungeret ? Nos vero alio tempore
de uno atque altero Platonis dialogo peculiariter
C dis«
54 P L A f O N I S
dirpQCabimas, io quibas etiam erit Philebas: none de
^ympoGo exponamus.
, Plurimum valet ad perfe6tam libri intelligeotiam^
Qt ad ejus leCtionem adferamus fcientiam , cum ga»
neris ipfius in quo fcriptus eft, tum auaoris ejufque
^onfilii atque voluntacis. £t ut plerorumque fomiisi
Socraticorum dialogortim ad poeticum genus rd-
fercur, judice Ariftbtele (Poet. c. i. &ap. Athen.
p. 505. R), ita eofum in primis, qui a Platone
funt. Atque hoc ipfo gencre Plato plurimum a
Xenophonte difFert, cujus omnes dialogi ad hiftcK
tiae fidem compofiti funt , cum Plato ToofTNy agere^
& Socratem ad fuum ingenium fingere videatur.
Qoare diligenter ittendendum efl: , quid Socrates di-
cere potuerit y quidque fub ejus perfona ipfe pro»
nunciet Plato. Quae quidem res jam apud antiquos
multarum dubitationum caufla fuit. Ac npbis vi*
debir hic dialogus^a Platone jam feniore confcri-
ptus efle , eo quidfem confilio , ut fufpicionem illam
Impuri amoris a Socrite abftergeret, quam ei in alii»
libris adfperferat, & ut eflet quod in eodem genere
Xenoi^ontis Sympofio opponeretur. Nam eo aeta-
tis tempore Leges eiiam fcriirfit, in quibus puerorum
Amorem damnavit, eumque ro ^^^ ?uw ri\fififKt
Vocavit. Xenophon autem, cui major fides haben-
da eft de Socrate , non fohim nullam hujus fcelerii
fufpicionem in Socratein movet , fed ab illo eum
diferce etiam vindicat. Ceterum quamvis hujus dia*
logi
"^^^^ ■ ■ ■ m p ■ 1 1 I ww^wyv^^w^^^^HWsaiOBa^imW
PHltfiB. ET SYMJPOSIUM. 55
l<^ tdatihz, ttiQltis partibi», tetnpotmh ratiotubos
tejMigAet, nil tsoaen in eo reperitor, qtiod ab
Jageiuo & moribu^ eomm» qui indacumury alie*
nom Ht.
Ducituir initium narrationls ab Ariftodemo t
qoi Socrati, praeter confuetadinem lauto calcea*
toque , obviam veniens , eum interrogat , unde
tam elegans repente exftiteriti Ad Agathonem, ifl«
quit Socrates , proficifcor , invitatus ad Convivium ;
oam heri, cum vifloriae faae tragicae. feftum cele«
braret ^ ndui convivaruin multitudini me immiA
cere ; quare promifi ei liodie ad cosnam i at«
^ tta me ornavi^ ut elegatis ad elegantetn Vetti*
rem; fed vin^tu mecum, qaamquatn non invitatusi
.ad ejus coenam venire? £go vero^ inqait, uttibi
Videtur. Igitat {imul procedant. Sed cum intraret
aedes Agathonis Ariftodemus^ folum fe videt reli-
Gtamy Sccrates Bofquani apparet; fabHitetat enim id
via^ qui ejm etst mos, cogitacioni intentus« Po«»
fiea venit & ad Agathonem confidet« Convivae
ooena pera£U libant » paeanem canunt, ad pocum
fe eonferunt. Ibi Paulanias ejufmodi fermonis ini^*
tium ix4^dtf quo convivas moneret^ ut viderent^
qoa ratiosie fuavifllme biberenti ego enim, inquit^
potios ex heftemo potu reqoiem , quam nova po«
cola qoaero. Hoc confiUmn reliqui probant $ con-
Tenit inter eos, ut dofUs potius fennonibus , quaai
Tino peragacur conyivinm^ Sufidpic fermonem &
3X5 PLATONIS
ryximachus medicus, eumque rationibusex iiiaaFte
depromtis confirmac , atque au&or est reliquis y . ut
jQnguIi deinceps oratione laudes Amaris celefarent.
Dimittitur tibicina: finedubio, utXenophon notare*
tur, qui tibicinae & aliis ludis, in fuo convivio,
haud obfcurum locum dederat. Frinuis de Amoie
dicit Phaedrus , eumque , Hefiodo Parmenideque
au6loribus, Deorum omnium antiquiflimum efle
oflendit) & multis ex veteri hifloria propoiltisexem*
plisprobat^ejusdivinam efle vim ad hominum animos
ad omnem virtutem incitandos. Secundus e(l Paufa-
nias , vir in primis i^mrtxis. Hic repreh^dic
Phaedrum , quod limpliciter neque judicio laudave-
rit Amorem , ac fi unicus tantum esfet Amor. ^ Ve-
rum, inquit , ut duplex eft Venos, akera coekfti»,
altera vulgaris,. ita duplex efl: Amor^ alter coele-
ftis , vulgaris alten Atque natura etiam hnmanarum
adfcionum talis efl , ut nulia infe ipfa fit vel tarpis vel
honefta. — Sed Athenienfes & Lacedaemonil reli.
quas gentes, cum aliarui|| legum fapientia vincune,
tum earum maxime quae de Amore funt. Nam apod
Perfas & Graecos, qui horum imperio lhbje3;i funt,
turpis habetur puerorum amor, quod (yrannidi
maxime efl: infeflus. Apud Boeotios & Elienfes
contra, impunita ejus eft licentia« Apudnos vero
& Lacedaemonios leges eum nec permittunt flmpli-
citer nec vetant , fed cautionibus & certa ratione
circumfcribunt. Itaque Amor, fi ex meQtis pulchri*
tudine
PHILEB. Et SYMPOSIUM. 37
ndtne & Tinutis ftudio fufcipicuf ^ laudatur : G ve-
ro ad corporis formam refercur ^ magna & amacoris
Sc amati ignominia a legibus notacui;". Pr oximus
ei eft Ariftophanes ; fed dicendi provincia , quae
ordine ^d eum pervenerac , quominus f ungacur , pro-
hibetar fingulto , ez nimio cibo pocuque» vel alia
cau^> orto. Itaque ad proximum fe copvercic
Eryz&nacham medicum, ab eoque poflulac, ut vel,
a {jnguUu ipfum liberet, vel pro fe dicendi provin-
ciam Aiscipiat : Ego vero , inquit Eryximachus ,
Qtrumque faciam. Nam & nunc ego tuo tempore
dicam^ tu poftea meo: & auAor tibi fum» ut vel
faiicesaqua^perluas» vely nares ticillando, flernuas,'
quo fingulcus tibi cesfet. Oratipnem autem ejufmo-
di hab^c Eryximachus : ,» Bisne quidem mihi vide-
tur , inqutt , duo Amoris genera fecisfePaufanias : kd
illadift.eju» qratione defidero» quod imperio Amoris
folas' mences . humanas fubjecit. EJus vero vis tant
late patec ^ ut omnem & animorum & corporum na-
toram cpmple£latur« Quod quidem , cum aliupde,
xnolcis pvtibos » tum ex no(tra medica artd depre*
hendifle;. loihi videor. :^m ut. animi duplici amo-:
re (rahiintw» coelefti & vulgari^ ita & corpora no-
^ dupl|ci votiiptate ducuntur, altera fana, aUera
inorbida; illam confirmatL noitra ars , hanc expellit^
Medidnae enun hoc eft .propofitttm , ut rerum fana-.
rom cupidinem' corpbri. inferat , & res contrarias in
concQrdiam redigat^ repl^tionem & evacuationem »
C 3 ca-
3S P t A T P N I «
calorem 6c frigos , ficcitatem Sc boniiditateiif;
Idem eft 60» idemque o^cium reliquaran anjom,
Gymnaiticaey AgricultoraQ , Muficae^ idem Re*
Jigfooig , ^ DivinadQDis , quibtis Oeorum homi^
numque comiiiiunio efficicur 3c concinecur, & u^
ter utrumqne genui juilus amor conciliatiir ac tsr^
Vatur'\ Hic cum finem fecisfec , Ariftophuea fo-
pofitas dicendi partes fufcipic, cujus tQta oiat|o co*
mlca eft, & in ridiculoconfumitur.,, Antiquitosenimy
9ic , alia , ac nunc eli: , boroinqm ecat mtm^; nani
& finguli homines non ilmpley h^behanc cprpus ^
fed geminuift, ex duobqs corporibQS concretum: d^
iexus era^c criplex , marum mulieruoique geoeri add)*
to tercio ojHJjp^yyr» ^ « ambobus commi^io, Foiv
ma igicqr cujufque hominis ei^t iila, ut duobus cor^
poribqs conjunilis dorfg» esicra verterentur, ununi
«iTcc caput, q^ufquQ yn?tus averfi duoj motus talis^
uc non currerenc , fed quatuor pedibus braqhi^cia^
volutarenc fe mira velocjtate. Sed cum pfo corpo*
rum robqre m^gnos elatofqqe fpiritos gererent, DeoH
qqe ipfos sjdgredeieatur ,• Jupiter Peorttm conctfi
Hum convocac , qusi^rii quid agendom fk , iicrom
e^ftirpandir Qnc homines , an 9lisi ration^ pOQiendl ^
co^rcendi. Diis trepidantibiis dutniique , optinui
tandem i^ntencia |p0 |0vi in menteRi venit ; diiN
fecat hoifti^e^ fingttlos in duo coiparn , qu^e ftir;
mn44 fatiandaque ApoIHni tnidil^ Ifi? paHetn; ut
«onir^ftw crutocBaii m vwtrem cbifijat ad urtbi^
Ucum,
PHILEB. ET StMPOSlUM. %9
Ikmtt, volto^i eciain in hanc portem vertit^ ut fet»
per hujttf poenae monnmentum in promtu haberent^
Sed dkfe&k ita hominibus, quHibet alteram fui par«>
tem quaerebat , & complexi fe' invicem , afiarum
omnium rmm obliti > negle6toque cibo & potu ^
paffim emoriebantur. £t huic quoque calamitati
Jupiter fubvenit , nam verfis unius cojusque genita*
libua membria in adverfam partem , effecit , ut non
implidti manerent, fed, coitu femel fa6lo fatiati, diz^
cederent ad reliqua vitae n^otia. Verum remanfit in
hominum mentibus recuperandae veteris naturae fti*
mulusi quo quisque agitur, uc vetus fui dimidium
qoaerat; qoo invento, verus exUlit amor ^ita ve«
hemensi m nuUius, nec ipfius Deorum^ felidtatis
conditione nos avelli ac disfociari patiamur ; fed po«
tius, fi fieri posfit, conglutinari & ex duobus ia
nnum animum corpusque colUquescere velimus.
Kaque, uft quisque olim vel ez ooo ftxa velez duobus
compofimm habuit corpus, ita fe nunc quoque ad
akerius fexus hominem applicat , exifHtque varium
ftudium ^ moediorum moecharumque ez androgynis^
tribadum elt muheribus, paederafiarum ez viris*'. Se*
quitur Agathon , qui in priorum orationibus id re«
prehaidityquod in operibus amorisy non in amore
ipfo confmmae esfent. Itaque facultate poetica ip«
Sm hnaginem amoris informat 'Non enim , ait , ut
Parmenides^ Hefiodusque cednerant y antiquiffimus
est Deorumj fed juvenis, mdOh^ tener^ £orxdus,
C 4 pm^
4^
P L A T O N I 5
pmiwis deformkatisque inimicus, fortior onim ^
acque potentia, Deorum hominumqiie gubernatdF^
ad onxne$ s^rtes difcip^nasque certiflimus dux, Apr
gue hac oratione jta exfultayit juvenis iqgenium , i|f
pmQes conviyae ^ad^ menti^ cpncitatione abreptf
plaudereqt, Sf, uno o^e cl^marent, dignam eiim Sf
fe ipfo & peo hfibxiisfe qratioqem. Jam vices ver
piunt ad Socratep^. ^ic reliquoirum pratjonesj^
quae pec e^ firmg priqcip^o du£lae, nep ad pert^n^
rationem adftri£kie erant , reyocs^t ad dialeflicunt
acumen, ^ fqlita tlpmucjL. orditur. ,, Videp, ait, quam
(Ulte^ egerin^, o viri, cum profiterer, )ne quoquQ
incer yos lai^des ^moris orsitipne qel^faturqm^
^am & Ajgathoqis m^gnilpquentia ita modp per-
culfus fuin , ut , Q fieri ppttiisf^t , aufugi$fem , quo4
ppfl; e^m nil digqum vefixis auribus allatprnm me
J(perarem: ^ tjf. aliprym prationi{>u$ inte|lfxi^ me
tptius ratiopis laudandi penitu^ e^fe ignarun^. ^ac*
f equs enim in eo yerfatus fum errpre , qt putarem „
^audatprem vera taqtum debere exproiqere , ^x iiSr
que pulcberrima eligere , eleganterqu^prpnuntiare:
nunc yero cognpyi, laudandq, pmnem bene di^n^
di, yeritatis nuilams habend^n^ e$fe ratiQuem. Se4
(| me vultis mep mpre dicentem aqdire,, dic9m qc
pptero. Hoc vero a t^, Phaedre,: qui hujus fenno;.
nis au6lor es & praefes^ petOj ut mihi Agathoneta
l^reviter quaedam interrqgar^ lipeat; pt , puq^ de
principiis inter no$ coi^venerit^ tot^ \n^ ffleaq^
PHItEB.:ET SYMPOStUM. 41
^ifppt^tioaem ilacam. Tuo quidem arbiaata , o
JSocraces, inquic Phaedrus/ ^Acqui, mi AgachoQ^
cum ben^ difpertiifti orationem cuam bifariam^,
nc primum diceres qualis fit ipfe Amor ^ dein«r
de qualia ejus fint opera, com eam verbis ac fem
tenciis maghifipe ^xpmaiU. Tu igicur hoc mihi di«
cas j VVmor ficn^ »)icujus rei an nuUiusl Hoc aa^
jtem volo: cam omnes res v^l per & ipfae inteUi*
gamur;, ye{ ad. alia^ referancur» ex. quarum genere
£p Ampr? MC pacrem v. c. dicimns efie filii vel filiaei
& fracer ^fl; ob hanc causfam fracer» quod firacrem
yel forprem habet? £8C AmoraHcujus r^i^ o SocraceSt
^m vero rem an cupic, nec ne? Copic, Quod ve^
ip cupimus, iUudne hjibemust an non habennu?
j^on h^bemus, ocvidecor. Ica non .videri tancum »
|ed esfe, necesfe eft; nam qaod quia poflidec^ illtid
non cupic: &fi v. c. :fanicatem corporis poflSdeat^
^ quideni utin pofterum peipetiio.fraacur, potefls
CQpere^ nuQi: in pj^efencia non cupit, fed, five ve^
)ic five nolit, eam poflidec : Ambrem vero esfe pal^
chricudinis, ci| ipfe Agachon» oratione coa dixifti,
^t reftp quidem., o Socraces^ nam icafe res habet»
Sed Amor cum cnpiac pulchricadiacm, necesfe est
leam npo habeac? Ic^.fic. PuIchnuniV^o, an non
idem quoque bonum eft? Est ibt Gbirec^igitar. puln
^hro bpnoque An^or?. Non concrarijerpoBfam'.^
pucare, Socraces , fed ica fe ires habeat^ ucdida.
yeritaceip npQ pptes difpniare» mi Agtf
C ^ thon;
s
O if L A T © W 1 $
diQirf aan cootni Sooiatem qnideiii tibi facile efC»
Sed ce fam dioiitpmi» & potiitt fennonem leferam
Diotimae» qaome, cum Amoremi at tu, pmedica*
rem& Deomm maximum vocarem, redargoit. Ne»
9Qe cnim Amor, ajebat Diotioui, est pulcher & Umw^
neqoe etiamtarpi$ & malafr, fed in medio quafi cot-
locatui; ut imer fcieatkm & ignoratioaem interjeAa
est vera opinio, Si inter fapieates & ignorantes eat
phibfophui. Neque Deas eft $ nam eorum est beap
citudo ) eaque pofiu efl: in pdSefflone boni pulchri-
i|ae3 quae mncft\ quia non habet, cupie. Neque
tamen homo est* Sed ex daen^num est genere, quo-
rom hoc est npaaus, ut nuncitlnc«»pretesqtte Deo-
tom fidtapadhomiaes, &, rdj^to hoc fpatio , to^
(om aaiverfum uno v!ncak> cofitineant. Inde om-
aia diyinatia ^qoe relrgio pendet ; Deus enun cum
ImmBiiibiy noqipfe agit, nifl" intehredente daemo-
nnmpunifimD. Fatre putem wu)ii e^Poro, ma»
oe Feaia ; u^ &dam , ut a tmtrii iadole ha-
ber^ :Cqualoiem» duritiem , vig^liafib ad januas : a
patre aodadami ^ dolum , ingeniui^ efficax. Sed
ia hondaibus^ qai Acitur Amcur, est eupiditas
t$mitudims: cmalmt intui$4. Quamquam Amo-
lif nomen Joqoeadi confuecudo temere ab univer-
§k geacce avcUie, & ad unam Ibrmam adftrinxit ,:
qodd in ali|s ^oqoe lebas fa^iim ^^ veluti Pioeta
cnm; psoprie dmma iHe fic, qai tffieit^ tamen no^
meB adha^ patvaie parti ei , qiiae in melrk &
PHILEB. ST STMPOSrUM. «f
imifica ijficimtiis verfatiir. Sic AiiQorit via in «»»
goftiQs ipa^ium recligicar , & conciiieCQr Hodio pt*
riendi & geatnndi puJchrum eac pdchro , . tam
iquod ad animomy qiiamcl^rpQS» Nantef ^ homi»
^ nacura^ uc, com ad juftam aetafem perveBedc,
|»arere geftiac, £c corpore qnidoi, lioc efl^dtiir
•viri mulierisque coitv ; in 4po prafedto divmt
iquaedam inest via ^ ut hominnm geiius propagyp
tione immortale fiat» cum flnguli 0nt mortales/ Ap
propter banc ^fam canjugii diTinitatem fit^ iiK
pulcbra corpora coaife£lemur, qoae def omdbas 'pro»
piorem cum dtvin^ natura habent coiqmi^Uoiiem.
Ceterum ipfe procreandae fobdia ftiraulQi ex iJIo
proficiscitur prindpio» quod quilibet, qaantum
fieri pocest , fuam nativam aagere ^ & oltni hd-
|us vitae i^iattiQm profem» foiqu^ memoriam
fnperesfe oqnt. Sed mnko ea^ divinior pcaflfloi^
tibrqae animovuni amo^ & caQp|fio(liOj quoMik
pientia & rdlquae virtutes parinntury mtiime m
poecis & Iqgfiilatoribus: qua qoideo^ mnatoria arte
tu quoque aliqaando inidari podlf ; (ed ad pet-
fs^pm tSc ibpremam myfterionim fi^ifii^atem eniii
diflicile effr (^Mbqaam quibua gradibQsr eo pmh
veniatttr t|bi expoham* Frimui est natame motna^
qui no$ ad corpanim paldiritudiBem finti^Bdaqi
iimpeIlit^-& ad uoom corpas adplicaty di qoo mt*
tmem & bonotum fermonom fhiAcmi proicceaiie
-CQpiamus, J^oKahogradQadfcend^PBSsCqmJinne
amo»
1
I
114 .' F L A T O N I S
'•flmorem JioQ anplim ad unam quodibmadftriogimiis,
l4>d pulcbris omnibus aeque tribuimus. Altior gradus
efty cum jam folam animi pulchritadinem confe-
-ihmDTj prae eaque corporis florem contemnimus;
«unde fit^ uc ffaidia» leges, m<M:esque eos cognos-
cere velimns, quibus iis, quos amamus, via ad &-
pientiam virtotemque aperiatur. Tertius est gra*
«ius , quo (cientiarum & philpfophiae venuftatem
percipimus, & a fingularium ad univerfalium reram
pulchritudinem convertimur. Hic , fi probe nop
exercnerimus ^ faix nobis oborietur pulchritudinis
•verae» conflantir» immutabilisy aeternae^ fimplicitf
.& remotae ab omni corporea natura. Quo adfpefta
•ut fruamur^ operae pretium est omnes fubire lar
4)cires — '. . Ffaec cum dixisfet SocrateSt aujae porta
vehementer pulfatur, auditur tihicinae voz & comis^
iacorum ciamor. . Jubet fervos Agathon^ cognofcere
^ui homines adfint^. ec fi fint familiares, eos admit^
cant, fin minut, ablegent.^ Ingruit de repenteAIdr
•hJades ebrhis , coronatus , turbat convivium : dicit
•ie yenisfe, Qt! coroharet Agathonem: adfidet ad
leum» neque tamen. ei proximum Socratem confpi*
-cit; ' Quo animadverfq, extefritus refilit, eum in«
^repac^ mox tamen coronat. Turbis paulum fo*
rpiti&^ Nimis, inquit^ fobcii.eflLb^amici^ac triftes;
•kabeodnml ^dfer^ pner, magoam phialam. Repre*
hendit eamEryzimachuSyimonetque, ea lege eos
'bibere, u( finguU ad poculum budes Amoris oni-
•^ tTone
C~— w-
PHILER BT SYMPOSIUM. 4^
tione celebrent. «AUribiades acdpit conditionem
dicendi, neque tamen de alio, vel homine vel Deo^
qiiam de Socrate dicere volt. Honc igitur ica laudac^
ut in ebrietate nil nifi venim pronmitiare eum
appareat. Defcribit faciem e)as & vultum ^ quem
cam Silenis comparat. In ejus ironia quanta Gt
fapientia & eloquentia docet , patientiam & for-
dtudinem in militia laudat, immortalia, de fui &
aliorum juvenum difciplina ^ praedicat merita.
Praeterea ejus (an£litati in amore clarisfimmn dsi
teftimonium , feque a Socrate non fecus ac filium
a patre amatum eife adfirmat. Mox alii foperve-
niunt ccmisiatores , turbis repletur convivium , po
tatur, reliqui paulatim vel domum difcedunt, vd
ibi manentes fomno fopiuntur. Agathon , Socra-
tes & Ariftophanes , foli longam nofjiem, ttfquead
folis ortum , bibendo tranfiguut. Socrates dispntat
de poetica, Sc demoQilrac ejusdem esfe poetae of-
ficium & tragoediam & comoediam fcribere. llli
iemiibmni eum audiunt, & tandem. obdormium,
primus Ariftophanes ^ fecundus Agathon. Socrates
lautus cum Ariftodemo in Lyceum fe confert, ibi-
que toto die perafby ferodomum abit dormitufn.
Haec est libri hujus fentenda fummaque , quantum
fieri potuit, breviter in compendium reda6la, cis*
cumciiis multis venuilatibus , quibus dialogus ad
ilmilitudinem quotidianae vitae &, veritatis confor*
matus est.
Re-
m^ »"
\
RdUt <tt de critict mfond , qttam fecatas ett^
iQt debebat feqai editor ^ exponamua< Cofltextaoi
repetiit Steffcani, in quem vinim faepias inveliitur^
quodOomatiicmendatioaeSy nullaejus£si6lamentione^
In ufus fuos cooverterit Nobis vero alia quaevis
cauflTa potios fuifle videatur , quare Cornarium non
Hcmiinaverity quam vanitas aut pbgium. ^Jfam CdS-
aarii verfio, typis vulgata, in muitorton manibus ver-
labatar, at ftoltum fuifTet ei fuas ct^olas furripere*
Sx editionibas ndnutiflima quaeque leftionis varid*^
aas aotatur a Fifibhero, parcius ex antiquoram fcri*
ptit» qilibusPlatohis lod laudantur, quem fontempa-^
rum cognovic Grammaticorum f requenter auftori*
cates «dferantur: faepe inutiliter^ & praeter rem^
Timaei Glo^ae ubique memorantur, neque tameh
tx Ruhnkenii animadverfionibus aliquid lucis Vl^dxy-
ni aocenditur» Sed videamos deinceps quosdam
locoa.
In oDafioae Homerica p. 108. Svrn ^ hx^^"
99 'fCf^ oibu limXiOffifii^cL 0, rt (pau/tter, ]oco '«'/^
fiJbS legit ^ i Tov , ex Homero. Mutatio quam-
vis tn promta fit cuilibet Homeri locum infpici»-
ti» tanti^viia elt Fifdiero, iit eam in ipfa praefatio*
ne commenx)];aret. Sed nimirum quia "rrpo ofoi
bonum fenfum efficit/ nos quidem, quo primum
tempore hunc dialogum legebamus^ noluimus ex
Homero ^ • toS recipere^ in eaque etiam, ppst
Fl-
PHILJSB. ET SYMPOSItJM. if
Fifcheri aQlmadvtrfioneni 5 fenttatia maneiiHiB: ^^
ihv di pr^gn^endo^ utiHter^ &;'c(im Hf^ preficfre.
ViU Budaeos Comnu 6r. L. p. 715. ex Afiftotete^
Lndan. T» I. p. 739. Synes. Dion. p. 48. Refpcxe-
taa ad randem locum Plato Alcib. IL p. 39. D.
Qvr re i^o oTWJrrofiim ax^09 tifinaoiiv^
Non male eft , qaod defendit vulgatam ie-
ftionem in verbis ArUtodemi^ p. iio. Kai f/t<
t^ «vrm^fw T0r «TTBtiJbt, trot ^ TMvaxMro^
£st enim dicata converfio orationis ex obliquain
direftam , de goa maouic Wyttenbachius ad Piu«
cafch. Ser. Num. Vind. p. i%6 & 127. & Interpre»
tes nonnulli ad A6L Ap. I, 8*
sib. 'i^^ y^P ^^ Toilr t^» £z vtra^ Bafi-^
tienfi laudac probatque toc pro n. Perperam: n
& d^ntius & magis Atticum esc, & eadem for-
mnla utitor Plato Hipp. Maj. p. 98 , B. ^ito Sm
$u "itif] oiAA» "Trportpor ^ ^tfi roZ xdAMl. oBof
ydf n roZr ex«.
P. 114. 'H fJf jttoi of)^ ratj A^y» eri xaToiT^
Eifnciiy MtAotfi<7r9n|y« ou yoLf \iio$ 0 fw^osy oXAoL
#fti^ roZh^ Multom fecisfet ad intelligendaxii
hojus loci vennflatem , fi ipfum locom a Fragmen*'
tis Euripideis exdtasfet^ qui ed ap. Barnefium
p. 479. ap. Valkenarium in Diatrib. pV46.
Owc 1/4,1$ l fiv^os, ctAA" 1/«;^ fx^fU "xifCL.
P. ii5-
4g PLATONI^
P. I is/fip^Tot Ji fifiHfcL ntob cLfdfdicmf TeToAjUi|fcg'«
fcu tU TAUTifyi TfHf iifiipcu cL^icB$ vfAfwcu^ «AA* ovrch
i/j^ihfir<u rwrwros 5ea^. raZrcb H fioi JbiteT eiar
Xeyeiy tcLi^fos. Corre£tionem cercKfimatm Stephani^
lifitXiffBcu rotroZrof ^tof i tepudiac ut inanem : Est
enim flWotxpA^^^ojr j ait, quibus Plato vehementer i^-
USatur^ ut Euthyphron. 4. aliifqui locis plufibus. Pri-
iQuiq in EttChyphrone nil est, quo hic locus defendi
pollit. Deinde magnus est noftra ^etate abafiis aoa-
coluthorum. Nam poftea qoam unus vir Graece
do£tus, ea in animadTerGonibus fuis coounemora*
vit, paflim videmus alios, qui criticam facere vor*
lunt^ eamdem machioam lods vei fanis vel corrupw
cis , quos expedire nequennt ^ adhibere. Atque ez
eodem genere est illud p. 119. TouTtf Ji xa) i^ ITe^'
Am ^uyaTif/) *AAxir«^ ixoyify ficLfnrvpUf "K^tpix^^
tcu , lyKtf TotJJ^e Tou \oyH , %U rov$ E\\h»« e^^e-
Awflurct fJLWi vnvtf roZ Avrn^ df^^ a^Tro^MfUf^
Verba w^^P rovS^ pofl: *5r*ge;^eTflu refte delenda
cenfuit Stephanus, & Ficinus jam omiferat verten-
do. Quid vero Fifcherus? Sanum pronunciat Io«*
cum; Ego veroj inquit, mihi videbar hoc quoque loc$
deprehendijfe vejligia gratae cujusdam fiegUgentiae 9
quae eandem rem bis exprejjijjet. Si haec grata est
Fifchero negligentia , quae tandem ingrata & vitio-
ia ei videatur? Nos quidam non repugnamus^ quo-
minus interpretes auacolutha & gratam negligen-
tiam
tHIE^EB. EX SYMP0SlUM.^4p
ttam fennonis laQdenc» fi mo^dQ prius. apti atqtte d^-
ligentis fermonis ratic^es didicerinti Melius de
hujutf ipci intelligentia meritus esfet , fi exquifituQi
ttfum trV T0V5 *EaAv« pro if rots 'feAA)j<r* exp^
iuisfec } quo loco uti poteiat Hemflerhufii copi^
ad Arilioph. Phit. p. 456.
Non minus vitiofa & cohtorta est illa interpreta-
tio Kpayifiwr p. 15(5^ quae non pro calvaribus, fed
plan^s, accipit. P. 116. Tctirrot IJj xotl 01 oAAot
yam^ cLpcL ^uye(pcc<roty. Parvo acumine opus erat ad
percipiendum vitium , quo^ est ia oLfcu ^ pro quo
fine dubio legendum ^<^ fimuh StA p. i^o;.cum
Fifcherus docet ^ quis Orpheus quaeque Alceflis fue-
rit, nefcimus cui le£torum g^neri confulere volue»
rit; Quanto melius fuerat v. c. ad iUa verba p. 138«
^ojBooftou <9r4pi rm fitXxivrm f^3^(i9ia9<tu hSn
pil 7eAoT<3L tl^m. roZro fitf yap h xif9o^ ti^ ^ xdLi
^ fifitti/xt^ Movavfi iwxcifior ctAAa fiii juttct^
V^Aotrofc, hic igitdr ifaemorasfe Wyttenbachii- ob^
fervatiohem fipifl:. Crit. p. 25. & ejufdem hocara ia
animadverfionibus ad Plutardi. de $. N. V. p. I27.
de locucione h/Ttdifr] eiycti, quae infra occurrit p. 148.
& X^upii correttionem , Emend. Suid. T. III. p. i gg.
verborihn in Platonis cotivivid p. 141,
*' P. 132. Eryximachus Ariftophaneto remedia do-
cet, quibus fingultum depellat, Sc ih aliis hoc etiam :
m9CL\aficif ri Toiovro o1a> KimcL$$ ^ rhf ftf cl , -jrlct-
50 F L A T a W I ^ : .
«
f<> legendom ibi ^uA^^ tUilbs } tidllatiQiieeite,
ix)Q mota tancum , opus erat. Neqae p. ipi Ald»
' biadis menti fatis conTeoire yidetur €L?Oi iV/or ^^
rt hri ro ^fiy/iA : fad legendum^ «tXA* irwt %l^
<«i To ^fftyfUL^ fedjam ad rem ipfam aggridiendm
est : fimilitft dixit pag. 178. '''of ofAffs iorr<t Jti
rbZro ro ^TtpSiyfJULy Sc uycu l^i roi xocAot ajfia^
Tflt: & p. 180. ^^5 T(l JgtfTixi uW Sic & Thu*
cydid. VIII, 5^2. Ludan. T. I. p. 793.
Larga omnino est in hoc libello emendatio*
num obfervationumque feges^ ^uod amis maxi-
me ex Platonicis dialogis poflrerioitoi fcripionttn
iniiutioae frequentatus est. Habet aatem cooi»
paratio imitationum liimmam & faaYitatem & uti«
litateo. Ex quo genere pauciflima adtulit Fi«
icb^rus* Est vero imitaciooum Platonicantm dil^
plex forma: funt enim vel tales^ quas ipfe ex a|iif
9uftoribas expresferit^ vel tales^ quae ex ipib.a fcrip*
toribus pofl:erioribus expreiFae fint. Harum long^
xnajor est copia , quapi illarum. Quamquam fuit Piap
to poetarum (tudiofus , & fubinde eorum floribus
orationem fuam ornavit. Veluti p. 154. ^stgi^ 70MP
^oifrnt^ yiynrcUj ^v i/Mao^ yf ro ^fify otTor
tf(0$ (t-^roA. Locus est multorum imitatione cde-;
»
l^ris ^ ex Euripidis Stheneboea: apud Valkeqarjuini
piatrib. ad Eurip.Tragm. p. 205.
M&aixny ^ ct/*
Sie
1
func ex ejuiiiem Hippolyto^ y. 0i2* ^
«. •• > ^4
.. ••
i V /
Sed aliorpm etiami qin^ex Plsttone«profecei^^fcri^
pcomm ccmipsnuio &q^'lQ^^
p. 157. Cum Socraces fe perculfum efle Agathonis
tnagniloqQe&ciafacecurt xaI y<Lf fte ropyJs i Xo*
i^Ttt^Trovdur kt^vfifff fin /toi rt\ivr£i l 'A^di-
rof ifiof Aoyoir ^fi^fi^ > awToy /tie Af^of Tw ct^^^-»
fi^ ^oifitrui. Alluditur & locoHomeriOd- A> 632 >
quo Ulysfes verecurj ne Gorgfls capite adfpiciendo la*
pideus fiac » & fimilicudini nominum Gprgiae So«
phiftae & Gorgds. Ita bene posc Stephanum acce*
pic Fifcherus. Neque opus erac mulcis verbis: rei
ipfa loquicur^ & dubicacionem omnem collic Arifli*
dis imicacio» Orat» Platonic, I. p* 93» ^tTofyiitL xfm
ftfA^: ubi re£le CanteruS) alludit^ inquit» odGor^
giae nmnen : fic T. II. p. 388. tJi^ Tofyua^ «♦
4)flcA)f$ iicoyofoog rifcLs pfcu»
^ *
Denique de Xenophontis cum Platone compara-
Cione ne cogitasfe quidem videtur Fifcherus. £i(
yero il|a cum in omnibus ncrinfque libris ucilis^ tum
S% PtATON» FHILER ET^STMEOSmitt
iA Syotipofiis magi»i qqae.ex^aemalacioiie mataa.
confcripca func
Ceteram haec reprehenfio non eo valet» at Fi-
fchero laboris, asfidoitatis., diligeiitiaeqae hudem
negemas.; Ommao ha^d. inotileiii 'fiteris ^ navkbic
operam , fi minus criticam ezercebit in animad*
verfionibus» plusque in reram obfcuritate didiono^
9ue vi & elegantia espUomda corae ponet.
" \
• • ■
ft- ■.
•*
• •
r •
• «
IIL J
,\
lACX BRYAfifT. StSt. NCJV. limHOLOG. ^J
• T •
f,4 • - » A% » • II.-.
^ «
• « * * j •
' Mythohgy: wlmeinan-Attempi-is-made to
Mvest Traditum of Fdbk, and to reduce th^
' Ttuikttrits dfi^ndihmiy. . In ihit fFork
' . iSl^m:^' MJiof^ df theBflbylonians , " aid"
J^an/^ 'Egypiiahs p Canaanites^ HeUadians^
:• ^^W^^>^lh^5>-T>orianSi Pelafgi : alfo of
the^Scytkae^ Jnda-&ythae9 AetMopians., PhC'
.1 4mians S^a,^ f^ol I. Second Edttion» By
^ ^aab BrytfHtt jMidon: 1775. 4*
■' • • M
•OJ ,5'^ • • ■ 'l. C^
1%
'o^m^Syflmat fe»^ E^icpHeatio yeteris Mytfa^
kj^iaei ; qua ek fabalarm: inyolacris Veritas
•I
hyloniort^ , , Chaldaeorm , Aegyptiorum , ' Gj-
tumaeomftf^ , Jfellaaicort^ , Jonm , fjelegum y
Dprwn,: Pjelasgorm , Scytharm j • Jndofcy:-
thfitumi: jitifhi^urni Pho^cm* JPer um
veffm^optts. taipoaimturi : cemi prae&puae res ^
^iOi afkUivio- la^ ad-Umimnd^r/i9niM$
i
D 3 ^or^-
eyemrunt, tum eorwfk ndgrationeSi eckidag-
^ in varias orhis'partes deMae* (3 yoU.')
, 4, • w«mV imStirexJmho JSrymti*\w^ ImHm,
r — *\
f
9
£plcunift cum iv?vamd>]ulafod)i^e.fQQai& o^
lec, 4ao^us jnsiiiime ufy$ esc ,ar;^cii8:,alcerQ^ ;pt ipfe
fe ' prpEceretw fapientem^ & andquQS philofophos
^he Pemocritd guidem^ * a ||U0 plurjn^m profecerat
ekcepco\ infanliflfe' dicerec : ^ alc6r6 ," fic a(b codem
Democtico «cogitatasatomos fumere^y '^ corpus*
O^ miQodafima^^ifidiviJuai fed coBCceta ^taUien dc
variis figurji, 4a^a;u]ia»ata«^flfigecec^ae^j^^^
aecerno ad reflos angulos moca fuisfe , donec forco
& cafu ab hoc mocu defle8:erenc, coirent, cohae^
rerent ita ut animalia, plancae, & omnia procrea*
jpum M alias dpftrjiof? sdh^^i^^^ n^ '^^J^^^. ^'
teqdiwr slc^ue Miij^ci\^rcj^^^^^ A? tiu^€jr*»*deo>u»
jus rei documentqm habuimii^ jiUPpBiVancU Ubrpm»
ab' honujjibiu -doctli haud ^ucis Uiidatum proba*
, tmn^ue: qQamqua!iDi'^tii '^(^tio fcriArasttfe videa*
tur, ttc Epiciu^a c^tiiericiis •, dadum^^er^Ib^ephi-
<ii ^adSp espWy 4a^te^Wtisai9t:4t'f^
faxd&» tjoim^ .iaimssaxmi^ iHf am'\(&; j%nnu«
fm<i%^.y«i!JM i»<.4ii9^bHMia9rW¥feni,eiigHac ,
- ♦. * j £ ^*» *U44U
fiYSTEMA NOVUM MYTHOU VOL.L ss
%iam 7dSttiatti ja^t: & vel ab aliis fumfit , yel
•ifife fifixk ingentem vim atomorum fea elementtf*
tom prixdieviae linguae, ex usqne, verianclo commis-
^endoijtie^ vetnftisilmarQm gentiom hiftorjam cotf-
'ftroxiti
Atqae omne immenfum pp^s^vit mente animoque^
Unde refert nobis vi6lor , quid posfit oriri ,
Qiiid nequeat» finita poteftas denique quoique
Qnmam fit ratkme, atque alte terminus haereni,
Std no8 tonfilium atiftoris , quod ipfe fktis copiofe
fn praefatfone expofiiic, fimimatii^ referamus.
,9 Ptopoficum^ inquit^ nobis est, infantiaih atqi]fe
fiiCQnabnk gentium» cdm ex Graecis fcriptoribus ,
tamlibriiMriyfis,prodere. Nam quod vulgo hifl:o-
l&rum !^ptore8 gentium origkies a Phoenicibo^
Sufc Aegyptiis repetunt, in eo haud mediocriter fal-
Jttnmt. Alia longe est geiis, quae tot tantasqiie co^
]bniks in omnes terrarum orai deduxit , pofteri ni-
niihim CKufif ^Sd Cuthhae &b iDufeani. lAi cum,
disperfo bimianb generd, propriam fibi occupasfenk
kt^oneni, tm^em ipfi per totum terrarum orbeih
di^erii fiint Frind diviilam veritatem 3eferuemnt,
^ hmnamblim reruin fcienti&m cduerunt ; in qtkii
quidem mire excellaenmt, &arte8, quocdnqueve^
birent, iidles liidQxerunt; vmd6 fa^mn est» ut i
^ofteris plus quam humand culcu celebrarentur» v6^
icarentttlrqQe Daemooet» Htxod^ Heliadae, Maca-
D 4 liL
sp lA^C. jBRYANT.
fii, Socips habuer^nt ^xp^ditionum {mvm\ cogqato^
jpopalos^ at; eodem avo Hamq of iundqs» Mezraimo^
piphtorimos , Sf, Cananaeps. |taque cum totus hip
populqs communem avqm diviqp bpnor? jfoleret^
Solemque & Ammonem vocsrtt^ faflum est^ ut cpo^
muni nomine^mm(^nff hominarentur. In horum mo^
• • ... ,■ . ,
oiumenta, quae quidem diligenter.Iiteris confecrare
folebant, non paucaincidit Sanchosiathon , ut eit
apud Eufebium Praep. Ev. I, 9.— Sedcum univerfa
G^ntilium hiftoria deriv&nda fit ve( ex Gtzecis fcri-
j^tpribus 9 yel Latini^ , qui ipli ex Graecis hau/eninv^
accurate exponemus de Gffaeei?, cum ^elladipisj^ tu^
Jqnibus , Doribus , Lelegibus, ac Pelasgis. £x Grae*
eprum monumentis ooyarum rerum fcientiaqi exprQ«
jnemu9 , de gua ipfi^ qui eam literis m^ndarunt^
,praeci haudquaqiiam cogitarunt : gupd quidexq ^ur
Jus gentis fcriptofibu» plerumque coqtigit, ut rcr
jom» quas mfmpriae proderent^ veram vim &nir
tionem ppn iqtelligerent. Jippnetur de Phoenid*
h^^ Scythis, Aethiopihus, Indis, Indofcythis.,
4Cimmeriis, Hyperboreis, Amai^onibus, Colchenfi-
bu9, Cydopibus, |-aefl:ry gonibqs , Lamii^, Sirenir
hus ; quarum ^ntium res, j^isfis sptiquitatis tenebrif
jlbdit^e, fuit omqino non taflae fpnt^ ^ut leviter Sf,
jftpiere tra£latae a fcriptoribus. Antiquisfima Qrao*
f ofum hHtpria qbfita ^st f^bulis , quas nos nec c^*
r|binviSj| pec ulla fid^i digciabhnur: veluti Inachi
Wfm^^\ 4^?^f^ Sicypnij, eprumque ppfterc^;
rum:
f?fsrTEUA:^cmJH MTTHoi^ -vou x, .57
tjtm; expedidQnes Ofiriidis^.^eioftru:, fiacchi, Cadr
iDi, licerarom apud lC^raecoi au&oris, Nini, Seioirar
pddfSf S^turoi, Pelppls, Atlantis^ pardaniy Mi«
nois, ^roaftris, Phryzi, Jffon|8 fSc Argonaiitap
rum.— - Tnm foqtes apperlentur^ a guibus Graecj
Jiauferunt. Oicet^r de Titanibiis eorumqi^e bello^
de CqtliitiSi ac Babyloniis antiguis. |iis ;idjangetu|:
Graecorum narratio de diluyio» migratione humar
ni generis ex punpis Sinpeaf enfibus j ^ disperfion^
ad Babelem. Fiois imponetur univeriae tra£lat;oi)ji
jdefcriptione veteris Aegypti, qua multis maximi ^no?
faetiti rebus certa &de^ adjuiigetqr. Per totun) vero
ppus multa eaqueezimia adferentur docum^s)» ex
guibus appareat fumma fide «migentjaque in prodeq-
dis rebu^ veriatum esfe Moyfen. ^e(erum getir
tes, quae dilavii memoriam confervarunt » noa nlr
tra illud tempus rerum fuarum ofiginem repeterf
posfunt; quamvis antediluviaBae doftrinae parvf
quaedam ^ pbfcura yefbgia in cerimqni|s earpm ac
myfteriis apfKareantj de qtiibi|s ^ciirate expopetoi^
Chaldaeorum Aegyptiorumque cfaronolqgiam^ quae
fupra nofixsim mundi q)ocI)rai afcepdit , faMm^
.fi^mqne esfe evincemus; quae quidem fa^le cnm
.|tf oyiaica h|fl:ona in concordiaQi r$4(^cigr^ — .Quoc)
.m ei£cere posfimqyj neeesfe eff» «(. qradaptpr geotif
Helladicae ^ An^iiioQeae iQOfes, r|tuy, origo^ Va^
fii m^ltique Graecprun) errores notabuntur intpeiPt
Y?Pei»4l« antiguis npfnjnibqs {ic Yerbis^ ?c ^mwfir
P5 mii
Hdf Mtffomtan fmtti ^demcmftrabaneQr, ex quibtw
fd «rrora flflxcftmt. Hkm cum AmmoDei coloifiu
in tli8}(mfthJ9mA8 terrstrum oras deducerene , ubiqcie
Ibosmcves» ticos , teligiones induxerQnt ; imde n^«
iciesfe fnit, in oDiQibdi eorom pofteA» ^uamvhbs
%3s temotfflhnSsy fimilicudinem remanere. <^uare pri«
ttam Inrfus gentis lingoam hidagabimus^ ez eaquep
%ertisfima etyitiologiae tatione , ih gencium aiftt*
^qmsfimam hiftoriam lucem infdremQs. Viam fimi-
lem ingresTuS est BbchartuS) vir enzditisfimus; qui,
ttlm gentes eat PhoenicKi oriundai esfe ftatueret ^
tooka homknmi,*I>e«um^ m-biumt rerumque na^
toSn^^k |lebrai6a> ctfdfs dialeaam nioenidenfeni
ttbNftds eit^ Ungaii ttepetiit Sed qQamquam neb
fng^teiltti nee doGtina ei deesfilt, tamen conje6bi3
wnHftfcKfc; irtque ^ihi fohPhbeiiicia tot coloniis,
9Mme pCHv&i fl^de^ iit nds, Bochaitus iflad
^k ^ Qt notMion%ta< foh etynx>l<^ds a&ode fidem
tenfiffiarec^ «af^o^ a^ mores» kges , ctiltum , &
Cb&utt flituin gends» cle <fat kgeret, sccommoda'
>tt. Ofunk ig{tAr^jttl£tymolo|g^hacprobabiiitftte
(»&» itfttiMnt/ tMmei) ex Mbttt ipllsi «baa.—— «
fitl^ «bnfiliilltt tdBkttn lllttd Ifiiit^ ut antiquiafimdfe
M>Hae^n«Min f^ittuii lndtliei«nnM, ei^e fonda-
VM^ M^Qtttttta «mtori. I<lhtB est enim Gnb-
ttMutt Myth6k>|{a. «i auti^iUfe monimentis mattis»
^tue tiuln hi^lyphitii litttii ad pofteriutem txm-
itMlidttrettiurt i j^atim ia iHdgorias ablrent, & *
V.: , ppe-
« Saiic.rad» mdigfikwpt^ mokB , xai mdKai adhae^N
t«fim« jBCfiBimi toertmt fiwlftMfw iwlHiligffrf tntifnr
iml» £edt firjFiittiiii^.fi vel niiiiaiaio puMn ^ol*
. vkfet , fatffntoi eaftc taaan iCBm de Uitodae 9(>
Jataie jBSriMm £tfir ,. quoitiim «viz onim fi> ^
.lisafHaiki ^nd^antiqiioi •& liodieitios in ea mcnio»
. nae fondeiid^i operaa poiheraiit fuanu Nonc iikid
^&oari ^bemns » muka nos in l»c ^ro Invenji-
.£s nova &, km^du^ oeita fol |iroiabilia pmcsu
.Qoimqaam kabettaoftor ingeaKon foOers ^ vwia-
ctile 9d oplnioiiei f^af tnendai, etodiiaoqeai vagamA
, ▼ariam» fed aoa acpvatae Jingoaram icieimae faper*
,Qs§i£km. 6ed im videaoMis qo^ tationey fltadfjiiod
^oftafosest» efieocrit.
, Ibrima parteiiojoi volamiaii a p. x^nsgoead if^
-«a;paniair de ^efcmentii, fta limplipibiii verbii» i&
-inif deAvaiii Jiomkiibtti»^ liagua^ pconitivae Am«
moneorom. Non illnd nonc ab au£loie a%ttr»
-qqaenam fitiHfWgimwitQgam vii»qiift nobii haBegen»
dmp. t^.Blaflre(nM(e cvinc^ &f giobem fltoMfe-
■^"Aaimpaiam libyafonpvgmui^ ttmfvafi» ittVUjm.
.iodifaue^ & aAt«ittuitdignittteQi43veiit^; qen^ aa-
-te Bry9tfiBm.p8ed»fiiiBritiane: ySdMMMii demeaia,
f^^Jiiiguae (Of iSadSc^ , ^%
^ Vii |]aep9.iAqiBa^ maKime mperinntiar infiabyJonia
> '/ &
g8o.
.1 Aa :feltrANT;
Cl!^ « I
&:Atgjrptoy nam esc his regiombus gew
verfiim: in I]idiamj& fretum Gaditiixmi fe profiidiCi
. orbes teqLplaqiie aonftituit^ io promoiitoriis torreiy
^uibos iter navigationit iignsficaretor , ^exftrozit.
Num^ unum praedpue colebat Solis: ^qoamqbam
• ejus nomina & hbnorem etiam pfaeciptiiS) tt tna-
joribus fuis» viris tribuir, quos Baalkn vocavit; lin-
. de quxtus ortus est cultiis* IJnus^ his SaaUtii fuit
Chus» qui a fiiiis fuis in Deorum numerm^ relatus ett.
. Itaque reperiemus nomina, quae ifta gens tribuit vei
^ Diis fuis vel urbibus , tamquam- bafi fupgAradla
. nominibus primitivis, fcI prcfyriis^ v. c JSam^ Cfiam^
' Cbuiy vel fignificantibus hormn .hominum aliquati
..dignitatem 9 v« c. Thot^ Mmj Mmes^ Ab^.El^
-jtiTy jRt^ JS0S vel Ishy Ouj £9lf Cohen^ Kereny
1 4A3 AiM^ Obf Qphy Apha^ Uchy Mekch^ Jnao^
Sar , Sama , Samaim. Nomina comfnunia urbioip
^fmjt JSr, Ovr^ Kiriathy Cana^ jBtj CqI^ Cala^
^Beth^ jH^.Sk^ Caphf Cepftas^ Hiic accedunt pav-
'ti£nlae Jl & fi\ u^tau^ iu vetnftisfima Aegyptio^
«nmfingua^V
j'
4. ' ^
* .lianc tam^ Jargam atque attipto» materiam p(h
*ltei qijam iSA ccmgfte&szX; artifex , nil fiiit , quin
'«c'/«ai ftbricaii' {>6sfet,»:0ompotaendo ,. transpo-
-SttndOy^iofoendd^ iMimviiiitando; & ita quidem^
^^lltex Mnmtiplairum fcientia*&li|ftaria ^yoK^ogi-
cis fiiis notationibus indnbitatam fidem adflmcBe
^^mispretuc»- fidmimittafiatus«)piei)£S^vd^^
mtmA vovuMrMrnioL \ vot. t tf^
y^ Variis Idds, iotpk ^ Sc teinix)riboi varie enttncia«
bacor hoc nomen^ Chamf Chm^ Chamus. Urbet.
inde nominatae font Cham-Jry Cham^Ur^ Chmanai
Cmara^ Camarina. Aegyptii inde componebant
dn - On , A/^/tw i tinde Graeci Jmamis& Qmwm ^
qaod namen a Strabone memoratar (L p. 779. &
XV. p. 1066.) Habet vero etiam cakns vim hoc
Bomen, nnde Kdu/iflCy Cammus^ Camera. Sbli»
edam nomen eo infignitur apad Syifos & Perfas;
onde ejos facerdotes vocamor Chamnj Chatkinmf'
& Chammnu Coojan6hmi cum aliis vodbos faepe'
invenitor fignificare peribnas & urbes^ v. cChafh^
EI9 Cham-Ees^ Cam^Au* Inde Camittus^ Camittar
CamellaSact2L^ Cmates^ Cmifium^ Camirus, Chdm^
mis^ Camifene, Chamath^ Chamanej Chmai Cham^
Cuma y Camae , Camelis^ CambaMuSj CemopoHs, Cham^
may nomen facerdotis Dianae (ap. Plutarch. T. It
p. 768.)* Oros ab Aegyptiis Kaifiiy. diaos, (ib*
p. 378.), &-^m«iKx, Graecoram'Zeos-(ib. 354.)" '
Adfecamos aliod dispotationis exempkm , de*
Nimrodo. yy Nimrodos, inquit, Chon filius, mira
venandi ftudio flagravit. I^ ingeniom & moref
Graeci fob Alori^ primi Asfyriorom regis, fed ma«'
^ tamen Orionis, nomine cekbraraot. Qoamqoam
volgo etiam foo nomine eom Vit^pc^ vocarunt^^
(Chrbn. P^fdh.'"p. 36.), Inde varii loci appellati/
v« c. NeMsfa^ of bs Hispsmiae Baeticae, de qua fli^[
niw'^
«108 N. H: HI^l^ I^ iuliamiayBMtir-^ dp0m
Mehisfa ^ cagnmim Venefia': fed potiui fq^ndtttni
videtnr Fewoiai Nil €ninr hui(riidbi com* Vetiere;
2iini]xidtt;& Baccfaus ibi cdebaift^ Mula'eji»i
Vebriffa Dionufaeis cwfcta thjrfis^^ ^amrSatyti^vot^
here Uves ^ . re&nhaque facra N&Mei Esci enfm iSL
cadiem on^issiJebris y veftimntuiiv raetefatumfBaca
€hi« Iode.eciam N(?&fO(/i?f, Sidli9ermo|]8^.feritfi)e§
qaenai JMn&fiiJlir«mrgen8 Athenift.^. itt.Ca Ibfidar^
qui foi^e videntur psflieri raoeidMam NidModii^' Ce^
tefwn^viicabanir etiam Beki8,.non:.&igttIari8:perR>i:
^^ fed djgnitati8 nomine. Ne^Qe. a« veri fiixjilitu^
diQCidbhoifet^ eumar Siculis fobinomim jQM^,. P/^
Im &;Q»8ittr cultum fuisfe."
Fertrafitattt eadem ratione nominibua: hominnmr
& Deoram » ad urbium. locoramque af^Mfiatiqiuak
accedit.p^ p^/V ^it,<inquit9 esc.urbs^enondatuir
quoqua i^r &'Ata. Inde vatia^ nomina^^/mttr orta:^
Afochojia^ Ar/eebom^.jitacymhus^^x Arambis^Ara^
f^atba^ contrafte n^Ar^I&m-^h^ Afthile /JrziOai
Artiedmr^ Kity Caerr^ KiriaAt boo.nomiti&mok
ti in V4 T. meaMKBafitur.loei». Eqim&betmr etiatd
Caitha^& eittbiak\ Uiide Mdkartuti^ > Jtenicum ^
Cretei^um HercnKs» pBoprie.-esb UHecbtOoMaqM^
9m hci.. Itgnmeerta. erac.mrbstaTngtaaetcon^
iden est ac Adm; & Carthada^ a Cartha & ^^^,
quae
/
SrSTEMA «GVVM-MrmQli. HOL. t n
fim JW9 ^ Ca|l2i9^9Miink A|nd laiiilM
iQGonm iHHa^iibw cpojicere Um; YdaL Cattejd^
fymm^ C«[dfifm3 C^m0$ Carmkusk. Etadiktttf
]ini9m 190^ 9pwi BrijanQos eruiMiQQiina^ Cmh
£filf » CmdHff»^ C/mphilli^ Camanm^. & GtimMr
smA — •. . Cypri urbf Ki^w/* proprie yfxxahaam
Sr^On^ tirbs ScMs; vfpde Coronus & Croma Bmm
jbtimis esL Urbft Temji fea Tamuzi A^gsftiasmart
S^qoaator aliae vQces^ C^ly Cab^ Comah^ Gib^ Bks^
Qifb, Caf^ Gau^ Cau^ Ca^ Ca^, Beth^ & panwariK
1$;- es quibus mucando^ coioponeado^ tranAppinK
i^ mira noniinum copia efSdtqr* Bcevicer e#
fofoainus^ quaede.yoceGattdifpataL.
, ^» Gau» ait^ figpificat to-i^fi»^ ut ClutardiQi tfftttn^
(yit Alex.. p. 6 83 J fum de Gammfl^f^^m^. obfcnn
ro vicp» ad q^em Darius ab Ale^Muidro vjfi^s es^^ ^gMNBk*
qipan^ vulgo hujus vifitpria^nomeiq^ ArbeiaipnQjxiipic
Wbe» quamqoam fezcentpnim fiadiprom. intervaQa
di^te ,, pecitur. Plut^rchuB. igkqr Gaugamehmi
(jl^care ait ^Jtwiwi' Came/^mm ; nec mnltiu^ ^^
ep dis^e^tit Scrabo^ qui ipfe qQoque regk» C^JB^
iad' ibi ali fpUtos & vico inde npmen YfswS^,^ {«or ;
^ Ego vero ite lUtuo, ifrifAiw <&.^
josm eundeo^ fuirfe Ipcum^ & Gjraeco*^ ^oarMa
liqgiae Perficae^^ nonien & niale.inter|irmto«.esfi^^.
^ faliae interpret^tipn}. fabulQfis,nan:a{iioicetit.fiy.
^mconciUiia][ej9«(}i^^ .Xt2(eBimi^/«iJ)|l!ie(.^0aib
vel
vel Cau esf dmlui^ timpJuth^ cayea. Qmfftti€ii
%itur, feu Arbela^ erac templum ; iiam Ammonei tem-^
ph ad cavernas exftruere folebant ; hoc templum
TOcabatQr Cau^Cam^Eli i e; tmphm DHCami. Sed
Jrbel est hcusfacer Belu Habetft i^ituf GaugameU
& Arbela eaadem (ignificationem^ & fub variis no-
ininibus ad eundem Deum referuntur. Numen Del
Cham^ El ex Chaldea in Aegyptum, & lAde in He^
truriam iilatum est , ubi Mercurii bonoribus cultam
&Camillus vocatum est. Cochone urbs^ ad quam py«
iftmides exftrufbas fuisfe prodit SynoellQS ^ est Cau-^
chone^ U e« domus Hercults; hunc enini A^yptii
K^rot vocabant; jut est apud Etymol. M* Voc,.
HpfltxAn^ ChaopSj a quo^ tefte Herodoto, magna py-r
iiamis exftru£ta erat^ est Cha^Ops^ oTx^^ TludSifOf,
Dei i qui ftrb forma ferpentis colebatur. Gezen feu
Gozan regio, est doinus SoIU^ a Gau^ &Zan^ SoL
Templum Dodonaeum antiquitu^ vocabatur Cha^
0», domus Solisi ut conjicere litfet ex Chaonia, nomx-^
tfe r^gionisy inf qua hoc templum fitum erat. Chaon^
Mons Arcadia^^ locus MedifteacSyriae: Chaonitis
Mefopotamiae: CabalUs^ urbs Solymorum , Ca-Bal,
urbs Dei Baali: CabalRon^ urbs Galliae Narbonenfis/cu^
jos regio ckcumjacens dicebatur Cbauaray i. e. Cha-Ut^
timplum bicis^ ex(lru£lum ab Amnioneis, qnilmicr
regionem occuparunt. CanouMs Aegypti est, Cd-
Noubis: Cabafa^ templum Deae Befa: Ctmnm Qu>^
didi 7y 3<) est OhJmon, domus Jmoniss inde Oraeu'
ci
SYSTEMANOVUJSfMYTHOL. VOL. I. 65
"ci feceranC nomeD viri Kvoc/to^. Est hic omnino
freqaens Graecoram error, ut Diislocorum nomt-
na cribaanc: veluti Aftemis es€ urbs Tafm/i: Crth
nus.y Cir*On^ urbsSoHs: CheopSy Cajlar^ Cayfiriusy
Cybek , Ciibebe , ex fimili funt compofitione : d: Cer^
herus ex Cir-Abor. — CocutuSy finedubio, temflum
erat :Cuthi in Aegypto; ab eo nominabatur fosfa ex
Nilo duAa , qaae ^ cum putida esfet & prope fepul*
turae locum, vocabatur C^aroni/zfz^ fosfa, feu Ache^
roTL Idem nomen erat fluvii in Epiro , quod ei Ae-
gyptii coloni indidisfe videntur. j^uno Covella (ap.
Varron. L.,L. V. p. 49.) difta erata Cou*Elj do^
nius Dei; & inde Coelum. Koi\ny cognomen, quod
Graeci multis urbibus dabant • non est caya , fed
coeleJUsj aCo-El. Unde & Coele ^yriq est facra fea
mlefiis Syria. Dorica forma est Coil feu Coel^ uc
esc apud Aufonium » non ex compendio orta , (ed
integra & fimplex. Dores enim* Ammonea gens, pro-
prie difti Adores^ cum in aliis rebus, tum in ver-
borum enunciatione , antiquitatis erant' tenaci^fimi :
contra reliqui Graeci verborum origines adjiciendis
terminationibus obfcurabant. £t , au6tore Herodoto
VI , 54 i Dorum majores Aegyptii fuisfe videntur»
Hymni in Prytaneo cantari foliti , Dorici erant
£t oainino retinuic haec diale£tu& vim antiquae
Ammoneae vocis; hinc fpelunca^ in quam fpppli-
cio affeftorum cadavera projiciebantur ^ vocabator
66 I AC. BR V A NT,
K<tftoU)t^i ex Koti^ cavema, & Adas fea ^%: &
Kcumi, r^rra^ ^Wux. Cacus est a Gi & C^^ cap-
m Chufi; ibi enim C&ux & ignis colebatar: cuju
«noris levia vefligia reperii& videtur Virgilius, Aeou
VIII9 198. £x Cacus invertendo fit Cufcha Aetbio-
pum. K0O1 , tefte Strabone, tales caveae vocabantmr.
Hinc est lft<rx^^^ * & KifTJeairot, epitheton Lace-
daemonis apud Homerum; cujus vim Graeci noa
ceperunt : Kcti)jTif, urbs prope Cumas, antiquitus vo-
cabatur AiiTij (tefte Diodpro Sic. V. p. 3(56.): no*
«
men faflum videtur ex Ai^ terray 6c Ete feu Jtay
numen , cui haec urbs facra erat. Idem erat nomen
& Colchidis, cujus rex inde nominabatur Aeetes^ &
Aegypti , quae a Graecis quoque Awct vocabatur.
Itaque ex Cai ScAjeta faftum est Cajeta. *Ay;^©i,
foiis Boeotiae, est An & Choa^ fontis apertura. Ex
eadem origine est XoYpco^ , i Cor. XV, 47, quod He-
fychius reddit "^hm^y & Gauj Gouj quod apudCel-
tas & Germanos pagum notat, v. c. Brisgauw, Tur^
gow , Hennegow cet. '*
Au£lor explicitis ad eandem rationem multis a-
liis locorum nominibus , pag. 129. dilputacionem
de Etymologia fubjicit. In hac illud agit/ at
Graecorum in hoc genere IgncM^ntiam multis^ prae*
cipue ex Platonis Cratylo , exemplis oftendat, & cer-
tiorem fcientiam ex reliquiis Ammoneae linguae haii*
riendam esfe oftendat^ & leges etiam praefcribat»
quo-
SYSTEMA NOVUM MYTHOL. VOL. I. 67
quomodo in nocationibas verfanchun Gt. Acque hoc
loco y nos quidem dubii haeGmus ^ utrum magis la-
|>orem operofum admiraremur, an audaciam, Bryantii.
Nam & operoG est hominis , verbonim deriyationes
ad certam legum rationem adflringere, G tam im*
pune & temere turbare ei liceat, ut quidlibet ex
quolibet £aci^;: & audacis est^ ne quid gravius di-
xramus , Gne linguarum accurata fcientia tantum opus
fuscipere/ PrimumexOrientalibuslinguis, Hebraeam
mediocriter callet, Arabicae & reliquarum prorfus
est riidiSy quod & ipfe ingenue fatetur, & res ipfa lo-
quitiir. Graeca Latinaque mulca legit: fed harum
linguarum indolem prorfus ignorat. Deinde quod
faepius jaftat Euftathii diftum, ei' ^ip^cipov ro oiofitty
au ;^af ^)|Te7/EX\vix*!f eTu/AoAoyiaur iuroy, illud re-
ciprocari non fenOsfe videtur^ ut Graecae vocix origu
nem in Barbaria ne quaeratnus.^ Denique quod pas-
fim Graecos reprehenditf, eos in yerbarum deriva^ionu
busy non veritatem^fed auriumfenfum ac fonum fecuto^
€sfe^ id^ G quidaliud, in ipfum Bryantium recidit.
Et in Graecis quidem & Latinis non roodo origi*
num analogiam, quae aScaligero, Cafaubono, &
SalmaGo inftitnta , ab Hemfl:erhuGo exculca est ,
p^nitus ignoravit ; fed vel pervulgatisGma gram-
maticorum praecepta aut nesdvisfe aut neglexisfe
yidetur. * Veluti p. 3. Kotvjtta a voce Cham repeten-
do, non de verbo xai«, xotw«, cogitavit, neque de
^erminatione frequentisGma /m. Itaque mire infen-
6*r"
t^'^^
T'-9^"^»^»«"
08
I A C B R Y A N T.
fus est Graecoruni terminationibas, quae eum faepiot
male habuerunc. £x eodem genere est quod p* p.
NejSpcdJ^^ a Nimroi derivat; nam «J^^ non propria
est pars, fed adfcita per terminationem , a 9i^po$y
Unmlus. P. 13. fi maxime verum esfet HXio^ ab
£/ oriri ; tamen falfum esfet , illud fieri ex El ,
& Ow, Sol: fed noluit nirairum w esfe folem-
nem terminationem, Quid quod p. 20. ubi Aet^
tesy Colchici regis nomen, ab Ait^ quo()^ ut ipfe aic,
ignis est, repetitur, aure & fono deceptus in verfu
Orphico (Argon. 1323.) ^©'«a K^A;)^;«r ab eadem
origine dici ilatuit ; cum id^ea centies apud fcripto-*
tes confuetas fedes^ domiciliumy denotent? Cum ubique
in Bryantio temeritatis novitatem miraremur , exco-
gitare tamen non potulmus , quis eum ftupor tenue^
rit , cum haec fcriberet : nos quidem , cum legere-
mus, oculis noflris vix fidem habuimus. £x eodem
tamen errore fest quod hic de ^HSiios dicitur , &
quod p. 23« ab Aith& Herm^ Hemathenae ducun*
tur. P.*3i. AavXof^ quod ab * privativo & auAo^
' fit, Bryantius facit ex Es & EL P. 62. ^A^iirofp
Appllo falfo fit exApha, ignis, & Tor^ turrisi cum fe-
cundum certisfimas linguae rationes ab <i^ifi/ii otiatur.
P. 65. <rffifo$ , quod fit a <ri^ , dicitur esfe vitio
C(»tra£la vox ex Sema &,0h, Solis octdus. Sed in
hoc genere quavis pagina peccatur : p. 78. ' Jupiter
lAuKi^^toititzMeUch^rex. P. 87. adverbium «x*
nei-
«p
SYSTEMANOVUMMYTHOU VOL. I. 6p
nescivit folemni terminatione «, iab oxh firms,
derivativo verbi '^X^ > fi^ri ; itaque ex Babylonia
wceffit vocem xx, Och^ Achy quam honorem figni*
ilcare dicit. P. 120. riafJW fepulchrum, (ap. Plu-
tarch. Q. Graec. p. 296 ) cujus origo ibi quaeritur ,
^x Pl-Adon fit. Etp. 123. Fhaethon tBcitviT ex P/-
Ath^Onj ignoratione verbi ?ctg5fli, luceoj quod
est a 9*^« P. 12(5. cum /w^r repetitur ab Aegyp-
tiaco praefixo Pf & Ur , hx j ignoravit J^-
conicum '^rcuj & -Trojp pro ^ouj, quamquan? alibi
Doricam dialeftum celebrat Bryantius. P. li^. Fe^
ronia a Pur, C Fer^&On^ ignis Dei Solis ; & Feren"
tum ex Fer&Eny fons Solis : p. 200. Pifatms^ ager,
convertendo fit, cx Plumes ^ ignis fons ^ neque, ut
vulgo, ex Pifa & Latina terminatione nus deri vantur ;
ut Cumanus non ex Cuma^ fed Chum-Aen-Es y fons
ignis Chumi kuChami. Eranc enim, ut ait, ibi calidi
fontes. Itane omnibus Jocxs, quorum nomina in ani
definebant, erznt fontes ignis^ vel calidi fontes? Et
Latini quidem, quot habent nominagentilia, quaede*
Qnunt io anus^ tot beabuntur calidis fontibus: Grae-^
CO8 vero & Barbaros eadem calamitas & terminatio-
ne (inus & calidis fontibus privabit? NuUum exitum
tpvenirec nofba cenfura ^ fi omnes in hoc genere er-
rores notaremus. Quare tantum faltem fpeciminum
adtolinius , quantum fatis videretur ad cavendum in-
camis & cognoscendam Bryantii rationem & inge-
E 3 nium.
\
I
v
70
I A C. B R Y A I^ X
nium. Nupc reliquorum capitum argumenta brevi-
ter enumeremus. Disputationem de Etymologia fe-
quicur alia de fcriptoribus Helladicis (S aliis Graecis ;
iilos vocat Helladicos^ qui in ipfa Graecia, hos Grae-
C08, qui extra Graeciam vixerunt, IUos exterarum
rerum ignaros, hos magis peritos earum fuisfe ait.
Quamquam perperam eandem fidem ac laudem cri-
buit Chri(liani$ ac exteris ; nam Chri(Uanorum ple*
f ique non aliunde rerum Orientalium cognitionem
hauferant, quam ex libris veteris Teflamenti. De
ortgine Helladicmm , in qua multos fcriptorum locos
colligit, quibus Graecorum origo ab Aegyptiis repeti-
tur. De amiqua religione^ & ratione etymologica ^ quae
inde oritur. De cultu religiofo fpeluncarwn (S ignis.
De Omphi , & numinis cultu in exelfis locis. De Pator
fi? Patra: ab Aegyptiaca voce (Gen. XLI: 8, 13.)
deducicur Pater ,* Patera facrificialis , Petra^ cet. Dfx-
putatio de Diis Graecorum : qua demonfbratur, eos om*
nes ex uno principio^ numinis numinum, f. Solis, du«
£los esfe. De Phoenicibus : ita,ait, vocaturoraemariti-
mae Syriae ea pars, in qua Tyrus & Sidon jacebant;:
horum incolae ih V. T. faepius cum regibus com-
parantur, & arbpr <po»rig habet regium honorem:
quae vis etiam iu origine nominis inest, quod faftum
est ex Pif praefixo Aegyptiaco, & Anac^ rex. De
yoce Cahen^ feu TtlH Hebraeorum: a qua voce Ae«
gyptiaca cum Graecum Kuw ortum fit, deceptos
Graecos, dicic^ nura de Canibus fomniasfe. De Chufoj qui
etim
r
SYSTEMA W>VDM MYTHOL. VOL.I. 71
akm XfuAs & XjtKTiw/) di&us est. De Canaan,/.
XvcUy a«feKuxir(w. Disf.ofTempleScienceiqua^dean^
iiquisfimartmgen$iumgeograpkicafcientia, expanitur. De
Tar, Tor, Tarit. De Tit& Tnh. De Tafh, Tuph, Taphos.
DeOb^Ub^ Pytho^ &ferpentum cultu. De CyclopibuSm
Est omnmo in his dispiitationibus mulcum erudi-
Clonis, quam uc le£loribus noilris ref eramus^ fcripcio*
nis hujus confiliufn non patitur. Cumque generacim
nuio earum ex iis, quae attulimus > fpeciminibus jam
cognoscatur , contenti fimus unius disputationis de
Omphi descriptiohe. ,, Conftans^ ait, Orientaliuni
iiiic opinio^ Diis cultum habendum esfe in monti^
bus, cum iisque ibi propiore arftioreque communio*
ne mortales froL Haec com Diis communio vQca-
batur Omphi. Vocem esfe Aegyptiacam , & iignifi-
care 'Evifyinp^ ex Hermaeo refert Plutarchus, de
If. & Ofir. p. 368. Quamquam quare 'Evtpyirfn
vertatur^ rationem nuUam video. Nos verisfime ver-
bnm ioterprecamur oracubm Hami^ exOm f. ffam^
& PAi, ^x, (conf. p. 89)* Unde montes, in qui-
bos oraqula leddi credebacur^ vocabancur Har^AU
Ompi: & ex AUOmpi Graeci feceroqc Olympus,
quod nomen foit multorom montium & locoronu
Sed cbnvercendo eciam, ^ro Al^Omp^dixervmtOmph^
B; onde Graeci fecerunt o/«^>«\o5,^ & oracolum
Delphicom in o/a^ iA« cerrae ficom esfe jaftaronc*
Perperam: molci enim alii loci ofipL\Q] diceban.
»4 tur.
\
s
7* lAC BRYANT.
ineii accepisle. Neque duhitem , ^uio colom-
sae ad maris oram coUocatae , ab origiqe eadem
TlofintxicL diaaefint. Tales eraot CoIumnaeHer-
cnlii ad fretum Gadicanum» non duae^ fed com*'
plores; fed una Hifpanienfis erat Onoba, ez On-Ob^
Sol Pytho^ siltera in Mauretiana, Abyla^ ex Ab-El^
tater Deus. His locis nautae numen placare fole-
bant, quod ad profperam navigationem magnam
Wm habere putabatur/ Hoc nnmen in Infcriptio-
ne Spon. & Wheoler. p. 209. vocatur Oil/)io^ Zm^
ab *nK iiEiar ; unde op/w^, locus tutus navibus. Ad
Bosphorum Thracicum multae ex hoc genere eranc
arae&columnaei quae dicebantor KoAclm. a Coi
& On. AfiTttXo^y puer Baccho dileftus, ipfe Bac-
chus etiam dicebatur, ab eodem Omphel: quam no-
tationem veram esfe, inde coUigitur , quod multi
lod Afi^^iXoi difbi funt , in quibus nuilae vites
crescere potuerunt. Fontes multi, praefertim, qiil
ficri haberentur, vocatantur N J/i^ ab Ain , fons,
& Omphi: fic NctV^J^^^, ab Ain & Jedes, fons So^
tts. Ceterum haec in nondnibus Deorum locorum-
qne fimilitudo inde orta est, quod pleraeque & fe-
se omnes coloniae oraculorum jusfu dedufUe, an-
tiquos ritos morelque confervarunt: cet*\
la hac diipotatione^ fi pauca excipiamus, rdi-
tpuLf qoae de rebus ac verbis dicuntur, temeraria
& bib funti Explicatid tabularom Pocockiananimf
in-
I
V
SYSTEMA NOVUM MYTHCau VOL. L yg
ingeniofa est: neque abhorret a verififfiilituiliQp
Curtii reprehenfip : gQamqaain non cogitavit Bryan-
tias, Graecum, A mazime in Aegypciads vocibus
Omphel & Pater deceptus fuisfet, & ex OmpM
i/i(pAXQ$ fecislet» tamen ez Pater nuUo pa6lo ^ce-
re potuisfe UcLrtp^i cum vox, illa notione apud Grae-
cos non fuerit audica. Cum vero voc|s A/i^i caus*»
fa, Ammoneum hymnum fingit, eumque a Terpandro
vertendum curat, nescimus utrum jocetur an ferio
agat. Deinde tota ratio ecymologica inams est.
Non est hic locus , quo de certioribus ori^inibus
Graecae linguae, quae ex analogia repetuncury dispu»
temus. Illud faltem oftendemus^ Bryantium in ety-
mologica ratione unice fere Jhmn & aures feqid ,
verborumque in ipfa Graecia mumdman originem a
Barbaris repetere y Sc interiorem acciuratamque in-*
dolem linguae prorfus ignorare. *0/iq>\ proprie vijio,
diStum^ fit ab '^'Td»^ M^y video^ dico ; ut fimilia nomina a
fimilibus verbis:^PV*^»> gladius^ a poVloi, unde etiam
fo^fof & p^ciAof. ^Vifi^y jaStuSy jacubm^ unde
adverbium pW*> yelociter^ z pWfl^, jacio. ^Pct^^
& \(tii(pos roftrum^ a pcVJ», Jigo. Nu/t^if, imrfrV,
vel, virgo obvelata, ab antiquo rj^lcf, ytJ^«s undeLa-
tinum nubo. Lympha est Ai/*^<t, a ?\AfAfos, verfatU
Us, faUaxy a A^iBfl», h.ti^y A«V»/«nde A»A*w>^
Xiimy & Latinorum Ubo^ JigueOj Bnquo. A^f««
^ualis adje£dvi a/t^o^, junStus^ ab A^xla, neSo, vmr
7«
I AC B.R Y A NX
^de adverblum */it^l. XTtfifWf unde «tfi/t^» fir.
mus , isnmotuSt a 5"«« > f «Tr/tf» , ^fpo, condenfo, S«ji*-
I •
^o^) inanis, vmofus^ a o^o^», o-o/Sg©, ventum ex-
clto. ^0/i(pcL\os teriiiinatione fola ^ fit ab ofi<p7i ,
<fe diflFert ab o(p5rcx.\/ios. Atqui , ut propter fimili-
tiidinem qculi^ aliae res o(p3rA\/ioi vocatae funt mul-
ue, fic of4.<p<t\o$ translatjim est ad alias res , veluti
umbilicum nntriy centrum clypei^ arhorum furculos ^
fohnites^ unde ^/^<pct^> immqturcf uvq^ bacca. Ica
yflt/t(p>t\o^ , (r«rwx, aycc^l^», 7^1^"^% fleSto: W/*^
i^uAo^, a T^'^^* Neque ^i^'7CiXo$ ab alia origine
C8t| quam ab ^Wlc», R^i^t?^ notatque nexilis^ implicitus ;
oeqae aliunde frequ.entias poetae vfVi epithetum
petierant',-quam 9r ferpendo &' implicando. Sic a*
^oncled y caedoy jaStOy fit KOfiTro^y jaStatio, yci/i^TCtXosy
jaSator^ a xctW)» fieSlo yitciii^TciXo^y curvus: a Tre^o^,
^i^Tvlce^ coquoy "Tte^Trmy & *7rifi7rtMsy maturusy decoSus.
^bupw^ est y^»««jr navigantibus fecundus y pro 'b/xo^,
lonicaforma, ab ^p<^yproficiscerjexcitor; undeLatinum
on^r, of^^hiiluculuniy & JfA^o^> p(?r^«x. Denique illud
vix qredibile vid^tur, quemquam ignorare, ^ofi^w
fieri a '^tifi^JCeoy &, -NotVouJk^, a y*», rok», ^0«.
Jam in rebus ipfis non minor est, vel negligentia ,
vel conjeaandi temeritas. Quid est quod pag. 9.
<}raeco9 Nimcodum Ne^pcJj" nominasfe, ex Chroni-
co
SYSTEMA NOVUM MYTHOL. VOL. L 77
€0 Pardiali demonflxare conatur > cujus^ in hac r6
nulla potese esfe au£loricas ; nam qui Nimrodma
memorarunt Graeci, fuere pofterioris aetatis, nec
aliunde eum quam ez libris V. T. cognitum babuep
tan^ P. 10. in Plinio pro Venerea coirigk FenariBZ
{y. fupra p. 62) , quae primum inaudita est vox Roma^
iiisy deinde refutacur nummo jClaudii» quem ex Ligatii^
memorat CeUarius Geogn T. L p. 60.. ibideoi cuill
contenderet Nimrodum & Bacchum. eundem &&j^
attulit in ejus opinionis argumentum locos Sjlii dfc
aliorum. Igitur, quia nebride cin£U erant Eacchi:CttIr
tores, Nimbrod idem eric ac Bacchus? P. ii* quia
Athenis & inCo, infula» ^sds txdX Nebridae ^ DllK
lum potuit alium liabere , quam Nimrodum y etaf
.Qorem? P. 124. Apui Rmcmos ccUeiatur Jufiter
Puer. Concedo. Sed Puer idem est ac P-Ur^ i. e. , as lu*
€is} igitur antiquum nmenjoyis est Pur, & pojiea ju-
veriem fignificayit. NiJ video, quare faoc tibi afjeri^
,tiar. "^ur est Sacerdos ap.-Aegyptiosi at Praeneftf
eracula reddehairaur a pueris^ quifi)rtibus luderent; hi
ir^nt proprie facerdptes , di&i Puri antiqua lingua , ^
quia ad hoc munus plerumque pulchri juvenes eligeb^fft
turyfa&um est, m pueri diceremur.juyepes. H^qpff
.csty miBfsaod, Iu(;em affundere^ quodprofiteris^ ai)*
^ tiquis temporibus,) ut^ quidqi)}d io mpntem tibi yer
jiiat, id npl^is pro vero certoque vendites? P. 58^
JHebraeos^iptoreSy ait, nomina nubaquam ad fiiaf
jproQunciandi confuetudyiem impiutaife; at huji;|;
- ^ . ' fcn-
BRYANT.
I
fententiae contrarium affirmaturp. 198: quamqoam
hoc non adeo reprehendendum videacur in eo , qiii
ipfe,-fe fibi repugnaturum , profiteatur (v. p. 173.)
P. 154. cum Plutarcbum & Anrianum accnlat , adeo
ab eorum mente aberravit , ut eos ne legufe» qui-
dem videatur. P. aii. Hercyniam & Pyrenam ejus-
dem poteflatis nomioa esfe, rationibus Etymologiae
fuae, demonfixat, eique opinioni fidem repetit a CIu-
TOcii aadoritate ^ quem Hercyniae fy I viie initium a
Pyrene, una ez Alpibus Tridentinis^ duxisfe dicit.
At BryantiuslocnmCIuverii, nec ipfis verbis protulit,
nec paginae numero fignificavit : neque omnino faf-
eiie hoc erat, cum nil ejusmodi in libris de Certnap
.ipikexftet.
Itaque intelllgitur, quam fallaxquamque inanis fit
' Bry^tii ratio ; licet notationibus opinionibusque fuis,
multo ingenib , mazimaque eruditione , fidem cooci-
liare ftudeat. Et omnino ita vera cum falfis com--
sniscet, antiquorum fcriptorum tellimonia adfert^ &,
quocumque vult, torquet , & audaces conjefluras i|i-
jScit , ut incautos & antiquitatis mediocriter peritot
facile irretiiat', &. in fiiam fententiam trahat. Nos
iquidem faepius in eam cogitatiodem incidimus, ut
Bryantium tota faac lcriptione ludefe eruditam ci*
vitatem, eique fomum ohjicere velle^ putaremas»
Quamquam quis tanti faciat Iufum<S fallaciim, iit
magno labore tria Volumina confcribat /ifit dofUorit:
bus tamen nugari videacur?
VETUS TEST. EX EDIT. KENMICOnl. 79
IV.
yetas Tejiamentum Hebraictm cm yarns kSiie?
nibus. E£dit Bettjaminus Kennicott » iS. T, P.
Aedis ChHfli Canpnicus , & BitHothecmat
JtadcUyimus, Tomus Primus* Oxeniii e Ty^
pograph&f Qarendoniano* 1776. foL
>
C3ain in.oniiii artium & diiciplinaram genere mil»
ta funt f quae , Ucet magno doQpram hominilm eaah
lenfu confirmata atque ftabiiita , poftea » tanquam
opinionis quaedam commteta» diei deleat: tum
hanc judicii humani inconftantiam & vicisfitadineni
hicolentisfime oftendit ea disciplina, quaey a mane-
re ejos , quod in conftituenda Veteris TeftaniieDCi
vera leflione occupatur , t^ritices Sacrae nooiefi
adepta est* Hujus traftandae rationem priftifiam
qui cum hodiema noftra contulerit^ is prof e£lo iniu
ciedibili rerum convesfione perculfus fiiteii cogMuf^
ea jam fieri , quae unquam fieri . posfe ; fub fioeia
prozimi feculi nemo quisquam cogitasfet. Quod uc
ab iiS) qui funt a pertrafhdtione harum literarum
remotioreSy paullo diflmdtius intelligatur & pleniusv
juYaty antequam ad defcriptianem operis Kennicoc^
ciani accedamos , haac diverfitatem uno io cos^
fpe&i bteviter proponerCi
Ea fcilicet erat proximis pturibos posc Cbriftom na*
com fecofis lingoaeHebraeaeconditiOi ut afolv f«re J«l^
daeis
Bo I VETUS TESTAMENTUM
daeis coleretar, a Chriftuims, taotam non omnibM*
negligeretur. Incer Graecos Latinosque ecclefiae
doflores duo func ^ nec plures , in^gnem aliquaAi
ab ejus peritia laudem confecuti: alter Origenes,
cm quantum deboat interpretatio librorum facrorum
xam gratnmatica, quam in primis critica, praecla**
re esc & erudite ab Erneflo V. S. demonftratum:
alcer Hieronymus, judice eodem Erneflo, in Laci-
m$ patribus , qui liceralem interpret^di rationem
liecoti funt, longe princeps, Reliqua pars, ne ele*
fnentaria quidem cognicione imbuci, & npnnuili in
Alezandrinaj plerique in Aquilae verfione fecinre ac«
.quiescentes , foncium Hebraicorum incelligen|^2un
«ieo non^uvabant, ut eam contemnere viderentur^
nec dignaita Judicare, in quain operam fuam atque
diligenttam impenderent.
Tam inf^Uci fato per undecim fere fecula oppres^
fts hai liicras tandem feculd XV velut ex cipeji^us
^ckavit Joaones Reucl^liniis, vir fingulari ingenio,
do6lrina , pietate. Hunc primum fuisfe cpnftat ^
.qui 9 obftrepente inertium monachorum barbarie ^
curpem focordiae vetenum excutere, & obfoletum
Fbilologiae Hebraicae ftudmm auderet inftaqrare.
Sed cum. foli fuisfent Juda^i per omne illud tempus
hujus linguae cuftodes atque: opafervacores ^ fieri ali-
ter non poterat , quin qui ei addiscendae operant
aavare vellent , iisdem etiam magiftris uterentur.
Qpvsk ij^ ejus fcientiamy cum ipfe Reucblinusi
tum
fiX £DIT. KfiNNlCOttL «t
kttm ^9 egregio exempdo kfdcati , iisdeiii v^fti^
giis infifteblUity Muf^erbs, Pagnilius, Vatablus^
iderctrus^ aliique fibi comparabanc^ erat iDa a foKi
Jodaeis fffofefia, tocaqoe GonfoMiata ad iliorum
dofhioam & interpretandi )*atidnei& , bonain ilhuii
interdumi at laepius fallacem, incertam, & in qua
attipledenda quanto fit delefta atqae cautioqe opus ,
& nonint ertiditi , & ett a propolito noftro alie-
num uberius commemorate.
Verum quo miniis Reu^hliiio , ejusque-discipu^
Hs, vel imitationem Judaicae rationis vitio verta*
musy Vel eic ea ortos eirores imputemus^ fadt^ 6t
humanae imbedllitatis» & temporum illorum cogi*
tatio^ quibus viri , egregio fdentiae incenfi amore^
cum nemiilem , exceiMis Judaeis, reperirent, aquo
Hebraeas discerent literas, fadle inducebanturv^ ut
magiffaris his plus etiam» quam par erat^ auilorita^
tis tribuerent. .
8ed io iietate haruni lieefartim ^gis adalia, qua*^
lis jam erat proximo feculo^ est profefto illud ili
jMrimis mirabile, nihil fere fuisfe ab nimio iilo Rab^
bincmmi amote remisfum : nam » qui a vulgato tra«
mite recedetenty paud erant, & eorum qoidemple-:
rique interdum etiam in pejorem defledeba^t^ om*
iiino plurimi » doeco qaod«n impetu du£li , tam per«
tinadter huic methodo adhaerebant , ut ne latam
anguem inde discederent, faum^ adeo ingeniom,
judicaodiqiid i<dlertiain ibli Jodaeorom auilaritati
F tao'
^ yETUS TE^TAMENTIJW
ca&^m in fervituGem tarad^ent NimirDtK kalert
ipaturji faominum , uc yiz qQidquam Gt difficilius ^
guam veceres, quibiii immcrici fiunuSf t^ioianes de*
^Qece f illvdque (kidium , quo jn magiftros feri-
ouir^ prodencer^ & jufta cum moderatione, diri*
gere.
Quod tamen non.id.eo a nofaia didtnr» QC fum-
mis magnorum virorum InuditHis aliqpiddttrahamus.
Id cancum volumus, in quo habfbim^s ^qUQs ba-
rum.rerum arbicros nobis asfentienteSf nydco plura
ab iisdem illis praedaris ingeniis pradlari pqtuisfe
i& meliora, lif^Rabbinorum placitis mjinus ;(ddi£li »
liberius au0 fuisfenc & elegantius in interprecaciooe
Jifarontta facrorum verfari.
^ Sed veniamus p;udk> propius ad id^ de quo praer
cipueest nobis agendumy & videamus, qu6modo
incfe &£bim ilc » nc Qritica Sacra tam lence effiore*
fcerec , capucque fuum efferrec
Ecenitti mirifica fuit ab.fmciquisfkqis teiqporibas
Judaeorum arrogutia^ qsa lipguae fuae originem
haud aliunde quam ab ipfa Deo fepeterent, ^ cKh
niam qtiandam ejus.prae reliquis diguitatemi & Gn-
gularem plane Xaa6titatem ja^brenc» unoqu^orefi-
dencer praedicaFenC Quaefuperflitioi q^» post
Albertum noftrum Sdiultenfiumy nemo hodie est
pnidencior, quin rideat, cum, a Judaeis follicite in«
pdcata , ditttumitate temporis id Chriftiaaorum ani-
moa altisfime defigeretut, did vii potesc» quancum
Cri-
ILX ^DIT. KKNNICOTTI. 8$
•
Criti<tae ftodle obftiteric , «jusqae incrementa idipa»
^erit. NaiD, liceedivina linguae origo oil habeat'
CQfnmune cum intemerata codids integritate ^ po0-
fintque & fcribendi labes esfe in codice, guamyii
fingua Hebraea ab ipfo Deo tradifia fit hominibus;
& , ut DuIIae fint foibendi labes in codice , tamen
non continuo ipfa lingua divinam habeat priginem}
'ea tamen erat fqperflitionis vis^ ut diverfam utram*
que opiniimem plarumque conjungerent ; quippe
metuentes , ne , dum varietatem Ie£lionum agno<
lcerent, in iisque cernendis & judicandis aliquam
operam collocarent^ Sacri Codicis, tam fan6la lin-
fua conlcripti , dignitatem videri posfent in discri*
men adduxisfe; undefiifhim^ utpauci esfent^ qui
^e veritate receptae alicujus leftionis vel dubitarent ^
vel auderent dubitationes fuas palam proferre. Nam^
^i|i in has literas primi Criticam iuducerey vete-
remque et iis fuj^rflitionem ejicere conati erant»
Morirm^' Simonius, & Ludovicus in primis Cappe^
iusy fadle fuo alios exemplo docebant, quam diffi»
^e esfet^ & periculi plenum^ fententiatn communi
lere omnium confenfu receptam ^ antiquitatis prae*
terea aiifloritatem adeptam , ex animis hominum
Non lubet, nec est initituti nofbi, omnes ha^
nmi litium contentiones uberius enarrare. Hoc qui«
dem negari nequit, vehementiores illos animorum
mottts iodagancfai^ veritati valde obfuisfe^ & m eo
-^
84. VETUS;TESTAMENTOM
graviter utrinaqae fuisfe pecdi(um, quod laagna
disputationis pars inanibus^ & alienis a rrquaeftio-
nibus fruftra confumeretur, &, in fuae qpisqye caus*
;fae defenGone, disputandi aeAu abrepti, non fatis
caute accurateque ^rgumenta fua propcmereqc ^ &
adverfariis frequentiorem cidpandi materiaia prae-
berent.
£t illi quidem^ qui Hebraei codicis ktepitatem
tuebantur, quique vulgo» a fludio & fe£la, Anti-
critici , a principe ejus fe£Ue Jo< Buztorfio ^ vocan-
tur Buxtorfiani: illi igitur celebrabant divinae pro-
videntiae curam , laudabant Judaeorup in defcriben-
.dis^ esemplaribus religionem & diligentiam indefes-
fam^ magnum fibi praefidium petebant ez incredi*
bili Maforetharum labore, qui, conilituta, quama
majoribus acceperant^ genuina teztus le6lione, uoi-
verfum librorun^ lacrorum . volumen tanquam fepi-
mento quodam vailasfent, quod onrnem inde labem^
omnemque corruptionem procul arceret ; demque
addebant, in hac puritate confervanda haud parua
etiam operae pofitum fuisfe ab interpretibus Chris-
^tianis. Vix igitur^ fi immodicam Maforediaruni
yenerationem eidpias, aliquiddicebanc, quodnoa
unusquisque harom rerum verus. aeilimator lubenter
hodie ^noscat
Sed intra bos limites non continebatur Antiaiti*
corum disputatio; qui, cum adverfiirios in ^vem
^nc apud vulgom fuspicionem yeilent adducere ,
quod.
J£X EDIT. KENNICOTTL 85
quod) Tublata mtegritate leflibms, tollerent inte^H
Uitein ac certitodinem doChinae» tiuiG vero^ tan*
qoam facrae causfae melius confukuri» audaf^er af«
firmabant , divinam providentiam non -verba tan*
tum 9 ied literas etiam fingulas , pun£laque vocalia
peculiari cara complexam fuisfe & fervasfg^ & ne
in his quidem uUum errorem reperiri. Qua quidem
in re wimm videri posfit, quid causfae fugrit , quod
Anticritici, homines Chriftiani, cum femel Deuni
ex machina induxisfent zd Veteris Teftamenti lite«
ras panfisique fervanda, non^ eadem opera, ean-
dem Novo Teftaxnento integricatem vindicaverint,
Sed nimirom eorum error ex Judaica fbperftitione
fiuxefat/ quae hanc fan6titatem divinitatemque
ibli linguae Hebraeae tribuebat) a rdiquis omnibus
longe arcebatr \. t
: Porro ufum' ariticum ^ antiquis verfionibus ab-
jadicabant ^ quaeque in ilfis replenuntur a textu He-
braico discrepantiae^ de his ita ilatpebaqt') omnes
esfe ab interpretibus , ndUas amendi^s leftionibusr
profefias. :: Jam qoum lefiionum co|>ia ^ cum ea^
rum^ quas ipfi Maibrethae annotarunt, tum quae
extant in libris fcriptis , in flo6luationem adigeren»
tor y^vd oculos ad hoc lumen praefra&e daQddbaat ;
vel;ambigue. sefpondebant & obfcure^ quidvis po-i
tioc eicdgitanceky quam-utabopinione^ cuiaddidi
txtQt'3c velut cqnfecraciy' aliqoid videreutur re^
nutteroi' ' Deoiqoe ^ fx dobitatiooem de inte^itate
F 3 cu-
96 VETUS TESTAMENTUW
cujusdam lefUooii JUBjicerec diveria lefiib, ^ab' iHo
au^lore facro, in loco parallelo, exprefla, ^ priod
interdum plane coDtraria; quod in nominibiis prcK»
priis , & in numeris faepius fa&xm esfc conftac:
banc igitur dubitationem cum racipnibos & argu*
mentis tollere non posfent , toUdsanc aufloritate ,
& audacibus efatis, au6lore Buxtorfio (Anticrir.
p. 401.) /atius esfe^ dicentes» igm/rimiam wftrm
frafiteri^ (^ utramque ieSHmm bmtm tsfe.^ fie cred^
re. Et Ihc quidem alio loco (Antricrifc p. 145 *
918.) bonum V* T^ iaterpretem his ioformaTic
praeceptis; Jdfer^ inqui£, judicium foHdum ^ ma*
fcuhmj fide textui Hebraeoy Mgemer eum expende^
Hnguae Hebraeae accur(ffam cogmftonem tibi camfora ^
interpretes confuk « & femper in. teitn Hsbraice ho^
diemo veramy comfnodam , (^ cum antecedentibas a4
confeqMntibus fonvenieniem leSii^n meniesk Loca
Caeterum ^ ipfam etim; ^i iiaec decreta fandvtt*
nc, ^ eos, qiui«<^u«:dH&oj-}t9Ucon&craveraac,
necetfe ersc in certififiit^ fiiepe r^goaatitt i&ci*
clere, eafiqu^,: ooi^lmtiae.caasSi, c^ti^ ip&m-vo*
«cin veritati», defeftder*: ^ .:;•/: :
: Sed qfiaie faHiftdiiiH-aiiQbitf ^^ laaciioQ bimJia^
beat vitn:,^i iji; j^erith»3mal 'leptefaeiril^iidt-^riu^
terCi Criticpram io.V^ ^..fQ()^iaadeti»MS(ceiil«
probettir. OtoniiiiQ, Ot i|l4mD foperfliiiiiv estnocaiit
da, ita hormii Jiemetitaiieic cu|{>an$iiL.:tfanrCapT
£ '[ pel-
EX EDIT^ KBNNlCOTTi. 87
^efitWfV ioi eoim voetttdr diddi Veterb Tefla-
menti^ a priAcipe faujos ditfciplinae L. CappeHo : cam
^Oftiai ip(a rei natora perfpkerent^ partim locis pa-
xsfielis, verfionibus antiquis, annotationibus Mafo-
rethairQno; ' in hac fententia confirmarentur , nonid
egislli PiPo^identiam , ut hos iibros communi omnium
KbroMim;' Novi etiatnf Teftamentf, fato eximeret,
omnesque Hbrariorum errores vi fua impediret , pau«
htim eo delabebantur, tit has mehcks ultra modum
extoHerent , & in inmienftim oratione fua augerent.
Itaque Judaeorum in defaibendis codicibus fidem
ae- dffigentkm adeo non ^oscebant, ut etiam cor«
ruptionisy vsfiis in locis^ de induflri!: fa£lae eos
accu&rent ; quam ac^latioltem etfi Eeiinicottus
quoqu^ adftruelre conatur , nodsfimoque exemplo ,
Deacerom XXVIl, 4, & }otVUI, 36, in conmra<^
tatione nt>miniti Garizh^ cum .nomine Ebdl , cohfir-
BiMev<Difili^« l^ de tkt.itxt. Hebr: «.-r.}^HBteri
tiunai'' Bdn -^dsAMis^ ^ctafr iaiquiorem aohis^fdbri,
A j^mbatu 4i0ciliiiiiam', maicoqiie plus atihd hos
rsAa^yi&Xta ^ae it>{te Lt CappeHus egregie de^bbc
afgan^td 'dfi^utavic^, (Crlt. SACti li I j t-. 'i .) mid
i^ws Kiiiuiicotto^ad tfxenipldto flu]Ma& dJJktum , ' itt
Did^rtatitneCritica, ettidite, ia^eiHie^>llc ^ifaodelie
x>ppa{i9e7.H.VerrchQiriui'V.CI. FHmoreiiim Id i^t^
to coiifUir,' M tfuisib -ft' Jadaeis matatura in-i!l!k
4ociii %'^(ifiba8 magaam^OiriltiaQsrprtefidmi^
«d fiitbilitflidam ruam de Meitfia ddat^V ejte<^^
F 4. ad-
%l VPTUS TEISTAMENTUM
std^entum apqin|te <]efiqieiidqin« Atqai tal0lc(0oi
deprayare» maxim; eorom ipc^renity niO Q^ad exlr:
{(imasfe^t, aliquapQi mfiQitioRcm io Codi^em SjicnKii
inferre. Deinde p^rpm e^ veriQmile^ g^ntffli fi|-
perfticiofisfimim , quos lit>ro8 infqleQtqr & ridicole
jaflabac ab ipds auflorutp aupgraphis.ne jin oiil^*
ino apice disprepare , |i08 « ^ca ppera , coi^uj^isfe
9C concaminasfi^
Sed redeamqs ad temericsitem Cridconim. Jfl veF-
fionibus ad emendandum toitum ^e^ , adhibepdi^.
^nukiplici caut joqe opos esfe , nemo harum reriuq
pericus facile negaverjt: cuni enim ipyterprereji,v€\
Inlpitia liiiguae , ^vel qrcic»ntia quad^s» ac negligenr
tia facpe in yejtendo pec^veriat j faeniws Ctisnit
maQjdofax^i ledlionetti .in codicibys fuiq habiterinc «
puii( .denigu^ ip% hae verf?qnep.,, partjm.injuri^
tnipqrun^ a j>riiHna purf^($'<def|exeriiit , p|ur|iai de
indc^^ inc^rdum cc^r^pfjif Qnc ^ intierp^b^ »
9B9i^^ pro£e£lo, Critip^m ip haram yari^qm }^r
diciq magno curi 4?ic^ .yerfari. Qai4;veTa Cap,
pelliaiiiV ^um bsfi ix^ pni^eqtiae^le^esipKqpjHiere?
num.d^veffiwtji o;igtnemindagar§, pftodfaRUfje, ce^
nere? Miniiae ,flnwiain, ^i vpifioipibH»,, Jv^
Xeu, f<a?tqj:^|naritapf),,ut Jq,.Mqripu|5,^flO im-
pqu, .9mnei9.fw^OTit«epirfl^rrq ; ili^ani.fi^ifsa^^tT
^tiff praefts^itian) iflajnj)4i?js,^«»dij)ys.eir!eh«e4jjjy(af
\fX iw coj^ajt?! wjjg/je^i9flte», m^^P^^
j. '1 ^'
'. '.;
EX EDJT. KENNICDTTlf. g$
mfti» 9 mc ppma ibitim cbmtarf ejickiulafe » has re-i
i^pt9c IdStkm avide plerumque anteponere , eam»
qqe prodere eiBe])da]idi.libid2Qeav quam vel in huma^
m jibris, non fierendam esfe» ipiunet facHe judiparenc,
Decique, jie in pertra&mdp
fimuSy quam patitur inftituti nollri n^Q^ hoc erar
praecipoe in tia reprefaenfiane dignuxh , quod midti
ad infiespvetandi genua aiticDm accederent, qui,
lioet ingenio val^cent» tamen eaient ab interpretar
tione gnunmatica n^nus . parati , eaque deftituti lin?
guae Hebraeae peritia » quae^ cum grammadces ac^
purata cognitione, tum diale&orum ufii & collatto?
iie unice acquiritur» &fine qua ab exercenda adbi-
Ji^a arte omnino est abftineodam. Hi igitbf '^
plurimisin lods» quaecunque vel intelligere, . vel
commode ^iriicare pon poter^nt, ea pro corrupcii
habebantj &, veliexfallacibus verfionlbus, vdes
i$iDJe£b]ia , foa quidem o^|oqei emendabant, rc
4pia pervertebantf
£t ha6o qmdenl ft^refaenfio fbnjper nobii viik ett
,verisfimai n^ ad fdos Critico^proxiiniieGali»* feil
■ad quosdam eti^niex. iis^ qaoi^.noflriB. aetas.calii^
^oQUiino pertipere; ii^r ^os praecijpQanLloamiiisi'
.)iet / qui fp^nditfisflmem curavic Bttdsotam Hqhh^
^arum.editiontm Buifinan A. 11754.:^ Cku^rua
.Hoabag;U)tuS4 de ^uo.viro, etfi,diveiftifiintin»l»-
t09im: judidai' •. id ^ taanea vere;Udet affifmare ^;fii(BR'
jj^ ^m fiusff ^ & in eoiQejiaadb ieliQ^Gmm
^ VJETUS. TESt AMENTUM
fM in ipSi liflgqoe Hebnicie imidoe cam parani
cxiSRritataiD) ac rudem, «tt vd fnndipioram gian^
liiticorum igBoraada torpiter enam , & , ciioi
faanid paacos locos egregie vefldtoeretv longe pkirei
fmftra follicitarety plures etiam corrumperet; talem
pnieterea , qui omnem gloriam, quam ab iogeim
acamine, & judic^di.foUertia eifetconfecatus, ob-
fcuraret temeritatev.sinuaqiie licentistin refingen-
^ vnlgaii ieflJohe Codicia Sacri, quem (profegcm
init.) haud verebatur. asferere, tMu incuria etUtm
€sfi ^ quama vix uUus c^dex, qui fuiP typographiae
iuce eohaneflatusi
Jlac igitur erat fei criticae ftatui iepulo proximo«
Odiis, utaitiUe, propeims^iktscertabaav» quam
viribus» Nec fiilxtorfiaai, na^ Cappelliani medium
aliquod) fequjebantur^ tura.a fuperilicipne^ tum a te-
nediate ftjun&im} omnisque: (fisp^tatio- vana ple-
tiuDqoe erat & inanis, nec ad qndagandam verica-
tem comparata. Superior tamen^maiiebat fiQXtor-
fins:: etenim: magnum iiad3ebat praefi&pi: in unrver-
Ib onmium fere^ qui tunc . vSvebant, teraditornmi
|iraecqH2e:Tlieolog9nim ^ cdnfcniiKf Oritici' verp ao*
fsen paud. audebant palam pffbfiterijii& folieianri
4ai p1r6 inc eiiQda.dimicare veUent^ ^Jb^nnes Morl-
AUf ^ laddvipqfl^^ppelkiay Ifiuicuai^osfiu», & fti-
^daidaB SiiftcniiiSynimagna/qui^em^'^ fyi iQvi& no-
niBiu . Prtttecea bba etiam ad AhticciQoerom ^caut-
rfiuninagniun affadba^ adjimieituip^ ^d onicis vi-
i . V. ribuS|
EX BDIT. KENNICOTTfc <^
.rib«s ^ & fiiie JnQga^ali^ diiwrdk.s in ^ieiidft*e«*
.dic£i Hebraetiattgritate» estdem f^nne iatioiM);ttt»»
bancon Sectts Gritici ; qoi onuiey fnideia idilsoi^*
baiit, colniptuiil..e8ie hodiemum» quem lialieqfiiiKy
textam Malboe&bicum ; fed incer guos mirifica erat
disfenfio, cittS m d^&rib^a aefUiDaiidaque hujoi
rcorruptioius ma^todine, tum in indicandis foQti*
bus i ex ^Qi>Hft rera k^o poafec , <acque dejbeiet
reftimL D^iigue .^torfianotiiin cau^e multum
frodetat flimi^iiUa^ji quam commeoeiQfiivimua^ ^i^
ticorum audacia, qua adver^os magis irricgbaiii,
qaam convincebaot/ &^ qiiaa eruore woJ/A^af^ fu*
feriliti0f«s;^iQip9es; bas indiaa finnabaQCs J^fiqfiC
fua culpa h»g jft.fe invidiam cifiiifiitatttef ^ 4t.ff^
,gKmi mite-:dtMreiitiir eonfukre^ veramqut :pi«fa*
m:nootam a^iuvafo» quatn in&rmai»» pemtui^ie
6bvercere. . Imo t»m periculofiutt ^ Gs^pelU feii-
4ientitim esuftioMbaBt. Thedo0i'^eDfc7Giifes(»^M;^
oarmnco WoJfio^ )BiI?Iioth« Hebr; VoL II» p^ s^f^
pecnliarirCMto»^ :A* i<$7< fimctox/ cavcrait: sy /
fii/»mr ptJ^^ fmtm HehmMf futiMii tn in
r-htetqujst liu itJiDi».fl*iSMcdm Mdtaafi^.vlddbaaiir
4t Oatic&^fittjt,f:.eratqfle vi»iyQ)effliiidum» «ti»
^am .tSBipTeiigt^iM 4UBdt|aft|giotft» ; in. qOD iicdip
•confpicitur^ Sed idem hic accidic, quod in omni
con*
/
eoMentione Iket obfervare: nimirain iii iprocena-
Biiiiii ardoi^ parum vel nihil QCrimque proficieba-
mr, & ^uisque fiiam opinionem eo fbnios cenebat,
•quo vehementioves eranc adverfarionun impetus ad
eam convdlendam ; ^mox vero/ bom pugnando dd-
fe^ quiescerent , & fedatus esfei^ bellandi aeftus,
veritas lenc^ femet ac pedetentim wimis hoxninam
Snfiaaabat. Est enim haec veiiiaiSs indoles, ut vi
itque armis compellt fe, & quafi intrudi in mentes
non patiatur, fed b}ande ccvnpellari velit^ lenice^
.que induci« •
> Hiac jam ,ea vivimus lempora ,' qnae jus nobis
4t: faciukatem coneedant^ libere deiWs relMis fen-
* tiendi ac loquendi ^ nec iaifum cominmnem ica
-abdicaare cogant^ iut, contra' oci^dn fidem,
eam tribtiamus ^eteri Teftamento incegritatem ,
*quam , pisdxima (bcdb , nefas erat negaie. Agno-
asmu igimr , ^n 'mimis omnes , at longe plurimi , vi<*
itia qqaedam' in facrois libros, cum temporum inju-
>fia^ tum negligeiitia lilH-striorum if^pfii^e; quae v^
itja) rctfi catia non- itim^, quibua #eft^m atque pde*
tati'atiquid'dettimeiiti accedat) JlquSdem id cer-
«m dst, ^visCe bteigoaB» Numiqis Providehtiam,
ne ea loca corrumperehtuv, quae 'praecef^ conti*
aieient ^ vel ad flabtliendam fidem ^ v^I ad fingendos
!ttott8 necerfteia < ^cqpie i utifia : - etfir igitar m levioA*
4)tti>tantpni vfflfaMoB )i4eci^ r«Ele «amen fls>
'tui-
. •": f >
£X EDIT; ONNrCOXTt 93
tttitur , boDi ioterpretis esi^, carare, ut» vel in ibh
nimis» genuina fit atque emeodata ledio; qdando^
quidem nulla est tam parva macula» quam non magni
ioteriit ex eo libro eluere, ex quo lex ac normi ia*
ftituendae vitae petenda est<
> Hanc temporum noftrorum felicitatem nihi) pr^«
bat lucuIentiuS) quam prosper fuccesfus magoi iJIids
operis, qQody probantibus boDis,'Cun&isqueobfta*
pescentibus» aggresfus est ^ & fdiciter executus Beh^
jaminus Kennicottus, Vir de Sacro Codice V. T«
immortaliter meritus 1 Criticesque Sacrae verae ac ge^^
nuinae injlaurater; quaminagnificam laodem a Suoi^
mo Viro, peritis&noque baruiti renun arbitra, Ro#
berto Lowtho, ei impertitam^ paud funt, quiinvt«
deant , . fluriAi jdflisfimam esfe agnoscunt ^ libenteM
que ei tribuunt.
Hic enim, cum, ante triginta fere atoos, ab eodciai
Ixmtho esfet admonitos ^ talem non esfe hodien»
num» qacsn habemas» textum Maforethicnm^ qui
gennina nobis Au6lorum Sacrorum verba exade ubi-
vis referat) poftea magis in ea opinione confirma-
batur^ ubi» infpe&is, qui in BiUiotheca Bodlejana
ad manumeranty codicibus MStis, animadvertebat,*
magnam in illis esfe disctepantiam, tum a fe invt»
cem, tum a libris editis: mox autem» alios etjam
codices » quiCantabrigiae & Londini fervantur, evol^
vens y tot in iis reperiebat^ tamque infignes a vulga^
ri editione diveifitates, ut» rei povita^e atque mo-c
mento
\
94 VMUrTESTAMKWTaM
ineatb iar funmam adniiratXQhm dufiUi , Iioe taa
praeclanUD invenoiin esdflimam non esfe diudus ab
eraditarum notjtia cohibendum ) ied esfe eos exhor*
taiidoi y ttt iiiam qi^oque cogitationem eo ccmvert»
renL in lucem igitur emktebat ^ A. 1753 ^ disferca*
donem de ratiime uxtus Hebraki V. T. in Kbris edU
tis asque fcriftis y in duas partes divifam , quarun
prior comparationem exhibet capitis XI libri I Chro
nkorum cum capite V. libri II. Samuelis ; pofterior
recenfionem dontinet 70 codicum j quos tnnc tem*
poris confnlaerat. Haic disferutioni^ fexennio post^
A. 17593 alim adjiciebar, in qua^ cumde Penta-
ceuchoSamaritano, de paraphrafi Chaldaica , deco*
£dbas quibusdam, qui ipfi poftea innotuerant, di^
fyoxahsLt e^egie, tum eciamy peculiari capfte, ipfi>
tum Judaeorum deHebraico textu judicia exponebati
tddebatque fanjus textus hidoriam ad nollra usque tem-
pom perpetua quadam ferie dedufbm. In quibos
aDoibns id praecipue agebat» ut oftenderety daris*
fifflisque exemplis evinceret , quantuni inde emolu*
menti ad dignitatem Sacri Codicis foret accesfurum,
fi in excutieodis codicibus, & colligendis, judican*
disqne variis le£lionibus viri do£K ioAifixiam fuam
coUocarent.
/ Et his quidem disfettadooibus viaii^ fibi praemu^
wmt Eeooicottus ad ilhm gIoriam> qua hodie unus
«onium ia hoc genere maxime excellit. Nam » etfi
Mtt fuot ita icriptaei quin de mukis rebus ipfe nuiu:
fai*
%X EDIT, KENNICOTTL ff
ibriberet midco copioGos non cantun» trerufi etiaift
aecuratiui ; re&e tamen exHtimabanc viri iji his Ih
teris priacipes, Lawthti»^ Huntiui, ajiique» ma*
goam eai afferre ingenii diiigentiaeque commenda-^
Qonem, & neminem fore, qui cam pulchrum con«
filium Kennicotto melius exequeretur. Qmui jgitur
opera eqm excitabant ad fuscipiendam curam ac co^
gitationem utilitatis publicae , vehementerque ab eck
flagitabant, ut quoscunque libros, cum in BritannU
& Hibemia, tum apud exteros deprehenderet , Ikh
nam omnium varietates coUigeret , in uiom commtt*
nem pollea expromendas; denique ipondebant^. ne*
cefTariis fumtibus nihil fore defuturum : cum eoim
non posfet tam immenium opus folus perficere, plu«
timi comparandi erant adjutores , qui libros fcriptos
cum editis conferreDt » & honefta etiam mercede
invitaodi , ut hanc aerumnam taediumque fuscipe**
tent. Et^ quae invidenda est eruditorum in Britan*^
4ua felicitas , eam expertns est Keonicottus fuorum
liberalitatem^ ut pecunia primo {latim anno coUefia
fummamefficeret quingentarum librarum AngUcaram»
"finitoque, quod in conferendos codices fibi fumferat,
decennipy ad noVem millia librarum cresceret»
H^c igiuur tjm infigoi munificentia adjutus faeite
poteiat ad oinnes bjbliothecas aditum fibi patefiice«
re; neque ex Eqropa tantum codices ad Kennicoc*
tum undique confluebant, fed erant etiam in Afia,
Afiricai & America^ qui| vel ipfos Ubros ad eum de»
feiw
^e Vity^ TBStAJVlENtuM
ft) Y^l colladones inde exeerptas* tf ansifiitceA
ienc! ^Quatidoqaidem vero ad roajorem hu|as operif
praeftanciapm videbatur omnino necesfaHum , at op-
tilni quique codices, qui, cum in celebratisflmis £a«
ropae bibliothecis ^ tum in fynagogis Judaeoram,
tanquam xei/tnAioi quaedam^ asfervantur, accurate
cognoscerentur, qilo melius de eorum pretioatque
auflqritate ferri posfet judicium , ipie quidem , hzi
de causfa , itinere in Galliam inftituto » ParHinos co»
dices diligenter evolvit : In Italiam vero , Germa^
niam, & fielgium, qui idem perageret opus , miiit
Paul. Jac. Brunfium. Qui quidem vir , cura , diligen*
cia, dofbinaque eflpecit, ut fuum quoque nomen ad
pofteritatem commendaretuf .
Abfoluta intrd decem andds gtavisfima moleftis-
fimaque laboris parte » biennium impendit examinanf-
dis ordinandisque copiis his undique co6quifitis.
Quod ipfum negotium ut ab iis , quos fibi in eo fo-
cios delegeraty citius ' perficeretur & melius » rurfas
est Britannorum liberalitate efieftum; cum ducenti
ferme esfent hujus operis foutores , qui idfigoem pe-
cuniae fummam hanc in rem laute conferrent.
Itaque» ezeunte A. 1772, nlhil reftabat, quanl
ut immenfi hboris frudlus tandem in publicum re-
dandarent. Curanda igitur erat editio Veteris Tefta«
menti , quae ingentem illum variarum lefUonum the-
faorum recluderet^ & ex bibliothecarum latebris lA
lucem proferret. Cumque ad hanc editiQnem &cc(i-
rate
M EDIT. KfiNNICOTTL gj
nee» &r P^ bperis digtutate^ Iplendide ettam a^
qbe eleganter exprimendam , novi icerum fumtoi
.requirerentar ^ propofids conditionibus explorabac,
cum civimn fuorum , tum etiam exterorum volunta*
tem; quam brevi tempore tam praeclaram expertos
^evt^ nt, tametfi fingulis exemplis 8 aureorum pre-
-tiumftataeret, fuerint in Britannia, eique fubje6lis
KgiooibuS) & Hibernia ultra 300, in aliis vero
Buropae partibos fere 200 , qui , nomine dato ^
Iplendidisfimi operis emtores lemet profiterentur.
* Anno igicur 1773 fadum jam est excudendi libri
initiumy proidiitque volumen prius A. 1776 , quod
Penta^clittm, Jofoae» Jndicum, Samuelis\ & Rq.
gum libros' comple£litur. Reiiqui volumine fecundo
<ontinebtintur .una cum prolegomenis / five disfer-
tatione generali^ quae hiftoriam codicum ei^ibe*»
bit, atque qniverfam fuicepci confummatique operis
rationem eraditis uberius exponeti
Et iiaec quidem de inlUcuto Kennicottiano btavU
ter di£la fufficiant^ ec quibus mapifefto apparet, iii
qiianto h^niore ac pretio nunc fit Critica Sacr^
Qiod enim, centum abhinc anois, obftrepente univerfb
Theologorum ac Philologorum agmine, nemo qu»
quam potuisfet fiiscipere^ id ^ nofira aetate^ con tai^-
tum fuscepit Eennicottus^ nemine adverfante, fed
etiam tanta adjutus est eruditorum^ &y qui ab eruditis
incitabantur^ magnatum munificentia^ cu/us in omni
l]ij[loriailiter»ria fimile exemplumhaudfacilereperia&
9 Sed,
9« VETUS.TXSiTAMENTUH
Sed , qaod modo dicebamus, Kenoicottiim hoe
cpos fuscepisfe nemiQe adverfaQte^ non esc ita io*
telligendum, ac fi, guod nuUi unquammagno virO|
id fauic foli obtigisfec , ut neminem haberet > qui ei
obtre£brec, & in perfequendo labore moleftus eh
fec* Habuic Vir fummus fuos adverfarios : habet
radhuc hodie. IVotulit Gallia , prbtulic Gemiania»
'protuUt Italia 9 protulit Anglia , iiho protulit» qaam
,tam infigniter oroat , Academia Oxonipnfis pluri-
mos, qui acriter oxitra eum infurgerent: inter quoi
'etfl funt nonnuUi^isr qoorum reprehenfionibus pro"
ficere potuic Kennicotcns^ nec dubitamus^ qoin pro-
•fecisfe fe lobens agnoscac ^ pleriqUe jUODcb^- vel ine-
ptis cavillationibus aim* peciverBnc^. vel univerfum
•opus, invifum reddere coqances , vix 'oliud prodide-
tunc j qiiam obcrefiacionis livoqen^ acqoe Qialevolen-
"tiamv Sed nolumus haec. iatios parfeqoi^ com ad
ipfam properemus pdiqi.volumiikis defcriptiooem»
Cuin igicur: magna fic librorum edicorom a fe io-
mcem discrepanti^i, & quidemtanta, ucKennico^
sos affirmet (praef. m XXIX.) eos in Ibcis plas
qoam decies milie non convemre^ qubrum tamefi
fongamajor pars, vix dobitamus quin ornores fiflt
typographici ; cumque ; praeterea nbn eadem fit ia
kmmibus capitum commatumque diflin&io^ neces-
ie erac, in exprimendo testcu Hebraico^ unam edi-
tionem cdhftancer fequi. Icaque fecntus esc editio*
iiem Hooghtianam» Amftelod* A« 1705 faflam; ad
qugmi
/
«t £Dlt. JKtN»ICOTTt 99
I
"^uatn, ipTojiAetite^ xsmots coHationes erafit itifti.
tnuiei ^ qua m^Uorem eligere non poterat^ cum
ob typorum perfpicuitatem^ tum in primis ob fin*
gularem iliam rinceritatem idtegritatemque^ ^ua re*
liguis omnibus longe anteceliit.
. Variae le^ones codicum ^ tam fctiptoriiM , quaai
editorum » infimum occupant cujusque paginae lo-
-€Dm. Solae illae) qna; textns Samaritanos, iq e^U
«tioiie BiUiorom Polyj^otcorum Wattooiana » cohci»
«net; lyiaciiam.tam aamerofae erant^ pt; inter aliii
^mUocitae^ IdRoraa facile impediisient, magnam»
qne in iis feligendis i^easfeiit aioiefiiam : hae igj*»
tnr t^QQodiari.quadai&.ratioDefulitdiipofitBe^ quae^
'licet nonniiUis^ tanquam ogqIis ntinus grata , £splU
ceat, nobis xamen . videtor - boBC JMjninditatis deft*
•€tum ntiUtafis fnifhi compfrafiue. Nimirum ^-per
*tottunPex9atea<dmm, uqaquaeque paginain^nas, ift
Tocanc^ colmnnas dividipdf , qoarQiii aJtera -textmb
Hebiaeuiriex^beti atenrndtiDc^ (ttveHitatibu^Sa-
^maritani textos est deftinata^^quod ka ftt, nc,* ui^i
ambo ^oilveniunt ^ pdnantar^ 1ifieoIa& transveHae
(* r -^y^ ^uae fingulis' voca6tiIi& in textur H^meo
•«caAe refpond^t} ubi vcro ^liJcrepant , ' varietatef ,
in- eadem ft^ie» eitpresfaiie-notenftur ; ita-ut iiulla fit
-^ar]a4e£bo> q«ae bon^ pfiifiodatiii» obtutu ^ infpi-
«iemi iQ' oculos ihcurrat. 'Re]iq4.iorum vero codi^
cum Selmarilafiorum di^erflrates in loco ab Heb^ai •
sds diflin£lo feparatim enuxii6rantur«
G a Poffo
loo VETUS TESTAMENTUM
r
Forro h&z plerumque est , & feorfim' a varS^
codicum le&ionibus ezhibita locorum parallelo-
rum accurata comparatib , ia qua uterque textos
fic est difpofitus , ut convehientia vel difcrepantia
cujufque literae mox a ie&oribus percipiatur. De«
mque in hoc etiam fingularem laudem meretur Een-
nicottus, quod, quaecunque in Sacro Codice poStice
fcriptafunt, poeticomore, in hemifticbia diflinxe-
rit; quod, in vulgaribus edicionibus male negledlum,
;plnrimo9 f^epe interpretes in errorem indoxisfei
apud ooines in confeflb esc, qui de poefeos Hebtai-
cae ratione re^e didiceronc judicare.
Satis diflum est de extetno habita atqoe foratt
hujus editionisy quae porro a cliartae nitore^ fpleo-
didisfimaque typorum elegantia mirifice commenda-
tur. Fergamus ad alia^ eaque graviora^ & videa<
xnus» quid in colligendis disponendisqoe variis le€ti(y
tdhat Kennicotti curae atque induflriae debeamus.
Fuerunc autem jam isde ab eo tempore, qao pif-
mum coepit GonfiUnm Kennicottianum innotefcerei
qui id f errent animo iniquiore^ folam fieri confo-
nantium» nuUam vocalium collationem : nam, quid-
quid de horum punftorum origine & antiquitace fla-
tuatur, id quidem conftat^ ea in antiquisfinus ^ qui
nunc extant ^ codicibus reperiri ; ^uade facile intelli-
gitur , potuisfe in libris recentibribus » quibufcum
editos maxime confentire ff epius est a Kennicotto
obfervatum, leyi unius pan£li mutationei leftionem
ali-
EX EDIT. KENNIGOTTL loi
^qaam ica depoavari, at fenfus oriatar, vel nallui,
vel a mente auCloris plane alienus; quod^ faepius ac«
cidisfe » haud esc probatu difficile. Sic^^u^c.XV,
16., valde est verifimile, hodiemam leflionem
^!|??^ "^^ ' in qoa explicanda tanta ett inter*'
pretum flufluatio; aliis reddentibus ajinus ^ gjini
duo^ fenfu contorto & fere inepto; aliis paullo me-
lius , nec tamen fatis convenienter ufitato loquendi
mori apud Hebraeos ^ acervum acervos duo , i. e. ^
unum effeci^f imo alterum projiratorum cumubm: hanc
igitur le6bionem verifipile est, ex D*n*lDn lten>
turbando eos turbayi^ fuisie depravatam; quemadmo*
dum Alezandrinos in fuis codicibus habuisfe y non
cst quod dubitemus, cum reddant ?^ctAef<J)«y e^i-
Aii4^ ctujou^. Sic etiam in uno capite XLIX Ge-
nefeos ad iiluftrationem dbfcuri carminis mukum
prodelTet , fi de punflorum in quibus^am vocibus in-
cegritate magis conilarety & quae mutationes, vel
cx verfionibus, vel ex conjeflura a nonnullis indu-
tontuTy eae posfent codicum au£loritate dijudicari ;
«t V. 4« rfjhn pro r^*?n> v. 10. ix^ pro rh^» vei
hyj^ prp rfw> V. 13. nm cpn^ pro nvjx «)in?.
V. ^i* nyn pro nj^tc» t. 24. csv^ pro cnb^» Sc
quae, centenis in locis, plura funt his fimilia«
Etfi igitur de necesfitate conferendorum pun^to-
rom vocalium est nobis omnino perfuafum , valde
G 3 # ta-
I
104 VETUS TESTAMENTUM
praemiis ad taedium laboris addacerencur » tam
fevera lege adftriozisfet » at nihil non animadyer-
fam relinqUerent, qaod ab editione Hooghciana vd
in minimis recederet , malta fuisient ab iis praeter*
misfa, tanqaam levia» neg notata digna^ quae ta*
men emdicii pretiofa iimt » magnomque habent ia
r^ Critica momentum. Deinde vero, fi iptb Epw
nicottus hanc fibi fumfisfet libertatem» ut» delc£la
quodam habito, non (Nnnem exhiberet» quam acce»
perat, variarum ledlionum copiam^ perpetuam prae^
buisfet adverfariis culpandi materiam , nec eyitaro
potttisfet obtre£Utiones malignorum hominum 9 qui
ejus judicium in lefUonibos debgendis minus pro»»
barent,
Codices habliit Kennicottus » tam fcriptos^ qoam.
editos fere 700, quos , vel integros contulit, vel
in fele6)is tantumtnodo locis infpezit: quare, cun»
non idem iit , io omnibos libris Sacris , oodicanik
«coUatdrum numerus , ad fioem cujusque libri cata-
logum addidit eorom^ ez qulbus variae lefUoiiet
funt aonotatae. Sic v. c. in fine Genefeos indicai-
tur 2 Hebraicos codias fcriptos per totum coHafos esje
97; m hcisfeleSis «23 j impresfos per totum coUa^
tos 17; in locis feleStis 21 i Samaritanos codices fcri^
titos per totum collatos 11; in locis fekOis j; iu uni^
yerjm igitur adhibitos esfe codices 376.
Quaenam autem fit horum codicom ao6loritaf »
& quomodo ^itur ipfke le^ones aeftimandaefioc,
00«
EX EDIT. KENNICOTTl 105
ttot pritts conlbbit, quam prodierit disfertatio ge^
oeralis , cpm vohuniDe fecimdo edenda , in qut
aniverfum hoc argumencum accuratiua e3cponatur«
Ecfi vero laudandua est Eenoicottus, quod eden<S
initium non fecit a prol^omenis ^ quae , interes
dum opus excuditur^ multum eKpoliri pocerunt at*
que augeri ^ * in ep tamen nobis videtur merito re-
preheodendas » q^d plane teiQam adjedt codicum *
ootitiam, adeoque verum criticumque ufum hujua
volumiois hsi&enus impedivit. Nimirum metue-
bat , ne^fi iuii di his antn edinm tmmfecunim fn-
notescmt^ contifm in gravisfitnas Uses^ acenimas^
iimicatims, $otum fe injiceret; qiiaHdo^iidem imper"
feSum opus ad exmen revocantibus ^ & cum codkibut
MStis comparationminfiituei^bus ^ aliis inyidiap aUis
fua ipforum imperitia faciU perfuafisfet » ut ad qperig
hujus exiftimationm minuendm fmet accingerent.
Omnino credimus,. vere eum praevidisie» qua^efh^r
tura fuisfenc, fi huic noftro deliderio facisfecisfeti
fed ei viro ^ quem praedara in Cpdicem Sacrum ^
inque univerfam adeo religionem » merica ad cam
infigne honoris atque gloriae . faftigium evexerunt,
in quo a neihine hodie fuperabicur : huic igicur vi*
to nollemus id accidisie , uc iniquorum hominom
cavillaciones magis extimesceret » quam bonorum
commodis profpiceret. Eciamfi enim vel mazime id
«gtsfent adverfarii, ut codices, quibus Eennicottus
ttfus eiat, cooferrent^ & quos errores depreheode*
G 5 bapty
t^ VETUS TB5TAMENTUM
baaty b0s ei eiprobfarent, nemo profeEb fuisftCy
Mqtia» htraiB rcram arbiter, qui iioc obtre£latonwi
coiifitium probaret^ & t Eeiuiicotto poftulirec, ut
tetisftm dicerat ^ ac dikiendis inalevotorum crimioi*
btts tempus perderet lu tali oerte opere miraculi
fisre kxio habefidivu fuisfit, fi ab iis, qui iu codi«
eibus cofiferendis occnputl eraot , nunquam foisfet
*errttum » cum non eadem femper remaneaty quae
ad hunc laborem affiartury alacritas, & attffitio; fi
nihil unquam ipfius Kennicotti curam aut diligen*
tiam cfiitgis(k; fl denique nalla irrepfiffent opera*
tam vitia.
£3cfltimamus igitur*^ hunc dafd£faim ^ etfi, pro*
deunte vohnniae fecundo, mox repartodum, inte«
rea temporis gravem esfe, & emditit vittde mole-
Itami Nec tamen opos foisfe potanms^ ut ipfi co^
dices accurate defirribeientur ; fed iufficeret talis in-
dex , qoalem post prolegomena dedit Wecftenlus i
qui index id praeftitirfet, ut, fi quis aliquos codices^
vel haberet, vel nofceret , videretque quo numerd
esfent notati , (fuot enim omnes nomerice c(][pf esfi)
de leftionum predo ; ex illorotn codicum au£tonh
tate, melius posfet fiatuere.
Et liaec quideoi praecipua funt, quae dfeEenalcatfii
confiliovideba^turnobisdicenda* Supcrest, ut exem*
pla nonnulla a^>onamus, ez quibqs apparcat, qoae-
Ham lux difficilioribtts locis» cx hoc opere, accedaa.
£t prunum in tCKta Sunaritano taiita est variarura
leflio-
tEX IDIT. mENNICOTTt J07
lcfidciliiin ecopk, iic poica finifcoiimiMi, ^ftemmiU»
q«a ntiofie th Hdbraico tam dtfiredanc. Has vew
diMrfittM nbd attendasperluftramat, id qiiidem oeiy
to dcpfehenctoiSy plemmqae leviora eu esfe» nee
Id immicotiim babcte» ut iii enm, qoem mmc ha*
bemos» Hebraeiim PeQcateachi codicem infignem
quandam mutationem inducant. Etenimlonge mazi-
ma pars pofita est in additione, vel omisfiooe, five
CQ|»laeft fi?e aniciili> five Itteranim TIN; cujua-
MQdi kftiooes» etfi in re Critica non funt omnino
iioiKemneadae» io oniverfum tamen habent exigaam
ntilitatem; cum reveia ad intelligendam Sacri Au6bi*
sis menMQB parom pterumque referat, utrum v. xu
ftripferit ir>fO*-a|i JTVDi nniND. an niNO» &
^nae funt hojus generin fere infinita.
Sed ipia ilki tam mirabilis convenientia plurimum
»alet ad ftabiliendanv hajtta teztus au^ritatem , da
qua. multwi faepe est & acrit^ a viris do6Us disr
imcatum» Nam prialo quideai id luculenter evincit,
nnam eundemque esfe totum Mofaicum a Samari^
tanif & Jadae» de&riptum » nec akaruttam gen*
tem in fuis codicibus tot loca.deprauasfe, sic vulgo
ab iii creditur» qui» vel in eztoUeBdo, vel in ex^
oefiuaiMb atterios codicis pretioyr sitf)dum excedunt
Deinde vero io iis Ie£ticiifl>us, quaej. vei ieniiim
fondant^ plape diverfum» vd tcibm dificulcat0n»
qoae est in eodice Hebraico » vd elegantius qoid
kibeot & exquilitios: in Ua igltm re£teftatuerutt
Cri-
z'
I •
iog VETUS TESTAMENTUM
Critid ^ msuuinam esfe Samaritani tanOM waStmt^
cem, propter ipfius 6c aatiquicatem, & confenfam
<xm veifione Alexandrina. Qoare ^peram pa^im
;dederant optimi quiqae interpretes, ut in diffidlio-
•bos locis hanc codicem confolerent, i»amqae Pen-
;tateachi Mo£ud le6lionem ex Moi egr^o fonte
reftitaerent»
: Jam vero, quod valde optabamos, ut infignioret
^hujua textus le£iiones au6):oritate codicum Hebiaeo
rum Kennicotti confirmarentur, id, etfi plurimis i&
Jocis fecus evenit ^ tamen non fine voluptate depre-
hendimus, fiiepius acddisfe, quam fere poteramus
exlpe&are ; fiquidem antiquitate ipfa Samaritanus
textus tantum praeftat exemplis, quae adhuc Hiper*
funty faiptis librorum Hebraicorum^ ut ille bis mil-
le abhinc annis fk£lus fit, horum vel antiquisiimus
vix oftingentqrum aetatem habeat annorum. £x
faoc igitur genere exempla quaedam apponamus.
. Gen. XXII, 13, in vulgatis editionibus dicitur
Abrahamus vidisfe *)nM 7K arietem a Pergo\ five po-
fiej in dum haerefitem^ cet., fcnfu quidem plano &
facili , fed contra confuetam nominis IPH conflxuen-
dinormam» cui plerumque additur aliud nomen, ad
quod praepofitio pertinet. Melius igitur in texta
^amar. ItlHf & in verfione Alexandrina, ^ff^s w\
quae le£lio 9 codicibus plane firmatur; in 17 vero
pro TBt per emendationem est fubftituta. Porro
etiam 6 funt, qui mK quidem exhibeant^ fed ia
qui-
j
EX EDIT. KENNICOTTI. ^
^Qibiis eraTae fciipCinte veftigia sld «lceram leOi^
tem vifleaQtQr dooeite.
Oq>. XU, 43r D^W fTK ^3 ^y IHH pniJ S*.
mar. IWT» Alex. xdrtT^tf Awlif. Omnino xndiiM.
Quod enim interdam infinitlVM pro verbo finito
uforpatur, id tantammodo obtinet, vel in diCtioM
poStici, Vel tali oratiose , cni graf ior quidam fubest
«nitni affe^of; Qomquam in narratione fimplici d:
Affiorica. CongruoBt 8 codices; etfi» nalla VOcaF*
Jium ffttione liabitai 9. ignoramua^ utrum fcriptiiim
Cap. ffiX^ 4, b^SfftB. Samar. nma. Afex.
'V^ufifurai y quam le6lionem ahtiquitus etiam ih Ubrlji
THfebraeis obdnuiflTe, teftis est Hieronymus, qui di-
ferte affirmat (Quaeft. in Genei.) Jn Hebraeo iti
Jcriptum est: ^ffufus es ftcut aqua. Sed nihil tale in
codicibus hodiernis.
V. 5, DOn ^^3. Ssmar. 1^3» Alex. ««reXtw.
NihU in MSS.
' Levit. Yll, 21, ttt» fJ?B ^aa, . Alex. -?rct/l5^'
jS^e^uVftalo^ kxM^ifTwi fed Samar. MDO pV ^pSt
magis convenienter mentiooi,,quae praecesferat, h9^
mimm & quadrufedum. Sic igitur 5 codices.
Deuter. X. 6, in hodierno textu Mafbrethico
multa defunt , ex Samaritano certisnme reftituenda :
iic enim Hebf. /S* profeiti funt IfraelUae a Seerofh
Behe Jaakanyerjiu idoferam*, ubiJaron mortuus est-''
V' fed
<
cj» WETUS TESTABf EKT17H
led Samar. proJiSti funt Ifraiatm d Mxfmih^ (§
eafira mtatiftna in Bemf 3^aakanf ifkk^* h Ha£i^
-gad; inde •« in yiahathahf reghne- rivis^^aquamn in»
fignii indi^ in Ebronah; inder* inJEzion Gaier-, uh
di •* in deferta Zm» ^uae est Sadesi ifidei^ ift eraSip
hus mntanis Hori^ ubi Aarem mertifuf est. <^m
le£tionem ventm eile, ipfamqiie ilbm, quae est ab
Auftore Sacro profefla^ oemo dabinbit , qui cpsh
ierat Nttmer. XXXIUf Si"-38* (^ttoKeoiiicottur,
aii noca ftttjeiS^, leOorei ieb\t^^^ Jl^mft^ XS9
Qnde patet» Aaronon non etfe mqftsfiin ^rfera$^^
fedin mnte Horitico^ prjOperegionenf JfymaeorfinL
^Teque tameh est yel unicus ccKJ^^le&raicuSi qui
Wnc le£lionem confirmet. Ni mirum 0Dn&rmari . nojt
poterat , (iquidem prpbabile ^sc ^ corruptum jaqi
ance confe6tam reruonem. Graecata^ adeoque ante
Chriftutn natum, fuisfe locom: vid. I^enoicotL Di«*
fert. II, c. 4. ^,/^ .
Videamus porro, an <ek co<]icibas j^enplbottliunf
qaidquam ftata.i„iK»fif ,de ?;erfioni«' Aleijwidrinae
tuaoricaie / ubi ab Heteieo eodlce Qisfeptlt'.
•' I)euta."XXXHv43i' HeSr. A Saraiar. OrDMJ^m
*W>A1«. «i^(ppaF3^r wpivol Afiti <tul<S^^' xau ^foe^
xvjniair(»<r<tf ctuTw Vccrrf j ayye\oi &tov, iv(p^if3ifiri
i^nf /ittcL roZ A.otou clvIoZ^ Jtcu ewcr^^uflrctlw^ctr ctu-
ra^arrt^ w\ 9zoZ. Primum ergo.pro )lSff lege-
runt W nKf veram^ae esfe kflionem, manifefb
1EX BDIT. KIMKICOTTJ: gtt
^pptret er E^. ad S.om. c;XV; ro, uhi» eaiknl
Afao&e, ipfii j}fo verba a PauHo addkicuQtor, Sqp
perfuBt autem & oodices, in ^oruin ^ltero Wf nif
fcfitur, a pnma manu profe£lum; in altero auteoi
'tH videtur poftea erafum. Sed quod in fuia codid-
tttl legerant' ^am ^CfwwmtUrma^ cec, quod^ie
in £pI2.'adHebr. aI|0»Ver]lMllterezhocloctt
adducitur , id in hodiemis likrfe plane iion repericur.
Joi. llii 3 , b^"?» D^inin Gr. ToS^ JepeT$ xJi
^tw AfuJt^ 8 codicea itiam^^Sopiflam^^nieiMttdnC»
• Oap. XV > 60. kn «nutfienitioQe urbium , ^ae tri^
bui Judae erant forte asfignatae, loidedm in Gneca
VierdoBe addontuir ^ quanim nd9a mtotio in c^ai
Habrfteo, quasque revera ad^^faaictrftum pertinui»*
le, vel fola evinck uiba £|itthit^^* iive BetUchemy
t|ttaej inter aiias» a^ 6r. i^GttAtfx^. , iSed hutlii^etc
codex Maforethicus, qitu cum Al^ hoc 1ocq:^oiv
^reniat. Neque tamen eziftiiqamna cum Kenni^t-
to, (Disfcrt. ir, c. i.) Judsteos pdk) Chriftjaqor
jam du&08 » ;ie fiethleheinum r ChrUU patrie^ ,
commemorarent, totam hanc peripdum , da^ ^ptfr
xa omifisie;^ cunt multo Ct yerinihilius, vocabul^o|
{nif^m* quod apte, & pos^ omisfa yocabula occufr
jit, librarios in errQrera induxi^.
^ Cap. XXL Cn verfio post v. 35 ^dit i^ comma:
ta, quae, edi ad cpnftituendum totius capicisfen^
f um omnino funt necesfaria , tamen , Maforetharum
aufloritate, ia plerisque editloaibus deflderaiitur.
Jam
m VETUS TBSTAMENTUM
Jam veto a sog codidbos $ qui ffmc in hoe c»
pice collati^ docet EeniticotCQs, e$fe, ex MSS. n$,
ex editis 23 » qui cutn le£fcioDe Alexaodrinonuni
qoam expreflerunt quoqne verfio Sjriaca , . & pa/>
laphrafis Chaldaica^ egr^ie con&Dtiant. Nisd-
nim fic legunt plerique : *nr2l fM pMl ntlDBI
«DTp rm : nniD nw nva' nni mrnja n»
«yaTif onr nenio niei nwD n» n»TJD nw
Alii autem post pm addunt: nm 89>pp IT nN>
TiiP ^oAii rl ^UY<iLh(^rn^m roZ ^miaajilQ^. jyji
dcnique etiai» u) jwhtbfnts ^oi legerantGraecii
, J^dic. XVI i jtS^ nb W.^3. Alex. ttelius;
%ri a/7cnryv\$ fM. ^7 codicei.'^ TX1 O. .
. iSam. Vr, 18, *^3»» Gr. f^w. g codi<Jes f^ft
€ap. XVU, 7, mn |Tn. Or, 0 xorro^ toiI 41^
fCTo^ avTov* 14 oodices ^* '
' T. 34. nr^ Alex. "^fogarroK' Atgaeficultra 200
codices, in qnibus est ntf/
Deniqne videamus, an conje6laris ctiam quibuj»
dam virorum doftorom, quibus locos, qdos corrup*
cos putarent, cmendare conaci funt, ex variis leaio*
^ Bibus Kcfnnicottiaiiis, aliquid auftoritatis accedat.
Gen. XLIX, (5, HtJP Dpy. Egregia est conje&a*
I rS, quam, in Disfert 1, propofuit iiennicotcus, le-
%i jubens "W, incegrumque lociim fic vercens: in
irafua occidirunt yiros: fif infmre/uo extirparun^
■JBX EDIT. itENNIGOTTI, £t|
• I
frineifes^ qaod n^rtio e$t, iji hoc genere vel levi^
ter exercitacus , quin (tatim animadvertat , multa
melius conveiire cum parallelismo poetico , five
peculiari' illa poefeos Hebraicae ratione, qua duo
membra ita collocantur, ut akerum alteri perfeae
refpondeatj & veluti recinat. Sed nihil plane est
in codicibus, unde aliquid praefidii huic conjeflu-
rae petendum fit ; neque vel uoicus est , qui ^Sf pro
HWf exhibeatj quod eo magis miramur, quo fre*
guentior est in MSS. permutatio Cholem defeftivi,
& Cholem pleni. Si yero , in collatipne vocum ,
potuisfet etiara ad pun6bi vocalia attendi , conftaret
itrura 'iver legendum fit, ut vulgo, an "HB^» quod
est ab Aquila^, Symmacho, & Hieronymo expres-^
liim , & quam kaionem omnino exiftimamus al*
teri esfe praeferettdam* . Habet enim vulgata leaio
^ npy, fubnervarunt tauros , hanc difficukatem,
quod cap* XXXV, 28, dicuntur Simeon & Levi/
in atroci Sicbemae excidio , urmenta boum , minores^
gj^ grpgesjecum abduxisfe^ quod , incifis nervis ,
fieri certe npn poterat. Quare, ut diximus, legen-;
dum yidetur J^Vf reddendumque cum Hieronymo:
Suffoderum ^ penitus everterunt ^ murum.
. Exod Xyil, 16 y ijyExtruxit Mofes altare, quod
^cavp Vl *^' Jihovairjignum meum D3"'?l^ T^3
ripnSD.rP- LoGus difficillimus ,' & yix explican-
4us , , fi in: recepta ieaione^ acquiefcatun Nec ali*
quid adjaraentis ferunt textus Samaritanus , aut ver-
H fid
tn VETUS TESTAMENTUfil
Ho 'Gfr^Cd : Satnarltanbrum enim K03 pro tV 03
tauliam effick in fenfu mntationem ; quod vefo ha-
^nt Alexandrini : er x^^ xf u^«idt ^oAifuT Ku/)w;,
Ve6le obfervat Clericuf, ortum videri ez corije&ura,
qua legendum putarent : niT Drf?J iTlDD ta . nec
i^racionis feriem aliqua ratione illQftrat. Itaque fem-
per e^cifHmavimus, non posfe hunc locum re€le in**
kelligi,.nifi cum Cleribo^ cui jam praeiverat Seb.
Caftalio , vir elegantis ingenii atque doArinae , j>ro
D3 legamus 01 > integrumqae comma fic expScemus,
fit ratio detur nominis ^Dl S11iT> qood erat altari a
Mofe impofitum : Manus CAraaleicitarum) eontra fi'
gnum Jehovae; vid. v. S-'!^. Quid verocodices?
Nempe unus est , qui tam egr^iam leflionem au£lo-
ritate fua confirmet, fimul aotem^ pro T> rttbfti-
tua^ n^> adeoque novam difficaltatem faiiic loco in-
jlciat,
Sed accuratian de hoc opere ftato^e petuisfemnsi
^ primo huic volumini adje£la fuisfec eodicum fcri*
ptorum^ quibus ufuitf cst Kenmcottus, recenik).
Ouamquam illud quidem cognovimus^ & alii ez no*
flra difputatione cognofcent , paucis V. T. lo-
cis , vel induci infignem mutatienem , vel acce-
dere medelam ac lucem, ez ifta tanta variariim )e«
^tiohum copia. Qood quidem minime Eennlcotd
culpa accidit : cujus opera ab omnibus grate bgnot-
cenda;, & omni laude celebranda est. Nam , ut
ipesi quam in faocopere coUocannt faominet dofiii
€»en*
* » - - .
tTneridandi Vetefris Teftamenti , noti fuerit eipleta^
Cipus tamen iprum effeftum QSt. Cognovimus , tej-
tam Hebraeum cpnfirmfliri irigeriti librorum fcripto-
•tum confenfu : de hac Critices Sacrae parte quid (la^
tuendurri fit , intellexinius: quid.porro ex ea ex^
lpje(5landum fit, judicare didicimus. Praeterea, k^
'Viore eciam variecace le6lionis , vel textum faepel
' filanioreto , eertiorem j magisque perfpicuum efficere
pfosfumus i yel quafi veftigiis ad verani fcripturam
^deducimur. Itaque vehementer optamus, ut, qua
tifus est KJennicoctus, in primo volumine, cura, di-
ligencia^ induilria, eadeoi propediem iecuodumi va«
lumen nobis abfolvat«
H a V. Dis^
iitf DISSERTAtlO DE VITA
V-
Disferta^io^ de Vita fi? Scriptis Longinti^ — ^
praefide Dav. Ruknkenio. (^4 plag. formae quar^
. tae.') LugduniBatay. 1776.
Inter omnia criticae artis ftiunera illud, fine dubio,
maximam cum hunianitate habet conjunftionem ,
quod magnoriim ingeniorum memoriam inftaurat ,
operumque, temporis injuria perditorum, notitiam
excitat , ac pofteritati ftudiofae commendat, Neque
enim, profeflo, hoc qufdquam', yd ad humanicati«
fcientiam praeftantius , Vel ad vitae ufum fru(5fcuofius
esfe potest. Ex quo genere haecce est Disputatio
de vita & fcriptis Longini. Quam quidem plenam
esfe exquifitae accurataeque doftrinae , facile ex no-
mine Ruhnkeniano intelligitur. Sed nobis haud mi*
nus animadvertenda videtur fcribendi illa , quae vul-
go a do6tis etiam viris negligitur, cum fiinplex na-
tivaque venuftas, tum perfpicuitas elegantiaque in
cxplicandis illuftrandisque vitis, moribus, ingeniis.
Quare primum ipfius verbis auftoris de vita & in-
genio Longini referemus; quam partem nemini non
cognitu jucundisfimam fore confidimus; deinde de
ejus fcriptis, & hujus disputationis bonis, fummatim
exponemus. Audiamus ipfum auftorem.
„ Quan^quam bonae literae & praeclara ingenia
feculo tertio una cum ipfo imperio Romano conci-
de-
ET SCRIPTIS LONGINn U7
derunt, tamen, in tanta etiam converfione rerum ac
perturbatione, fuit aliquis exceHentium virorum pro-
ventus. Quorum longe principes numerantur in pri-
mis duo, Longinus, cui vel meliora tempora per-
paucos pares tulerunt, ac Porphyrius , e Longini dis-
ciplina profeftus , & ad magiftri laudes , quamquara
longo iatervalio, proxirae accedens. Porphyrii vi-
tam, ftudia, & fcripta Lucas Holftenius, vir magna
& recondita eruditione , tam accurate enarravit , ut
exemplum dederit talis hiftoriae bene fcribendae.
At Longini memoriae qui pari & cura & doarinae
copia confuleret, adhuc fcimus repertum t%i^ nemi-
nem. Quo magis convenit, eandem ilJi, aut etiam
diligentiorem, fi fieripotest, operampavare (J. i.)-
Plenum ejus nomen erat Dionyfius Casjius Longinus.
Graeco Dionyfii nomini, quod infans acceperat, Ro-
manum Casfii Longini accesfit , five quod ipfe in fa-
iniliae Casfiae Longinae clientelam receptus esfet ,
five quod ejus majores.per aliquem ex Casfiis Longi-
nis civitatem accepisfent (v. 2.)- Quo anno Longi»
nus natus fit nemo commemoravit-. Sed quid nata-
lem diem annumve fcire attinet, cum aetas ejus fa^
tis certis & perfpicuis indiciis teneatur ? Nam fi ma-
giftrum viginti annis discipulo Porphyrio, qui A.
C. 233 natus est, grandiorera fuisfe ponamus, na^
talis ejus incidit in A. C, 213, vixitque adeo Lon-
ginus 60 annos, quoniam certum est, eum A. G.
;>73 periisfe. Non rainus incertus est ejus locus na-
H 3 . . taiis.
ji8 DISSERTATIO DE VITA
talis* Alii ex recentioribus epin F^lmjrnum , «II)
jByram faciunc , Langbaen jus Pamphylium , confun«
jdens perperam Dionyfium Longinum cum DionyG*
FhafeUte.- Equidem multo pronior fim io fentent
tiam J. Jobfii, de Script, Hist, Phil. III» 14, /V^he*
nas Longino patriam tribuentis. Hic certe ejui
gvunculus I^hronto , . Emifenus ^ ex cujus forort
Phrontonide natus jsst Longinus , af teqi rhetoricam
idocebat : qua de re egregjus esjt locu^ 3uidae V*
i^pirrooif 'Efi^cnj/o^. Phronto > dum vixit , l-QngiBuni
in filii modum amavit > & moriens bonorum fuoruQ
heredipin fcripnc. Nec dubitari potest , quin jden^
ejus ingen|um ad omnem humanitatem finxerit^ ei^
que viaip , qua ad Veram elequenciam iretur , moDf
(trarit^ praefertim <um aetnula^io, Phrontoni cum
Philoltrato Sf, ^pfine interpedenS| cujus 3uidas men-
fionem facit^ vix fineret fororis filium aemulcrum
disciplinae f ommendari (J. 3.) - Ipfc Longinus iA
praefatione' luf ujenta libri irep) T-iXtis , qu^m Por-
phyrius in Vita Plotini p. 127. confervavit, narrat-^
fe ab ineunte aetate gum parei)tibus multa jtineni
obiisfe, multas regiones lullrasfe, & pjnn^^> qui cla^
'rum in Philofophia nomen haberent, per hancpe»
regrinandi opportunitatetQ vidfsfe^ Ex qi|o , guan*
tam facultaten^ l}abuerit qptimi cujusque m^iftri Cbl
legendi , facile judicari potest. Ex Pl^topicis vidi?
Euclidem, Democritum , Proclinum, Animoniuni
$»C«m| Origen?», FlotiOHW, ^meliWP, Theot
(iotum f
^^
'rr !ET SCRIPTJ5 LONGirft ,119
4olitm, EubUlum: e Stoids Themiftoclem, Phoe-
«onem, Amiium, Medium, Herminum, Lyfima,
chum-, Athenaeum , Mufonium : ex Peripatetici*
HeUodorura Atexandrinum , Ammoniam_, Ptole-
TOaeam. Qaofumomnium, fi AromoniumSiccain,
OrigeBem, Plotinum & Ameliam ejeeipuu, yix tenw>
notitia ad nos pervenit; propterea, quodaliinihil
Uteris prodidprunt, aliorum libros intercqpit vetu-
fhs. (5- 4-) --• Hi funt ineuntis ieculi tertii Philofo-
phi, cogoiti omaes a Longino. In quibu? cum i-r
genia fcientiaque longe eKcellerent Amraonius Sac-
as & Origenes» horum fe potisfimum disciplinae
tradidit, iisque audiendii multam teropori* confurii-
fic (5- 5-)" Jaiaelfi Longinus Ammonium, Orige-
nem, Amraonuque discipulura, Plotinum aliisaeta.
tis f^ philofophis anteferebat, nontamen idcirco
«uftimamias est, phijbfophaiidi rationem , quam illi
feqoerentur, per omnia probasfe; praefertim cum
disfeifionem fuam a multis PJotini^nis, aut, fi ma:
lis , Aramoriianis decretis prae fe ferat in Epiftola a^
Porphyrium,.quam itle inferuit Vitae Plotini p. 125.
Lottginum ignoret oportet, qui credat, tali inge-
fiio placuisfe duram & contortam philofophorum ,
«ui conciliari w*lent , coacUiationem , infanum al-
kgorici five fecretioris fenfus quaerendi ftudiuni ,,
inyfticju disputaoQnes de Deo,, divinisque emanatio-,
Aibus & Daemohibus , quibus omnes illorom libri
fant referti, alia denique multa, hic non attingea-
H4 -d*»
■^
*• r
120 DISSEUTATIO DE VITA
da 9 quibus tum vera & finoera mens Placonis okfcu*
rabatur. Non ille e tui^idis recentiorum Platonico-
rum hauriebat rivulis , fed liquidos purosque ami-
quorum Pfailofophorum , maxime Platonis • foncei
confeflandos^putabat. Qiio nomine 9fAotp;)^gtTo^ ve^
risfime appellatus est a Porphyrio in Vita Plotini
p. 116.- Omnino germanum Platonicum fuisfe Lon»
ginum, non modo clarum est ex libris, aut fragmen-
tis.potius librorum; quae fuperrunt, fedmultoma*
gis ex Commentariis ad Platonem interpretandum
comparatis. Ejus Commentarium in Phaedonem me.
xnorat Olympiodorus Commentario inedito in eun*
dem dialogum p. 379. Ejusdem Commentarium in
Timaeum , vel potius in prooemium Timaei , faepc
laudat Proclus in eum dialogum, Non facile pu-
tem , ullum interpretem tantis ingenii & doarinae
pracfidiis ad fcriptorem aliquem explicandum, quan-
tis Longinui ad Platonem , accesfisfe. Cujus libros
utinam fanaticorum interpretum , Procli , Hermiae
& Olympiodori jaftura redimere liceret ! Pauras ad-
modum Longini explicationes ProoJus^ quippe vct
ram interpretandi rationem prae myftica fua conr
temnens, afitrendas putavit. Tamen ex paucisillis
apparet, eum non Iblum res, fed^. quoniam Plato
a fcribendi quoque elegantia fpe6hri voJuit, etiam
yerba perffecutum esfe. Exempla funt apud Proclum
ad Tim. p. 19. 21, 2(J. S7. a8.- Ita cam Longinus
Pbilofpphiae fev?ri»tem exquifitiwi dQftrjnae fiat
tT SCRIPTIS LONOINL la^
vitate temperarit, quid nurainuFy fi, quife re$,
Hoo verba feflari ja3arent , panim magnifice de il«
Id fenferint. Plotinus quidem , daribr ad haec fla-
di2Ly lefto ejus libro "?rv* ^fX^^y tefte Porphyria
in ejus Vita p. ii6, exdamavit: ♦«AoAoyo^ ftb ^
/ioyyifo$ , <piXo(ro<poi ^t oviiifi£$^ Quam vocem ,
velut oraculo misfam , repetit Proclus , eruditior ill^
quidem Plotino, fed ebdem morbo laborans, in Plat»
Tim. p. 27. Sed hujus judicii iniquitas unde pro-
fe6la fit , non est difficile intelUgere. Urebat haud
dubie hominem « fuam de ideis fententiam , quam
discipuli, ut fit, laudibus in coelum ferrent, idof-
neis rationibus a Longino oppugnari, Huc adde,
barbarae & fpinis metaphyficis horridae fapientiae
numquam bene convenire cum elegante & diferta.
^tiam nunc reperluntur , praefenim de fcholaftica
Wolfii difciplina , qui paulo elegantius philofophai^
tes, philologos potius, quam philofopfaos, appellent^
(5- 6.) -'. Longinus vero, cam justas do6lrina«
copias &amagiftris Alexandrinis, &.abaliis, quof
in peregrinatione audierat , fummo fibi ftudio pa-
Tdsfet , eas Athenis , ubi natus educatusque erat ,
lexplicare infHtuit , docuitque juvenes haec ftudia
aemulantes tanta asfiduitate, vix ut ei tempus ft>
peresfet ad condenda eloquentiae fuae monumenta,
fi vera nobis narrat Joannes Siceliota Commentario
MS. in Hermogenem. Hic ejus discipiina ufus est
MaIchuS| domo Tyrius, cujuspatrjum nomen, Grae«
U S OM
ng DISSERTATIO DE- VITA
ds aoribQi moleswtii, LongiiM» in Tlof(pvpw macavif.
Qua in reEunapiiis inPophyrio pi 13. di^fendcabipfo
Porphyrio Vic. Plotin» p. 1 20. & ipfo Longino Praef. li-
\ffi Ti/r) re A«J; p. 131.- Sed hoc utcunque accipiaiur,
j>arum referre arbieror. IHud magis convenit quaerere,
quid Longii!Kts Athenis profeafui dty artemne criticam,
Vel grammaticam ,- ut Langbaenio in ejus Vica vi*
detur, ao philofophiam , uc Valcfio ad Eufeb. H. £
▼I, 19, & d? Critica I, 17. Valefii veram esfe
fententiam muhis rationibus ceittum est. ($• 89.)-*
Etfi vero Longinus fe Athenis philofophum did
iiabenque voluic \ hoc tamen noa eam vim habet,
ut , quod Valefius efficere tentac , fe in docendo
tniitts philofophiae finibus concinuerir » npllam prae*
xerea artem attigerit. Cum enimipfe, Platonis fui
cxemplo, uc bene judicac idem Valefius de Crit. I,
-t^i eloquentiam & ceteras artes, quibus eloquentia
tflitur & augetur , cum philofophia conjunxisfet ,
Criticesque fi:udtum Ariftotelis aemdlatione asfum-
fisfet, quae taodem five leit, five confuetudo illum
impediit , quo minul fuae quoque in lioc genert
itientiae copiam discere cupientibus faceret? Por*
iphyrium Criticam '& Rhetoricam a Longino acce-
fisfe difertus teftis est Eunapius in ejus Vic, p. 13,
cquem injnria reprehendi a Valefio fatis ofiendit lo-
(cus Joannis Siceliotae MS. Verum tamen Criti-
^ces fcientia latius , quam phibfophia nomen fuum
-iUdtr^vit^ noii quo hac faculcate nuous.excelleret»
ut
ET SCRIPTIS LONCim.. J*jt
ur HoUleiuiisa io Viic. Porphyr. p. 29. exiftitDatfo
Fideoy fed ^uod». uc mea fert opinio ^ pomipcajam
per receDcipret Platonicos phjUofophia, ierjotn erat;
Jiomiiies ad veceres doArioarmn fonces, atqae aded
ad fanam memem revocare^ Qui f;^acicaephiIofo*
phiae amor .cum Porphyriqin , discipulorum L(»igi*
oianorum praeflanti$0mum^ iu infatuasfejt , ut^ de»
/^to Longino , ad Plotinutn tranfiret , quid aUof
fninus acucos & a4?erfus novitatis iHecebras ml*
pus caucos, fecisfe arbicramur? Critica igitqr doi'
icenda glotiam fuam, omnium confesfione^ mazimil
fundavic. Quam arcem ^ nemo in/^si;At ^ parcun ex
fnfiu ingenii follercia , parcim ex ma|^na doi^na^
KTopia efflorescere. Acque Longinum ica ab erudi^
lione laudac Euqapius , qt eum fiS\^ixj\9 tfiJ^x^
& ^ff^TCQiTouf fisnm vocet, {Sunt forcasfe haa4
pauci, qoibus Eunapius Longinum pulcre & festiviT
Jaudasfe videacur, Sed, ut diverfi funt fenfus homi»
num, ego facile predam T. Fabro ad librmn dfey&f.
blim. 3 , Longinum ipfum , fi fe fic Jaudari audisfet,
Don mJQUS viventem idan) biblioth^cam & ambulani
fnufaeum , . quam Gorgiae yivum fepulchrum , Tettpo»
i/J^^^^X^^ , rifurum fuisfe, Ab hac igitur faculcace
Longinas Critici nomen invenic (§. 9.)-- Athenis
postquam Longinus bonam vitae partera, cum ju*
ventute erudienda , tiim praeclaris ingenii monumepf
tis condendis exegisfet, patria Felifta in Orientera
^&iic, iive »c (onfanguineos^ Smifae ijabitantes , in-
vife-
l \
m DlSSERTATip DE VITA
■
vlferet, five ut ibi heredicarium negotium agerec'
Fer hanc, ni fallimur^ occaflonem cognitus ^t a
virilis aaimi muliere, & nulli priscarum heroidum
fecunda, Septimia Zenobia, quae tum Orientis impe-
rium tenebac. Quae non miodre ingenio, quam ani-
inOy praedica^ cum bonas artes adamarec, Longi*
num Graecatum licerarum magiftrum adhibuic. Quo
imo, il quid judicamu^» argumenco concidic fabuh
de Zeinobiae Judaismo , faepe jadbca ab Eccleilae
Fatribus. Quis enim credac Judaeam Graecarum li*
ceraram magiflrum» eumque philofophum, expetiisfa
Cujus gencis quantum in Graecas literas & philofo*
piiiam odium fuerit, niiattinetdisputarepostluculen-
tam.demonftrationem Ernefti V. Cl. Opusc. PhiloL
p. 408. Unde igitur ifta manavic fabula? Nempe
ab inunoderata & minime Chriftiana maledicendi li*
centia , quam illius aecacis orthodoxi fibi in quosli-
])et a fe disfentientes fumebanc Accufatur erac Pau*
lus Samofatenus, cum ob alias opiniones^ quas re-
f erre longum esc , & haud necesfarium , tum ob Ju*
daismi fufpicionem; mox etiam Patrum decreto
Episcopatu Antiocheno deje£lus. Hunc ab adver*
iariis vehementer exagiratum, cum Zenobia» mulier
philofopha , ,& in religione diverfa fentiences facile
ferens , tuendum f^scepisfet , orthodoxi dolorem
guem inde ceperant^ ulciscences, non modo Pau*
lum Samofatenum ad facra Judaica . cranfiisfe , fed
cjus etiam patronam Judaeamesfe^ fuo jur? cl^m^-
runc
^ET SCRIPTIS LONGINl /i^j
rdnt. Rienmt inter recentidres, qui, ut error c»>
rorem parere, folct, Moyfen a Longino in Zenobi»
^ratiam laudatUm exiftimarent. Quorupi opbio tuai
aliis de causfia parum probabilis esc , tum quod 1x41^
:ginus libram '^ip^ v^ftf^, & reliqua opera omnia » imt^
jibello, quem de Odenathi laudihrtis lcripfit, txcep^
to, Athjenis, antequam in Zenobiae notitiam venis-
iot y edidisfe videtur^ Nam Psdmyrae nulla librortim
cdendorum> iacultas dabatur, deficientibnsquonmi
manu ucerQtur , ut ipfe ip Ep. ad Forph. p. x 14^
queritur. Ne otium quidem ad.talem fcriptionpm ab
aliis rebas erac -Venerat iJJe quidem^ in aulam Pafc
iriyrenam, utZenohiam Graecis literis erudiret. Sed
roox Zenobia, cum ipfa imperii habcnas capesfiws*
fer, & fummam rerum gerendarum prudentiam in
Longino perfpexisfet, ejus maxime confiliis regnimi
aaminiftrare ftatuit. Tum Longinuj pro illo liber*
^is ampre, qui magnis ingeniis proprius esfe folct,
Zenobiae animum addidit ad jugum . Romanum «•
cutiendum, in hoc etiam imitatus Platonem fuam^
qui Dionem a fe eruditunk pari ratSone ad patriain
liberandam impulit & armavit. Tum , eodem auOOr
xe, Zcnobia nobiles illas ad' Aureliapum literas , quae
funt apud Vopijc. Aurel. 27,.fcripfit., Quae, cum
^u^ fpiritus , quam Zaobiae tempora ferebant, ha?
l^ere viderentur, Longino exitium attulcrunt. Quip>^
^t Aurelianus, iis Jeftis, ita exarfit, ut mox Pahny^
la wpugnata, de Longino fuppticittm fumijubcrct
;
^ JbiSSEftTAtlO D£ VltA
^ hoc t^ gjnnri oafii, riesda^ an Longinua ifaid^
tfiatai Videric indignifls , qiiam pro bonis conriliit
nalam fibi gradam a Zenobta reCerri. Haeefeninig
mai ante omnibns in rebus Viriioni: anitnunf gesfis^
ftc^ nunef mortis metu debilkatay rd muliebre iit-
^piiiiin rediit, id £sc, fiiam iridocenniam j^Gbvit^
4niridiamqae faelliy tpiod Romanis feci^fec, cum iv
M&asy tum in Longinam, relegayit. At longe aHQin
«nimum Loaginto prae fe tnlit. TaK.enim aotdt^
lya i u}i anuni i!cA>ore fuppilicium fujbtit^ st qui ipft
confolandus esfet, aliorum ex bacicalamitate ftjseep-
mm dolorexfit donfotoretun . ics ii/e ia ipfa mortis ai-
ticulo verura fe pbilofophum jfrs^tiD ^ fan^Usfi,-
f&omque Socratem , ad cujtts A^miiip^ & ftudiorum
& vitae rationem direxerat , etiani moriendD :sxpx^
; fic. Cajus cnideJem cafuia fi quis Pbtonio £loqiicii-
tia prodidisfet ^ Jion minus nUnc J^png^i , ^am Sqt
^tis nlorti illaitryraaremun ' Hoc imodo .periit njf
iiaxin\as A.C. 273^ (J. li.)-^, Eqittde»! iiil ttwgi»
VI Longino miror , quaok f anti aMcoii^gmiiiqiid vi^
rem, fecuto tertia, fervit#ite <>ppijeifi>, cS p»en9 im^
baro, qao omnes forjunae fn^ fimilia i fftciebanl
A loquebantnr , extitisfe. V^Ute .wm fecitJMm •
quo vivebat^ inficam ingenii Fimprpmerec» ipftia
&cisfe arbitror , quod aliis natora taniioriiiiis £i<db^
dum praecepit defublim. Sei8:. p^ Negppe iret^ribiai^
^iraecipue PiatQue & DemoftheiieL,. legendii asi*
jnum ^d eam, quam in maximisiniiuipiis adounBnor
ETSCRIPTIS LONGlNt i!^^
ttcalit alticadinen}. Ab eodem cdUb elatogiie tntm^
profefium est » cum libertatis civilis ftudium , cujoi
dara veiligia ioq)resfit divino illo epilogo libri de
Sa6limitate , tom alterius , quae itt fententia libercf
iiiceoda , & in aliorum erroribus caftigaiidis cov
situr. £x quo a Porphyrio. Vit. Plociii; pu S2d#
< AtyxmaTATo^ dicitur. (J. 12.) - Philofc^^hiam ^
^uam profesfi^s est^ in morei abixsfe^ tametfi moM
ejus fatis fuperque declarat , tameii hoc quoque fitf
ceftimonio. Porpfayrtos discrptidam e}us vatfcre jus«
.ferat, ut fe ad metiorem, fi Diis piaoret^i VUMtn cosk^
ferret. . Quam Jevitatem tantum abfuit Lcbgimis^ tiC
ad contemtum fui trab^et^ injuriamqbe injurtae re«
£erret , iit potius huac ipfimi deftmrtorem in iliis h»»
bcret , Palmyraib ad & in vitaret , & , quanti ettm Ut
^eret^ libri 7re/)i oyii/[$ dedicatione pgblice declara-
^ Seqoitur^. ut de Scriptis Longlni) quorum magnasi
copiam eztitis/e narrat Eunapius, fumtnatim refera-
mus. Primarium ej^us opus fuit illud, quod vocabatur
Oi ^i\Q\oyou De quo, cum vulgo etiam a do£lis-
fimis hominibus ignoretur, accurate expofuit Ruha-»
jpenius J. 10. In hoc opeit, quo potius, quam ullo
alio, Gritici nomen fibi conciliavit, de antiquis fcri-
p^oribus in utramque partem judicavi t , & quamdam
^ngeniorum velut cenfuram egit. De magnitudind
voluminis e^ numero librorum judicarelicet: quip^
pe cujus liber XXI. laudecur; Adferuntur quaedani
frag:
198 DISSERTAtlO DE VlTA
fragm^Qta Longioi , ex fcriptoribus cum editis tam
' ineditis ^ quae ez hoc opere du^h videntur. Perpe«
tSim J. Jonfius Hifl. Pii. Scr. III, 14. putabat, Lon-*
ginum ibi de Grammaticis & Philologis egisfe. Huc
referenda Tob cre/)l Sm^pSvTos^ quae ipie de SubL
Se£t. 8. commemorat , & ejus judicium de Ariflide
^. Sopatrum Proleg. in Ariftid. p. 3. Unde apparet^
Longinum praeter fcriptores veteres , etiam aetati
fuae proximos receufuisfe«
. . Reliqqorum ejus fcriptorum ndminti faltem enu'
SQerabimus. ,, De Dmoflhenis oratione. in Midiam^
[A^TCopn/MTcC^O/iyipixxL* E/ ^iXiao^o^ OjbLfjpo$. ripo-
fi\ii/iAT<t ^OfiiiipH xctl Xwtnf. Tifc^ TTitfcL TAs iVo-
fKt$ oi ypx/jLfiouriKOi 40$ kTofiKcL l^viyowTcu. ^riepi
rSr 'TtAf *Oft)fp© ^oWdL fffi/iaivovadf \e^tm. - ^Xir^
%Kai \i^tcdf «x<J()<rei^ jS. Ai^u^ 'AvTi/ici^s tlcl)
. *Hp(txXe«?o^. Ilepl 'E^rijcar. Scholia^in SephaeJUor-^'
nis Enchiridion. n«/>l avvBecrtas' \oyaf trvrriyiJicLircL
iifo. Tkx^ p>iro/)ix« : de qua alia^. 'Ei$ -f )jV pijTd-
fiyLiM Effioyem: in Catalogo Nesfel. Bibliothecaa
Vindob. P. IV. p. 14. extant enarrationes Hermoge-
nis, excerptae ex Longinoj Jamblicho, Syriano, Sim-
plicio & aliis: fed totus titulus mangonium fapit.
Jlepi T>J/»5 : hic liber vere aureus , de quo omnium
pptime nobis judicasfe videtur Boilavius in Praef«
yerlionis Gallicae, bono literarum & verae eloquen-*
(iae, quamvis mutUuSi confei^vatus est in uno codi«
;1^ SCRiPTIS tiONGlNt iA§
it ^ifino , ex quo, 4|uicqiud codicam est in aliii
bibliQtbeda ^ manavic Nolla igitor , archetypo fal*
FO9 apogtipbonim utilkas est^ nifi in confereodia
mbi» feftiwi« 8. ^^ ^ l-iui/srifi '^m^Sn^s uBqfiA
«d wAi feflL 9. if A ^«« >ciw JlAiirwj fMroptercA
qiiod iliae paginae ex ancbet jpo ^ post fa9a jam
tpogeapha^ ezciderunt.- Cmmnmius in prooem. 2?#
maei Plat, Comamtarius in Pla$. Phaedanm. Utf^ kfm
X^ f de fenm principiis. ntfu rtTsB^i de finibus bene^
fum ^ mahruni. ITf/H ^Ofti^^^ de naturali impetu^
fivej inJHnStu. Epiftola ad Amlium^ quam in libri
magnicudinem excrevisfe, ipfe ait. Dejufiitia^ fe^
€undum Platonem. riip] reh UicSi ^ adverfus PIoti«
num. nijji Tw likm^ adverfus Porphyrium. ri«/)l
4^i>^. 'OJkiyae5o$. Praeter haec Langbaeniut
perperam Longino tribuit Dionyjii Phafelitae libroi
de Antimacho & de Poetis , quos memorat Gramma^
ticus, qui Nicandri vitam icripfit : item Dionyfil
"ATCofeUy laudata a SchoL Hom. IKB. 308. &\D/V
n^fii K/>iT<)tot Cve ^fiftixeL^ ap. Diog. Laert* I, 38»
Kam Diogenes qaidem, quacunqae demum aetate
vizit, certe ante Longinum vixtt.
Neqae facere posfumus , qain judiciam au^rii
de ftilo & toatione Longiai addamus ex $. lu
^ Bloquentiam Longini abjicit & cootemnit Gme»
culas inepttts Jo. Siceliotai cujus locum adfcripfimaa
p« a($« 9 ut ettui aihil ad Dipnyfiam HaL & Arifti^
i dem
/■
130 DIS6ERTATI0 DE VIJA
dem esfe dicat. Not quidem non fuma»ii , qoi otn*
tionibuSi qoas Dionyfius hiftoriae interpofoit, elo-
quentiae laudem detrahama$ , aut Demofthenem ab
Ariftide feliciter expresfum esfe negemus. Verom
tamen uterque, nc^a fententia , cum Longino com«
paratosy jacet Qiianta enim, qoam incrediUlis vii
dicendi ex libello de fubl elocet? Profe&p &Qllas
omquam Rhetorum & Sophiflarum aot fcripfit, aat
icribere potuit ^ aliquid difertios. Unus Longinus ei
omnibos Graecis magiflris , id qood Ciceronem in
fibris Rhetoricis fecisfe conftat^ qood aliis praeci-
pit) ipfe in fcribendo praeflat, nec minos eloquen*
tiae praeceptisy quam exemplo fuo, facit eloquentes.
In docendo quomodo ad id^ qopd in oratione magnifi-
cum est, perveniatur, grandis est ac paene tragicos»,
In translationibus ut feliciter audax, & maxime fimilis
Plutarcho, iic fortasfe nimius in illis cumulandis nec
fiids confenuens praeceptis fuis. Ex antiquis inis»
praeter ceteros, Flatonem & Demoflhenem ihuu-
tur. In quibus legendis ^ fi venuftatem ejus fentire
velis, te multum temporis contrivisfe oportet. Prae^
ter Graecam & Syriacam linguam ^ utramque vernaca^
]am , calluit etiam Latinam , ut non folum ex De-
mofthenis & Ciceronis comparatione dc fubUm. ie£t
12 V fed etiam ex Suida intelligi licet"! *
Jam tota Disferktio plena est exqoifiti^ma dcfh-i»
na, nec tantum aliorum ejus aetatis clarorom virorum
res illuftrantur, velot PlotioijPorphyriij fed haad
' '• pau-
EX SCRIPTIS LONGINI. xj,
ptQCorom emortoa notitia infiaaratur. Ita $. g. de
Phrontone exponitar, qaem perperam Viri D. cam
oratoreRomano M. Cornelio Frontpneconfudenint:
{. 4« de Longini magiifaris , Democrito , Ptolemaeo
& Ammonio, Peripatetids. $• 6. de Origene, quem
ipfam multi cum chrifliano Origene confundunc
S* 7* De loco Eufebii H. E. VI , 19. quo Longinui
cum ApoIIophane & Numenio in Pythagoricisnu-
meratur, exponitur; & evincitur pro Aoyym le«
gendum esfe 'AX^im. §. g. de Majore Sophifta &
Nicagora, Longini aequalibus, quorum hunc tnrpi
errore cum Nicoftrato confudit Olearius ad Philolbv
Vit. Soph. 11. p. ^24« $. xo. de Menelao Poeta.
Tali ratione igitur humanitati confuluit Ruhnke*
nius, uty cum ex praeftantisfimi vhri libris pauca
tantum fragmenta^ & unum » nec eum ab omni parte
integrum» libellum de Sublimitate, nobis rdliquis-
fet fortona, damnum hoc, quoad ejus fieri posfet^
repararet, & cum viri vitam eleg;anter enarrarec ^
tum ejus fcriptorum memoriam ez antiquitatis tae-
bris erueret atque i&ftaurareL
lA
TTi
r •
•l
•f I * ■
^ ■•
» . '
, r
i
« 1
m . a
• 1
* < • .
f ~ '*- »
B IBLIQTHECA
C R I T I C A.
PARS SECUNDA».
*H y*p Ttf» xiycn nfims '7CoX>^s eyi 'JnifcLS
r*\wT<tiar 'fTCiyimiiicu
LONGINUS.
JMSTELODJMI,
ApQd FETRUM sen HENGST,
MDCCLXXVII»
n
\
B IBLIOTHEGAE
GRITICAE
tARS SECUNDA.
L
Mi t- CiCERdNIS bpera ommd, ex
recenfione Jo. Aug. Ernejli , cum ejusdem No^
iis & Clayi Ciceroniana. VoU. ^ 8 w^/»
Hdis Sax^ i774»
Polmnen Secundum ^ quo Orationes continmiun
^uamquam in nullo noh doflrihae ac rationls gehe*
Te excellehs atque admirabile fuic Cicerohis inge-
iiium , fumma cameh ejus virtus ac perfeSlio in ora*'
tionibus cernicur. Nec illa profeAo plebis liceratad
elt opihio^ fed If uit ab omhi tempore prudehtifdmorut^
hominum certa fententia, ih Cicerone perfeftae elo-
^uehtiae mbdum & quaii mehfuram cohtiheri. Quod,&
eorum qui veterum mohumenta diligentef traftiht )
fao quisque fenfu ac judicio percipit , & fatidne
^uoque intelligi pdtest. Nam fi ipiiUs Cicerohis res
atque vicam fpe&lemus, feperiathus ^ ih eo ^d fuhi-
2riani &]oquentiae praestahtiam confofmahdd tfes iU
Pau IIi A laS
2 CICERONIS OPERA
las rerum hatnanarum gubernatrices conijpirasfe, ha«
turam , disciplinam , fortunam, Primum a natura ha-
bebat ingenium docile» follers, perfpicax, &tene«
rum ad pulchri honestique fenfum. Cumque mul-
tum in utramque partem valeat ^ a quibus principiis
vitae curfus ducatur, quibusque parentibus,legibus,
patria^quis nascatur , Cicero in hac parte tam beni-
volam fautricem nactus est fortunam , ut ex his io>
genii praeclaris dotibus , animus existeret magoi
honestique appetens, turpis fordidique defpiciens.
Natus enim est patre equite Romano, ez fplendi*
disfimo ordineejuscivitatis^quae orbis cerrarum im-
perium obtinebat , ea gente atque aetate » qua ve-
tus illa disciplinae falubritas feveritasque adhuc vi*
gebat, nondum corruptis luxuria dvium animiai
neque ad potentiorum adulationem abje£lis.
Sua adhuc rei publicae conitabat majestas , fus
patriae fan6litas. Recenti memoria florebant fortia
majorum fa6la , quibus puerorum aures quotidie
perfonabant^ omnisque ab eorum animis arcebatur hu*
milis turpisve cogitatio^ atque univerfi exci-
tabantur^ ut dignos fe & idoneos praestarenti
qui tantam imperii magnitudinem tuerentur ,
vel bellica virtute , vel civili fcientia. Porro
eloquentia acerrimis florebat civium (hidiis ;
maximis ei propofitis praemiis ad opes & honores.
Adolescentes I fumta virili togai in foro quotidie
verfi-
EXfiDIT. J. A/EHNESTI. VdL.ll. 3
Verrabadtur, ibique tafu diferti fiebant audiundis di-
cundisque c^usfis, & mature operam fuam rei
piublicae j illu$tri defenfione vel accufatione , com^
nendabant^ £x tali igitur ingenio ^ animo ^ in^o
fiitutione , ufu, necefle est fponte efflorescere eIo«
quentiam^ etiamfi nulla ars nec literarum discipli-
na accesferit. Verisfimus enim efl atque ubecrimus
eloquentiae fons in ingenio magnarum excelfarum*
que rerum cogitatione natrito, &exercitato dicendi
confuetudine. Hoc cum inflammatur vel honesti
fenfu vel indignationis dolore^ Iponte parit eam
orationem ^ qua audientes moveac , incendat & in
fuam fententiam rapiat. Quid Vero^ cum ars qud^
que ac disciplina accedant? cum mens omnis anti>k
quitatis & hiflx)riae fcientia repleatur? cum inge*
iiium continua le£i;ione optimorum oratorum ^ poe*
tarum & in omni genere fcriptorum excolatur at*
qae acuatur ? cum philofophia animorum rationem
terumque naturam explicet & modum definiat ?
cum xatio exercitatioque intelligentisfimorum magi«
{trorum praeceptis conformentur ? Nonne tunc ali-
quid existere necesfe est fupra reliquorum morta*^
lium modum & plane divinum ? Atque haec omnia
in Cicerone convenisfe videmus. Erat in eo cupi«
ditas illa^ quam in philofophi indole inesfe vult
Flato , fcientiae , non unius alicujus fed univerfarum:
ejusque jam in puerili disciplina ingenium ita excel*
lebat| uc ab onAnibus miraculi loco celd)iaretur«
A ii Aano
4 CICERONIS OPERA
Anno aecatifl decimofexcoifumta virili toga» io
forum fe dedit , fludiumgue ingresfus esc eloquen-
tiae , cujus guidem viam & quafi gradus ipfe in
Bruto descripdt.
Nam cum in foro fummorum or&torum genera
cognosceret , incredibili ejusdeifi laudis amore per-
cusfi^ ita oratorias exer<4tationes fuscQpit , ut quoti-
die legeret^ fcriberet, & commentaretur. Juris
etiam civilis discendi causfa ^ a patre ad Q. Mucium
Augurem ita erat dedu£i:us^ut,quantumfieripo8feCy
a fenis latere numquam discederec. Sequenti anxio
admirabili ad philofophiam fludio concitatus y totam
fe dedit Philoni, principi Academiae; & Molonem
etiam adhibuit Rhodium , fununum dicendi magistrom
a£ix>remque causfarum. Tum per triennium , guo
unus in foro regnabat Horteniius, ejus glojia fti-
.mulatus 9 dies no£tesque in omnium do6fa:inaruni , ia
primis philofopiiiae ac diale&ices commentacicMie
verfabatur, duce Diodoto Stoico, quem femper le-
cum Iiabuit : neque tamen ullus dies vacuus erat ab
oratoriis exercitationibus : Graece potisiimum decla»
mabat , & fummorum ejus gentis audorum haud
paucos Iibros Latine vertebat. Anno aetatis vigefi-
jno fexto primam dixit privatam causiam pro P«
Quinflio, & fequenti publicam pro SeiciO Rosdo
Amerino. Quibus orationibus cum omnes judica-
rent perfeflae jam eloquentiae virtucem contineri ,
Ciceroni^que nomen ubique cekbraretur ; ille ta-
men
EX EDIT. J. A. ERNESTI. VOL. H. 5
tnen minkne, quo errore praedara indole muJti ju*
venes l^bantur , hominum admiratione deceptus fib
ipfe plaufit, & omnia fe jam fumma confecutum
arbitr^tus , a disciplinarum ftudiis ac magistrorum
exercitatione diseesfit. Nam cum in dicendo ani*
mus ejuB fpiritusque vehementius intenderetur ,
quam ccnpori^ imbecillitas ferre posfe videretur ;
illi , quibus charus erat , eum hortabantur., ut causfas
agere defisteret. Ille vero quodvis fibi adeundum
Mtus periculum , ne a Iperata dicendi gloria discede-
let, in Afiam profedhis est, ut , commutato dicendi
genere, temperatius dicere asfuesceret. Cum Athe-
iias venisfet > fex menfes cum Antiocho , veceris
iycademiae iwrudentisCmo philofopho fuit ^ ftudium-
que philofophiae numquam intermisfum , a primaque
adol^entia cultum & femper auftum , hoc iterum
fammo /dodlore & auajote, renovdvit : fimulque
ftudiofe in dicendo^exefeebaturapud Demetrium Sy-.
rmn. . i^ostea totani Afiath peragrans ^' fumiiaos , qQi-
bus tumearegio florebat , oratores acfiic, cum iisque
fe ezercuit. Neqiie his contentus Rhodum etiam
vcnit ,- feque iterum in JMolonis dedit discipliham ,
a&oris verarum causfarum fcriptorisque praestantis-
fimi y & in iiiftituendo , animadvertendo , ndun-
disquevitiis , pru^ntisfiim magistri Cum ita|fir«
itiatusabohuxiparte^confummatusqueorator, domum
rediisfet^ ne fic qaidem a literis & ccHnmentatione
deftitit 9 fed fqcultatem quotidie f(|am ftila atque
A 3 exer-
> . .
^ CICBRONISOPERA
«ercitatione auxit; Itaque brevi effedt, ut nemo
praeter ipfum, ne Hortenfio quidetn excepto, orat
tor haberetur. Et nil diqimus de fiqgulis ejus elo-
quentiae virtutibus, quae ' qoidem g intelligentjsfii
morum hominum judicio , congruunt in iliam per-
fc&i oratoris formam ab ipfo adi«nbta]Cam ia Oratore
9d firutum ; quam qui espleret nemifiem estitisfe;
^ui proxime asfequerepur unu.m Demc^enetn f uL<fe
affirmav6rat» Hoc unw intelligi yolumus , Cice-
lonem^ quamquam. omnibtts ni^turae fprtnnaeque
praefidiis munitum, tamen judicasfe^fiqe asHduo lii
terarom ftudib atque exercicatiqne ie ad haDcelo*
quentiae laudem pervenire non posfe^ £t tamen
multi repefiuntur nostra aetate, qui fe veribladi*
cendi confuetudine difertos fieri,: vel Oi^tiQQem flo
ribus fparg^ndo, velaputeeti9m!fubtilitejqiie.mtio<
dnando ; oratpris Aoinen ^eri fperent.. Qiioraa
profe^o singustae meptes .^IoquQntiae majestateni
Qon capiunt. luque nps haod ilienum pBCavimas
ab hoc loco, j"uvenea ejusdem laudiscjapidQStaQDere,
qda rationsf quibusqu? gr^dibfi? ^i eloqueittiam:per*
vf nisfet 1$ , qui fuminam 4sjitf post^hominum me*
mQtiam facultatem adepU}S:j$t^et ; . fi forte eos emo«
tes in ^ertam viam r^cnpare posfemul Afolta ha*
bebat beneficla fortuiiaft GicerQ, quibus nos tempo-
rum nostrorum.CQodkio carerp cpgit:.prhmim il«
lam disciplinaepuerilisfdnitatematqueelegantiam;
tum avitam majorum glo^iam^ rei publicae.majes*
. . tatein^
EX EDIT. J. A, ERNESTI. VOL.n. 7
tatem, & communem patriae amorem , cujus fpecie
ac cogitatlone animi magnitudo paritur acque ali»
tur. Nos contra multis modis ab ipfa puericia in
nescio quas angustias coar£lamur; & cum infita na-
turae vis exferere fe conatiir , faepe repellimur ac
reprimimur j nil magnificum , nil excellens , nil
fiiblime in mentibus nostris existit. Atque hujus ^
calamitatis uriica compenfatio ac mcdela pofita est *^
in contiiiuo ftuci|io verae pulchritudinis , cujus per-
f eftisfima exempla in veterum monum.entis expres-
fafunr. '(^6] magis opera nobis danda est, ut eo-
rum leflione, ^um artis rationem asfequamur ; tum
in primis ingenium a^ naturae fanitatem revocemus &
ad pulchri venustique fenfum cohformemus , animum*
que ad v6rath altitudinem extollamus. A quibus vir- '
tutibus nifi proficiscatur dicendi fadultas y hae "*
illa potiui \raiia locjuacitas ; quam vera eloquen*
tia fiu
Sed nos ad criticam clisputationem accedamus.'
Cum ex n^peribribus c^ditbribus in primis Graevius
eximiam naVasfet operam in orationibus Clceronis; '
non pauca umen vitia relinquebantur , quae Vel acu« '
men ejus efi^ugisfenl: , vel artem elufiflfenl. " Quo-
rum haud cpntemhendum numerum ab £f nesto fub-
latum esfe, haud dubitanter affirmamus. Atque in
hac remultumei profuit,cum ufus librorum fcripto-
Tum editorumque , Sc aliae facultates ^ de quibus fupe-
riori ce^furi diximus/tiim maxime intelirgehtia
A 4 con-
« •-
/
i^ C I e E R O N I S O PE R A
Hottxjmannus : fed Ernestus vulgatum interfuem
rdiqult^
•II, 23. Jam intelligetis hanc pcuniamy qua yia
ntodo yifa est exire ab ista^ eademfemita revertisfe.
INfon erat negligenda corre^lio certa & in primis
degans P. Burmanni ad Phaedr. L. IIL.Prol. 381
legentis eanddm pro eadem. Atque eadem opera re-
ponendum erat quae pro qua; ut ita Ipcus restitua*
tiir : JafH intelligetis hanc pecuniam^ quae via mo*
do yifa est exire ab istOy eandem femita revertisfe^
II, 37. Sthenius postulat^ ut cum fectimfui cives
ngant *- Tubliusque Rupilius k^es itci Siculis exfena-
tus confulto y de decem Legcsiohim fenfentia^ dedisfet , ut
cins inter fe legibus fuis agerent i idemquehoc habue*
rif VerresHpfeiH edifto: i4t de his'fimnibus caujtsfe ad
kges rejiceret. Ih ultimig hujus loci verbis Ernes-
tus ptimum haberet reponiti ut tempbrumratio con-
ftet rdeinde tamen fe hon iktis txpedit. t^H^d» ut
ncfciS videtuf ^ duatftis* de causfis faawm est. Altera,
• quod , Ail mnibus * de' ctmfis , non attchdit.accipiendum
esfe prD,>rflp^^"Aif twiwfx raxiones\ ut 'antea jam
expofierat Hottomannus. Altenriqboa CTciditj^^j;
nam.fcripferat finedufioCicerdrii^^^/fe /;/x ornnibus
cahfts.feO.C. Sthehium) ad legesfuas{i. e.* Sicu-
las) rejiceret. Sic 24, procaratores postuldbant , ut
fe dd leges fuas rejicidt; '& 25^ ideni itlud postulare
nqn defistebani^ utfead leges fuas rejiceret. Atque
' ' • hoc
EXEDIT, !• A. ERNESTI. VOI^ H. ii
hoc ipiiim Verres qaogae. edixerat , nt inter Sicaros
jndex esfet Sicolusj fed,fiqui perperam judioaslet^
fe cogniturum: vid £5. >
IL 38» Agathinas & Dorotheus f estiYe appeH^«
xxxt^ms Verris, qui rem hab^bat eum Callidama»
hqjas -uxore, illius filia. Ab^ his Verres flagitabat,
ut Sthenium rei capitalis reum facerent, cotnMrum:^
ia! modum irascebatur , quod fibi ThermitanQrum
figtia tradere nolebat. < De qda re pervenustus esc
locttS ^ %6 : Eum autm inimicisjhni SthenH donum
y&oto invitani;\ tU ammum efus in Sthenkm inftammMm
r^t^ mMiendo aRquid & ^rtminando^ JSi autim
erai^ ( inimqi delet £rn. ) Agatlnnus hmo nobilis ,
& . DoroPheus , qui habebat in matrimmo CaUidamam,
Jgat^ini ejus filiam^ de qua iste auHerdt^ Jsaque oA
generum Agathinimigrarexmaluit. Una w^ intof^
cesferat , cum iste Dorotlteum fic diBgebat^ ut dkersr^
omui^ inter eos es/e vammunia : Agathimm iUt obfirm
yabati u^ aSquept affinem dc propinqiiuntt cdntemnere
etianp JighumHJud. ^imerae jam yidebdtar^ qUod ium
mfiltojmagis figura & lineamenta hospitae^deieSiabimt^
Sic quoque fupra^ 14 ; hi autem quidam erdnt^affi*'
fies istiusp quorum iste uxores numquam alimas exiAi^
mavit^ Cleomenes & i^<^y(r&rio. Sed tamen* Agathimis '
neluit gravius^malam in Siheniom conferre; quod
his verbis narrat Cicero : ut ai caufam accederet
nomenque deferret ^ Agathinum novum affinem atque
hAspitem ^ {Ferrcs ) hortari coepit. Tum ille clare ^ om^ ,
nibus
TT
i^ CIC.ERDNIS OPERA
nibus auXentibtis ^ fe/e ii non esfe faSturufti ^ nequefe
usque eo Sthenio esfe inimicum » ut eum rei capitalis qf*
jinem esfe J^ceret. IUud vero ukimum rei capifalis
affinem omoiao friget, ortumgue videtur 9 librarii
negligentia , cui ex proKimis adbup in mente verfa-
batur. Restituendum pro eo reum ex folemni for«
mula, quaehoclocobisest, &IV, 19.
II, 44. Dubltabitis exemphm judieum illorum fe^
^iyqui damnato Cn.Dolabelh, damnationem Phihda^
mi Opuntii refciderUnt , quoi tV, nm abfens ^reus fac^
tus esfet ; quae res iniquisfima & aeerbisfifna est : fed
cum ei kgatiq Romam ^fms civibus esfet data. Ex
isto fe loco Ernestus non fatis expedit : an vero ,
ait, 4«« propter .kgitionem profeUus' est , non dbfens
titS-.Aff$iX Pjulodamus» cum reus fadus eflet^ non^
dum domum reliquerat, fed» legatibne ei decreta ,
adhuc domi etat. Ita plana fimt omnia.
.II9 76. Cum manifesta resj tum fiagitiofa tabidm^
fum atquc infignis turpitudo teneretur , quaerire ince-'
pims de Carpinatio , quisnam esfet iste Ferrutius^
I^jiUa ratione cum & tum copulative accipi posfunt ,
nifi lcgaitux y tenebatur : fed cunji t^porum ratione
Sl fequenti incepimus hoc non fatis congrueree.
Coi^rigimus : Cum. manifesta re tam flagitiofa-tftrpi^
twio teneretur i fic V6rr, I, i. cum manifesto tenea^
tUT* III , <J-2. Nil putas, in judkio valere conjectu^
ram , nibil fuspicionem -»- res manifestas quaeris : ib
7<J* Tfnetur iiitur aliquaniQi 6f in reius tm maxi^
mis
EX EDIT. J. A. ERNESTI. VOL. H. 13
ffiis tum manifenis tenetur. IV, 47. mmifestis in
maleficiis ^tenetur. Non disfimili ratione cum & ; «fTi,
uon in copulacione, fed in confequencia funt accl-
pienda, Philipp. XIII, 4, Nam cum (Lepidus)
Afagnum Pompejum • auctotitate addutit ad pacem ^
remque ^blicam Jine armis^ maximo ciyiUshlH peri^
culo liberavit : tum me ejus heneficio phs qucm pro
yiriH parte ohUgatum puto. Restituendum putavi.
lU, 12. Cum id nonfolum avaritia^fed etiam im^
prudensia accipere potuerit. Quid eft illud accipere ?
Jam GraeviuS) postalios, probaverat ac reoeperat
accidere.
III, 13. Hoc novum genus injuriaeferrenemopos^
fet^ te cum tuos omnes fructus pulHcano tradidisfes £?
rem de manttus amifisfes , tum hona tua repetere ac
perfequi lite atque judicio. Unus , quod fciamus,Ho&-
tomannus huuc locum animadverfione dignum judi«
<:avjt. Qui quidem eum itaaccepir, ut fecundam
perfonam exempli cauia pofitam diceret. Reliqia
interpretcs, nil monendo in eadem vel fimili fen-
centia fuisfe videntur. At nos quidem hanc ratio-
pemdurisfimam judicamus, & praefertim hoc loco
multum ^mbiguitatis habere , cum Cicero fecunda
perfona ubique in Verrem utatur : Quare credi-
xnus veram fcripturam esfe : '--ferre nemoposfet^ fe^
cumfuos omnes fructus puhlicano tradidisfet^ fif remi
de manibus amifisfet , tum honafua repetert -.
III, 41. Tu fic ordinem fenatorium defpexisti ; fic
ad
^ •
14. d I C£ R ONI S Oi>E R A:
»d injmas libidlncsqite tuas mnia coaequasH^ fich^*
hdsti Jiatutum cum tuoanim^ ac deliberatumy omnes^
.qui haiitarent inSicilia , aut quiSiciliam tepraetore
attigisfent yjudices rejicere^ ut illudnon cogitares, ta-
mn \ad ejusdem ordinis homines te judices esfe ventu*
rum ? Dicitur hoc de injuria , quamVerres contulerat in
jflinnejumBroccham fenat^rem^, gui ordo tum judicia
ezercebat» Ernestolocus vitiofus injudicesrejicerevi^
detur : nos fanum locum , & id ipfwxjudices rejicere ve-
Bustum , judicamus ; quafi diftum esfet ^ Jn verojn uno
fenatore ignominia adficiendo , totum ordinem , ex quo
tui judices futuri erant^ rejtceretibi videbaris?
III , 43 , Non memoratur Wasfii mendatio ad
Thucyd. p. 417. pro Citarinos legentis Hyccarinos.
Sed certiore emendatione correxerat Cetarinos^ Iau«
datus a Graevio, Cluverius.
HI, 51. Latos agros^ Ernestus tefte probat, pto
laetos agros : & ita jam judicaverat Oudendorpiu»
ad Caefar.R G. II, 4. .
III , 70. Emundi (frumenti) dao genera fuerunt :
unum alterarum decumarum , alterum quod praeterea c>
yitatibus aequaliter esfet diflributum. Vere & de-
ganter Ernestus pro dijlributum corrigi& defcri^
ftum.
. IV, 7. Neforte^ dum pubHcis mandatis. fer^nat ^
de privatis injuriis reticeat! Emestus vitium in ne
fme esfe fuspicatusest. Nobisinteger videtur lo-
€U8
EX EDIT. J. A. ERNESTL VOL. II. js
cus s & ^^ f^^^ P^^^ > ^^ Graecum juJS-Tror*, el-
liptice, ejusmodi fententiat ; vmndum ^t nc^n^
ticeat.^
IV , 8. Habitasti apud Hejum Mesfanae : res iU
lum divinas apud ees deos in fuo facrario prope quoti'
die facere vidisti* Pro quotidie legendum esfe coti*
diano ex vetustis codicibus, monuit fientlejus ad
^ Terent. Heaut. V , 4, 7 : Cui adjungendus esc
Ruhnkenius ad Rut. Lup. p. n.
IV, 51. Judistis Centuripinos — dicere^ quaefo^
Utudo esfet in agris^ quae vastitas, quaefuga arato^
rum — . Et tametfi istius mubis & variis injuriis ac^
fiiderunt : tamen haec una caufa in apinione Siculmm
plurimum valet , quod , Cerere viokta , mnes cultus
fructusque Cereris in his locis interiisfe arbitrantur,.
Legendum procul dubio : Ea tametfi i. m. Suadec
hoc fententiae ratio & lex conflrufUonis^
IV, 32. Ut aliquande totam hujus generis orotiih
nem definiam ac coneludam. Ernestus tuetur definiamf
pro quo viri guidam do61i definamvelfiniam repom
nere tentaverunt. Sed in Clave , quo abl^amur ^
nil reperimus , quo vulgata leflio defendi gueat^
Atque haec Gesnero etiam displicuerat Thef. L/ 14
Concludo. Nobis finiam a Cicerone videtur.
. V , 7. Dicet vir clarisfimus Cn. Lentuhs cenfor ^
qui Matrinii honoris causfa-^ recenti negotioadte lite'*
rasmifit. Emestus proA^nonVfuspicatur A&jpi>/V;quod
nec
. ■l ■* 1 1
16 CICERONlS OPERA
nec nobis displicet , quamquam vulgatam damnartf
Doqi aadetnus.
V, 42. Pdr^r flii?rtff jD^JCw Tyndaritams^ homo rifh
hilisfimus , hospes tuus ; — ^iz/n cum illa auctoritate
& mijeria videres praeditum^ non te ejus lacrimae^
' iion fenectusy non hospitiijus atque nomen afcekre di
aliquam panem humanitatis /evocare potuit f Ad hunc
locum, cum alia, tum haec quoque, notat Ernes-
tus: ,y mihi venit aliquatido in mentem : illa au-
3, ctoritate praeditum , aetate 6? miferia perditum.
„ Sed ego fortasfe ita fcriberem ; ^h Cicero Cc
„ fcripferit nescio. ' Non enim femper ita accurati
„ funt fcriptores optimi/* Hoc quidem cognovi-
mus, & Cicefo ipfe alicubi monet, non esfe ora-
toris 9 illam exa^am membrorum paritatem' ubique
lludiofe confequi. In hoc tamen loco vix dubita-
xnus^ ita fcripfisfe Ciceronem ^utErnesto in mentein
venit.
Sed quamquam de miilto pluribus , & harum y &
reliquarum orationum locis^ nostram correfUonem ^
aut certe animadverfionetn , eicpromere posfemus ;
tamen quo minus hoc faceremus , confilii nostri noi
ratio ptohibuit. Nam cuinpi-opofitum nobis esfet ^
de duabus dicere facultatibus Ernesti^ quibus multi
ab eo flint Ciceronis loci fanati ^ altera , fcientia cDn->
fecutionistemporumac modorum^ altera^ fagacicatd
ili detegendis locis fpuriis atque glosfis; de^
pre*
\
EX EDIT. J. A. ERNESTI. VOU IL 17 -
prehendimus poftea , necesfario nobis faciendam ea»
fe distribacionem , ut de priori alio loco ageremus ,
ex posteriore nunc tantum attingeremus , quantum
Xpeciminis caus& fatis esfet.
ly 43« Itaque hoc magnum judicium hminum de \
istius Jingulari improbitate} quod V&rres fua fponte inm
Jiituisfet , id neminm^metuisfe ^ ne qiis reperiretur , qui
Qstius inflitutum)fequi vellet. Emestus refle istius in*
fiituttan a Cicerone esfe negat.
- IV ^ 10. Mamertina civitas improba antea non
cralt : etiam erat inimica improborum : quae C. CatO'-
nis^ illius^ qui conful fuity impedimenta retinuit : at
cujus hominis? clarisjimi potentisjmique ; qui tamen^
cum cmful . fuisfet , condemnatus est. (Ita C. Cato
duorum hominum clarisjimorum nepos , L. Paulli , ^
M. Catonis, & P. Jfricanifororisjilius) quo damna^
tOf tum^ <r/<OTymra, jW/«a )fe*«»f , //^- 5. XVIIl
millibus lis aestimata est ! Huic Mamertini iratl non
fuerunt ; qui majorem fumtum^ quam ^quanti Catonis
lis aestimata est^ in Timarchidis prandium faepe fece^
runt. Verba, cpiaeuQcinisiiicIttfa.fant9 refle £r« <
nestus iniltitia. judicavit.
IV, 57». Jristeus^ qui, (ut Graeci ferunt ^ Liberi
jilfus) inventor olei esfe dicitur^ una cum Libero patre^
apud illos eodem erat intemph coftfecratus. Verba, ut
G. f.L.f.^ eodem jure ejicit Ernestus.
IV , 63. Quiod ex aede Mineryae (hec (f illud
abesfet. ) Quoi cx aede Jovis , Quid ex aede Uberi.
Pars 11. B Acoce
i8 CI CER,ONIS O PERA
Acute vidit Eraestnsy initia haec esfe^ fea indfces^
capitum rerum ablatarum ; itaque verba ^hoc ^ iltud
Mbesfetj bene delenda }adicavit»
V, 31. Eo tempore adluxuriam Ubiimesque Juas^
imo fua regia {quae regis Bieronis fuit ^ quapraeto^
res uti folent) contentns non fuit^ Verba imcis ia*
clufa , ut a jglosfatore adfcripta «^dendafuAt com £r«
aesto: qui etiam^a fpurium jtKlieat.
Atque ia hac ipfa orati(»ie fpecimiDa bujus faga»
citatis Erne^os dedit pluribus locis^ quos defcribe-
re non est necesfe, veluti cap. 32, 38» 41, 43,
44 , 7 2 • Nos etiam in qoosdam incidimus locos ; gui ea-
^em medicina corrlgendi videntur y quosque Enies>
ti animadverfiofiem fugisfe miramur. v. a
III , 94. Nam fi hec probatis^ & fi hoc Rcerif
pecunias isto nmine capi^ judicatis : certehoc, q^
adhuc nemo , ni/i hnprobisfimus ^ fecit , posthac nem^j
tiifiJiuhisfimuSynonfaciet.¥rigexit verba^pecunfas i^
to rmiine capij&^ cum ex prozimis intcUigatur ie»
tentia, omnjnaglosfam fapiunt.
V9 6. Ferditue chitates , defperatis omnibus re-
Jbus^ hos folent exitus exitiales haberey ut dminatx is
integrum restituantur ^ vrncti fohantur ^ exules redu-
eantur , res judicatae refcindantur. Quae cum acti^
dunty nemo est quin intelHgat , ruere iUam rempubE-
cani: haecubi veniunt^ nemo est^ qui ullam fpem fab^
tis reRquam esfe arbitretur. In fine hujus periodi
lesc glos&coris additamentum, & £je£lis fpuriis ia
fcgen-
EX fiDlT. J. A. fiRNESTL VOL. II. ip
tt
legendtim: "•• ruere illamrcmpublicmi neme^ quiul^
lamfpemf. r. e. a.
Habee vero jadiciam de locis fpurlis & inllcitiit
ttagnam dtfficulcatem atqae cautionem. Nam uc
quisquo optimus est fcriptor, iu laepisfime ad ora-
tionem adjicit verba ac di£tiones, quae ad folam
quidem iententi^ nniverfe conftituendam non ma-
gnopere reqoirantur, fed valeant tamen mirifice ad
Ibnfum atque affe6hun. Unde fity ut dupliciter in
hac ratione peccetur ab iis , qui non fiitis ingenium
^onfuetudinemque audoris & linguae vim ac nor«
inam peripefiaqi habenty ut pulchra a viciofis, ven
flt faUis discernere posfint. Alii omnia ejusmodi di«
&z^ tamquam glosfiis^ fastidiofe refpuunt ac refcin*
dunt : alii ineptisfima faepe vitiofisfimaque addica*
menu ample6luntur, in iisque magnam adeo ofatio-
iiis pulchritudinem pofitam existimant. Sed Emes»
tus , qoi ex omnibus interpretibus Ciceronis frequen*
tisfime ei genus hoc medelae adhibuit , quin reSkt
adhibuerit, dubitarenos vix finit, cum retiqua viri
icientia ^ tum acerrimus Ciceronianae rationis fenfus^
continaa mukoram smBorum te^one confirmatus.
BU
'Ana^
20. ANALECTA POET. GRAEC.
n.
AhakSta Veterum- Poetaf-um Gracorm. Edi-
tore Rkh, Fr. PhiL Brunck, JII vaU. 8.
Argentoratu 17 7-^* -
• <
Ingenti profedlo literarum bono faftum est, ut for-
tuna ad nos propagaret illud Graecorum epigram*
matum volumen , quod vulgo Anthologtae nomiDe
celebratur. Continet enim carmina permulta , * cum
antiquisfimorum poetarum miro lepore condita , tum
juniorum etiam haud contemnendS , & ad veterum
imitationem conformata. -Sed ejus cum & anciqui«
tus variae uberioresque ea , quam nunc habe^
tnus , fueript editiones , & hucusque nostra aetate
duae^ extiterint recenfiones, altera typis expresfa,
fcripta alcera ; arbitramur , nos haud parum profutu-
ros aliis ad judicandum ftatuendumque de nova hac
Brunckiana editione, fi ipfius Anthologiae fata ac
vicisfitudines ab ejus origine breviter repetamus.
jk Primus, quantum conftat,ejusmodi Anthologiae
conditor f uit Meleager Tyrius , anno anteChr. cir-*
citer 150. Hic brevia mellitisfimaque carmina at-
que epigrammata ex veteribus poetis, quos fingu-
los , ut quisque natura mollis , tener , fuavis ^ auc
acerbus , ftri6lus , incenfusve esfet , ita fingulis
floribus comparabat , delibans , totum volumen
^n^iw^itxxCoronae^^ nomine infignivit. Ingenium
' — . • • •
r viri
. ;EDIT. R* F. >PH. BRUNCK. tz
viri ' coghosdtnr ex ipfios cultisfimis carminibus»
qoae fanic Coronae addidit, quorumque fere cen*
€um & triginta ad nds pervenerunt : judicium vero
in alioram deleflu intelligicur ex poetarum nomiiii-
bos, qaos in dedicajtioae ad.amicum Dioclem recen-
fet. Quae quidem haec funt : Anyte , Sappho ^
Melanippides, Simonides^ 'Nosfis, Rhianus, £rin«
ne , Alcaeus , Samius ^ Leonidas , Mnafalcas ^ Pam-
philos , Pancrates , Tymnes^ Nicias, Euphemus,
Damagetos, Callimachus, Eaphorion, Dioscorides,
Hegefippus, » Perfes , Biotimus , Menecrates , Ni-
caeneCQS, Phaeiinus, Simmias» Parthenis, Bacchy»
Hdes^ J^naorfion^ ArcbilQcbas^ Alexander, Poly-
ftratu, lAmjpatery Hermbdortis,, Pofidippus, He«
dylus, ThdQcritus, (hunc eniaiSiceUdae nomine fi-
gnificare yidetur ) Plato , ' Aratus , Chaeremon , An-
tagoras > Thc^dorities « PMnia& £x his pauco*
^om illustfis est(& eumoperibus fuparl}:es fama: alio-
xum memoriam itai obfcoravit v^ustas^ utveldu*
bia ac levis edrum apud alios ibriptores fiat mentio,
vel fiabtm nottaea com p&uci) veriibus unius Mdea-.
gri commemoGitlone remanferit.
Huoc fecttCtti Philippus ThesQdonicenOs , quem
Augusti tenoporibus' vixbfe prdbabile est^ novam.
conciQnamit Anthologiam ex. poetis , qui pbst MeJea-
gmm floruenint; ejusque exemplo ipfe quoque fin-
gulos , ex quibus carmina deligebat , poetas » prq pu- ,
jujque ingenio ^ fingulis floribus comparans ^ totum
B 3 librum
^t ANALECTA POET. GRAEC
libram C$ronam appellavity ad jedii etiam fuis hand
paueis carminibus non fine acumine & venastace.
Foetas & ipfe, ex guibus €orbnam coUegit^ hot
in dedicatione nominac : Antipatrum, Crioa^KaiD»
Antiphilum , Tullium , Philodemum ; BHxmenio-
nem, Antiphanemy. Automedontem, Zonam^ Bia«
norem.\ Antigonum^ Digdorum , Euanorem« Qoi
quidem plerique non magis , aut miiflis etiam , nod
funt, quam MeleagricL Nam utrorumque inigtQia
& elegantiam ez paucis carmimbus cognoscimus :
rerum vitaeque exigua , aot^iulla) ad nos^pcrv{nutD<v
titia. Ceterum & Meleager & Philippus in dedica<
tionibus fuis ajunt,fe.ex aliis quoque poetiSiquQran
nomina reticeant ^ flores in fuas Coronas legisfe.
Longo post intervallO) regnante Justiniana^ ca«
jus etiam res gestas confcripfit^exflitlt Agftthiasno-
vae Anthologiae au&or , qui fua & aequallum po^
tarum epigrammata colle^, nno in feptrai libnoi
divifo vohimine edidit. Atque ista nova carmina,
Gum magis accommodata esfent istios iecuU ingeniis^
quae dudum a verae potcfaritudinii ienfu descive*
rant , fola ceperunt hominum ftudiis feeqoentari:
antiqua ilb Meleagri & PhilippJ pau)a€im.in-oblivi-
onem abierunt, & haqd fcio an penitas inteicidi^
fejit , nifi feculo decin\o ortus fuisfec Coaflantiini
Cephalas^ qui novaqi conderet Anthologiam , ita ^ at
xnulta quidem ez Agathia & posterlorifcus po«is,
h%ud
r
EDIT. a F. PH: BRUNCK if
Imdpauca iaibeii edam ex Mdeagri PfailippiqQeCo-
rcmk le^^et. Praeterea cum aliaadjecisfe videtur^quae
inwdlamamamecedentiuQiAnthdogiaium exflarent,
tum Stratonif etiam Moiam puerilem. Nam Strato Sar-
diaaus epigraumiata, quibus de ^Hierorum amore
Iderat^ peculiari volumine edidisfe videtur. Cer-
te^i^uodReiskius (Notitia Poetar. Antbol. p« 244.)
mt^ Meles^^rum alteram praeto: iflam , de qua diximus »
CoroMm fecisCe ^ eamque a Stratone audam f uisfe ^
fai& isterpretatione carminis Meleagrici nititur.
Demqoe , feculo decimo quarto , Maximus Planu-
te C^halae Anthologiae novam induit formam,
ita^nt eam Agatfaiaeexemplo in feptem libros denuo
discribaerety maita casmtnta omitteret , obfcoeniora
vd qiceret^ vel inteq)oIaret. Quamquam magis ta*
ttea ooaii&aidae & in certos locos digerendae An-
tlioto^e fecntns videtur confiliiim. Nam & dedi*
catoriflL^carmina qaaedasi ejecit^ in quibus n;! erat
impari : & multa pnifcribens Meleagri Pfailippi-
qa& obfcoena, haud paiicarecepit ex recentiori ae*
vo, Siientarii» Ikfaraedonii» afiorumque^ nibilo il-^
Ss casaon. Atque uta a Planude coropilata An-
dLdbgia b^cosqoe £bla litetaiam typis vulgata erat.
Veteres iUas Meleagri, Philippi, & Agathiae quo-
fae 9 Ai^m fym & vetustas abfumferat. Et idem ,
piocdjdul>iO|£aum tnanebat CephaJae librum ^ cu-
B 4, ju»
■>
(
«4 ANALECTA POET. GRAEC.
jus unam adhuc exempluto, doais hominibus vel pa-
rum cognitum, vel penitus. jgnotumy rescabat in bi-*
bliotheca PaJatina ; nifi bona fortuna Heidelbergam
adduxisfet Ciaudium Salmafium, qui, dum alios ejos
bibliothecae cqdices e;9:cuceret, in hunc chefattrum
etiam incidit , eumque. . defcripfit. £c cQnfiiium
quidem^ quod tum cepetaty edendi hujas libri post-
ea abjecit, ; neque exemplum , qaod ipfe ihstmm
defcripferat , quo pervenerit conflat, . Quamquam,
dum vixit^ nonnullis- ejus ufum concesfit amicis ; un-
de varia fa6h funt apographa: velut Gyetianom,
quod in regiam Parifienfem bibliothecam del^tum
cst : aliquanto uberius Bouherianum^ , Divione:
& Scaligeranum , Lugduni Batavorum: alia ahbi:
omnia tamen ipfo Palaeinocodice minu5 integra at-
qiie fincera, qui in illo literis calamicdlsfimo Hei-
delbergae excidio Romam .ablatus est: i Ubi aliud
ex eo duftum est apographum 9 Cardinali^ Barbenni,
quo ufus est Lacas Holftenius. Haec igkur est ilia
Anthologia ^ quae adbvecioeditae npmine c^ehr^
ta est , cujusque pasfim, epigmmmata iwi. dd£li iii
anhnadverfionibus libris^e fuisrprodidemiit. Nil
attinet eos commemorase^.qui posteantr^ue eden-
dae Anthologiae animum adjecerunt: Uhum prae*
terire nefas est J. Ph. Dorvillium , a qn^pbdtQ^m
opus exfpeftari poterat, cum propcer •l^us Sn his
literis faculcatem , tum quod copiam inedicorum
epigrammatum longe plurimam habebat^ quipp^
qui
EDIT..R. r. PH. BRUNCK. 2<
-qai ipfe Romae codicem Palatinum accarate de-'
faripferat. .Quo magis dolendum est, mortem eju»
^ii CQnfiliiim praeirertisfe , fcliedasqae in Brtcab^
niam ad heredc^s delatas, tantisper ab utifitate ndti-^
tkque publida cohiberi.
• Itaqae prsnliaB.foit BrunckiusiV. Q. , qui univerfa
haiec epigramrnata ^ cum edita , tum medita , in uniim
»
/gpnfi oorpus reda£la Jitsrarum typis vulg^et. Ai
quam quideiD editionem adhtbuit Ubrorinni copias
Jbaud conteimendas , nuhum etiam attulic iflgenii
ac do£hinae , Hadium i vero - amorem^ue bonarum
literarum flagrantisfimum. Quarum Jaudum iinga-^
berquam jdm iiaBeant, deinc€|^ vidiamus^^ ' ^ *.
* : Atxpe^ ut :xie libromm copiis primum dTcamtis^^'
lis6ait Planudeae JlnthologiaeV >Taeter editSones*'
praeftantisfmaS) quatuor codil:eii fcri^os ex biblio»^
theca regia ^Patifienfi , ^os diligenter, fediparvo
eum fn^tti^u fe coUacos esfe dkJt, qfaamquam
unus ez iis epjgrammata nonnnlfa-habeat'^ quaein
€«fitionibus hon-exfteat: tuih ex^pfora Wedieh^'
aam, ad qu^d SakaaGus non^idetriinedita' epii''^
grawmata, ifed ecfitorum variasieQiones ex c6dice^
Palatino adnotavetat. Ineditae -verd ' habiiit apo»
graphom Gjj^tl^titn , tum Bduh^amim , dijus con- ^
tfixtum.plerafiBqUe.ejfhibuit^- copibfiusiilud qiiidem'
&/melittS- Gyeiitao , fed 'tahieBf ipfiMh nonomnibu*'
•pariabt^ intogrum. '-Qubd ydf^ fiihc' cognoscitur , "
^od abeotlaud pauca carmina abfclnt, quae ex co-*!'
B i dice
j
HIB Wk,W"> ■* '
.16 ANALECTA POET. GRAEC.
dice Filatino prodiderunt » ia libris ibis vd an^
madverfiaaib^s » Salmafins & Dont)Siiu$^ Qaaie
haud parum dolemaai» Brunckium,qui uacam in hoc
opere l^boris atque fumtuiun potiut^ ^n illud etim
egisfe 9 ut codicis hujus accuratam coHatioDem Ro*
xna aancifceretar : qug certe^plua apud hominea eru-
^tos . gratiae iniislet ^ . qoam omniboi reliquis exenif
plis excutiendis* Et^ utmmcest^ caremus iaooi
^tegro y certoque cpigrammatum oontextu : & ca«
rebunus, quamdiu .editio nuUa prodtetit, ^aePa!-
^ioum exemplum fideiiter accnrateque expresfom
Te£er;f:.
jam forma defcciptioqae operik ejnsmodi est ;
nt tnbuB vokiminibus deinceps Graeca carmina ex-
hibeaatur , ad t^tii calcem Brunddi animadverlio«
nes : adjictiiatur. £t in carminum diflributione for-
i;asfe quis exQ^edet» vd editam ineditamqfie An^
tkplogiam feparatim exftare ^ vel receptam dlviSvo^
ncaa ibcunduni materiam in libros & capiu ferva*
csLo^ «^e. Sed alit^r [vifum esf editorL Nam, fta
cuique poetae carmi^ attribuen^^ . eot &eundum ae«
tat(;f difpofuit^ initipque f^&o ab antiqui$fimo poe«
t9L, & ad iemporis,ratioaem progrediendd i Jb recen-
tisfimis fubflitit. E(. causfam quidem bujus macstio«
nis hanc reddit , pri{Sium> ut-major eafet varietas^
nec ejusdem argumenti carmina uno loco;coacerva-
renlur ; deinde^ ut; labentis paullatim decrescentis^
que elegantiae coaverfiones & quafi gradus .pa^
1
•EDIT. R, F. PH. BRUNCK, «7
f|>icereQtiir Nof vero primuxn non videmus» tpldn
ann uedii habeat canniomn in certos locos digeftioi
Coatmniagnflm ea habet jaomditatem, cmn avario*
ram iogemoram in eodem argrnnento ccunparationo
& cooteotione, tum 9b intelligeotia^ qoae magoo^
pere adjavatur fimiUmn carmiium colkitione & pro«
fdoquifiate;. Deiodfe magis ettam perfpicue illo or«
Idioe cognolcuntur labentis ingenii venuftatiaquA
gtadua^ com variorum io eadem xe carmina dein-
cepi oculof anipwmqaeiiibeanc» cum^ue iifutatiOi
qtia plerumqoe antiqoos recentiores expresferaoCs
maoifefte dqirehenditar. Saepias locidas io i^pl^
gnmmia v. a ^Heptarii, JiomiQisqae veouftatem mir
retis : at niirari cootinQodefinas^CQmeodeBGt.loco
p<^tam io ocalos tocarrerit veteris poetaecarmto^
ffiod ijsceotior ixraecaliA Qxfpoliavic Uucaccedit^
^itoi multorom poetaramiooerfii est aetas , ut nepooi
^dem facile posfit foo quisqi^ loco. Deniqufi
QKiem a firuodcio indufhi dfftributio magnani ia^*
cit. difficukatem iis, qui hanc.edi(£onem cum aliii
comparaie voluot : cui difficoltati '&cile pccurrere
l^uisfet 9 vel adnotando ad fingulaiepigrammatsi psn
gioas editionum ^iliarum, firodaei^attt Stepham >vel
iodices adjioiendo » quihus io quaBereodo c)ace«^
remur. .
: VerfionemLatioam^ quodQuliam haic editioni
ftddidit firoBckiQs^ haQdquaquam reprehendimuf,
Nam aec tirooibas^aut levlter exerciutis^ utiUs ^rat;
ad
\
i$ ANALECTA.POET. GRAEC.
ad proficiendum : nec,qui &dsexercitatifant)eam
* r^uirebam : & Jgnari prorfus Gcaecae linguae ,t6-
nuftatem carrpinis aut ez nulla.veriionepercipiuQt^
aac er e^ folayquae fenfum.Graecco-um irerfiiQm toti-
dem verfibus Latinis accurate perfe&eqhe reddat:
qua$s est H. Grotii. Quam cumeditorjnancisci rm
potuerit, bene f^cic quod umce<jrmecumxledic (too**
textum. • : v : r
* iSed inferuit quoque fiiaeieditiQm carmisa^quae in
neutra Anthologiarum extacent : vei qtiod eorum fimi-'
lia olimin iis extitisfe , veUquodiUaab earumconfi-
lio & argumentb haud abhorrere judicaret. £z hoc
ntmiero func {iragmenta pdetafum, quj^s^in Coroi»e
dedicatibne commemoravit Meteager; veiut; Archilo«
chi, Sapphus; Nosfidis, Anytes/tiim otmnes reli-
qmae Theocriti , . Bionls, Mofchiv -Caflimachi , turo
Solanis , - Tyrtad; Anacreontis , -^liorran flmiHa /
quae fub qu^eque bco recenfeUimus. . : .
!Nunc ^eiibrum breviter ..peucurramus , videa-
«lusque BruflckS doflrinairi & criticamrationem.
Principium .fit a MeUagro^ cojwtamen carmiar
omiifa esfe reperimus ea , quae inr editione S tephaoi
funtip. 333- &'P' 472. In epigraramace Vlll.,
qtiod; eX' ineditis; esc^ kve. mepdum xefedic:; nam
in ultimo verfu legendum Ei^^nti ^Mc(»t
* «Jrd; /^figatof *'fig<»^>' '^o^ R'l^ku " Epigramma
XXXI L fub nomine Pofidippi exftac apud Bi-odaeura
p. 587« X20U fins varimte : Brunckius cameo non
figni-
/
/ EDIT. R. F. PH. BRUNCK. jj,
fignificat difbte, fe testom j& au&orem 'Mielea*
grum fcripti codicis auftoritate exhibere. Idem
vaJet de epigr. L. ; quod est ap. Steph. 471 : ijfci
ceterum ejegantius ^eft apud Brunckiiim Aflt/AugoTg
2;e^a<ri -jTixgA yeA^jT, pro vurgato A. t ^rml
yiKq^ Ita de LIL ne verbum quidem monetnr in
obfervationibus : quamquam emendatius exftet , quam
apud Steph. p. 471. LXL & LXIL non nifi unum
fuilt epigramma , quae quidem ita funt jungenda
ut pofterius ab initio priori connefl^eur. Epigram-
ma LXXXVl, quod est ap. Steph. p. 470., Brunc-
kius ita edidic , prout emendatum erat a Toupio
Emend. Soid. II. p. 11%. Nobis ita conftituendum
vid^ur : . .
Si^ntidoT, x(ii'£§09$ xciwu mo^os^
Ziff90(pl\<L^ co\ <niWl§(t 'Tto^m SLiirimju.af y IWixrot
A/ Tgi(r(rcti ;^ct§m^ rgu^UoffcLf ^^^a^ij-cLs.
I \
Ihverfu fecundo vidam est in Vulgatis exemphV;
iquae iiab«it t^as x<t\li iip' moxa ^ pro quo Tou.'
pius tentabat (§ct$ x<t?\ls ixpnnoxa, ut Zenophila
vWioxos Amori? dicatur. Sed ratio fuadet , xctAAo^
Zenophilam accepisfe ab Jmre. Et hic quideni
iaepius H'r»o;^oft dicitur. v. c. apud Hermefiana6lem
Athen. XIlI. s^cf. A. & ipfum Meleagrum epigr.
UI. & LVII. Et hunc venua esfe feafum intem-
fiitur
I (
30 ANALSCTA POET. ORAEC
gitor es cjaadttx epigrammate LXXXIV^.
Ec multo magis ex LXXXIX; '
«
fl
aI rgi<r(tcti Xd^ins rgto-o^or T^e^ay^/tA &tntu9cf,
'A /ter e'3r);^§4»To$d'ef&&9ct^p5o!r^uJ^e^i ftog^
I V^S^ > * <^^ Xoyoi^ ro y\vKu/4,u%f eVe^ *
Kai Ileii^o» /u.uj^»^ , xai yAux^ xeDiAo; '^^^^
^ Verfu quitico ita» ut dedinms, legetidam videcor«
pro vulgaco Tgi^crcuu o-eti 6t /tera^^ qnod nifaifi
est. Acufiofii funt Dii , qui a Gratiis diilidguun-
Cur; & ab illis quoque criplicem coronam acceperac
Zenophila, Ica fere Philodemus epigr. XXVIIf.
TotT yotg his^ <ro\ &u(Mros oi 'Tgio-croi Acufmi
^^Trlo/xed*. Pro tfVoio-er in Codd. est aAein r ^ unde
^eiskius faciebat dKrXmri fed illud magis&fre-
qiiens & appoficum. CIIL Elegans est conjefiuni
Brunckii, reflituencis er! xXktiV pro ^y oixe«*iV* ^
verfu quinto etiam pro x/^fiof ofn^of corrigendam
^^9 Kot/tt' kf tfupvy vel xct/^e 7* orefgc* 'i^*^
^atV» jBm sne qmquc 4p/a fuUaci /mnio a/culafaest.
LIV,
fiDIT. K. F. PH. BRUNCK. gj
LIV, Meliusest, H* 7^S%^t§i<£ ri^ xAT^igo-
nf, quam in vulgatis Steph. 35. hH^ yij toi Tgiet
^o|(t xctT : at nulla fit in nocis mentio auaorita-i
tis, qua ifla mutatio nitatur. ^
Ita faepisfime nuUam ?(iutationis rationem itd-
ditam f uisfe reperimus , veluti CXIII. , qood est
ap. Steph. p. 82. CXX VII. apud Steph. p. 208*
CXXX. ap. Stcph. p. 224. CIX. Steph. p. 228.
Aa 5^5ow pro V7V0 x^<^s 9 & y2jua pro fifSifJUL.
CXn. ap. Steph. p. 266. CXV. Steph. 444. mul-
tum inter fe difierunt. LXXXVII. Steph. p. 448-
exhibetur fecufldum Toopii correSionem Em. Suid.
II. p. ra. Praeterea nonnuUas Doricay formas , ut ia
aliis multis , fic in hoc carmine, ex folo ingenio re-
ftituit Brunckius; & perperam quidem verfu penul.
timo'A pro'H: ultimus etiam male interpungitur.
CV. Steph. 449. cum verfu penultimo fe ex codice
Vaticanofcugo^oTguo^reftitoisjre ait, ialtem comme*
moiare debu^et, vulgatam le£^nem foisfe /tu^
XCIII. Stepfa. 449. doae infignes funt motaHonef ,
de quibus in notis nil manetor : 6c fic qooqoe ia
CVIII. qood ap. >Steph. est p. 450. LXVL ap;
Steph. p. 452. LXXIX. ap. Steph. p. 470.
' Sequitor CaWni carmen, quod Stobaeus fervavit^
Ed. Gesn. p. 355. Tum ArchihcU refiquiae. Ha-
rum cum nil exfl:et in Anthologia Planudea , velle-
znus quidem BruncidQmfignificasfe, ex quo fcripto^
re
^i ANALECTA POET^ GRAEC
re unum quodgoe fragmentum fumferit, & utrum
ex iis .quaedam in codice Bouheriano invenerit»
Pleraque funt apud Stobaeum , & unum praeterea p.
620. omisfum ab editore.
Proximi funt Tyrtaens , Sappho ^ Erinne , Af/fn-
nemus. In hujus fragtnento X , quodex Ncwoi
laudavit Strabop.C)349 coirrigendum est; .
• ■ * *
Quod enJm vulgo lcgitur , 'Es ^ i^<x tw Ka^
■ Xo^ciicLy nefno facile ferat : friget, ultra quam dici
potest, articulusTW. Eademque raedicina vis re-
flituenda est Meleagri carmini XL legendo Km/mi
Toi xctAoy «r« . «'^« (TTehiyxiourif Mowxo» xgvTT-
.^«r, pjo vulgato K>f/ioi tw xaxSr. x. t. ^. ;
& ipC Homero H. A. , 11. Owtjuc tm Xgucnn
AT^/tifff igJiTiJgat , pro TSr Xg6(nft,
Tom reliquiae veniunt. 5b&bw ; Ckoiuli dao car-
^ina , quon»m ptimum,Homero tribuitur in Plana-
dea, ed. Steph. aip, & meliori ibi ordine di-
geftum est, ut patet ex Pbtonis Phaedro p. 325.
C. ..tam/ie/opiunma:/PbocyMs, qiae fuperfunt:
Jmuteontis omnia : Simonidis C«, & aiioram
ejusdem nominis, centum & duodecim: in qiiibus
cst etiam illud in molieres carmea valde corru-
» *
ptiun.
• « ■ ■■ m
EDIT. R. R PH: BRUNCK/ jj
lum^ cujusqde nobis duds locds iaDicaci r^itaiaf«
ridemurr alcerum:
ica icomgimusi
r
«Icerum ica reiticuimust
* H <TW T «.iTfltyxjj , ffuy t* ewTDicnf fiQyii ^ .
Et^^^ rof ky<ty ovTA , %ai ^oyWra
yulgaturmfufecundo:'iEge|£PoSK (H^Tr^tvrct y ^cu -^Z
Grotius janr. ereg^ey ad marginem . exempli. fui^
quod esc in bibliotheca Leidenfi, ex codice Parifi*
Bo A« adnocaverat. .
SeciQuntxi^diioTlmocreontifRJwdii: urfum Aefcliy^^
U\ Bacchylidi^ viginti: Timonis epicaphiuioi : Sco^
Jia: Jonis Chii elegiaca pauca , & fecundum exemenda^^
tione Toupii Ep. Crit. p. iio, quod retieetor ia.
Notis. Empedoclis duo r SophocHs unum: Ennif^-^
rakdccmiJntimachiColQphomi mumiSimfnia^ duo:»
Euclidis. unum: Platonis Philofaphi triginta': Pla%
tonis junioris y Speu/ippiy Jefchims RhePoris^ PhiHscy .
Tlfeocriti Clniy. Chomli^ Jgidis ^ Cratetis TlicbarJ^.
Pbiletae: horum quidem.fingulorum unum wLduou ;
Mnefakae daodcviginta : fecundum Reiskiasj'anL
». S.VS H, . C > ^dld9^
• l-JT"' •,wi 9^—^^^ piii
•
34 ANALECTA POET. GRAEC.
J
edidetat p. i^.quody Qt fepclmam & duodecknmn ^
mutatum exhibuic Brunckius, nulla reddita latione:
Nosftdis duodecim : quqrum undecimum primus
prodiderat Berkelius ad Steph. Byz. p. 518.: pri-
mum & oftavum in edlta eranf Anchologia ; ea
haud exigua mutatione exhibuit Brunckius y nuUa
ejus fadla mentione : in diiodecimo pro xoiAvxior ot
TgctyixoV, quod Toupius etiam tentavcrat, Em*
Suid. III. p. 108. , eleganti ,& haud fcio an vera, con-
jeftura Brunckius corrigit , ^Tivaxm Itl rg. jinytes
viginti & tria: in vigeilmo fecundo hem venufla
emendatione corrigirar, ajri xAeo^ pro iy«?tAlo^:
in nono quoque racita correftione clx^glU , quod
nihili est , pro e wgcteT indu6him est : praeterea omif.
fum epigramma in Themiftoclem apud Wolfium p.
5 8 , & iH^d , quod , apud eundem , decimum quartum
est : in decirao non memoratur palmaria Lacrocii
emendatio kfi(p\ ^df^ : decimum feptihmm duo-
bus in fine verfibus au£lam est, neque in Notis de
iis monetur. Myrus tria: Menandri unum:- Simmiae
Rhodii qnataoT ^ cum OVoV Ala, & Seeuri; A^cle^
piaiiV, triguita & hovem^.sl quibus abfufit duo ,
quae eidfem poetae eribuuntQr in Planndea p. 237. &
379. ed. Steph. , ^uiid parodia immutaverat Mnaialcas
^. Athen. IV. p.' 16%. A. quae est inter ejus epi-
grammata '; loco XIV, relata i Bruncfcio.* Cum
»
decitno fexto iomparari debuerat Anfdnii imitatio^
• • • •
quodfecerat Ruhnkeniasadjul. Ruf;p. 259. Infep-
tixno
» •r"
tt>Pt Ik. f: m BRUNCK. 35
«
timo , verfus primas ita est legendus : Eu^^v «§«? t«
xetXa /tflci xaAoK, o?>;^i fi<i^<ty^oy. In decima
Oiyo^ egopTo^ ^Aey;)^©^- ggorK kfffivfiim Jfui
▼ulgatur 'jHnnrar. SeqQuntQr Lemidae Tarentini
carmina centQm ^ in quibus more fuo Brunckius li-
bere & pro arbitrio faepius verfatus est : veluti no
oo novam induxit le£tionem , riiToLyotri^ » fine ad«
monitione leftoris, ^od patet ex Reiskio Anth. p.
46. 9 & Pierfono ad Moerin p» 464. , qui illud antea
ediderant. In trigefimo tertio est iv(p>ifios o-^aTga:
cujus explicatio nobis non prbbatur, & potius legc;n«
dum videtur, twynjio^ cr^aTgct. Septuagefimum o6la-*
vum in duo divulium erat carmina , apud Jenfiumt
123. Oftogefimum, quod est in Alcmanem, leve
liabet vitium in AuSo^ \ nam legendum > eiS"' oye Au-
^C0f ^K-xP^^ a*7rog§f>|/a^ , oi^^erai m ^Ax^yfl j
tefpicitur enim ad ipfius carmen in Sardienfes ap.
Plutarch. T. 11. p. 599. Nonagefimum qm'n-
tum etiam aliquot in vefbis differt a Planudea
editione Steph. p. 257 : item nonagefimum o£i:a-
vum. His proxima funt ^tctae Milejii carmina no-
vem. Deinceps, Diotind undecim : ^ratt duo :
ilegefippi o£b : tum Euphorionis duo : totideni
Phaenni & Pamphili : Pancratis tria ; Jntagorae
duo : Phaedimi qusftuor : Hermodori ununl» >
Sequitur Theocritus cum Bione & Mofclto y ^JUos
cum aliqubt fcriptls codicibus bibliothecae Vindo-
" ' • C a bunea-
•«IWI^MH
35 ANALECTA POET. ORABC
bonenfis & regiae Parifienfis conferri curavit edi-
tor , quorum leftiones fubinde commemorat in No^
tis. Ordinem Idylliorum vulgatum deferuit : lecf
leftionem quoque faepius, praefertim in revocandis
' Doricis f ormis , raro tamen fafta mentione. At-
que eadem ratione iir reliquis Bucolicorum carmjni*
bus verfatus est. J)oricas certe formal nimis fedo»
Je atque curiofe ubique invexit. Non eadem cst dia*
le6lus Theocriti atque Epicharmi : haec antiqos
est Dorica y neque fere quid cum aliis commune ha-
bet : illa recentior , cui ex aliis etiam diale6lis qnae-
dam admista funt. Itaque ipfe Valcicenarius , uc
multis locis Dorismum reflituit, ita haud raro coiur
munem formam retinendam esfe judicavit,
Hos excipiunt , Dojiadae Arae , Phanoclh^ frag.
mentum de Orphei amoribus , Akxandri Aetoli quin-
que epigrammata , & totidem Phalaeci : tum Ca/Ji'
machi , qui reftant hymni Si epigrammata. Jn
hujus contextu conflituendo , ita fere adlum est, ui
in Theocrito. !In epigranamatibus etiam , non ot^
do tantum receptus penitus turbatus est , fed \e6k20
itidem vulgata haud raro tacite mutata. In epigr.
XIV. , ap! Br. LIII. ; commemoranda erat conjefkuia
l^etri Fonteinii,intelIigentisfimi antiquarum elegan-
tiarqm judicis:
Oxiros ifto$ \oyo$ v/i[itf kkyi^iro$ , ovS^^ tov inSvrf
f vul-
'" EDIT. R* F. PH. BRUNCK. '37
= .volgatar : -- u Jfe rov riSin
vid. Dorvill. Sicul. T. II, p. 448 , 449.
. Sequuntur Menecratis Smymaei duo : Eratojihems
Cyrenaei tria : Rhiani decem: Hedyli feptem : Sa-
tnii duo : Alcaei Mesfenii viginti duo ; Philippi Regis
Macedoniae diftichon in Alcaeum : Dioscoridis trigin-
ta o£lo: Sojipatri tria: Tymnis fex. Ac haec quidem
primo hujus operis volumine continentur. Jam G eor u jn
etiam poetarum, qui in duobus reHquis extant ,iiomina
r^cenieremusy vereamur, ne iis ^ qiiibus fcribimus , nia«
gno noflro labore plus taedii , quam utilitatis, adfera-
mus. In primo quidem volumine muko magisid facien-
dum erat , quod muka in eo funt aliorum poetarum
carmina > quae quonaodQ inter Anthologicorum epi-
grammata digefla esfent, baud abs re erat cognos-
cere. In duobus reliquis nil fere, aut parum ^ aliun-
de jllatum est a Brunckio, pleraque omnia funt pro.
.^ria Anthologiae. Quare faltem vel celebriores,
vel eos , quorum plurima fuperfunt carmina , cogdos-
camus. Eorum igitur , quos in Coronae dedicacione
memoravit Meleager , haec fequuntur : Folyjlrati
dup: Nicandri Colophonii tria : Per/ae Thebani ofto :
4ntipatri Sidonii centum et oQto , quamquam non
pauca ex iis juniori Antipatro , nimirum Thesfalo-^
menji^ tribuenda videntur; Damageti xxeiedmi.
C 3 • ia
88 ANALECTA POET. GRAEC
Sn ^ono fcitam invenimus emendationem Bronckif >
ultimunji diflichon ita confU^uenti; :
\
©eg^oy CLVCL ^ziv>lt oTflCL ^tCLIfrCL TtOViY.
1. e. Elis te fropter vtrtutem tuam canit : vulgo le^-
tur r- ot§eT>j <re JiotvcgjJ^oK SlM^ ,<iiihu Proximus
est Theodoridas , cujus undecim exllant epigrammaui.
Tum Pojidippus , cujus funt unum & viginti ; in
d6cimo,audaciconje6lura, tentat hanc mutationemi
cum enini vulgo ita legatur :
lAiTOV V^Tn^ 'X^^XB^ "TCU/JLAI Ku^TTg*. T ^Woc
^^ eg«Te^,
NjKpovT* oiyaS^eyT* ov^i AiV A^^otgijr^
Brunckius corrigit : - KiJ^Trgu <roi yoLg I^at^s
N>jq)ajy t oivcsijii$ t tv^a^i$ tTiv oiias.
Deinceps PAtfwW funt odlo, &tria Chaeremonis.
Hucusque pertinent poetae , aut certe aeta» ed-
rum, quos Meleager in Coronae dedicatione com-
memoravit. Quibus deinceps , contra t^mporum
rationem, anciquiorum nonnuUa fubjefta funt epi-
grammata , velat Demodoci , Hippiae Elei , Euripi*
dls^ Archclai, Philoxeni^ DuridiSj Xenocratis^ Parr^
hafii ^Philemonis , Zenodoti , Arcefilai , Doriei , Archihie^
Ji^DemetriiBithyntrH^rodigiBabyhmij PtokmaeiJic-'
EDIT. R. F. PH. SRUNCK.
39
gis: 72tt(;wVP&/iaj^'re]iquiae«p]eraeqaejamabH. Ste-
phano m Poefi Philofophica coIle6i:ae: ZenodoH^Ar^
temoms: plerorumque » excepco Timone^ duo vel«
tria.
^etjaantiir ii^ ex quibos Philippus Thesfalonicen*
fis Coronam coUegic fuam. Diodorus Zonasj cujus
decem ad noi pervenere epigrammaca. Philodejni
Criginta & unum: Archiae tdginca quacuor: illum
noQiinavit in Coronae dedicacione Philippus , hunc
jion item : in utrisque esc illa ^igenii fuavicas ^ di*
gna quae Ciceronis praeconio ad poltericacem com-
inendaretar. Tullii Laureae tria. His fubjiciuncur
alii , quorum nullam fecit mentionem Philippus : Scy-'
ihinus Tejus , Pompejus junior , Aelius Gallus , My*
rinuSf Arijiocks^ Pifo. Tum nominati a Philippo
Antipatri Thesfalonicenjis feptuaginta carmina : cum
non nominatorum, Boethi unum, Alphei Mitylenaei
duodecim , ApoUonidae Smyrnaei triginta : iterum
daorum ab eodem commemoratdrum , Crinagorae
quadraginta fex , & Bianoris undeviginti : deinceps
Germanici Caefaris unum , LoIIii Basji undecim ,
Thalli Milefii quinquet C». Lentuli Gaetulici novem;
tum nominpti a Philippo, Antiphili Byzantini qua«
draginta tria , & Diodori junioris fedecim , quibus in-
terjeda funt quatuor Dioclis Caryjlii, & Polemonis
Regis tria , fubjedla Acerati Grammatici unum , Leo^
nidae Alexandrini quadraginta tria , Capitonis vtnumf
Corru Longini duo. Denique cum reliquorum a Phi<*
C 4 lippo
mm
y
40 ANALECTA POET. GRAEC.
lippo nominatorum , Famenionis Macedonis quatuoiv
decim , Jntiphanis Macedonis novem , Automedmtis
Cyziceni und^cim, tum ipfms Philippi o6iaginta gua-
tuo%
Et haftenus quidem operae prjetium erat , nomina
etiam poetarum cognoscere omnium. Neque enim
iblum , quae ex MeJeagri , fed quae ex'Philippi quoque
Anthqlogia reftant, carmina, inter venustisfima Grae-
cae PoSfeos tnonumenta referenda funt. In iis vcro,
quae horum aetatem fecuti funt, magis magisque 7a-
bentis elegantiae veftigia deprehenduntur ; quam-
quam corum nonnuUi , ita fe a feculi contagione pu-
ros caftosque fervaverunt , & ad veterum imitatfo-
pem compofuerunt , ut in eorum carminibus non tan-
tum fanitatis color,fed fuccus etiam priscus & lepor
appareat. Quare pofteriorum poetarum , partim
commemorandi funt propter fuas dotes , partim pra^
pter copiam carminum , quae fuperfunt. In illis prae-
cipui funt Lucianus , cujus triginta novem exfl:ant :
Lueillius , oujus funt centum & viginti qtiatuor ; A^
^archusy a quo habemus triginta o61:o; Argentarfur^
' cujus funt triginta tria : StratB Sardianus , qui pueri-
]em Muiam concinnavit^ ex qua centumfere aeta*
tem tulerunt carmina. In his ppnendi funt Pallada^s
^icxandrinus , cujus funt fere centum & quinqua-
ginta: Chrlstodori Ecphrafes: JuKani Aegyptii fep-
tuagiwa, Hia adjicionda funt , quae tertio conti*
nentur voluaiiae ; ^plgrammsM , in uthletmm ^
kmit
EDIT. R. F. PH. BRUNCK." 4^
iumnis cireiConfbintinopolitani,racaginta: AgatUat '
fere centum , oinisib tamen ejus prboemib , quod pri*
mus ediderat Fr. Vavasfor in libro de Epigrammate^
& ex eo J. A. Fabricius B. G. T. 11. p. 692. Pauli
Silentarit odloginta tria : * Macedonii confulis qHadra<«
ginti: tum Infcriptiones nonnullae in Byzantinis do-
nariis ; , tura epigrammata a^<T^orcL , feu quorum
audlores ignorantur , feptingenta & quinquaginta
fex , in quibus haud pauca funt prisci coloris ; deni-<
i^ue Aenigmata triginta ofto,
' Ceterum illud etiam defideramus in hac editione,'
quod nulla, deipforum poetarum vita , rebus , aetate,
addita est notiria; quae quidem multum facit ad ju<^
dicandum , de cujusqqe ingenio ac meritis. * Neque
ctiam intelligimus, quodnam confijium fecutus fit GK
editor , in adjiciendis huic operi aliorura ppetarum
reliquiis. Quid enim est , quod v, c. , cum Soloni»
fragmenta adderet , non Theognidis item adjiceret j
aut , cum Callimachum & Phanoclis carmen exhibe*
ret , Hefmefianaftis fimile fragmentum apud Athe-
naeum negligeret , apt in conquirendis Euphorio-
nis & Philetae elegis non plus operae poneret. Sed
haec levia funt prae alio vitio. Prima , finedubio , cu-
jusque editionis. laus est, ut contextus, quoad ejus
fieri potest , integre , fincere, & certa fide reddatur»
Qua quidera laude hanc editionera carere , ipf^ in-
tellexit auftor ; cum faepius in Hotis moneret , epi-
gramroati^ verba perperam a fe conflituta atque ex-
QS presfa
4£ ANALECTA POET. GRAEC.
'{>resla esfe. Itaque vel in praefatione poUicitus ^^
Aovam fe propediem editionem daturum. Qiod ii
fecerit , & fuis ^ & eorum , qui hunc librum emerunt^
• rationibus haud optime confuluerit. Omniso unicaiz^
{los videmus ejus medelam , hanc, ut ipfe RomaiQ
^c CL BrunckiuSy codicem Palatinum defcribaCy
eumgue ficut est , cum ipfis vitiis , nuUo no vo ordi«
oe indudo , exhibeat. Ita quartus exiflet tomus ,
tribus prioribus multum praeferendus : & BruncJdui
perfefla editoris laude cumulabitur. Nam & hanc
^ditionem fuis ipfe fumtibus fieri curavic , egregio
literarum amore : neque ei ulla externi cultus pan
deest. Typorum £unc elegances formae , chaixs
nitida^ operarum vitia valde pauca: quaedam eciam
eacempla in quarcae formae charca func expresfa,
qoae fuis ipfe ufibus refeipvavic editor, quorumqae
Qonnulla viris dofiHs vel amicis ab eo dono wisfa
^udivimus. Denique ipfe valet magna variaque do
£lrina » quamquam non parata illa atque digefta per
, s libros adverfariorum , quos fe nullos habere, alicubi
4
ait : cum ingenium habec fagax in odorandis vitiis ^
atque fenfum venullatis , praefertim poeticae , acrem
ac limatum, metricarum etiam rationum fciendam
haud vulgarem. Quare quo magis has ingenii lite^
nurumque laudes in editore exfi^are videmus , eo
magis dolemus , ipfam editionem una hac diiigeatiae
finceritatisque laude carere.
ACHILLIS TATII HIST. AMAT; 45
IIL
4e ClitGphontis fip Leucippes Amoribus ^ Li^
hri VIIL Varietate leSfiomSj notisqut Q.
Salmajii^ J. B. Carpzoyiiy T. B. Berg^
-ri , ac fuis 9 illujirati a Benj. Boden. P. P. 0#
,, Lipfiae 1776. 8.
y^wze ez Graecis fuperfuoc amatoriae fabulae , Ia«
bem atgue contagionem , feculi tertii & iequentium,
quibus fcriptae funt, non verbis tantum & oratio*
ne, fedrebus etiam, fententiis ,ac difpofitione ma^
nifefte produnt. Quod quidem eo ma^s miramur ,
quod & ipfum argumentum um teneram , moUem »
yariamque habet materiam » ut nuilam non capiat
fcriptionis inventionisque fuavitatem ; & quod ea*
dem aetas in aliis generibus fcriptores tuiit excel-
lentes, quique ^rope ad antiquorum praeflantiam
accederent. Cujus diverfitatis cansfas altius inda^
gare , ut non est hujus loci , ita unam 5 eam-
que maximam , reticere non posfumus ^ eam ^
quoa amatorii fcriptores non , ut illi ^ continua
ac diligenti veterum leflione meditationeque
ingenia a feculi fordibus purgarunt & ad naturae
fimplicitatem conformarunc. Sed ab iftius repre-
henQonis focietate Longum eximit , cum ipfius ,
tum Bucolici argumenti , nativa venuflak
» . In.
L
44 A C H 1 L L I S T A T I I
Inter reliquos vero , ut inter tales , principes funt
di20 , Heliodorus & Achilles Tatius , aequales ae-
tale , fimiles inflituto , in ventione , difpofitione ,
' pares etiam fere doftrina & oratione.
* Nos, quod fufcepimus, nunc de Achille dispu-
tabimus , & primum de ipfius fabulae argumento ,
«laudibus, vitii^que exponemus, deinde de edicoris
opera flatuemus.
Hippias Tyrius bis matrimonium inierat : ex
priore filium Cirtophontem , ex pofl:eriore filiam Cal-
,ligonen fusceperat. Hos libcros cum mutuo in-
ter fe matrimonio conjungere vellet, jamque fere in
-eo esfec, ut nuptias eorum celebraret, veniunt By-
^antio Tyrum fratris ejusSoflirati uxor Panthia, &
JLeucippe filia. , ClitOphon qui hucusque fororem fa-
tis amasfet , neque ab ejus conjugioabhorruisfec,
repente mutatur Leucippes adfpeftu : ad lianc to-
to animo convertitur , a Calligone avertitur. Ignis
conceptus quotidie crescit , videndo puellam , colio-
quendoque cum ea ; fed quomodo ea potiretur non
inveniebat , inops quippe confilii & recens in amore.
Quod quidem partim edocetur a Clinia confobrino ,
duobus annis majore eodemque amoribus haud incx*
ercitato juvene , partim adjuvatur Satyri , fammae
fervi afl:utiae , opera. Habebat autem Leucippe ,
ut fununam formae pulchritudinem , ita ingenium
haud fuperbum atque durum , fed fuave, humanum,
itque elegaasj unde obfequio <5c amore Ciitop/Km-
tiii
H I S Tk A M A T-O R I Av. «»,
(M paulathn vincitmr^ eumque vicisflm amareifici-
pit. Fit etiaiq , quo liberior Clitophontis animui
a deflinacis ei Calligones nuptiis esfec, ut ea rape-:
retur a Calliilhene , Byzantio juvene. Perfuaderi
fibi patitur , a Clitophonte ^ Leucippe , ut eum no^
^u clam ad fe recipiat. £t quamquam in eodenx cum
:paatre cubiculo dormiret y quae fiiiae pudicitiam &.
ipfa omni cura , & fervorum vigiliis , & forum dau^»
jQxis cuftodiebat , totam tamen iftius diligentiam fe«»
i^ellit Satyri aftutia , qui ejus fibi anciilam Clioaem.
^onciliaverat. Intromittitur Clitpphon: fed, noa*)
dum amplexus erat puellam, cum mater , fomnii vifk;
exterf ita » repente ad iiliae leftum fe proripk. Itler
viz effugiendi tempus habet, tamen ita evaditj^vc 9;
Fanthia non cognosceretur. Haec vero ira at<]pa^
4oIore incenfa,fervos damare ^ Qnipia turbare^ quae-)
];ere quis in cubiculo adfuerit, Lepcippen increpsK
re^ conviciari^ Clionem in quaellionem tradere vel]^^«
uc cruciatibus es ea veritatem . extorqueat.^At.
CJio commodum fuga fe fubduxerac , ut Panthia ^;
certi comperire |>osfet. Leucippe, fuipicionum ijssh:
tris criminationupique quo^idianarum pertae^, tanr;
dem fugae confilium capit, & cum Clitophoaca;,
qommunicat. Parat omnia Satyrus^' etuditur matrit
cuflodia» dam domum egrediuntur no&u» cqrruia^
confcendunt^ &, focioCIinia, fierjtum perveniuntji
ibique navem na£li, ^ae. jam in eo erac^ u( ex,
portu foLveret , Alexandriam tendunt. . ' ^
£rat
y
9
1
4» ACutLhis r Atlt
Crat forte in eaidem navi Men^Iaas Aegyptii»;
Xberali adolescens ingenio , & honefio loco natos^
quocam eos in convi^uhi amicitiamque conciliat ici<
tferis focietas.- Sed cum per aliquod tempus profpe^
it> ufi fuisfent vento^ oriturfubito gravisfima tem-
jtefta») quae navem diii mifere agitatam fcopQlQi
tandem Hlidit ac disfolvic. Reliqui omnes undis
obruuntur : una prorae pars ea , qua Clitophon folos
ctim Leucippe confederat , integra manet , & Pela-
fium appeHitur. Ibi, refeftis corporibus, narem
c6nduaunt , & Alexandriam petunr. Tenebanc vero
illo tempore paftores regiones inferioris Aegypti
jtelaidres , easque latrocinio infefl:aba6t. Hi narem'
i&tercipiunt ^ fpoliant, Clitophoncem acLeucippea
' i^inciunt , & cum reliqui^ captivis cuftodiunt. Quae
caiamitas quamvis, tit erat, maximaesfet, aliata-
men velut malorum cumulus accesfit. Oraco/a
monebantur latrones , exercitum Iufi:rare captae vir*
ginis facrificio. Statim ^dcurritur ad Leucippen:
abftrahitur -rehifbns a Clitophonte , nequicquam &
q)fo rduftante. Interea fuperveniunt Aegyptiae
legiones, emisfae a praefedto ad coercendos delen-
dosque latrones , eosque in fogam vettunt , intra
. j^lades rejiciunt , & cuth aliis capti vis Clitopiion-
fcm eciam ereorum poteftate eripiunt. Paftores
b3 prius habent^ quam, cx oraculi jusfu , facrifi-
eid d^fnngi. Struitur ara, adducitur a duobus ju-
venibus Leucippe^ caeditar ^ Sc eodem loco terra
- conii*
HIST. AM.ATORIA. 4^
contihuo conditur. Atque haec omnia in Confpe*
€ta Aegyptii exercitus & Oitophoncis peragebaii^
tur y qui virgini opem ferre , propter interjefhfm fos*
iam , non pocerant. Clitophon ftupefa£lus & fere
enedfcus fpedacuH atrocitate y cum primum ad fa
rediit &, congefbm vidit fosfam , cunit eo ubi Len*
dppcn caedi viderat , ut fe eo i^fo loco interficeret;
Jamque gladium admov^rat jugulo , cnm de repen-
te exiftunt Satyrus & MendauSy qui eqm anoiple^
zantur & a mortis confilio ad vitam revocant : . Leo^
eippen enim vivere : omnia ei exponunt : ut e»
naofragio enatarint: ut in paflorum manus iocim
derint: uty^agnita Leucippe^ibeorumduce.facri^
ficii peragendi proviadam poposcerim: & impetra^
verint:quaeos in^6bntesarte eluferint^ ut, cuifc
jugtilatam pntarent virginem , ea tamen viva maniei^
rit. £c Leucippea quidem cohtinuo pcotrahum ex
loculo^ quo cohdita ^erat^ eique redduttt. Hoc ton&
primum fuit tempus, quo libere folus c«n fola eslet^
icaque Veneris tandem fraShmi : pcrcipeie vidf«[
Contra dimovec eum pudhiy dkem , Mincrvaita fibir
pridie^quam &cnficanda esfet,appaniibfe^faliicemqaei
promifisfe ea. conditione , uc viigiiutatem &xlrmty^
donec db ip& Dea. Clitophoaci dkaritur. Haud:
moito :posc^ eam deperic Charmider milton Aa ^:
ecDqae pociri: intemperaoter cuphn Quem dnm di£»;
ferunc 8aitjtM& Menelaus , ijeucipp& id foronm;
inciditrexphikray qaod ei Gorgtas milcfi^ ipfeqoor
4» ACHILL 1« t ATII
t^ue lejus amofe captus , misduerat. Mox Cbmai
des & Gorgias a paftoribus caeduQtur : liberauque
erat ab eorum poteftate Leucippe , non item a fu*
tore. Ingravescebat quotidie mali vis ^ donec ejuj
origitiem aperit Chaer^as miles^ medicumque addi^
cit , qui virginem fanitati reftituic, Veniunt Alex-
andriam , comite Chaerea. Hic quoqne ejus amore
incenfus^ rapere puellam ftudet. Invi€at;eam,eunirei
Hquis , domum fu^m , in Fharo infula. ^unt contn
Menelai confilium & ominum quoqae monita. Ne^
que vanus fuerat metus: nam inter coenahdmn,vel«
utaliud agens, primum Turgit Ciiaereas, tum irrum-
punt.latrones, qui Leucippen abripiun|, innavem
imponunt , & remis vdisque aufugiunt. Clitophon
sft> infulae ptaefeflo aqxiJium pctflulat^ & navm
ab eo impetrat armatam , qua latrones perfequatur.
Hi cum perfequentnmi. vim vdbcitjitemque eSa*
gere non posfeht , jamque teneri fe viderent y caUido
fi^ condlio' expediunt, In puppis.eoim tabulata roo'
lierem adducunt in adver&riorum confpe6lum, ei ca«
put abfcindunt, tnmcumqte in. mare projiciant^
)iis verbis. ad ClifxipliDiitem fociosque. clamantes :
ep vobif corpusy de quapugnaiuri eratis !: Clitophon,
ipx noftis ' obfcufitate mulierem ca^ fam ocaHs cog-
Hpscere non - iacis poterat , . LencippttCL interfeftan
©fife arbitratus, a perfequenido ddjflit j truncum ex-
piscatur & in infiiJa fepelit; ipfe iUesandriam re^
^^itun )bi moerqre Gon£e£lttfa ^ reram omnium
* taedio
^-
taedio laboiHntem.fuftinetcoDrolaturque Menelaust
tempus quoque paulatim majorem luflus partem de«
niit. Seito menfe in Cliniam forte incidit. HunC
Sidonii e naufragio fudulerant , falvumque Sidona ad*
vexeraDC, ubi a Softrato literae ad Hippiam adlatae
erant i quibus ille filiam LeuoippeH Clitophonci de^
fpondebac. Atque hunc tam laetum nuntium ut
Qitophonti adferret , Clinias iterum Alexandriam re»
petierac , fi forte eum ex naufragio fervatum ibi
invenire posfet r quibus adjiciebac ^ patrem quo^
que Hippiam ipfum propediem aflPuturum » ut fi^
lium recuperaret» Hoc nuntio animus Clitophontis
son tam ad aequitatem revocacur , quam obdudla
lu3:ui cicatrix refricatur memoria Leucippes^ Igi*
tur conflituit patris fe adfpedui fubducere , Alexan*
driamque relinquere» Dum abitum parat , nuntianc
*ei Menelaus & Satyrus^ Melitten^ in cujus notitiam
AIex;andriae veaerac ^ vehementi ejus amore flag^
rantem ei nubere velle. £rat haec mulier Ephefia , flo«
rente aetate , pulchritudine haud vulgari , divitiis afflu*
ens y & recens vidua , marito per naufragium amisfo»
Clicophon primum omnem nuptiarum mentionein a-
verfatur : poftea ^ paulatim amicorum precibus exora^
tuS| uc fortunae & rebus fuis confiilac ^ conditio«
nem accipic: ea camen lege, uc ne nuptiae flerenti
donec Ephefum pervenisfec :. deque enim vel iii
Aegypco ) neque mari , ubi Leucippe cot ma«
Ja perpesfa era(|,(S(in9rt€m quqque gji)jiem> fit|l
1
I
#
50 ACHILLISTATIl
fas esfe putabat Veneri operarL Proficiscmitnr
Alexandria : falvi Ephefum veniont. £t prii{K> qQi-
dem die in villam Melittes divertuntur, ur interea
nuptiae parentur in urbe. Operabatur vero inter fer-
vas in agro mulier recen3 emta, tonfo capiHo, fqua-
lore pannisque obfita, virgis etiam crudeliter lace*
rata ' : elucebat tamen quaedam ex facie habiiuque
honeflas. Haec fe ad Melittes gepua abjicit orat*
que^ntfey honeftis ingenuisque natam pareatibus , in
libertatem reflituat , & a Softhenis libidine vindicet.
Hic, licet ipfe fervus esfet,fervorum operumque in viU
h erat praefedus , mulieremque hanc nuper a latro-
j^ibus advedbm, formae causfa emerat ,Vpudicitiain«
que ejus, quam blanditiis primum follicitaverai, jk>-
ftea verberibus expugnare nitebatur. Melitte eam
benigne fuscipit , folvi vinculis, & , donec in patriam
abiret , liberalicer haberi jubet : Softhenem abi^it.
Ceterom Clitophon ad mulieris ejus adfpe&um tuxbd'
tur , & tacito praefagio percutitur , quod in ejm
vultu habituque magnam cum Leucippe fimilitudi'-
nem deprehendere Cbi videbatur. Neque tetnere:
nam erat ipfa Leucippei Cum domum rediisfet > in*
ter coenaodum eum Satyrus ieorfim voc^t , literas
a Leucippe tradit , & totam rem exponit, Ciito-
phon laetitia & f))e exultat , neque quidquam prius
habet, quam confeftim ad Leucippen adcurrere. Re^
tinet eum Satyrus: conftituunt , rem aMelittes no'
cohibere, & prima quaque occafione auffuge.
♦.*
ttlS t. A M A t ORl A. st
te. Sed^ reperta puella, CliCophon multo magis,
qaani antea , abhorrebat a Melitces amplexb : neque
tamen habebat ^ quomodo mulierem , amore ferven-
teni^ & ad Veneris opus impacienter feftinantem , diu*
tius fniftraretur; praefertim cumejusblanditiaslachri- .
masque jam Alexandriae & in itinere una hac
coniblatus esfet fpe^ nuptias fe ejus accepturum^
quam primum Ephefum peryeni^fet. Sed hanc
ejus cura^n nova calamitas fupervacaneam fecit.
Nam Therfander ^ maritus Melittes» infcia illa, ex
naufragio evaferat , & falyus domum redierat. Quj
audiens . ab obviis , uxorem iuam fecundas hodie
Duptias celebrare^ ira percutitur, confeilim in ae«
des irrmnpit^ turbat, aeftuac, Clitophontem nuiltis
modis mifere verberat, & conftriftum fejvij cufto»
diendum tradit : quibu» ^era&is , domo egreditur , &
amicos Yifere f eftinat. In hac lu6la Clitophon epi-
ftolatn Leucippes, quam intni tunicam abdiderat^
ahiittit. : hanc collic Melicce; &totam rem cognos«
ciL Tuni ip^ Ibdim triftem fuam indignata for<»
tem, omma experiri ftatuit; faltem ne fruftra
fecundo vito nupfisfe flbi videretur. Intrac igL«
tur in cuftodiam, folvit eum exvinculis^ memorat
fuum in eum amorem , miferamr fortunam ip£i fuamy
quod> adulcerii infamiam quidem fufceperic, volupta- *
tem non perceperic : omnia ei blanditiarum leno*
cinia admovec , ad lachrimas quoque precesque con^
{ogk. VinciturCIitophon ; fitque illud, quod Amor diu
D 2 voluc-
5*
ACn ILLIS TATII
\
volaerat* Illa ^ perafta re, vcftes fuas cuai eo per-
inutat , & donis liberaliter ornatum , poftremum
exosculata dimittit. At vix egresfus erat foras , fe^
que tandem in tuto arbitrabatur, cum in Therfan-
drum redeuntem incidit : cognoscitur , comprehen-
ditur , & pro adultero in carcereiti publicum abdu-
citur. Neque vero Leucippe in libertatem reftituta
erat. Softhenes enim,cognito Heri adventUj fponte
in agrum redierat,&Leucippen denuoinpoteftatem
redegerat fuam , lac eam dono oflFerret Therfandro,
atque ita magnam ab eo gratiam. inirfet. Hic finiul
atque eam vidit , amore exarfit , eanique omnibus mo
dis follicitare coepit: illa contra, nec vivam fe; nec
niortuam , alterius quam Clitophontis fore , asfeverar.
Quare in eam cogitationem incidit ', ita fe Leucippe
potiturum,fi Clitophontem interfecisfet,&cumMelitu
divortium fecisfet. Hanc igitur in adulterii yidicium
vocat : iUum , ut clam occidi curaret, carceris prae-
feao perfuadere conaiur: poftea, hujus confilii pericu-
16 det-errifus , aliam^iniit rationem cum praefeacr.Sub-
ornant hominem ,cui praedpiunt , ut, fe veluti maJe*
ficum in carcerem abdiicipatiatur.^ ibique Clito-
phonti narxet, Xeucippen interfeftam esfc. Spera-
bantenira iufore,ut, objeao istoterrore, Clko
phon eo citius,'fi ei evadendi facultas d^ta eafet, a
nteretur, & Ephefum relinqueret. Contra , loDge
tes aliter cecidit, acputarant. Adducitur in carce-
reo
\
- /
H I S T. A M A T O R I A, 53
t
ttxa homo,. &, vclut aliud ageas, praefente tamen
Qitophonte , adveriam fortunam incufat , quod ipfe
ii)noQens^ loco ejus » qui Leucippen inteifecisfer,iQ
carc^r^ abreptus ific* Concremiscit ad Leucippes
nomeo Clicophoh , totamque rem fibi ab homine
oairari poftulat, Narrat iile» Melicten, foeminam
primariam inter Ephefiacas, juvenis eujusdam Tyrii
9more captam, per iovidiam & aemulationem » ejua
lucorem Leucippen interficiendam curasfe : interfe*
^Qreid evafisfe , fe vero » dum itelr facerec cum
eo, comprehenfMm esfe. Hac fabuia peraSa^ hi-
ftrioclam ex carcere dimittitun Clicophon, tanta
iioncii $cerbitate- ab animi ftatu dejeSus » rerum-
que omnium pertaefus» vitam finireftatuit, ita ta«
meo ) ut Melicteo etiam ulciscatur : nequicquam
ilisfuadente Clinia » qui ad ^um confolandum in car-
cerem .venerac Agicur «dulterii judicium magno
a^panitu ; producicur Clicc^hon , & ipfe adulterum
ie Melicces esle , eaque confiria Leucippen interfe* '
cisfe, fponte profitetur. Melitte ejusque patroni in-
opinato cafii perturbantnr, neque quid agant reperi-
unt» Accurrit Clinias : dicendi veniam pecit : do-
cet, CUtophontem , fra£him aegrocumque animo ,
falfa narrasfe ^ ut mortem oppeteret. Necdum »
quid ilatuant , judices habrat. Therfaoder enim
omni ratione caverat, ne veritas patefieret: Leudp*
pe*occulta teoebatur : Softhenes» quem Melitte ad
^oaeftiooem poftulabat» efifugerat^ Itaque poscit a
D 3 Jiidi-
54: ACHILLIS TATllf
I
jadicibufc Therfander, ut reum, qai fe ipfe <&edir
accufasfet , ex lege , dam&anim cafpitis , morte inulta*
rent. Condemnatuf Clitophon , & , antequam u)t{«
mo fupplicio afficitur^ tormenta ei adhibentur » ut
guaerator , an Melitte quo^ie caedis conicia fuerit,
Jam denudaco ftat corpoFC;^ rota , igttl^, fiagm ad*
feruntur ; cqm fubito^» ecce ^ advenit Dianae £i-
cerdos , & inhibere jubet quaeftionem. Erat enim
illa Ephefiorum lex, ut, cum potnpam' adve*
xisfent peregrini^ continuo juflitium indiceretur^
£c nunc quidem Byzantii , oraculi jusfu , propter
vi6ioriam de Thracibus, dona Dianae Ephefi^e
miferanc, eorumque legatio modo urbem Intrai^e*
rat. £jus forte princeps erat ipfe Softratus, qui ad
for4im veniens cum facerdote , ut audiit de Leucip*
pes caede quaeri , agnovitque Clitophontem , {tatiin
ira exarfic^ neque quidqoam propius habuie, €jaam
uc in eum involans ipfe ab eo de filiae caede poenas
iumerec. Retineturvix tandem a Clinia, & quid res
fit audit. Inter^a Leucippe e cuAodia inDianae tem*
plum evaferat ; nam Softbenes , capta iubito f iig« ,
f ores cuftodiae claudere oblitus erat. Itaqae xes de-
nuo in judicium adducitur , auflore in primis defen.
foreque reorum ikcerdote : causfa magno apparacu
ab accufatore & reis inftruitur : patroni omnem
utrimque eloqueauae vim expromunt» Aeftaare in-
digoarique Therfander , quod eriperecur fibi con«
lien)*
H I S T. A M A T O R I A. 55
demnatus retts, & ferva» quam optimo jure em»
cionis posfideret: in Sc^atum & facesdotem con-
tumeJiofe invehi. Sacerdos contra^ accufatoris cri«
inina diloere , eumque , ad comici Ariftdphani^
imitationem^acriter fimul & fefUve exagitare. Tum
Therfandor , artes (Hnnes fuas fruftra confumtas , exi-
tumque judicii in eo pofitum esfe videns , ut Leu-
cippe inta£iam fe virginem, Melitte puram ab
adukerio , probaret , ambabus religionis terrorem ob-
]icit. £rat enim in templo Dianae facra fiflula ,
, «X cujus cantu de puellarum virginitate judicaba-
tor : erat item Stygii fontis Javacrum , quo cogno-
icebatur uxorum fides caftitasqne. Accipit conditio-
iiem Leucippe magno cum gaudio : nec Melitte
cam detreflat , quod ei a Therlkndro hac f ormula
tx&rebatur. ^ fi abfente marito rem cum Clitophonte
iKm habuisfet. £t mulieres quidem ita experimenti
religionem fnbierunty ut innocentiae documentum
4itraqne aufiferret. Tum vero univerforum conviciis
Jaceratur Therfimder , &' ni fugam cepisfet, nil erat
jiropius, quam u]; lapidibus obruerecur. Soflratus
Leudppen denuo Clitophonti defpondet : abeunt By «
^antiam , & inde Tyrum. Ibi Calligonen etiam cui^
<raJli£l:hene inveniunt. Hic eam , postquam rapuis-
Sct, honeflie habuerat, ai:» mutata vitae ratione,
!ad frugem redierat, &, in bello contra Ihraces
-additus Soflxato coUega ^ egregiam patriae navave-
*iat opecam i neque tamen ipfe ahbuc puellae ma-
, ' \ D 4 trimo-
•^
S6 ACHILLIS TATIl
trlmooio poticus erat. Itaque Hippias & Softmof
eodem die Uberoram nuptias celebrant.
Atque ex hac quidem fabulae fumm^ ineelligitur ;
eam argumentum habere fatis tnagnum & varium »
neque a fimilitudine veri & confuetudine vitae ab#
horrens. Similes vero kiudes in fingularum etiam
parcium compofitione expolitioneqoe criboere ei
Don posfumus. Primum dudrur ab exordio parom
verifimili : nam totam hifl:oriam nar rat Clitophon »
aufliori numquam antea cognitus , fed cafu ad ean-»
dem fpedlandam tabulam ,de£uropae raptu,delatu6 ;
& quidem ita narrat , ut per o£lo libros nuriiquam
intermittat fermonem. Aliter apud veteres , v. c. ,
Platonem y qui , verifimihtudinis causia , narrationem^
praefertim longiorem , interrumpunt^ & ad ries com
ipfis narrantibus conjun6las divertunc Similiter
Longus exordiutn duxit a* tabula pi£la : fed longe
xnelius ipfe folus confumfic orationem defcriptione
cafuum, quos tabula exhibebat. Deinde iUud ma*
■
gnopere defideramus, quod hominum , guorum prae^
cipuae funt in fabula partes , indoles nec deping^tor^
nec diflis fa6lisque fignificetur iis , quae ejus in-
dicia prodant ,nec forma exprimatur ingenii, animiy
ac morum. Quid est in Clitophonte , qood non in
alii$ plerisque ejusdem loci , aetatis , conditionis-
que fit juvenibus ? quid in Leucippe^ quin idem in
omnibus fere liberaliter & ingenue inftitutis puel-
fis reperiaLur?Neque aliorum hoipinuoi indolies mo-
' resque
HIST. AMATQRIA. g^
resqoe melius ilgiiificancur. Cbntra nimius est in
defcriptionibus y communi Sophiftarum vitio, v. c.
tegionum, locomm^ urbium, tabu]arum,&9 in pri«
mis , animi perturbacionum , in quibus quidem omni^
bus exultat orat6rie,& verborum fQno.fervet. . £st
omnino utile & in primis elegans » pasfionum , qaifaus
animi moventur^ fontes , ratioQesque defcribere,
fed ita ut ex ipfis faftis & rebus cogno&antur, ne«
que leflor fubito ad aliam quafi pifturam converta^
tur, fed leniter ipfa £erie narrationis du&us motu-
um originem , fuccesfionem , exitumque cognoicat»
Atque in his Jocis philoibphum agit Tatius ^ fed ita ^
4]t quafi ex Sophifiae commentario fententias & ra-
<iones adferat. In aliis vero Jibri partibus mulco
plus habet diligentiae atque verifimilitudinis , V^lud
in colloquiis atque orationibus. Sed , quod initi<i
jam dixeramus, habet nofl;er magnam cum Helio-:
doro convenientiam , & cum aliis ^ qui vel perierust ^
vel adhuc in bibliothecis latent : quosque omnes a
DiogenisAntonii imitationependere,au£lor estPhor
tius Cod. i66. Heliodorus argumento compoficiof
seque ad heroicum carmen vel cragoediam accedic»
Omnino fi Aethiopica ut poema fpedlentur y multa
probabuntur, vel certe mitigabuntur, legentium fenfu^
quae in hiftoria» aut iimili opere^ faaudquaquam feren-
da fint. Achilles dontra manet in quotidianae vitae
lege ac confuetudine ^ & propior est comoediae: &
D 5 non-
5» ACHILLIS TATII
lionnumquam ad hilaricatem & feftivicatem reniitti<*
mn Sed longum est de hac fabula in utramque par«
tem difputare. Laudes ejns praecipuae funt duae r
altera, do£lrina varia & jucundai partimex ftelo(b«
phia^.partim ex aliarum rerum fdentia, gentium
hitbmmque petita: altera, flilus elegans, terfiis,
qoamquam, uno alteroque loco./ verborum no-
vjtace ac fono ^ compolltionisque curioficate iabo*
fans*
Ceterum primus faanc librum ediderat Graece^ex
codice Paiatino« Comm<dinus, Heidetbergae , cum
LoDgo & Parthenioy 8. i<5oi. Post eum Salma*
fius^ex compluribus libris fcriptis, corre&iorem edi-
dit textum Lugduni Batav. 12. 1640., animadver*
llonibus adjeftis haud quid^ paucis nec contem*
iiendis , fed ejusmodi tamen , ut meliores dare po^
tuisfet , nifi operae typographorum nimium kttinas^
fent. Itaque plurimum adhuc labis & corruptelae
relinquebatur , non in fingulis tantum verbis, fed
in oratione tota, quae faepius ita turbata est, ut
vix commodus extorqueri posfit fenfus , & in qaa
ita discrepant libri fcripti , ut Salmafius putaverit ^
duplicem olim ab ipib audore fa6lam esfe editionem.
Hanc vero corruptelam magnopere imminutam es-
fb^&lucismedelaeque multum accesfisfe Iibro,nova
hac editione » affirmare omnino non posfumus.
Reddidit Bodenus texcum Salmafianum . cum ver«-
fione Cruceji. Librum faiptum h^buit Bavaricam ^
' ex
H I S X A M A T O R I A 5^
cx quo taancn parum bonae k^Uoais adlatum depre^
hendimus. Nam quod ait , fe leftiones librorum
Icalicorum etiam naftum fuisfe,quam vim habeat
nefcimus . cum eas in notis commemoratas non re«
periamus. Codex vero Falatinus , ut eum vocat ^
non est nifi editio Commelini^a.. Carp^oyii ob-
fervationes^ peculiariter antea editae , paucae fonc
eaeque longae ^ neqve compsiratae ad fifmendan-
dum iUuftrandumque au£lorem. Haud disnmilei
iis funt Bodeni animadverfiones : habent haud pau-
cis locis utilem comparationem aliorum Eroticorum,
& doffarinam, quamquam eam magis ex recentiorum'
<^omm^ntariis , quam antiquorom fontibus , hauAam :
non item ihgenium criticum & fcientiam accuratam
Hnguae ;unde etiam faSium est, ut de multis locis;
^uorum facilis erat & parata medicina^ ei non li*
quejret. Majorem Graqcae orationis intelligentiam
in Bergeri notulis deprehendimus, & acumefl,haud
raro , inveftigandae verae lefitionis cum fenfu venu^
ftatis. Haec de editorum iiterpretumque bpera
fufficiant, Nunc ipfi pauca e^ iis, quae ndbis ini
mentem venerunt , adjiciamu*.
Itaque p. 18. ed. Salihaf. ad verba. Si^s ieu^of^
€xiBu$ ccVoAaAgjif* Conferri debuerat Theocriteum
Id. II. V. 82 XV^ i^ofi (6$ t/i<tynfj & Virgilia-
num EqI VIII. v. 41. U$ vidi, ut perh^ m me
malus abjlulit error.
P. 23. T« ycLT^i fitr^yi(rcLfr^s rnf riS^oynf , est di-
clio DemoAhenica cx Or. p. Co/ona p» 324.
r^
I
V
«o ACHILLIS TATII
*tf 7^9 %t (itr^oxjrrt$ xoti riis dia^iT^a^
r^9 Iv^cLiiionay. Quod multi imitando expres*
ferant : v. c. Cicero Nat. Deor. L 40 ; quM
di beatam vitam pertineantj ventre metiri. Plu-
terch. T. n. p. 97. D. Herodianus Hift. 1,6,2.
%oi re xi\ax€$ r^d^ftt^n^ , jict] ri tu^cLi/jtov y<t<r^
xctl ToT^ ki<rx^Toi^ jt*eT§ou<rir* Theodoretus Serm.
deProvidi IX. p. 2I4. r^ 7*r§< Jcotl rf ttpgL^»
Xfltl TfltT; i(p^6cri r}]v ivS^xi/jLonciif fitr^u^^
P. 35, i'J^e Tou xaAXaj d^Teoffoyi ^l dvrSv Crm o(p'»
BcL\fiQi9yiS T>jif 4u;)(^>»y XfltTfltppetfo-ctTlatQnicaestimi-
tatio , ex Phaedro p- 346, F. <JV^flt^eFo$ y<t§ x»
TotTxctXAa^ aVoppow Jiflt tw ofifioLrm: unde et-
iam ^rofecerunt imitando Heliodorus L. III. pu 14.6.
Gregorius Naz.. Or. X. p. 17Q. D, .XVHIL *p.
$83- B. & Ariflaenetus II, 18.
Ibid. To auvfi^U ry\$ xoimUs tU >^ag4» fltiJ^ea-ificar-f^
. §0K. Sunt Cliniae verba confolantis CJitophonteiu im*
patienteran)antem:;^flt§irprq venereocomplexu accipi-
Wdum esfe, res ipfa fuadet , & ita exquifite loquun-
tur. Sed quid fibi vult, confuetudo quotidiana majorem
venerationem ad comphxum venereum Aai^r? Vitium est
1 in iihfTifidri^oiy in quo Ucet Eclogae Maximi &
Antonii cbnfentiant , ubi hic locus exftat p. 56(5, ,
tamen corrlgendum dnxTifidre^Qv ^ i. e. yim hnbtt ad
conciliandam venerem. Eleganter haec vox dicitur de
perfoadendo ; Plutarch. T. IL p. 442. C *7^yctT/,
T« ^i*'
HIST. AMATORIA. 6t
rc -TreiSwWoF dWcnj^ dvxyxfis xVi j8i« l^oucraui
AYVcificiri^ou Lucianus T. III. p. 145. CLvvah*
fiuirctrof^-ti^o^ J^iotjSoAii^ , caltimnia , cui facitlime cre^'
iitur. Ariftaenetus I, 15. O&J^r - -TriS^fltrJrejoi
L. 11. p. 70 '£gtff xcti Aiovuao;^ J^uo jSiotioi ^tot^ >^v;^)iv
xfltTfltff-%oyTe$ eK/JLAnwif h$ (tycLKTy^yfriciUf 5 mirum ^
quod editor ^ non indiligens ceterum,in fimilibus locii
idferendis , non laudaverit Propertiqm , 1,3 , , 13.
qui ex communi Graeci poetae fonte haufisfe vi^'
detur:
£t, quamvis dupUci correptm artiore juberent , . j
Hac Amor , hac Liber , rfttr«i' uterque Deur , -- •
• Ibidl p. 132. in capienda- fuga , didttf? ^
%^ri/i<L^ it iu^ge-Trb i/*2^ 'TTgo Tay "itvXm l^iKm
^ro. Cui autembono palcher currus erRt ?'Lege*
hr^t^Ttl^paratus. Sic in fragmento Athenionis ap/
Athea L. XI V^ ,p. 1C6. D. legendum: Tct t tf^ot
gvr^t^Tcyi "Ttoiii hctfiuf.
\ P. 141. cum Menelaus dizisfet, inter ah'a dc
puerorum amore^ xoti T» mXXo^ dvrois (Vcfc^i)
^'gijttuTegoif h^.fi^Qfnf: reprehcndit eum Clitophoa his
verbis : ''^^ JjgijttuTegov , — oti 'TrfltgotxJ^flty >ow
Zix^ret/ reponendum vero oyt^ pro iru
L. VI. p. ^06. de Therfandro dicitur , ctTU-
jn-
^
iwikai
1
tft ACHILLIS TAtllMISi; AMAT:
faterpres in fdo cckJice videtur habuisfeTdt! ^ujxoS,
cum verut , (oncfipt/irutn anitno vofuptatum oblitus J
Vulgatam* le6tion,em quis ita ioterpretari posfiCy can^
cesjit ^oluptate^ nrae : at nos quidem pro yi^vcL^
corrigimus mar Eadem forma p. 399. de Ther*
fandro didlum erat.
^ Ibid!p.4o8 in verbis Leucippes ad Therfandfum :
&u^rh ''A^tfjnvy €i7re /Jioi , r)iv «•>!> (pojSf; <L?s?ii
^icL^^ VdgS^eKoir ey ^oM^ ^TtcL^im*^ pro giTre /«ij
corrigendum videtur , ^^ ^/^oiy in mea causfa.
L. VII. p. 441. ^A\y[^M ^ Wiv^ (i$ toiTCif y 0
Aoyo^ , ori fiynfifff e}c*7rA)?crcreiF ^ecpvTLt ^ojSo^ : fen-
tentia cst Thucydidis 11, 87. ^o^o^ ydg fiivifiHy
fjc^Xnffjeii
L. VIII. p. 493 . vTheriander vocat piitophontem ,
. /xproKj xA^erfxorcc* Levi mutatioAe legendui^, XdL-r-
e(r;^xoTflt. .
Nos quidem , multorumpraeterea aliamm bcoruniy
iioitram crifin cxpromcre potuisfemusV Sed quo*
iqinus id facetemui, btevitatis nos Audium avertit*
J<Jeque etiara.errores, editoris omnino tangere volui-
inus: quod i^inime verendum nobis videretur, ne
Jiia fpec^ paulb acutiores leftores deciperent*
^AAA-
^-^or^^w^
PHAL. EPIST. ET BENTL. DISS. <$}
IV.
m
^AAAPIAOS EniSTOAAL Phalaridis, Ep^
ftolae. Quas Latinas fecit 9 £p 9 interpofi^
tis CaroH JBoyle notis , commntario illu^
ftrayit ^oames Daniel a Lennep. Mortuo
Lennepio , finem operi impofuit^ praefatidr
" nem 9 & adnotatiorks quasdam praefixit L.
' C. Vakkenaer. Groningae apud yac. Belti
1777' 4-
'jRichardi Bentleji Disfertatio^ de PhalaridisH
Themiftoclis , Socratis , Euripidis , aliorwnfi^
:. ^'f/^ %77^//V y &^ de FabuUs Aefopi. Neb
non Ejusdem Refponfio ^ qua Disfertatidnem
,de Epiftolis Phalaridis vindicat a cenfura .
Caroli Boyle. Omnia ex jinglico m Lati-
»1^ fernumem conyertit ^Joannes J^qni^l if
Lemtep. . Gromngae ap^ ,^ac. B(dt. i777* . 4^
X rodtit tandem liber ille , eujaiapad eradito» facv
inines'& exfpe6hitio lohga fuit; propter Lennepii;
viri egregii, immaturam mortem, 6c fpesmagnsr,
propter ejusdem eiccellentem do£lrinam. Nam cufti
Lennepius , duo & viginti annos natus , ita et Val£-
ikenarii difciplina prodilsfet^ Titlitetarum& iDgi*
(01
\
^4 ' PHALARIDIS EPIST. ET
nii praeclarum fpecimen .daret, Coluthi de raptu He-
lenae carmine edendo', facile pranes intelligebant ,
quid aliquando vir effeaurus cfet, fi ad piajus opus
■anlmum adjlceret. Cui quidem fpei abunde fatisfa-
■ftum esfe, nos ipfa iibri leaione cognoviinus: uc
alii idem noftra relatione cognoscant , primum de
iuaore harun» epiftolaruin, tum de editore, c^cc-
Epiftolas antiquififimorum Graecorum , quae vul-
.goftruntur, veluci regum,ducurn,.philofophormn,
' plerasque a recentioribus Sophiftis esfe fictas, ne-
xno est , noftra aetate , qui dubitet. Haf um aliae fati
^eriOroiHter ad eorum , quibus tribuuntur , mpres &
iflg^nia compofitae funt , ut facile onffi^$ decipiaiit,
morum non fubaflum est judicium diuturna vete-
jumJleftione ; aliae tam manifefl:a habent fraadis
indicia , quae v^ a mediocriter do6iis teneri posfini
%% hoc genere fuflC PhilsilarJdis epifl:61ae , qdas,nem-
fii atitiquoTufti coihrtiembratas , Juniores demum
tjftieci celebrarutit , Stobaeus , 'Siiidas , Txetzes,
ti]^ii!\unus PhNDtius ifa earum memiaifi, nt quae.re'
ferrentur ad Phalaridenu Verum illos non magno-
4B?r«nfniramttr. -.Sed post .rcftitutas..gqoqiie literas,
doQiisfimos fuisfe viros , in primis Jo. .Seldeniun,
WDodwellum., Qiiij, Templeum , qqi easpro veri
;ge5njani«qu6PhalaridJK habcrent fcriptis, id vero fi-
.tis mirari noo posfumus. . Fhalaridemne , Siculus
hQmiiKm) & anuqua Dorica liogua utentem > Ait^
» -• 4
BENTL.^DISS. ED. I. D. LENNEPII. 65
ca dialefto eaque recentiore fcribere ? Tyranuunf^
unum post hominum memoriam faevisfimum ac cru*
delisiimuni , literas dare advariosmultosquehomines,
plenas clementiae , humanitatis , manfuetudinis, of*
ficii? Nil dicimus de multis magnisque earum con»- .
tra temporum locorumque rationem repugnantiis t ^
nil de antiquisfimorum , qyi de Phalaride prodide*
runt , filentio , quorum ne unus quidem harum epi*
flolarum mentionem fecit. Sed nimirum , aliud esc
multa legisfe , aliud ita legisfe , ut fuo quodlibec
momento expenderes, & aures'exerceres ad fenfum
variorum generum orationis , qua , veluti certa vo-
ce , fputia a veris dignoscuntur. Ceterum , ut nott
a Phalaride funt illae epifiiolae , 4ta non aeque conllac
ad quemnam au6lorem rcferendae fint. Alii eas
Adriano Sophiftae tribuerunt,hoc uno leviargumen-
to du6li, quod is, tefl:e Suida , Phalarin fcripfic»
Alii au£i;orefn earum Lucianum esfe crediderunt, \
leviori y aut nuilo potius , argumento , quod inter ejus
libros unus fertur , qui Phalaris infcribitur. At
fortasfe earum auflor , quisquis fueric , antiquog
eosque deperditos rerum Sicularum fcriptores confu-»
luit , ut ita fingeret Phalaridem , ut , quoad ejus fierl
posfet, ne nimis a veritate difcreparec. Nehoc
quidem dici potest. Nam ita in his omnibus re«»
bus aberraty ut non tantum a veteri Sicilia^
fed omnino ab ejus aetatis ingenio alienus fuisfe vf*
deatur. Certe ipfa epidolarum ratio ac materia ma»
Pars IL E nifelle
^l -J
66 PHALARIDIS EPIST. ET
nifelle prodic , hoc unum fpeflasfe earum au&orem,
ut , coDtra hiftoriae fidem & communem hominum
opinionem» a tyranno crudelitatis infamiam abfter-
gerec , contra humanitatis ei clementiaegue laodem
adjungerec. Neque tamen, qui eas fcripfic, coo-
cemnendus fuit Sophifta. Habuic doflrinam , aco-
men , & oracionis eleganciam ex vecerum Accicomm
imicacione du£tam. Quamquam ne hoc quidem ne-
gari pocesc , nonnullis locis Latinae confaetudinii
exllare vefligia : de quibus egregia esc obiervacio
Valckenarii, praef..p. i8. , ad verba epiftolaeLXVl
eKTiivxi Sviifitm^Th <pii/^yiif* „ Phrafis , inquit
„ escLatina, non Graeca* Virgiliana notafuntc
ireve & irreparabfle tempus
„ Otnnibus eshvitae: fedfamatn extendere fa£tis y ,
„ Hoc virtutis opusm
Sunt in his Epifl:oh's permulta , qoae mihi perfua-
„ ferunt , earum fcriptorem Linguam Graecam noa
„ a macre, fed e libris veterum didicisfe; quoddc
„ Variae Hifloriae Scriptore Aeliano conflat z a
„ quo, me quidem judice, duo mtiltum diverft
„ func, qui fcripfere de NaCura Animalium, & li.
„ bellum mirificum -Trggi rigovo/ct^, ex quo muJxo
„ plura Suidas in fuara farraginem cransfcripfit ,
„ quam plerique viderunc ." Cecei um tam facilis &
aperca ref , in qua nemo vel mediocri ufu & ingenio
boBo haerere debebac, ipentleji demum, principis
criti-
ifelSNtL. Drss. m i J5. LfeMNEPil. ^ gj^
tcridcoiruiii ^; diTputatione patefa£la atcpii tipWciVk
eie. Natta cum Boyleus^ nobilis juveniSj hunc li*
brum Oxobii Ad. ^695 ederec, ad quem emendan^
dum a fientlejo, regiae biblJothecae praefefto, fcri*
ptttan codicem habui«fet » dixic in praefatione ^ J&
toium hunc cvdicem excutere mn potuhfe , quod djus fi^
bi ulteriorem ufum bibliothecarius , pro fingulari fii^
humanitate , negasfet. ', 0.'i (pirt^ > rojr ^ atmxT*
5^o\o$ XajSfV oTov flix,8(7€f. Itaque biennio pbst edi*
dic Disfertationem ad Wotconum , de Epiftolis Pba«
hridis , TheiQiflioiclis , Socratis , Euripidis , alio*
tumque, & de fabulis Aefbpi, qua fcripta illa noA
ab iis i quorum nomibe feruntur , au£toribus esfd
levicic , & Boyleanae praeterea editionis cenfuram
egia Boyleus cum ea esfec do£trina , quae in ho*
tnine ejus aetatis ac loci multum laudis haberet , ^
ab inimieis etiam Bentleji adjuvaretur, blennio posft
ipfe quoque ad ejds cenfuram re(pondit: fed^lmpat
congresfus Achilli , potius voluntatem repreheri*
dendi advcrfarii, quam facufcatem tuendae causfad
fuae oftendir^ Nam Bentlejus, haud ita mt^Ito post^
tationes Boyleanas omnes tam erudita accurataque
confftavic difputatione , uc, quid ei amplius oppo«
nerecur , rie excogitari quidem posfe videretuf. Om«
fiino multuiri proderic quibusvis accuratae do£lrinad
fludiofls , cognovisfe quomodo in una difficillima
cricices parce, quae est in decegenda fpuriorum !!•*
brorum fraude, verfatus fit is, qui priacipem intef
£a cri*.
68 PHALARIPIS E.P1ST. ET
criticos obtioec locum. Nos vero quominus omiiein
barum difputationum do6lrinam nunc fingillatim
cxpllc^nxus, facit non tam brevitatis ftudium , quam
quod , dudum editae , noh noflra demum relatione ad
communem notitiam cclebrandae videantur. Quare
ilnipHci argumentorum enumeratione defungamur.
Cum in aetate Fiialaridis disfentiant au6lores , a«
liis, cum Eufebio^ initium ejus tyrannidis ad GI.
jg., referentibus , aliis, cum Hidronyrao , eum in
'Ol. 52 ponentibusj uc liberaliter .agcret Bontlejus,
neque uilum calumniae locum relinqueret, pofteTio-
^rem fententiam asfumfic, & fic tamea demonftravif,
pleraque in liis epiilolis temporum ratiooibus repir
gnare. Itaque in Disfertatioa^ haec .coQtineiKur.
Cap. L Phimiam urbem, quae memoratur (ep. 112)
post Phalaridis tempora a Phintiade , . ejusdem Agri-
genti tyranno, conditam esfe. II. Halcfany
(ep. 9) extitisfe demum OJ. 94. III. Pocula Theh-
clea, (ep. ic<J.) a Thcricle, figulo Corinthio, ac-
quali Ariftopbanis Comici .esXe inventa» IV. AXes-
fraam, (ep. io8-, iio) aetate Phalaridis ad&ac
Zanclen nofliinatani fuisfe. V. Diftionem "stiTv:^
i^jir]f e)tT§(^«y (ep.' 9.), ab Herodoto primun» pro-
latam fuisfe. .VI. Taurominium , (ep, $8.) OU 96
ita vocari coepisfe , .cum antea Naxos nominaretur.
.VII. Aoyo$ €g7« (73citft, (ep. 92). a Democrito pri-
inam di6him. VIII. A^^xvxros ogyV> (ep. 24)
esfeEuripideam diaionem, ei^ Philptteta, IX. phrafiii
BENTL. . BISS. ED. I. J>, lENNEPIL 69
Jflt(aw mgo^, (ep. 23) ex Pinaaro, & oAeS^goi
et&€ (ep. 5) ex Callimacho defiimtas esfe. . X. Py-
thagorae doftrinam (ep. 79.) fimplicitQr PhHo/Qphiam
vocari , cum ille hujas nominis fuerit inventor ,-
haud veriGmile esfe oftenditun XI. Com (ep. 1 8)
Ariftolochus , & (ep. 93) Lyfinus , tragoedias
contra tyrannum fcribere dicuntur ; monetur ^ utrum^
que nomen ignotum & fifliim esfe, & Thespin ,
tragoediae inventorem, primum fabulam.,docuisfe
01. 61. XII. Oftenditur, fieri non potuisfe, ut Pha*
laris Attica diale£lo , nedum recentiore illa , utere-'
tur: fimul de Doricae dialefli ufu breviter, fed
egregie,'difputatur. XIII. Comphjres in epiftolis
notantur voces & di6liones , quae recentiorem aeta-
tem fapiunt. XIV. Cum unum Atticum talemum
esfet duorum millium talentum Siculorum; hanc
tantani differentiam ignoxavit auflor epiftolarum.
XV. Agitur de ipfis epiftolarum argumencis, pa*-
rum ingeniQ,fortunae, rebusque Phalaridis congruen-^
tibus. XVL. Monetur , neminem veterum has
commemorasfe epiftolas. Additur denique cenfura
male a Boyleo adminiftjratae edendi proviqfiae;.
Huic Disfertationi aliquot adjunguntur capita, ad;
calcem RefponConis^ XVIL (ep. 117) *5r§oW;tK,j
de Divina providencia , Phalaridis aetate qopdum :
diftam fuisfe. XVIU. Notatur, in ep. 82,, imica^^
tipnem esfe iofcriptionis fepulchralis Athenienfium, ?
qui ia bello con^ra' Fhilippum cecideri^tj ^ae inrj
E 3 fcri»
^
■^" w
i& PHAtARl^IS EPIST- IT
fcriptio esdat apqd pemofthenem , in oratiooe prc
Corona, XIX. Dona» quae (in ep, io(5.) Folyclito
tnedico data perhibentur , incredibilia esfe pro ifliac
«etatis paupertate. XX. Rationem & confuetudi*
nem epiftolarum fcribendarum poileriorem esfe ae-
cate Phalaridis. Cum his tot tantisque ratiom'busi
tamen cenfuram opponere aufus esfet Boyleus» guam*
quam id potius egisfet, ut ne omnino tacuisfe vid^
TetUF^ quam ut fani quid afi^rret; Bentlejus npva
eaque longa Refponfione , cum Boylei rariuncuJas re»
fatavie , tum fuperioris Difputationis argumenta fii«
£us ampliusque explieuit & novis etiani rationibui
confirmavit , tum denique argumenta in priore dis«
fertacione vel non ta£la , vel leviter ta£b , percra^
^vit. £x his est in prooemio difputatio de au&ot
xitate eorum, quiPhalaridis epiilolas commemonivef
srunt: locus SGholiaftis Arifloph^ici a primis edi»
tionihus abesfe « ^ a corre&ere Florentin^^e inve-
£lu9 esfe oftenditur : Suidae & T^et^e quantum
Cribuendum fit, fliatuitur: 4eNonno etiam, Scho^
liaftaGregoriiNazianzeni, egregie difputatur, eui^.
^c «, poeta Nonno diverfum esfe evincitun $equi«
tur quaeftio de aeiate Phalaridis & Pythagorae ,
qua Dodwelll rationes evertqntur. Est etiam accura-
tisfin^ difputatio de dialefto Attica afltiqua & re^
centiore , qua Leges Zaleuci & Charondae , qoae
fpui) $tol>aeum<SiJ)iodorum ^tRmji dubiae origiii^
«$f<} Q((e«dkur|
»^ IV w
BENTL. DISS. ^ED. 1 D. LENNEPII. ?i
Sed cum bi Bentlejam libri Anglice esfenc fcri-
pti 9 mulci , qui qaidem iffcam linguam non fatis cal*
lerent^ab eorom leflione probibebancun Hoc cum ,
A alias faeptus, & quondam etiam.prae£ente Lenne-
pio, doleret Hemfterhulius » continuo ille apud fe
conftitttit y libros hosce Latine vertere. Atque » cum
faac (fe causfa ipfas Phalaridis epiftdlas legeret , eas-
dem quoque denuo edendi confilium cepit. Quod
eo dicimus» ut, fi qui forte mirentur, Lennepiam
ftudium operamque. fuam in ejusmodi libro pofuis'
fe 9 hi JnteUigant , Lennepium non huncce prae
omnibus aliis veterum Jibris dignisfimum judicasfe
in quo elaboraret , fed cafu delatum , paulatim , ut
fity ad eum adhaefisfe. Ceterum , fuscepta femel
editione , tanta eam eiornavit , non folum cura &
4iiigentia , fed ingenio etiam & do£trina , quancam
vix praeilantisfimo ex antiquis libro a quoquam ad-
hibitam novimus. £t primum librorum copiam ha-
buit 9 cum editorum omnium , tum fcriptorum d6lo,
trium Leidenfium ^ totidem Floreminorum , unius
{'alacino-Vacicani , & unius Bricannici ex bibliothe-
ca regia Cocconiana. Cimique vel optimorum libror
rum copia , & diligentisfima obfervacio variarum
le^ionum nil magnopere valeanc ad editionis prae-
ftanciam » nifi acumen , judicium» ufus anciquicacis , &
linguae perfedb fciencia accedac , haec omnia in
Lennepio ita extiterunt , ut Hemfterhufianae Valc-
kenarianaeque difcipiinae falubritas atque exceileit*
£ 4 tia
72 PHALARIDIS EPIST. ET
tia ap.parerec Icaque;non illud tantum inteUigitur,
do^lrinam ejus non ex hodiernorum rivulis , fed ex
fontibus veterum , hauftam esfe : verum hoc guo-
que omnes cognofcere posfunt , Lennepium in vete-
rum leflione nullos fibi fines circumfcripfisfe , fed
omnia elegantis eruditsteque antiquitatis monumenta
le^isfe; neque legisfe tantum , fed diligenter acca-
rateque legisfe, ut judicium adhiberet loco cuiqae
vel notabili , vel obfcuro , vel corrupto , eumque io
adverfaria referret.Ex hac igicur.dcarinae tam beata
copia, facile ubique , quidquid e re esfet , expromeba-
tur,& ex fimiliumlocorumcontentioneatquecompa*
ratione certisfimae praeftantisfimaeque obfervationes
& correftiones nafcebantur. Earum quominus /pecfmi*
naproponamus, facitipfamultitudo& copia. Quare
in univerfum de criticaratlpnedicamus. Primnm,ca-
juslibet loci vera leftio conftituitur, velexlibris, vd
ex conje6lura , atque hac occafione , vis atque ufis
verborum fufc atque erudite explicatur, cum fcri-
ptorum auftoritate , tum nonnumquam ex originum
ratione, qua quidem haud mediocriter valuitLen-
nepius. Saepius etiam de verborum di£tionumqae
novitate vel antiquicate ita difputavit , ut inde con-
jeftura fieri posfet de auftoris aetate. Et in hoc
genere non folum Bentleji animadverfiones auxit &
confirmavit, fed novas faepe addidit, & locos non-
nttllos a Bentlejo tentatos feUciter emendavit. Huc
quoqae perunetj quod fententia^ vetcrum flmiies
dili-
BENTL. DISS. ED. I. D. LENNEPIL 71
.diligencer ubiqueattulit; undeapparet, fcriptorem
epiitolarum faepius imitatum esfe au£lore$ y qui post
Pbalaridem florueruQt. Deiode muki mukorum ve-
terum au&orum loci illuftrantur atque emendantur :
quorum index adje£lus est ad calcem primi volumi-
nis , neque is , ut quorundam est coafuetudo , ad
ollentationem compofitus, ut,cum locum fignifica-
tum infpicias, nil nifi nugas reperias : contra , apud
Lennepium femper reperias vel emendationis acu*
men , vel explicationis lumen ^ vel certe animad-
verfionis utilitatem.
X^on dubitamus fore , qui Lennepii notas nimiae
prolixitatis atque copiae accufent. Sed hi fere
erunc ii^ qui iiOc nomine, in primis Batavorum
editiones reprehendere , & quam laudem ipfi asfequi
con posfunt ^ eam aliis invidere folent. Neque nos
abfolute omnes longas notas laudamus; fed eas, quas
ingenii atque doflrinae abundantia longiores fec$«
ric : quales funt Lennepii. At in Fhalaride eflFudic^
quae, vel ad alios etiam fcriptores notari poa«
fent , vel ad Lexica potisfimum referri deberenCp
Hoc nimirum illud est , quod cum dicunt ifli y mul-
tum fibi dicere videntur. Atqui nil est in Lennepii
animadverfionibus , quin aliquo modo conjunflum
fit cum fcriptoris , quem interpretatur , loco ; nil
V
tritum & pervulgatum , omnia egregia atque exqui-
fiu. Deindei quae esc ilia humanitas, eos repre*
E 5 hen-
^4 PHALARIDIS EPIST. ET
bendere, qui bona fua cam aliis commanicent? Ta,
cum es: angufta & famelica tua do£trina aliis im-
perciri nil posfis , eos eciam vicuperabis ^ qui largas
praeitancis do6tringe copias in publicum effundunt,
quibus & tu ipfe,.& alii uti posfint, Ec^ prouc
illa inter Bricannos de Phalaride contentio copiofis-
fimas peperit excellentisfimasque Bencleji disputatio-
nes ,, fic in eodem argumento Lennepii dofbina tale
opus effecit , quod tam fua praefl:antia , quam Pha-
laridis commendacione , erudicoram hominumadie
ftudia convercat.
Sed Lennepius cum Groningae, ubi per
quindecim annos Graecas Lacinasque liceras docuit ,
faepius adverfe valecudine cencacus fui&fet, vehemea»
tius etiam aegrotare coepit,pofl:eaquam Franequerae
in locum Gisb. Koenii fuccesfisfet, Tanta enim erac
morbi atrocitas^ ut non nifi Aquisgrani domari pos-
fe videretur. Icaque eo devehicur, Nil tamea valuic
celebrata aquarum vis. Jbi eum Valckenarius invi-
fit jam morti vicinum, frafto quidem debilitacoque
corpore, fed animo vigenteatque forci, ulcimum*
que ei vale dixic. Neque multo posc exftinftus est,
anno feculi hujus primo & fepcuagefimo, aetatis
fuae fexco & quadragefimo, Cujus viri obicu boni
omnes eoacerbius luxerunc, cum , quod ejus do-
ftrina conjunfta fuisfec cum animi morumque infi-
gni humanitate ; cura quod recens adhuc esfet lu-
£las
]
BENTL. PISS. Et>. I. D. LENNEPlI. 75^
€tas ex ioimacara morte duorum ex eadem discipR*^
' na plane egregiorum ^ & ad licerarum principatani
Crescentium juvenum , Jo. Pierfoni & Gisb. Kot^
niU Sed Valcl(enariu8 , ut vivo amicitiam fidem-
^e praefUtit f ita defun£lo pietatem exfolvit.
Nam cum ^ mortuo Lennepio , illud quidem volu-
men , in quo Bentleji funt diflertationes , totum es-
fet typis defcriptnmj alterum autem, quo ipfe Pha-
iaris continetur , usque ad paginam 305 esfec
perduftum > Valckenarius inchoatum opqs abijbl v%^
Itaqiie reliquam partem usque ad finem,feu paginam
381 f qaoad ejus fieri potuic, ex fchedis Lennepii
ita explevic , uc eanil fere ancecedenti parti copia ac
praeftantia cedat; totam praeterea operis rationem
jn praefatione expofuit , & haud paucis Lennepia-
nis obfervationibus egregias animadverfiones adje^
cit. £t haec quidem , paulo post obitum Lennepii^
editioni parata Groningam mifit ad librarium; qui
per totum illud tempus aliis rebus intentus , nunc
demum librum evulgavit,
Ceterum Lennepius novo ordine Epiftolas hat
dispofuit f fecundum temporis ratiohes , cujus in
pB veltigia deprehendisfe fibi videbatur. Hoc
ne aliis obesfet » cavit amicus Lennepii Nic
Guil. Schroederus , vir magnis fuis meritis cele*
}>errimus , indicem adjiciendo Epiflolarum fecun-
(lum ordinem » & hujus , & praecedentium edi-
tionum.
N
7(5 PHAL. EPIST. ET BENTL. DISS.
tionum. Atque ejusdem viri operae hoc quoqae
d6betur, quod & alii indices accesferunC, rerum
verborumque atque au^orum , & reliqua libri
pars fmcera neque operarum mendis foedata pro-
diit. Neque vero in exigua laudis parte numecari
debet etiam chartae nitor , typorumque elegantia
accurataque expresfio. Ut nobis quidem Lenoepii
Phalaris , cum externo cultu, tum praecipue interoa
bonitate & excellentia , inter praeftantisfimas vetc*
rum editiones merito ponendus videatur,
AhuU
ABULFEDAfi DfiSCR/AEG. ft
V.
ABULFEDAE Defcriptio Aegypti ^ Arabice &
JLatine* £x codice Parijienfi edidit , Latine
. . yertit y notas adjecit , yoames David Mi-
. chaelis 9 Stellae Polaris Eques , Regiae M.
. Britannicae Confiliarius 4tdicus.^ fi? Profes^
^ for Phihfophiae Goettingenfis. Goettingae^
- 1776. 4- . . .
^uatn apud omnes gentes experta iunc Iiceraram'
ftudia fatorum vicisncudinem, eandem fubierunt in-
ter Arabes. Etin prima quidem aetate : nam potest hi-
iloria Arabum literaria in quatuor veluti aecates haud
incommode diftingui : primis igitur , ante Mohamme-
^em^temporibus, conllat, magnam jam fiiisfe literarum
hominumque literatorum famam atque exiflimatio-"
nem; quae tamen praefertim Poetis deferebatar,
quod genus , ut apud Craecos j e do6tis est antiquis-
fimum, & quorum ingens erat hoc tempore mulci-
tudo y cum mira ingenii fertilitate , tum carminum
elegantia atqiie fublimitate praeilantium. Sed, pf^e*
ter Poet^, plurimi etiam erant, qui ad alia ftudio*:
rum genera animum converterent , & vel in augen-
da ornandaque lingua patria diligenter elabora*.
renc \ vel ad eloquentiae laudem eniterentur , . vel
yeruni
«
'.«.
n
A 6 UL Fjfe D A E
• ^
reruiti domefticaram cogDitioni , & coiifervahdis di-
verfarum tribuum gene^Iogiis inciimberehc , vel de«
tuqud ih aliarum . pervedigatione dirciplihahuh
tnultum operae collocarenti Nec tamen erat hoc
do6lrinae genuS late difFufum > fed arflioribus fini-
bus cir^umfcriptum , & vix ultra aftronomiam ^ ine»
ptamque , ^uae hinc ortum ducebat , fomniorum i v
terpretandorum rationem , denique eziguam imper-
£^£tamqae artis. medicae culturani^ extendebatur.
Itaque erat univerfa fludiorum ratio^ tamqdani ex
proprio folo enata ; fiquidem haud facile poterat ru-
dior gens , crebris vagationibus disjeft^ j & a Grae-
cis Romanisque nondum edo^^ in aliis rthus fatis
perite verfari, quam in iii, quas vel iab infitoa na-
^ura ingenio acquifivisfent , vel rerum geflarum
confervatrice memoria retinuisfent , vel ipfimec at-
tenta naturae contemplatione^ & longa experJejucia
fibi comparavisfenti
Jam vero altera aetas , quae a Moham*
ttiede , feculo post C. N. feptimo ad annum He-
girae 137, i. e. Chrifti 754, decurrit^ longealiam
exhibet rerum faciem. Nam initio quidem imperii
Mohammedici, cum nova rehgio per Arabiam vici-
nasque regiones vi atque armis propagaretur, tnul^
tum mtermittebantur literarum ftudia , nec poteranc
f ere in tanto armorum flrepitu ullo modo effloresce-
re* Sola dominabatur fuperflitio. Ad hanc de-
jQieAebantttr fervida Foetaium Oratorumque ingenia^
Sobi
mscK. AEGVt>Ti. t:a michaelis. 7^
Sola haec opprimebac quidquid erat artiiim milisil*
marum/y vel do6lrinae elegantioris. Si qui Vero
erddici , aut erant , aut habebancur , hi in Corano ex«
plicando & illuftrando fludium fuum cmne ponebant^
In hanc certe aetatem incidit^ estque rationi ho*
rum temporum omnino confentaneum , quod de
Omaro, fecundo post Mohammedem imperatore^
jelatum legimus , (*) qui Amruo duci , cum Ale-
zandriam oppugnaret peterecque y ut nobilisfiiiiam
ejus urbis bibliothecam confervare liceret , eamque
Joaqpi Philopono Grammatico donare, barbarum
hoc refponfum per liceras miccebac : Si illi libri
cutn Corano convenidnt^ eos fuperyacaneos esfeiji aliena
coniineant ^ noxios : iiaque omnes esfe comburendos^
Cui tam crudeli mandato obfecutus Amruus jusfit eba
per babea dispergi ^ ut his calefaciendis infervirenti;
£t tametfi Alexandriae eo tempore circiter qua-
tuor millia thermarum esfent, vix potuerunt omnes
illi libri intra quinque , vel fex ^ menfes confumj.
Tanta fuerac regum Aegypciorum in illis congeren*
dis diligencia, fed tanco eciam erat execrabilioft
Omari faevitia, velpotius, fuperftitio.
Pauci igitur erant , qui literarum iludiis ha£ aetate
ancumberent , & ab eruditione^ do6lrinaeque amore
aliquam fibi nominis famam conciliarent.
Sed untts in primis comniemorandas nobis est, qui
hoc
('*');; Abulpharagii HKt. DTnaftianuBi p. i8o, iZu
/
80 ABULFEDAE
hoc tam barbarum feculum ingenio, doftrina, elo-
quentia mirifice colluftravit , Ali , filius " Abu Tale-
bi, gener Mohammedis, hujusque tercius in impe-
rio fijccesfor; quem eruditione Augufto, clementia
& benignitate Trajano , philofophiae & pietatis fta-
dio Marco Antonino Philofopho , fortitudine, juftae
Causfae patrocinio & exitus trifli ratione Pompejo
parem , eloquentia omnibus majorem judicavit Reis-
kius V. Cl , (*) & refte judicasfe fatentiir quicum-
que cum hifl:oriam Mohammedanam horum tempo*
rum cognoverint , tum ipfa praeclari viri fcwpta
evolverint. Nam , praeter paroemias , five difta
ejus fententiofa , quorum est magna* pars a GoJio
edita L. B. 1629, major vero adhuc latet in
MSS. , fuperfunt etiam orationes , & orationum
fragmenta , digna fane , quae , ob fingularera
eloquehtiam * atque copiam , ex biblior/ieca-
rum latebris in lucem expromantur ; quod a vi-
to harum literarum peritisfimo brevi faftum iri,
nobis fpes adfulfit. Quae verofub hujus imperato*
rls nomine circumferuntur carmina , nugacis//ini
impoftoris opus esfe , nec potuisfe a tali viro profi»
cisci , dudum est , quod viri doSijnonuerunt : fed
ideo exifl:imamus hic repetendum , ne imperitiori-
bus, Cfortein tam ineptum libellum incidant , per-
verfe
(♦) Di(rert.'(/r Principibus Mohammedanis ^ qni aut ab eTU-
iitionCi aul^<A amore liurarum inclajuirunt»
DESCR. AEGYPTL I. D. MIGHAELIS. Sr
verfe videamur de eo judicasfe. Praeter haec
vero A\i fcripta , in magna librorum Arabicorura
copia pauci funt , imo fere nuUi , qui ad' hanc ae-
tatem pertineant. Nam^ quae fuperfunt ^ Lebidi^
Caabi , Tharaphae , aliorumque praeflantium Poeta-
rum carmina, cuni fuppares illi fuerint aetati Mo-
iiammedis y videntur ad primam , quam defcripll*
dnus , aetatem redlius referri
Succesfit deinceps tertia aetas , fummorum in«-
^eniorum in omni do6):rinae genere feracisfima >
quamque auream appeliare omnino oportet»
Haec ab A. H. 137. i. e. Chrifti 754 , ad
A.^H. fer e o&ingentefimum 9 five aerae noflrae
feculum decimum quintum pertinet , . adeoque
circiter 700 annorum tcsipus compleftitur. Ec
firimus quidem, qui tam felicem rerum conver-
fionem auftoritate fua & exemplo efficeret, fuisfe
fertur Manfurus, fecundus Imperator ex gentc
^bbafidarum, adquos, deleiis Ommiadibus , A H.
132, fumma imperii poteftas pervenerar. Cum
enim perfpiceret hic vir , quam falutaris civibus fuis
futura esfet artium literarumque citltura , quae fero*^
cv>res animos emolliret, pacatioremque redderet rei
publicae ftatum , in id omni opera incumbebat , uc
ezulantem doflrinam quafi postliminio reduceret ,
& incredibilem , quo ipfe fiagrabdt , ejus amorem
apud alios quoque excicaret, Quicunque igitur vel irt'
arte quadam, vel in fcientia alicujus rei eiainerent^
Panll. F hoc
\
/
8t ABULFEDAE,
hos omnes benigne] ezcipiebac , infignique favore , (k
anunificentia profequebatur. In his vero primum
locum dabat.i\stronomis & Mathematicis , quorum
cum fludiis ipfemet erat in prlmis dedkusytumeciain
dodlrina diligenter utebatur.
Sed , . ut cam ardua res ,.- qualis est literarum ez
fumma barbarie infhuratio , non potest ab ano ho-
mine perfici , & plures requiruntur , qui , vel is
focietatem pulcherrimi confilii accedant , vel id ,
. quod ab aliis f eliciter inchoatum est , (Irenue pro-
fequantur , ita parum profuisfenc Manfuri cona-
tus , nifi , paucis annis interjedlis , exorci esfeot
duo principes egregii , iidemque viri literati , H%
run , five Aaron Rafchidus , & Mamfin , quo
rum infigni in eruditos favore jam porro confir-
mabantur do6lrinarum (ludia, & tanquam ad mato-
ritatem perducebantur, Etenim Rafchidus, etfi
videtur majorem operam impendisfe formandis at-
que emendandis civium fuorum moribus, quam ex*
colendis poliendisque corum 'ingeniis , tamen in
eo cenfe^dus est ad incrementa fcientiarum multum
contulisfe , quod eruditos benigne , honorifice , U-
beraliter, exciperet, atque fic plurimos excitarec,
qui,uc hunc favorem experirentur, hteris artibusve
diligenter incumberent, V?rum majus quid inerat in
Mamune. Nec ille folum in Philofophia, re-
rumque Mathematicarum cognitione ft^dium fuum
colJocare, quiqqe has artes omnemque doflxinae ra-
tionem
DESCR. AEGYPTI I. D. MICHAELIS. 8$
tionem profitebantur , bos laudiUus & honore cu-
mulare, ipforum conventibus difputationibusque
iaepius interesfe^ fuoque exemplo ad majorem indu-
ftriam exhortari ; verum etiam de Graecorum libris
diligenter inquirere , horum optimos quosque &
utilisfimos magnis fibi fumtibus compar^re , eosque
viris doSis in eodem doftrinae genere exercitatis,
ingentibus pracmiis propofitis, vertendos tradere*
Qua tam infigni accesfione univerfam eruditionem
in gente fua mirifice auxit & amplificavit. Deni-
que in hoc etiam magnum fe virum praefl:itic
Mamun, praefertim fi rationem habeamus tain fu-
perftitiofae aetatis atque gentis, quod apropofico
faaud abdjacebatur inepcis multorum hominumcla-
moribus, qui, ut tam pulchrum confiUum omni vi
f€luderent, Kterarum , inprimis vero philofophiae fl:a-
dium reprehendebant tanquam causfae Mohammedi^
cae valde adverfum, quodque reli^ionem, quae viic
ftahilita eflfet , funditus cverteret ; imo ipfi Ma-
muni^haec tam novaatque inaudita inducenti, cer-
tisfimam aeteraamq'jc Dei vindiaam confidenter
denuntiabant, (•) luque ixujos Imperatoris do6lrina,
prudehtia, conftantia effeftam est, ut literae, quae
jam in Occidente negkaae fere erant & contemtaci
in Orientem emigrarent. Cum eniJn ejus aetate jam
ia
(♦) Pococlc. S^. Hift. Atabum p. I66.
^
-j *
[
I
84 ABULFfiD A E
in Arabicam linguam converfa esfent Hippocratw ;
Galeni , Diofcoridis opera , Arabice etiam legeren*
tur Ariftoceks , Euclides , Porpliyrius , aliique ;
cumque deincepsBaghdadi,Baforae, Cufae^&aliis in
urbibps , fcholae condituerentur , quae , bibliothecis
inftruftae amplisfimis,juvenes undique allicerent , in
quibus magna esfet fludiorum contentio ,^non est
quod miremui' , has literas omnem Saracenorum
ditionem , quae per Afiam , Africam , imo Europae
partem Hifpaniam deinde extendebatur , tam egTe<
gie ornasfe atque illuflrasfe , & firmam illam fe-
dem apud eos collocasfe, quam per tot fecula felid
fuccesfu recinuerunt.
Non est hujus loci totam hanc aetatem lca pm
grare , ut fingulos enumeremus , qui variis doflri-
r ae generibu^ excelluerunt , & quorum praeftaucisfr
ma opera ad nos ptervenerunt. Id quidem certoa
i st , (fiquidem , continuo vertendis libris Graecis &
Lacinis ^ jam porro formabacur ingenium, cum ad
-plurimarum rerum fcientiam, tumad pulchri veno-
ftique fenfum , ) non folas fuisfe , quae hac aecau
.florerent, difciplinas fevcriores, quae vel ad Theo*
'Jogiam Mohamgiedicam , vel ad Medicinam , ve*
ad Philofophiain pertinercnt / fed 'magnum guoqu
fuisfe numerum optijnorum Hiftorjcorum , cus
-Jnultiplici doftrina , tum vario fcribendi gencR
Multi fuperfunt Geographi., qupium magna est laus
nonfolumifiGeographxacQgnofcenda, verum etiaz
DESCR. AEGYPTI. I. D. MICHAELIS. 85
ilhftranda, acque corrigenda. Habemus Gramma-
titos.propemodum innumerabiles. Oratores per* .
mulcos, interque eos Haririum & Hamdanium , u-
trumque in fuo genere cum Graecis facile compa-
randufti. Denique Poetarum optimorum egregia
est copia , quorum ingenium , quod fuperiorum tem-
porum tenebris fepultum erat , in hac tam felici li-
terarum conditione revivifcebat , quique nobis qui-
dem videntur ab antiquis illis , quos prima aetas tu-
lit , haud multum fuperari» Quare vehementer mi-
rati fumus , quod fcripnc Miqhaelis, (praefat. ad
Gramm. Arab. p. 38 feqq.) auream Poe/eos aetatein
cum Mohammede occidisfe^ fc?, induSta primum a Le^
bido in Poefin fuperjlitionf Mohammedica , nativum iU
lumpulchri, fuUimis, venujlique fenfum in recentiori-
bus fuisfe exjlin^m. Nam 'etfi difficile fic de lau-
dibus (ingulorum judicare ^ iq tanta etiam copia finc
Bonnulli cum prioribus minime comparaHdi , tamen
iniquum est , ne quid dicamus gravius, nac tam au«
daci reprehenfione omhes omnino recentioris aetatis
Poetas notare; & Tograjo e. c. , Buziridae, Ibn
Jerdi, Nawagio, Motanabbio , & inprimis Abu-
lolae hanc laudem denegare , eos dignos esfe,qui ob
fpiritus magnitudinem , imaginum jucunditatem ^
diftionls fublimitatem atque venuftatem, in certamen
adducantur cum priscis illis Poetis, qui vixcrunc
ante Mohammedem , Motalammefio , Amralkeifo, ,
Caabo^ Tharapha, aliisque.
F3 Tan-
85 A B U L F E D A E,
Tandem vero defiit aurea haec aetas , feculo He^^
girae odlavo^Chrifti decimo quinto, rediitque prifU-
na barbaries , quae aetatem fecundam infuscaverat.
Quod tunc accidit , cum Timurus , fiye Tamerla-
nes^ qui paucos fibi pares habuit, & laude bel-
Jica , & ielici aimorum' fuccesfu , cum innume-
rabilibus copiis Orientem pervaderet, & univer*
fajn f erme Afiam in poteflatem fuam redigeret. Nam
primo quidem his tam crebris, diutinisque bellis de*
trahebantur ingenia a literarum fludiis ad artes beJli*
cas , mox vero, cum nerao esfet, qui recedentes
literas revocaret , haec tanta ac tam praeclara glo'
xia ita prorfus exftinguebatur , ut nuUum fere ejos
vefligium hodie inter Arabes appareat , quorun? do-
£lrinae ratio, fi est ulla, levis est & exigua , & ab
antiqua illa atque eleganti longisfime remota.
£t haec quidem videbantur ex hifloria Arabum ^-
teraria breviterpraemittenda: quod ideo praefertim
faciendum exiflimavinius , cum , ne ipfa (latim libri
Arabjici cenfura a legendo deterreret eos , qui funt
in hoc iludiorum gener^ minus exercitati , tcim , ut
difcerent iidem de praefi:antia & utilitate haram li-
terarum refte atque ex vero judicare. Progredia-
xnur t indem ad id, cujus causfa hanc diipotauoneiB
fufcepimus. Etenim de Abulfeda , ejusque operi-
bus vix poterac fatis accurate exponi , nifi antea co
guofceretur , quaenam fuisfet , ipfo vivente ^ (vixi:
autexn
DESCR. AEGYPTL I. D. MICHAELIS. 87
a^tem verfus finem feculi post Chr. decimi tertii )
literarum condicio;ut facilius appareret^quibus fub-
fidiis inflru6lu8 do6lrinam fuam acquifiverit, quid-
ve contulerit ad incrementa illarum fcientiarum ,
in guibus magna cum laude verfabatur. Itaque
primo dicemus quaedam de auftore , ejusquc en>
ditione & meritis : tum operis geographici con-
fpe&am exhibebimus paullo pleniorem : denique
videbimus, quid in edenda & illuilranda magni
operis particula fit a Michaele praeftitum.
Ifmael igitur Abulfeda natus erat Damafci A. H.
672, Chr. 1273, ex illuflri gente Ejubidarum^ ita
di£la ab Ejubo , iive lobo , patre magni illius & in
hiftQria espedicionum cruciatarum notisfimi Saladini.
Tenebat haec gens , per integrum ferme feculum
principatum Syriae & Aegypti , quem a Saladino
acceperat ; folebantque hi principes minorum pro-
vinciarum urbiumve praefe6luram gentilibus fuis y
vel agnatis y tanquam^ feudum , committere. Cum ve-
roA. H. 658, Chr. 12^9, irruente in Syriam Ho-
lacuo Tacarorum Rege, imperium priipo ad Tata-
ros , deinde , paucis annis interje6lis , ad Mamlucos
Turcicos pervenisfet, manebat taraen continua
fuccesHo Ejubidarum in minoribus urbium prae-
fedluris , inque his a novis dominis confirmaban-
tur. Talis quoque erat Hamatae praefedlura ,
Syriae oppidi haud ignobilis , quam tene-
bant Abulfedae noilri itaaiores, inde a Mareko
F 4 Mo-
88 'ABULFEDAE
Modaffero prinjo, cujus patraas erat Saladf/ins;
Sed cum A. H. 698, Chr. 129^8, Cne liberis dece^
deret Modaffenis tertius , Abulfedae patruelis , tor-
Icbatur haec dignitas ex familia Ejubidarura , & a
Sukanp, qui tunc regnabat , Nafero, Kelawunis
filio de Mamlucis Turcicis , in aliquem ducum fuo-
ruTi conferebatUTjfruftra renitente Abulfeda, eum-
que fibi honorem, tanquam debitum ex jure heredf-
tatis, poflufante. Hic igitur, relifta Hamata, in
qua urbe per aliquod tempus, cum patruele vixe-
rat , Damascum coneesfit. Pofl:ea vero iade egres-
fus , interfuit expeditioni bellicae a Sultano «dver-
fus Tataros fufceptae, rebusque fortiter ac praecla-
re geftis magnam fibi gratiam conciliavit apud eum,
ita ut non folum, A. H. 710, Chr. 1310, praefe-
auram Hamatae , quam faepius rogaverat , obtine-
ret, tanquam vicarius Sultani , hujusque nomine ai
miniftrandam , fed deinde etiam majus quid fplen-
didiusque accederet. Etenim A. H. 720, ab eo-
dem Nafero, conftituebatur Sulianus, i. e. Domi-
nus, five Princeps iuloxgctjtfg Hamatae , quigue
ad hunc titulum pertinebant, honores & majeftas ,
etfi multum reftricla poteftate, follenni poropa , ad
eum deferebantur. Ad tale igitur dignitacis fafli-
gium eveftus Hamatenis praefuit usqoe ad mortero
quae accidlt A.H. 733, Chr. 1332, filiumque Af'
dalum reiiquit imperii hercdem.
Vixlt igitur nofler adhuc ea aetate, qua literaruia
itudia
DESCR. AEGYPTI. I. D. MICHAEUS. ig
ftudiainOriente maxime florebant. Cumque fatispa*
catum esfet ejus imperium, posfetque adeo his ftudiis, '
^uorum mirificp amore flagrabat , omni vi incumbe-
re,plurimumprofeaocenfendus cst fingulari doftrina
& diligentia ad feculi fui gloriam contulisfe ; & in-
fignem locum obtinet inter Principes Mohamme*
danos, qui autab eruditione^ aut amore literarum ,
hominumque literatorum daruerunt , quique fuerunt
permulti , de quibus exflat peculiaris Reiskii disfer-
tatio, quamvis exiliter fcripta, plurimisque in lo-
cis multum augenda. Et magnus quidem est hifto-
ricorum ,. qui post Abulfedam vixerunt , conienfus
in celebrandis ejus laudibus, omnesque uno ore af-
firmant , cum principem eum /uisfe tam pace ,
quam bello , juftitia , prudentia, moderatione, for-
titudine incoroparabilem , tum etiam ingenio & do-
ftrina' cum- fummis hominibus comparandum, &
fcientia graviorum difciplinarum , aeque ac litera-
rum elegantiorum egregie eruditum. Dicitur enim
calluisfe varias artes Mathematicas , Geometriam
Mechanicam , Aftronomiam ; praeterea ftudium.
pofuisfe in Medicina; porro peritisfimus fuisfe in
jure Mohammedico tam facro , quam cfviJi ; &, in
fingulis his generibus commemorancur Jibri ab ep
confcripti, (*) fed ex quibus nihil , praeter fola
nomi-
(♦) Vid. Gagnicr. praef. ad vit. Moh. plii . & Rcijk. pracC
adAnnal.Mosl.
F5
9(J A B U L F E D A E,
Botnina , ad nos pervenic, Etd autem in Poetarani
quoque numero a quibusdam est habicus> tamen
haud credimus , eum hac arce multum praefticisie,
fiquidem in hac ejus laude , parciores func hifloriciy
nec ^liquod ejus poefeos fpecimen confenrarunc ,
quod raro caeceroqi^n ab illis omiccicur, ubi in Poe-
tae cujusdam laudibus verfancur.
Verum magis conftac , quancus vir fuerit Abulfeda
" in ftudio hiftoriarum & geographiae , quandoquidem
duo hodiefuperfuntejuslibri, hiftoricus alcer» alter
geographicus , quibus confcribendis aeternam fibi
nominis famam in utroque hoc genere comparavit.
Hiftorici operis, quod Epitome hifioriae univer/a/is
infcribitur, longe major pars, quae res in Oriente^
geftas inde a nato Mohammede ad A. H. 4.06 , Chr*
1015, compleftitur , erudiiis innotuit latina verfi-
one Reiskii, quam edidit LipC 1754, infcripficgue
Annaks Moskmicos^ addita praefatione, in qua de
hbri indole atque mericis accurate & erudite disfe-
ruit. Totum vero opus, ad rerum Orientalium co*
gnitionem utilisfimum , ut Arabice ederetnr , fue*
runt quidem multf, qui vehementer optarent, led
nemo , qui vel ipfam editionem fufciperet , vel ,
cum fufcipere vellet, emtorum numero & liberalita-
te adjuvaretur. Itaque funt tantummodo quaedanr
capica in lucem eraisfa; veluti vita Mohammedis
a Joanne Gagnierio, Oxonii 1723 ; pauca de regi-
bus Arabum anteMohammedem , ab Alberco SchuU
tcnfio , in liiftoria loftanidarmn , opere afffefto ,
fed.
/
DESCR, AEGYPTI. L D. MICHAELIS. 91
fed , inter.cedente fummi viri morte» haud abfoluto;
denique ab eodem ScHuItenfio excerpta quaedam ab
A. H* 556 ad A. H. 589, tanquam appendix ad vi^
tam Saladini, quam edidit L. B. 1732. Simile fere
fatum f uit operis geographici , de quo edendo mul-
ti cogitarunt, fed omnes vel con/ilium poftea depo-
fuerunt , vel ab eo perfequendo morte f uerunt abre-
pti. Duo capita» quae defcriptionem Chorasmiae^
Sc Mawaralnahraeiive Tranfoxanae continent , edidic
Jo. Gravius, Lond. 1650; quae deinde ciim Arabiae
defcriptione , ejusdemque Gravii verfione, inferta func
Geographis minorjbus Hudfoni. Gagnierius totum li*
brum in lucem emittereconftituerat, cum verfione, ^
notisyinquibusvariecatesmultorum codicum,<)ui ipfi
ad manum erant , diligenter annotaret ; fed Gagnie*
rii obitu fubftiterunt operae ad pag. 72,fol. , in ini«
tio defcriptionis Aegypt} , cui Arabiae defcriptio
praecesferat. Poidea Jo. Bern. Eoehlerus edidit ca-
bulam Syriae , cum verfione , fuisque & Reiskii
animadverfionibus , Lipf. 1766. Denique prodiic
A. 1776 tabula Aegypti a Jo. Dav. Michaele editi,
& verfione illufl:rata , quam , fi praefl;abit V. ^1.
quod promific, ftatim fequetur defcriptio Africae
occidentalis , Mefopotamiae^ Iracae , Churefi:anae^
& Ferfiae proprie.fic di6lae. Reiskius quidem to
tr.m geographiam Abulfedeam jamA. 1745, cam
Leidae degeret , latine converterat , fed bibliopola-
ram ope deflitutosi A. J770 tradidit hanc verfio-
iiem
9« ABULFEDAE,
Bem Bufchingio V, Cl, permifitque, ut tomoquap-
to &quinto colle6laneorum hifloricorum & geogra-
phicorum infereretur. (*)
S«d dicamus paullo accuratius de ipfius operis ar-
gumento, atque praeftaniia , & videamus , unde
Abulfeda tantam, tamque infignem rerum geogra-
phicarum cognitionem praecipue hauferit.
Nimirum in tertia , quam defcripdmus , literanini
aetate maxime etiam florebat geographiae fludium,
plurimique erant , qui , a Graecis primum edo6ti »
huic do6);rinae incumberent , mox quoque novis ob-
fervationibus identidem eam augerent. Cum enim
late extenderetur Arabum imperium, nonadeo diffi-
cilis erat opera Sc ratio varias regiones cognofcendi ,
nec deerat illis diligentia in explorandis earum na-
tura, fitu, atque intervallis. Conftat, geographi-
am Ptolemaei Arabibus cognitam fuisfe feculo He-
giraetertio, neque a verifimilitudine abhorret , eam
Arabice converfam esfe ab Honaino quodam , medico
Motawakkeli Chalifae ; ( vid. Herbelot , Bibliot/u
O. p. 193 , & 456. ) Ad hujus autem libri imitatio-
nem exiftimatMichaelis (not. 152), confeftum dein
'fuisfe alium librum Arabicum , quo faepius u/us est
Abulfeda, quique folet a multis cum Ptolemaeo Grae-
co confundi, ^/-j »■ ^ » ^I ^T^^ ^^ ol:^-.^=>
i. e. cji^/toy T)}$ oUb fiini$y fed quem inde diverfiim
C*) MagaziD f ur die neue Hilloria und GeograpIu'e.
DESCR. AEGYPTL L D. MICHAELIS* pg
esfe patec, cum quod longitudinum latitudinumque alia
plerumque esc defcriptio apud Ptolemaeum y quam in
libro Arabico , tum quod faepe ex Arabe latitudines &
Jbngitudines urbium memdrantur , quarum ne nomina
quidem exftant apud PtolemaeunL £tfi vero credi-
mus , re&e fbtuisfe Michaelem ^ liunc Ubrum non
esfe eundem cum Ptolemaeo Graeco, quod jam mo-*
suerat Reiskius, (Prodidagm. ad Hagji Chalifae ta^
bulas p. 230)^ Kitab AI Rasmi librum vocans vulga
Ptolemaeo attributum , tataien in eo multum fallitur ^
quod ab Arabe quodam ad moduai Ptolemaei coa«
fcriptum arbitratur; fiquidem difertis verbis reierc
Abulfeda in praefat. jt^erfus finem, ex Graeca Hngus
Arabke eum tranfiatum esfe in ufum Mamunis : quod
certe miramur a Michaele haud fuisfe animadverfum,
nifi forte haec verba , quae aos ex codice Lugdu-
ncnfi defcripfimus , in Parifino, cujus ille apogra-
phum habet , defiderentur. , Itaque prdbabilius est^
alium quemdam Geographum Graecum , etfi nooc
deperdilum , hoc libro comprehendL Porro ante
Abulfedam in hoc genere excellebant Jacutus Ha«
matenus, Ibn Haulcal, Abu RihanBirunenfis^ qui
rvixit A« H. 431 ,. multique alii, quorum nomina
.hic recenfere uihil attinet. : Sed praeftabat omnibus
JEdrifius , five Edrifides ille Siculus, qui Geographi
,Nubien(is nomine magis nunc inAotescit, Concin-
,navit ille A.H. 548, Chr. 1153, j^sfu Rogeriire..
.gis Siciliae , geographiam , in feptem climata , fe-
cundum
94 AB U L FE D A E
candam ordmem Pcoleinaei diftinfbim , add^tis qao*
^e, & iatis accurate expresfis locorum intervallis.
Prodiit hic liber Arabice, Romae ex typographia
Medicea 1592» in forma quarta, fed est hodie,
forte quod pauca ejasexempla impresia .funt ^ rarisG-
wam. :£xi{timarant Pocockius^ & Herbelotus, epi-
tomen tantummodo majoris operis hac editione con«
tineri , quod tamen negat Steph. Euod. Asfemannus,
(Catal codd. O. O. biblioth. Palat. Med. p. i6a.)'
qvds vero redlius judicaverit , nobis quidem haud
conftat y cum litirum fcriptum nunqu^Qi videriaaus ,
neque adecT potuerimus cum ipfa editione conferre.
Veriionem ejus Lacinam curarant Gabriel Sionita &
Jo. Hefronita, Paris 1619, liib titulo Geographiae
^tibijenfis , fed pesdma illa est / & vitiis fcatet in«
niihiecabilibus« In editione .vero Arabica expres*
ibs est^ hic titulus obfcarior : de Geograpbia univerfa*
]$• Hortulus cuhisjinm , mire orbis regisnes , pr/win^
das ^ infulas 9 urbes earumque dimenjimef &
Qrizonta defcribens^ Nimirom in&ripferat Edrifius :
ObleSatio eorum , qui orbem terrarum cuptuns permear^^
qui titalus cum fokat interdam a fcriptoribus Arabicils
breviof poni^cJU--3WJl S-a^j» , fabinteflediis re*
liquis, non debuerataMichaele reddi, ut faftum vi-
"demus^ (P- 13 ^^*^' ^^^0 obleStationes fiudioforum.
'Omnino praeftitisfet , integrum Hbri nomen in ver-
lioneexhibuisfej-vel, fi ad imitationem Abulfedae
cora*
» " ■ •-
DESCR. AEGYPTl. I. D. MICHAELIS. 55
compendio quodam [uti voluisfet , tale elegisfe , eac
^ao leftoref , in hiftoria literaria minus verfati, po|.
fent de libri.argumento reflius judicare,
Sed redeamus ad Abulfedam. Hic igitur erat va-
riis fubfidiis inftruQus , quibus in confcribenda geo-
graphia adjuvabatar. Ipfe ultra vi^inti audoreS',
plerosque geographos, commemorat, quonun fhi-
dium atque diligentiam multum fatetur fibi profini^
fe : (vid. Reisk. prodidagm. ad Hagji Chal. tabulas^
p. 230.) quibus libris fic fere ufusest, ut quae
vel minus accurate , vel parum concinne in
illis esfent tradica , emendaret , & in melio-
rem ordinem redigeret, meliora vero inde exicerpe-
ret , non per plagium , ^uae illorum eranr , fitii
vindicans , fed fingul% ad audores fuos exafte refe-
rens. Verum , ut de ejus confilib clariu& confte0
age , excerparaus quaedani ex ipfa praefatione , quaih
antea jam ediderat Jo. Hudfonusj in Geogr. min*
t. III, nos vero ex codice Lugdunenfi vertimus.
„ Cum , inquit, conftitutum mihi csfet geographiam
confcribere, inqua de natura &fittt regionum, w^
bium , marium , montium , aliisque rebus , quae
ad hoc genus pertinent , paullo uberius exponercm ^
nullum reperiebam librum, cujus auflor idein mifai
videretur confilium executus esfe ^ quod ego fufce*
peram , & in plerisque multa defiderabam. Etenim
Ibn Haukal, etfi longus est in defcribendis regio-
num natura &"ratione, tamen errat.plerumque in
ortho-
$6
AB LFEDAE
9
orthogra^hia hominum pr.opriorum , neque eschibet
longitudines , & praeterea multa videtur ignorasfe ,
fine quorum fcientia geographiae ftudium parum
profe&o est fruftuofum. Simili fere vitio laborant
Edrifidae , & Ibn Chordadzabae opera. Sunt vero
jalii , quijldngitudines & latitudines exhibeant quideni ,
fed vel urbium nomina haud re6le exprimant , vel
in iis defcribendis jufl:o fint breviores.- Denique
,,nonnulli id quidem egerunt , ut nominum orthogra-
phiam accurate indicarent, eandemque femel con-
ftitutam conftanter retinerent ; veluti Abu Stiadi Sa-
maanenfis , Jgcutus Hamatenus , Ismael Abu-I Magi-
.di Hebatallae filius, aliique; verum apud hos coo-
tra altum est filentium fle longitudine & latitudine
locorum , quae fi ignorentur^ fimul quoque ignora«
tur diverfarum regionum zenith, five punflum vei-
ticale, neque adeo cognofcitur illarumfitus, fitx
ille ad orientem, vel occidentem, an vero ad aih
ftrum vel feptemtriones. Cum igitur hos defeftos
janimadverterem , coepi quae in his libris dilperfa
erant coUigere, & ipfemet de edendo geographiae
icompendio cogitare, quod tamen procul abest, ut
jattanter praedicem omnes plane regiones , imo vd
maximam earum partem complefti ; quod equideni
^lifficillimum exiftimo : hec ullus est in hoc genere
/criptor,quin de plurimis regionibus interdum exili-
ter agat & jejune. De China v. c. , vafto illo im-
perio, quodque tot ac tan; illuftres urbes continet,
, I
t)ESCR. ASGYPTL I. D. MICHAELIS. 97
4
'quam pauca funt , quae nobis innotescant , neque ea
Tatis accurate tradita ! nec meliora funt , aut fidi
digniora, quae de India accepimus, de Bulgaria, d6
Circasfia', Rusfia , Sibena, Wallachia, & region6
Francbrum , inde a freto Conftantinopolirano , five
fiosphoro Thracio, ad Oceanum Occidentaleml
Haud magis conftat de regionibus Nigritarum ver-
fus aufl:rum , quarum diverfi funt incolae , Habesfi-
ni, Nubienfes, Zingaei, Zeilagenfes, Totru^
raei , (*) aliique. Itaque in hoc etiam opere multa
talia defiderantur. Sed nimirum memor eram pro^^
verbii noflri : Quodtotttm haud cognofcitur , iliud toturA
haud^negligatw; praejlat enimpartm cognofcere^ quant
$otum ignorare.j^
Apparet , quaenam fere fit ratio hujus operls , cui
praeterea ad majorem praeftantiam etiam hoc acce*
dit , quod , cum nonnullas Afiae atque Africae re-
giones ipfemec peragrasfet, in his quidem faepiui
multa ipfe cognofcere potuerit , quibus aliorum erro*»
res corrigeret ,' certasque obfervationes, quas ipfe
fumma cura atque induftria confecislet, pro dubii*
multorum conjefturis fubfl:itueret. Quare.a periti*
hac in arte viris femper habitiis est Abulfeda Geo^
graphorum Orientafium princeps^ cum fide^ tunl
diligentia.
Sc4
(^Vi<Laabelot,p.»8»;
Fm IL 0 ^
f
^9 A B U L F E D A E,
Sed , quoniam ftmel de hoc libro dicere inftiCcil^
mus j ne ad pleniorem ejus nocitiim aliquid deiider&
tur ^ illud quoque haud pmitcendum videtor , uC
enarremui, quas regiones , &quaordiDe, eas de-
fcripferit. Erimus aucem in hac parte brcviores ,
cum Reiskius eam jam perfecutus iit in Prodidagnb
ad Hagji Chal. tabulas, p. 22i«-227*
Totum igitur opus duabus partibos conflat y qoa*
rum in priore post exhibitas regulas quasdaxn geo»
^raphiae mathematicae, veluti de diviflone tello-
ris> de linea aequino6)iaIi , de feptem climatibusi
jde fpatiis geographicis cet«, agitur de maribus, b-
cubus,fluminibus> montibusque per univerfum a«
bem terrarum.
Tum fequuntur in altera parte ipfae regiosum o^
biumque descriptiones , Hve tabulae* Sunt enim io
modum tabularum fic difpofitae, ut in prima coIub^
na fcribatur! nomen urbis ; in fecunda ponantur lo»
gitudines & latitudines variae ez variis auQcriboi
excerptae ; deinde notetur dima , & regio, ^
(guam pertineant; tnox adjiciatur orthographia iza.
sninis per fingulas vocales^ confonantes, & pun&a
diacritica accurate eipofita ; denique fubjungatui
^revior plerumque hujus urbis descriptia Quae ve«
ro generatim obfervanda erant de regionumfitu, fini-
tus,divifione, &ditionibus praecipuis, porro etiam
de locis quibusdam ignobilioribus , de quorum certa
poficione minus conftabat;'<lemque de aBtiquarum
' urbiuiB
bEsea. AEGtm 1 D. MidiAfeLis. ^
UT^am dirQCarunl collapftnimque reliquiis^ aliisve
Vetoftacis monumencis ; haec igitar ottmia font iA-
i]^argineni tabularum fuperiorem & inferic^em con*
jefta; &/<rum concinua ferie confcripca fmt , pe«
culiare <)uoddam caput confiituunt. Jam vero ip*
fum opus 28 tabulis abfolvitur , quae lioc orditte ex^
hibentur. Arabia : Aegyptus t Mauritania ^ dvA
Africa Occidentalis : Hifpanift: Infulaemaris oCci^
dentalis, ilve mediterranei : Syriai Infula inter Ti»
gridem & Euphratem 5 1. ei Mefopotamia i Ir&cA
Arabica , five Chaldaea veterum i Chureftana , fea
Sufiana : Farfiftan , i. e. Perfis:Kerniana» quae,cum
hodierna Karamania in Afia minore haud confunden^
dd.> fita est ad oftium Sinus Perfici , estque Arriani
Ka^Hfiy CHift. Ind. p. j53)i Segieftana, vete*
tum Drangiana, hodie Aroukagii: Senda» five re^
gio juxta Indum ejusque brachia^ eadem illa^
^uam Alexander vidricibus cqpiis pervafit : India
profNrie fic di6b » five vaftae regiones a latere Ifidl
torientali: China: Infulae maris orientaliii Regionei
Craeconim'^ five Romania Afiatici» & Natolia t
iVrmenia^Arrana» & Adferbagjana, quae nunc Tau»
iU , veteribus Acropacia , vel Media Atropatena i
Kegio montana, i. e. Lraca Perfica^ five Media t
paiIoniicis> & Kilanitis ^ pars hodiernae Metande»
raniae : Thabareftana , reliqua Metanderaniae pan
a4 auftrummaris Caspii^ (vid. Herbelot^ p» i&i3)t
Choraiana ^ dT» Partbia yeterum : Zabuleftana t
Ga *ro.
loo ABULFEDAE,
Tochareftaita & Badzachfchana , (cf. Herbelot , pj
165) : Ghowaresmia , quae veteribus Chorasmia ,
(viA Arrian.de exped. Alex. 1. iv, p. i72):Mawa-
ralnahra, five Tranfoxana : Regio Nigritarum ver-
fus auft rum : denique variae gentes barbarae , or-
besque Arabibus incognitae.
Quandoquidem igitur haec est libri indoles atque
praeftantia , ut nihil in eo defideretur , quod ad gp-
ographiam Orientalem horum temporum pertineat,
facile intelligitur , quantum inde lucis & praefidii
fperandum fitadilloftrandam harum gentium hiftori-
am^a cujus pertra6lationc nihilfere est,.quod pleros-
que magis retineat , quam quod peregrini funt at-
que hospites in illis regionibus , in quibus res tan*
tae ac tam praeclarae geftae funt , & quod a recen*
tioribus Europaeis^ in hac geographiae parte minime
exercitatis, nequeunt in re£lam viam reduci.
Itaque Michaelis , edita Aegypti defcriptione ,
rcm literariam infigniter auxit; cumque alias etiam
tabulas edere conftituerit, omnino exhortandus est,
ne iliud confilium deponat , fed plurimornm votu diu
expetitum fnunus eruditis tandem concedat: quod
fine mignolaborfc,temporisve difpendio ab eo prae-
ftari posfe credimus, dummodo, ut ipfemet re6le
judicat, omittat defcriptiones illarum Iregionum,
quae Abulfedae minus erant cognitae, veluti Grae-
ciae , totiusque fere Europae , praeter Hifpaniam ^
aliarumque, quas ex praefaUooe xnodo commeino^
tavi-
/
%
DESCR. AEGYPTI I. D. MICHAELIS. joi.
«
tavimas; quas cabulas qni ia Igcem emittere vellet^.
jsrptofeSto qec laudiAbulfedae, nec incrementi»
hujui jdj(biii]inae confuleret* ^
• Sed veniamas tandem ad ultimam difputatioais
Aodrae partem » & brevicor exponamus rationem ,
^uam , ih hoc libro edendo , Michaeik fecutus est.
' £t foima quidem reditionis haec est , ut primo fe-»
paratim coHqcetur textu&^rabicus, quem, jam^ A.
1773 9 tanquam pnriem . chreftomathiae Arabicae ,
in uium auditbrunt typis describi cura verat , additis
varietatibus jquibu^dam ledlionis ; tum fubjungatur
vefiioLatina^denique fequantur annotatiohes,quae
)onge ma^imam implent totius libri partem.
Unum. hafa|uic Michaeli^, ex quo texcUm Arabi--
cum edere(^ eodicem Farinnum, bonum j>rofe£lo^>
quique proxime accedat ad primum exemplam y quod
est in biblioiheca Leidenfi- Etenim conftat , maxi-
xnam esfe hujus codicls Leidenfis antiquitatem , .&
praeftantiara ; imo eitiftlmkrant nonnuW , ipfius
Abulfedae manu eum fuisfV exaratum: fedReiskius,
quo certe pauci erant in Verftndis cognofbendisque
Fibris fcriptis peritibres , re^ftius ftatuit , fuisfe cum
in ufdm auftoris , ejusque jnsfu , descf iptum ; ipflini ^
praetereu Abulfedam alia in eo detevisfe^ alia addi-
disfe , niulta emendasfe.^ * Quare, cum hic liber ab'
autographo vix difFcrat , valde est probabile, ex
eo , tanquam ex communi fonte , reliquos omnes-
pfomanasfe: (vid. not. Reiskii in KoeUeri praef.'
G 3 a4
JIBULFED AR .
«d^Ub. Syriae, p. 13O ^<^ falcem desctfptu
csfe codicem Pariiinom 9 ooni quidem ^ ex coUacion
LeideD(l3 cum edicione Michaelina, manif efio perce
pimUa. Nam ^ praeterquam quod magna ei( ucrius
qne convenientia ^ ut variae k£lione$ nec iiialta<
£nt, nec magni pleraeque momenti^ posfiixtf £ie*
pius errorum, qui in Parifinum irrepferuot, .origi-
nes acque causfiie ex Leidenfi indagari} cujus lei ii^
ilgno nobis exemplum occurrit in defcriptione orbii
Ahki ^ (pag. edit. 36.) ubi re&e vidit Idichaelifi
deesfe quaedam ip fuo exemplo , quae in Leidoi |
codice legi verifimile erat ex verfione Reisid
( conf, not. 290. ) Igitur primum , pro O^^r* )
^3^1 invenimus c/iWI cJ^ u>J, dcine
adduntur fequentia : [j^ ^,j>^ Z^J^^ O^j^ J
^iWl yJl U^% Quare locus fic vertendus:
W^idaclk Jlatio at peregrinatorum Meccam peten-
iium , estque Jlah ad Qrtenterth JLatitu^m hof^
bet prefemodum eavdem cum Oswana i; fed kmgitndi^
siem 61 graduum^ Refert Azizius^ ab Qswana Alof^
kum pexyenirifuh eadem poli eJevatione qrientem ver/usy
f0st duodecimj^ationes.^ cet. Omisfa est una lioea,
^uae integra exllat in Leidenfi» uc posterius
^^Mi poficum fic exafle fub eodem voc^bulo ,
^od fupcriore.Uoef ptaecesfeiat ^ uode patet , guae^
DESCR, AEGYFlXt D. IVflCHAEUS. loj
flBfaqpi^ incer atrumgae o^^t fcripta fimt facile po«
laiisfe A librario oinitti ^ cujufl oculus in iaferioreai
liaeam force,delaberecwr«
Qoamvis igitur textos Arabicus minus accarate ex
lino codice ^ quam €x pluribus, posfec confticui^
camen Slichaeli multom profoic collacio inchoacae
eclitioitti Gagnierianae, & verfionis lacinae Reiskii^
ex quibiis cmn judicare posfet » quas illi le6tiones in
podicibus fttis habuisfenc, meliores plerumque ia
cexcom recepic, eaque de re le£tores commonuit^
vd raetones addidit, cur a.fu6 cpdice putaret luuid
recedendcmib £t in hac quidem parce faepius eum
refibe judicasfe deprehendimus , eamque ie£lionem
fagacicer indagasfe , quam Reislcius vercendo ex^
presfer^C Ubi veto ipfam attingit Criticam , &
variaa lefUones vel cemic atqae ponderat » vel no«
vas ipfemec conjefturas proponit , facile animad*
vertunt peritiores , hos conatus Michaeli infelicicer
cesfisfe. Nam, cum in emendandis vecerumfcri*
ptoram libris non folae iinc parces ingenii » quod
cerce in Michaele est haud mediocre » nec fola^quo»
qoe faffidat mttltiplex^ at vaga ^ erudicio, veram
idprimis opus fit multo Unguae ufu, asfidua opti*
morttm librorum Ie£Uone pomparando » & perfe£bi
Grammatices fcientia , haec quidem facuhas taitea
m eo noQ est^ quantam adferre oportet Criticum»
^ femet velic in hac arce.jafiare.
yerfionem adjecit Michaelis novam, dc a veriio»
G 4 pe
\
lio4 A B U L J £ D A ir ^ ^
ne Gagnierii , atque Reiskii 5 multis in locis di^^erfasi l
fkepius quidem meliorem y^fubinde verp pejor^ Sed»
Reiskio ne fierec injuria , monuit in praefatione ,
totius Abulfedae verfionem intra 45 dies ab eo fuisfe
confe6lam. itaque haud diificile erat ^rroresquosdam
ex feftinatione ortos detegere : praeterea Reiskiiis
Bonfatis verfatus eratin disciplinis quibusdam ^ prae-
fertim mathematicis , Hne quarum cogaitiaie Geo-
graphum vix intelligas : nec potcrat varias vocum ,
^uae in hoc genere propriae fJht , Qgnificationes
femper accurate diftinguere , iisve iko locO uti ;
quod exemplis quibusdam oftendit Micfaaeiis n. 42,
*4 , 103, 151 b, 168 j 193, 208, 290, ecnfunc
in his , quae non tantum posfint ab erroris turpioi-
diii($ liberari, verum eciam melius defendi , quam
idjquod.est in nova ^erfione fubftitutum. Denaque,
quamquam Reiskius iatis valeret Latini (brmom*s co*
pia , tamen ei dcerat , praeter elegantiaih fcribendi^
etiam fimplicitas llla & perfpicuitas, quam ini:erpre«
ti inesHQ oportet , qui, transferendo didionis gene-
te tam' peregrino & infueto, Latinis ^tiam aari bas
vetic placere. Reiskio i^itqr hac in paite fuperior
es£ Michaelis, cujus verfiopotest ab iis, qui Arabi«
ce. nesciun t , fine taedi6 , nonnumquam etiam cum
jDCunditace legi.
< AohQCatiQnum geminaest.ratio, utvel inferviant
illu&aaaae geographiae um veteri^i ^uam receiKkv
■ » - ■ XJ j
DESCR.^-AEGyPTI. 1. 1>. MICHAELIS. ttt
tly vel in Tocibasnplicandil, ai)C;)e£iionibu&jadi-
candis occupentur. In iis > qua? funt argumenti gpf|
ograpiiici» diligenter uiiis e$b geographis & perev
grinacoribas recencioribus , .d*AnviUio , Nordenc^
Pocockio, Niebuhrio^ aliisqire; comparavit horum
obfervationes cum obfervationibus Abulfedae ; ubi
disfent|ebant , judicavit^ qqis ad veritatem propius
;u:<:ederet. Porro ufusest.fcriptpribusveteribusGraer
qis,. & Latinis ;, ^ eorumque tefkimoniis id quod ab
Abulfeda diflum erat faepius confirmavit. ^e6te
enim vero & lauda^iiiter. Sed , cum hanc fibi ia
gnimadverllonibi^: fcribendis rationem proponefety
negligendi haud erant ipfi Orientdles, ut vel Abul-
feda hine illuftr^et^r» vel hi ez Abulfeda lucemc^c*
ciperent. Xainen in hoc genere nihil praeftitum.
praet^rq^am qyod fubinde loca quaedam afferuntur
cac Geographo I^ubienfi.
Nec ignoramus , Michaelem libl-orum Arabicoruih,
praecipu^ MSS., copi^ deflicu!» Sed debuisfet hunc
defe£luin aliis fubfidiis compenfare; veluti Schul-
, f ' T • • I
tenCi indice Gebgraphico ad vitam Saladini , queni
ftmel memoravit, not. 248; & inprimis Gdii com*
mentario ad Al Ferganum , in quibus cum jplUrina
invcnisfet , ex ipfis fontibus dufta , fcr iptorum Ara^
bicorum loca , tiim etiam eruditas de multis Aegyp«
ti urbibus diiputationes , dignas fahe y quas cum
AbuKcda conferret ^ & in ufus fuos converterer.
G s ' . ^ Cae.
t .
- ' C^eterum^ etfi muliia in his Botk araduntar uti^
IJa , & ad mentenl au^toris explicandaift necesia^
tia , foperfunt tamen haad paoca ^ vel leviter
pca & tenjefe» vel a re^ ratione bsstm li
longiusremota, ve) dejDiguey quae potuisfent piafo»
te cum cura p^tra£lari atque expolbi ; quod vitiam
|n omnibus fere fcripcis Michaelinis inest , & ev
fola voAvygflt^tV oritur, cujus impetum fi cohibck
tet , melius profe^o feriberei: ^ ^ ad utilitatem fro*
iftuofius,
• Verum ne videamur praetcr rem virum repreheu»
disfe, age , cenfuram noilxam exemplis qaibosdaai
confirmemus.
P. 4. text. Ar. I. 8. (i^fi- ote J/*. Gagnier,
& cod. Leid. 3^ ^^^ qJiae ledtio praeferenda,
ut majus fit difcrimen inter pr^epofitionem , &
verbum. £x utroquQ etiam f onte pro JjumI , lixi«
feq. leg, JiM*,
NoC ^4. la copiofa difputatione de tribui
p5ai*j-JJ,. five Oafibos veterum, non omittendui
fuisfet locus lacuti Hamateni, ex Schultenlii i&ud.
geogr. v. Thebais.
Not. 94. Ignorari dicit fepulchrum Galeni , 6;
camen Abulfedae obloquitur, qui ex ^ukalide re«
fert, esfe illud propeCatiam, five Cafium» in co*
jusyicinia, ad.ipontemCafium^fepuItum esfe Pom-
pej()m MagQum conftat ex Strabone. Nec ratio«
DESCR. ABGYPTrt t D. MICHAELIS. kj?
fies ^ddic Miohaelb , car ab Abutfeda^ djsfcndac «
eaame io fiirpicioqeia ^ croris siddociK. Y^m ii^
fS^ffSLtio Qovicatis,
P. lo. texL Ar, 1, x. .Ut^3 Jjyndl^ir UI. Qck^
^lmr i^ PariGno, ceddemluinque , cm Damimm
cbfiderent, Idem fere Leideoiia O^U^. U^
hi,^^^ ^uf^^i ^^^9 ^^ magoa pasfim esc puo*
j^orum diacricicorQmin hoc codice qegligencia , noM
dubrtamusy quin legendum iic c3^l^^ , ^zM />ai}<-
/f Dajniat(rrn tenerera ; nam re^ ex JFIerbe]oto mo-
^uic Micbaelis , alceram le£lionem cum iiiftoria mi-
J2U8 convenire, fiquidem confliat^ Francos jamper
bienniam Damiacam jn poceflace habuisfe , cum Mar
Jecu^ urbent IVlanfuram inftaurarec Inftaurasfe enlm
pocius , quam nove^m concUdisfe ^efert idem Herbo»
ipcus, p, 246 & 554»
^ P. i3,L u. ^Ui.J UAgi JJJi oJ j cet Haiec
yerb^ erafa func & obfoleca in Leidenfi^ quare Rd^
](ium pucamus ex ingenio addidisfe, quod esc ia
dus verrionQ ipQsfet hoc increMik viderij^^ mfi ipfe
mds ocuUs id vidisfem^dubitaremforPasJis derei verita*
te^ Miqhaelis ; Ohe yero , quam narrantur muha » qum»
rum non cena fides, 3^ primo quidem Ui5 , noii
credimus alio fenfu quam appellandi occqrere, &
in admiratione ufurpari, Praecerea infolens est, nec
bana cooflru^o, pro qua dicendum fuisfec U ]^
Z'
.jo8 " A B U,L'F E D'Al: '
Q(jiju cet. Den^oe ii6c e> pos^t in hac fede locutci
'iofctinere. Gbriina^ legendum v eraendatione tam
certa, quam facili }-^ vel potios i-4^i nuka A
Ufr BarrdJitaF&C.-^ '" ' ." *" ' • "
- P.' i6. 1. ij. JCi^LaL ft>j4>x» urhitetnphm catlwdrak
^*tf*^«r. Quidtii potius , urbsfrequiris , ^W^im ? Tem-
•plufn cathedrale Stituf - ^^^-y - ^ j ^ --^ ^ rid,
'Pol» P- 533^ & ipfum Abulf, infra p, 14. 1. 3. &
•p- 31. 1. 7* afine...
^ P. 17. 1. 4. a fine. c>^J l*» j. Locus difBciJ-
'limiw, ijuemque <yoIium haud intelJexisfe yerifimile
tst , curti in defcriptione urbis Echmimae , (not
ad AlFerg. p. 102) ex Atulfeda referat , multa ibi
ifuperesfe antiquitatis inonumenta , fed de hac voce
^ileat* In Leidenfi est 'Cr> j^J ^ quod Michaelis
praefert , putatque templum ddignari , figuris hiero
^y^icis omatum , "fbrte etiam fufeterfaneum. Reis-
Jdus emendaverat o^j^J , verceratque pyramides^
quod ' vocabulom ccH>|e6!:uraIe exiftiiMt Micbaelis ,
nec ullo ufu confirmacum. Sed eiim.vrx credibiie /7t,
Reiskium , cui tanta erat Arabrcae linguae copia ,
ivoc^bulum fubftituisfe , cujus ufum nuHaposfet au-
iftaricate. firmarei pocius ^ esiftim^amus , eumJiaud
cogitasfq de divetfa vocis fcriptione L>j)^^ , quae
plane iden^ jfignificet. Utrutjique.enim ortuin vide-
Jiir ex pyramide, ut, pro Jlpirmii diceretur Albird'
m^ Albirabi : quemadmodum k(ftionem cod, Leid.
«■«I
DESCR. AEGYPTI. I. D. MldHAELTS. S60
cgregie tuetur vir doftus , qui , ante nos , cenfuraftx
harum notarum fuscepit, in biblioth. Germ. BeroL*
t. XXXI, par£.*2. Ut vero ille tmphrutn figtiificati-
onem vocibus o^J^ & W^/-? ^ W^/V , fola Pocockii
auftoritate , haud audet attribuere , Cc nos Paulli
Lucae teftimonio parum profe6to confidunu?^ Cre-»
dimus quoque , defcriptionem Birabarrm , quae est
iti Geographia Nubaenfi , ad pyramtdes tam facild
accommodari posfe , quam ad templa.
Not. i8i. Quod de Azizi, non auflore, fed(JH
tulo libri , notavit , flabilire potuerat auftoritate
l^eiskii, ad HagjiChal. tab. p« 2.^0. Jn Leidenli
^^^J & ti/^y*" cJ p3sfini confunduntur.
,P. 21., Colunmam,*Pbmpeji Alexaridrinam, quam
Abulfeda c^ VJ jjuuU 6j^ vocat , Michaelis ver-
tit columnam Severiy eamque,. inani conjeftura/
a Septimio Severo pofitam arbitratur. (not. 193.)
Nimirum, manifeflo errore, confundit c^^/^jj^it
cum U^jj^^j^^ 5 ver^jLM^I j^ , quemadmodum
Seyeri nomen ab ipfo Abulfedt fcpiptum deprehendi-
mus,in parte iv. operis hiflorici ,.(p. 57 codicisWar-
lieriani.) Fruftra etiam Spartiani locum excitat, ut
hanc opinionem audloritate aliqua corifirmetj cum
riihil aliud indeprobetur , quapi Severum Alexandriam
adiisfe , inque eam urbem beneficia quaedam contulis-
le. Itaque non erat, cur Micfiaelis tantopere exulta-
ret, & „ videretur fibi jam tandem aliquando de no-
^ilisfimo antiquitatis niooumeilto aliquid certi Hatuere
posfe,
Haickm AbaJAdm, Uterasquc AfabU^ ^»^%<^et
geos, tioa 4e Severo comtaret r^ Wj^* 1»
ar i" ma; romp,ji foru ilw • *"*'i
-»«. ^J^t!- "'-^ ~"" «"^
bnc fi revocaifet Rekkio, vocei, i ^"°»'*'<'
, uniqaain a ^_^ posfit derivari * ]^ rj
haecfom,apIu«,i,fle,fi.ecoiIeaiva afi^-^ f
bico, pasfim icorri^ 2^^''"^^°^^^
^/^mx, ^.W^«,, ,,^. ^l^^^ o/brpatar d«
,r|e magnificentiu. e4ud^* ^^"«^f "^««Tiln iew
pfirtkus. & y. J. «» i>t foient iil^t^,
vern m», dete colunm SL ^' <».*-W
&d inprtai, id p,«7r .r i'^"**- "^ '.P.^
* ' «ic jgxtur refej
^' hane ooIumnaM eoUoeatatt ioyk^ V*^P^ ^^^^ ^
^unnas fere quadrin^entas, guas Earagia praefe£tus
, iVleiandriae , eo tempore , quo Saladinus AegypCuni
teneret, deftrukeric, & in maris littus projeceric ^
nc adventatiti ho&x aditum praecluderec/* Nil igitujr
}refert Abuifeda de conditore kujns folumnae , guani
probabile est, Vefpafianopofitam fuisfe & dicatam»
in memoriam prodigii^ guod, fanando daudo) Ale*
)pandriae fedsfe traditur : guam ^onjefturam inge-
jpiofe adfixuxit Nobilis vir , Eduardus Wortlejuf
Montacutius , cum aliis argumentis , tum nummq
Vefpafiani , guem iil columna inuenic^ & cui in«
fcriptum AVT. KAIC^ CEBA* OUECn. In
averfa parce confpicitur vi£loria gradiens » deztra
ipicas, finiflira palmam gefi:ans: vid. comment. Phi«
lofoph. regiae fociet. Lond. voL tvil , Art. 42. Si
igitur locus ^ in guo haec columna pofita erat , jam
anteaifj/aWrf diceretur,ab infigni columnarium co»
pia» patet ratio^ cur ea, guae recentiore aetate
accederet^ nomen Amoud Isfawdri obtineret.
P. 21. text. Ar^ 1. pemiit, ^j^=l^ V
EAAfi^ ,2^4, Non habet fertilfs sgros. Sed hoc
Arabice diceretur l it»nrh, ^ a^^ V vel ^^^>^^
Nimirum vitiofa est le6Uo Parifina , pro gua in Lei«
denfi K*n ,>^ uj^^~^'* ^ Frumentum aliunde ei ad^
vehitur^ nee est yili pretio habendumi guam le£Uo-
• < oem
\ji ABULFEDAE DESCk. AEG.
nem invenisfeft in^Schultenfii indice, v. Alexandriai
Sed haec quidem fpeciminis causfa fufEciant. Ap-
paret , Michaelem , etfi edita hac Abulfedae parcc
inagnam gratiam iniit apud omnes , quibus literarurn
Arabicorum incrementa curae cordique funt, majo-
rem tamen initurum fuisfe , fi fblum textum edidis-
fet, cum verbone Reiskii, quibusdam in locis vel
)enieniata , vel eleganfius expresfa ,• a ratione vero
critica abflinuisfet , vel , fi videretur fibi in hoc ge-
liere aliquid ptaeflare posfe^ majorem attulisfec co-
^am, & diligentiani.
i
mC:
EPICTETI ENCniRIDION. 113
VI.
»
I
^PICTETI £nchiridm^ Graece &" Latwe^
cum fcholiis Graecis fi? noyis animady\erfimi-
hus3 curayit Chr^ Gottl. Heyne^ M. Bri-
tann. R. a confiliis Aidic. Eloqu. S? Poef.
• P. P. O. in Georgia Augufia , Ejiisque Bi^
' hliothecar. Societatis Regiae Scient. Gotiiug^
Sodalis Ordinar.
'Altera Editio mendatiof 6? auSlior. Farfaym
& Dresdae. 1776. 8. *
k>aac nonnulli tt veterum libris , ^u! , vel ob utill-
tatem fiogularem , vel brevitatem voluminis , vel ju*
piindicatem & facilem intelle£lum , crebris editioni^
bu8 freqaestentura Quorum ut nova editioprodit^
ica nH magnopere ex ea no vi exfpedlatur ; propter*
ea 9 quod ille jam mos diu invaluisfe videtur , ut
ail animadverfionis adjiciatur ab editoribus, & li^f
bellus ipfe fatis perfpicuus esfe putetur. In horum
num^rp Ul^orum £pi£leti quoque est Enchiridion^
Httjos ex mHlcia variisque edicionibus^ quae,fere«-
J>antur , quibusque contenti erant literarum aman^
tes, ntillam accuratae ii)cerprecationis lavdem habef
fc , tm demum plerique cpgnoK^sr wt , cum Hey oii
• Fars IL li editio
114 E P I C T ^ t 1
edicio prodiisfec. Hujus enim acQmine atque fcieflh
tia certus verusque libelli fenfus ex Scoicorum ratio^
ne pktefa£lus est , ut muhi faterentur , nunC denique
fe intelligere ea, qjuae dudum inteilexisfe fibi vifi es-
fent,ab Heynio difficultaten^ fimu) & oftenfam&fii-'
blatam esfe. Quod non eo dicimus, ut Heynio hadem
quaeramus ex fuperiorum omnium interpretum re-
prehenfione; nam , ut alii idem efficere non potuerinty
alii certe , veluti Wolfius y Salmafius , Relandus , Upto-
nus , fimilesque , cum posfent , noluerunt. Sed ni-
mirum intelligi volumus a literarum fludiofis » hanc-
ce ' optimam esfe praedantisfimi fimul & pervul^tis-
fimi libelli editionem.
£st omnino aureus hic libellus , praeceptorum cum
veritate ac perfpicuitate , tum poddere ac momenta
Nam licet Scoica ratio plena fit diftinfUonom aco-
minibus, quae fe invicem haud rarb compQngafiK^
ejusque etiam initia faepius exitum habeant abhor*
rentem a communi homintim fenfb; tamen,in nio*
rum officiorumque do^lrina^ SociUtis & Platonis ji>
quitur au£loritacem , easque vitae regundfte prae^
fcribic leges , quae , fi cum aliorum philofqphoruin
praeceptis conferantur^ folae videantor dignae phi-
lofophia, dignae viftutb. Docet eniro, vircoteni
fe ipfa esfe contentam ad benebeateque viveindum:
hanc qui fequatur , eam coiifequi perfeftionem;
Qiiae fomma in humanam naturam cadere posiit ,
4221«
E N G H I R I D I O N. tis
4Uiimumque in eam asferere libertacem» ad quam
fa£^us fic a parente & audlore Deo : nil bonum es*
ie,ninx|uodconjun6i:um fic[cum virtute, nil malum
niCi culpam & peccacum: excernas res neque bonas^
neque malas esfe : nil ad nos percinere , vel bonam
vel adverfam y forcunam : ea fola nollra esfe , quae
in noftra finc poceflace , & ab animi indu6Uone pro*
ficiscancur. Acque fais praecepcis ita animum infor-
mat, uc eum bona malaque ex re acque vero aedima-
re , hominumque opiniones concemnere doceac : uc
eum asfuescac nil cimere, nildolere, nulli deceriori
rei fervire : uc eum concra omnes vicae cafus ma-
oiac : uc denique jpfum fuae felicicacis au6lorem
conilicuac. Quae quidem virtus^ camecfi cam lubli-
ffii excelfoque loco pofica fic, uc mortalis ad cam
fiemo eniti posfe videatur, &^ fecundum Stoicos;,
mifer fic quicunque eam non penitus asfecucus fic :
tamen fatendum est, eos eciam, jqui vel gradibus
aliquoc ad eam propius accesferinc , magna beatae
vicae pacce pqcicos esfe» Omnino Sc fios ipfi , &
alii , quamquam mulcis parcibus a Scoicoruip
racione disfenciamos , & ab illa perf^flione IgOf
ge diflemus^ camen legendis eorum libris, qui
de vircttce . & .moribus funt, mirifice nos adfic|
fenfimus. lu ^imus percuciebacur acque com.
movebacur ptaeceptorum gravicace^ veritate ^
fimplicicace , ica ad remm liumanarum concemcuqi
«ctollebatur ^ ac^& v^luci. ez .opiuouiim vanarum
; . H a fer-:
»
^
n6 t p I c r E r r
fervitute ih libertatem vindicacum , fuique juris fa-
ftum, putaret.
Swd principes Stoicae familige, 2eno & Cbryfip-
pui ,^uaecmn<3ue fcripta ediderant , quae fane mul-
ta fuerant , haec & ipfa ratione erant fubtiliora ,
quam ut in communem iiominum intelJig«intiam ca-
Tderent, & oratione horridiora, qoam utlegentium
^nimos aut allicerent aut tenerent. Itaque operae
pretium fecit Arrianus , qood cx magiftri Epiaed
fcholis praecepta Stoicorum, ea quae mMimam
vim haberent ad virtutis (ludium atque vitam bear
tam, in breve Enchiridion redegit , oradoneetian
confcripnt elegantiore, quam pro vulgari Stoicorum
confuetudine , ita denique accoramodavit ad com.
munem hominum ufum, ut ea unusquisque non in-
telligere tantum , fed vita etiam adUoneque expriroe.
re, posfet. JVam Arrianus exEpiaeti Stoici difci.
plina profeaus, vitae ftudiommque rationem ad
Xenophontis Socratici exempJum compofuit, philo-
fophiamque cum rerum aaiooe coijjunxir. Itaqoe
'& bellicas artes traftavit, &, regnante Hadriano,
dux ipfe exercitui praefuit, & confnJatnm etiam
gesfit. Sed fcripta quoque ad Xenophontis riiiiilitu-
dinem edidit. Prirtum, expeditionem AkxandriM.
feptem libris confcripfit , cum Xenophon totidem U-
•bris Cyri Ijunioris militiam compJexm fuisfet. Dein-
'de Epifteti magiflri fchoJas Jiteris confignavit , cum
'Xenophon difta faftaque SOcratis haud paucis li-
/
/
• E N C H I R r D i, O N, ii?
bVis , praefertim, iis qui AVo//FJj/zoytt5/A(xrct vo,.
cantur , confcripfisfec. Denique , ut alia omitja-
mus , ejusdem imicatione libdlum de Vcnauone
edidic , in quo fe ipfe adeo juniorem Xenophontem
Bominavit.
Sed quod de Enchiridio diximus , eju^ au£lor
idem est Arrianus. Nam dele6lis ex majore opere
disfertationum , feu , fcholarum £pi6leti , quarum
4
ad nos pervenerunc libri quacuor, optimis quibus^
que ac maxime perfpicuis praecepcis , parvum libel-
lum concinnavic £c £nchiridion quidem, feu»
Manuale , eum vocavit , quod propcer brevicatem
acque ucilicacem femper in promcu esfe ^ aq geilari in
manibus, & posfec, & deberec. Omnino vircutis fe«
licitatisque ratio tam clare camque perfpicue in eo
exponicur, uc nuUum fit vitae, conditionis, ftudi-
orumque genus , ad quod ille libellus non accommo*
datus videatur. Quare minime esc mirandum ^ eum
non folum ab aliarum fe6larum philofophis , fed a
Chrifiiianis eciam do6loribus , in magno pretio habi-
tum fuisfe. £c ex his quidem complures paraphra*
(tae , quorum unus edicus esc , aiii in bibliochecis
fervantur, eum ad Cbriflianae do6lrinae formuiam
revocarunt : & Sc. Nilus Abbas £nchiridion ipfe ica
confcripfic, uc Epidletumad purioremdo6lrinamrefin-
gerec. Sexto feculoSirapliciusluculencisfimoeumex-
plicuit coinm^tario , in quo perperam nonnulli Chri»
(lianae religionis veiligia deprehendisfefibi vififunt;
U 3 Qj»n
iig E P I C T E T I
Quin fuerunt boni quidem homines, fed nullo anti-
quitatis ufu exercitati , qui crederent , faaos N. T.
libros le£los esfe non tantum a Stoicis» Seneca ,
Epifteto., Antonino Iniperatore , fed ab aliisquo-
que hujus aetatis philofophis , veluti Pli^carcho &
fimilibus, Quorum quam vana fit opinio , cum res
ipfa loquitur, tum hoc unum fatis fuperque oftendit,
quod inde conficeretur, ex hoc etiam fonte haufis»
fe Socratem , Zenonem, Chryfippum. Sed, utde
Stoicorum fcriptis dicamus, habent ea quandam
cum facris N. T. libris fimilitudinem , quae impeii*
tos facile ludere posfit. Haec pofita est in duaboi
potisfimum rebus : primum in praeceptis , quae ad
vita^e rerumque humanarum contemtum pertineot :
deinde in fi:ilo & oratione. Atqui praecepta, cum
in utraque do£bina ex diverfis principiis ducantur,
ipfa disfentire inter fe necesfe est. Quodveroadoci-
tionem pertinetN. Tefl:amenti,fi illamajorem habet
cum Stoicorum , quam cum Platonis v. c. & Demo-
ilhenis, oratione convenientiam , an continuo erit
eadem ac Stoic^? Chryfippus, ejusque imicatione
plerique alii Stoici , dicendi genus fecuti funt cnini-
me elegans & exquifitum, cumverborum incuria,
tum compofitionis negligeptia , tum exemplis etiam
& di^onibus e medio defumcis. Sed inter Sacro*
rum fcriptorum Stpicorumque orationem hoc inter-
est, ut haec tamen Craeca fit, iUa Graeca vix
dici posfit.
^ N C H I R I D I O N. 1J9
Ceterum in hujus libelli recenfione duplex est
Heynii lau^. Alcera , quod ledHonis variecatem ve-
ritatemque ad criticas leges exegit , conferendis , tum
codice Boerneriano , & editionum aliarum copiis , cum
comparandis Simplicio aliisque Stoicis, & Nilo at«
€[ue Paraphrafte* Altera ^ qutxl verum £pi£leti fen-
£itn e Stoica J^tione & loquendi confuetudine acuce
cruditeque explicuit ; ut ejus animadverfionum le-
&\o quafi viam aperiat ad reliquorum Stoicorum in«
telligentiam. Secunda vero hac edicione il-
lud egit Heynius, ut emendaret , cum ea, quae
so philpfophi verbis male fuisfeq( typogfaphi culpa
expresfa, tam fua notata; eaque partim accuratius
conftitueret , partim difertius & copiofius infl:rueret ,
quae ex Scoicae difciplinae fubciliore racione esfent
illuflranda; vitaeautem Epifleti^ & edicionumEn*
chiridii notas » do£tius diger^et.
H4
Z)/x.
'j2<- n I S S E R T A T I O
• • •
1
t
I
Dijfertatio de Bdbrio , Fabtdartim Aefopect^
rum Scriptore^ Infirmtur Fabulae quaedam
Aefopeae nunquam antehae editae, ex Cei
Mf. Bodkjano: Jccedmt Babrii Fragmetu
ta. Londini. 1776. 8.
Brevis est hicce libellus, quippe qui oflo &qui.
draginta tantum paginis conftet, fed pjenus elegaa.
tis accurataeque doftrinae. Ejus exempla cum 4
pauca fint, & in paucoram manus venisfe videan-
tur, credipus eo jucundiorem fore aliis noftramds
co relatiqnem. Cumque au6lor ipfe nomen fuQQ
non prodiderit , nolunms ignorari ab literarum no-
flrarum amantibus ; ' eum esfe Thomam Thir?it-
tum 9 cujus alia jam extant , eaqqe egregia y .ingeni
doftrinaeque fpecimina, veluti Emendationcs adje-
ftae Musgravii V. CL Exercitationibus Euripideis,
& fragmenta Flucarchi quaedam , edita aiice hoi
quinque annos Londini. Nunc de receQtisfimo
hocce ejus opere exponamus.
Quamquam Aefopi haud paucae fabulae ab anti-
quisfimis fcriptoribus commemorentur , veluc ab
Ariftophane, Pl^tone, Ariflotele, non taniCQ con-
flat , utrum ab ipfo Acfopo litcris mandatae fint , aB
vcro fermonibus diftisque fparfae, ab aliis dcmun
- col
z'
'-r DE B ABRI O^ tii
tolle£lae coDfcriptaeque fint. Bentlejus quidem
(Dirf. de Aefopo) putabat, temporibus SocratisV
fcriptas Aefopi fabulas non extitisfe : contr»
nofter nil causfae esfe arbitratur , * cur dubitemus^
Aefopum f^bulas foluta oratione fcriptas reliquisfe.r •
Sed de hoc non ftatuimus. Illud tamen valde veri
csfe fknile putamus y temporibus Socratis fabularam
Aefopeanim extitisfe libros, five ab ipfo Aefopo^
live ab aliis post eum» confe6los. Poftea multi
fuerunr, qui his fabulis vel folotae ligataeve oratio*
fiis ornatum adderent , vel novas in eodem genere
adjungerent. Ex Latinis poetis, qui in hoc argu-
xnento Verfati funt ^ aetatem tulere Fhaedrus Si
Avienus : Graeci ad unum omncs interciderunt y
neqoe quidquam ex eorum 'operibus , exceptis Babrii
fragmentis, ad nos pervenit. De ejus vita, aetate^
cic rebus, nil conllat. Nam Suidas , qui verfus
ejus fane multos fervavit , 'de ipfo tamen viro levem'
ac perexiguam prodidit notitjam hancce : eum
Babriam vel Babrium yocarf\ ^ Aefopicas Fabulas in
^holiambos convertisfe 9 earumque decem Ubros edidisfe»
Bentlejus eum, absque ullo afgumento, in ultima
bonorum auftorum aeiate ■ ponit. Omnino refte de
Bentleji Disfcrtatione Aefopea judicat Thirwittus,
cum ait, p. 25 : „ Dolendum est, magnum Bcntle-
,, jum disferc^tionem foam de Aefopo , eo modd
,, quo iHam de Phalaride , non retraftavisfe. Mul-
„ ta , quae hodie obfcura funt in hac materia, fine
^ . U S « dubio.
^^
i»
•9
V
tz^ 1> I S S E R T A T I O
^ dubioy illaftria fecisf(?t fingularis ea, qua in hil
literis pollebat, erudicio & fagacitas. Sed*j}]e|
adverfartos Disfertatione fecunda Phalaridea , ve-
lut fulmine , prcrflravisfe cpntencus , a pugna im-
pari indignabundus recesGt. Nonnulla igicur in
Disfercarione ^ Aefope^ reliquit vir maximus ,
quae, fi iecundas Curas adhibuisfet, nifi fallor,
mucavisfet. Tale 'est argumencuui illud, quo
probiiturus est^ Aefopi fabulas , tempore Socra*
^ tis; fcripcas non exfticisfe. quia fcilicet Socn.
'i9 tes, qui aliquas ex illis metnce expre^fit, non aft,
^ fe ufum €sff libro fabularum f kdfcripjiy inquir,
^ cli uTVet^Vf quai hoveramt & primas in m^
^ mmam rey^care poteram^ cei *'
Sed Babrium bonorum aecate fcripcorum floruii-
fe, primum , ipfa verfuum ejus elegancia & fuavicas
prodit : quae quidem ejusmodi est, ut ejus lilxr^
fi extaiet, Judice ipfo Benclejo, (Disf. Aef. cap. 5.]
xnerito opponi Latino Fhaedro , fi non praeferri^
^os&t* Deinde indiciis duobus collegit Thirwic-
CU8. Alterum est in loco Apollonii Lex. Hom, V.
lAuft , qui yerjifimiHima conjeSura in Choliamboi
redigitur, & ad Babrium refercur ; unde ejus aetas ifi
tempora Augufii videacur inpidere. Alcerum est in
praefatione Avieni , qui Babrium ita commemora-
vit , ut eum ante Phaedrum poneret. Ceterum , post
^^itum hoc a Babrio opus , credibile est , profaicain
fabularum Aefopearum colk6honem negligi coe-
pi«re,
D E B A B R I O; ^1^3
pisfe y & fenfiin prorfus evanuisfe. Nam , ut edi>
toris utamur Terbls ,, easdem fabulas , & fortasfi|
y, plures,.parare facile erat, flylo jucundo &e]e^
^ ganti (a Babrio) ornatas^ metroque coocinnatai
,j aptisfimo ; quod fane non minus proprie MytM^
5, cum f quam aliud Hemcum , aliud Ekgiacum ^ ap?
^, pellare licet. Tandem fequioribus feculis y cum
jy non modo numerorum metricorum fuavitas, fed
^y etiam omnis orationis el^gantia neglefla jaceret Sc
^y ignota , coeperunt homines roale feriati fiabtii
f^ fabiulas in profam ijsducere, non eam in qoa a1>
^y Aefopo & aliis olim fcriptae funt, quodnoiouf
^, plorandum esfet , fed qualein ipG pro barbarie
^y fua ezcudere potuerunt. . Atque hinc opinor
^, accidit^ ut fabulatum Aefopi, quae a veteribitt
9, memorantur, aliae in libris hodiernis defideren*
^ tur, aliae mutatae legantur. Scriptores enim
,^ noftri eas folum fabulas quas libuit » & ut libuit^
,, verterunt. Quamquam haud incredibile est , ip-
,, fum Babrium nonnulla» quae fcilicet d^fperavic
^ traStata tdtescere posfe , reliquisfe y nonnulla etiam
,, pro arbitrio immutasfe."
Seculo nono Ignatius Magifter , feu D^iaconus, fub
noTDine Gabriae , quod ex corrupto ^^ ^rif ortum est,
Babrii fabulas in Jambica tetrafticba redegit, qua«
rum quatuor & quinquaginta in Neveleti funt edi-
tione. Quadragefima tertia ^ de Luscinia & Hi»
\ ^ rundi-
^tn DISSERTAtlO
tundiht t tredecim conftac choliadbis , & Gae dubio
Babrii est, eaque unica , quae ex iis ad nos ia-*
tegra pervenerit. Maximum etiam Planudem ex
Babriano opere multas fabulas in communem eju&
aetatis dialeaum tranflalisfe , minime abhorret a ve-
rifimilitudine , fi iiominis ingenium ac ftudia fpe*
ftemus. (^uamquam uno hoc argQmento, quod
Aefopi vita ab eo confcripta multis fabularum codi^
clbus praefixa est , illud prob^ri , refte negat Thii-
wittiis. In hoc vero nos omninp confencientes ha^
bet y Hbros fabularum Aefopearum , qui hodie fe»
mnttir , ab junioribus Graeculis confeflos , & ^
Sabriano opere duAos esfe. Nam ediciones Aero-
pi ex tribus fa6tae funt exemplis. Primum cu Ac*
curfianum, aano circiter 1479 Mediolani typis ex-
-presfum, repecitum ab Aldo & aliis. Secunduis
«st Rob. Stephani , A. 1545, quo Accurfianumfflr
rgetur atque emendacur ex vetuscisfimo bibliothecae
Tegiae libro, Tertium If. Nic. NevelAi A. 1610 ,
quo item Accurfianum redditur , fed locupletatur fa-
buiis inedicis cencum & criginca fex , ex codiciba%
bibliothecae Palacinae quinque; qui codices , cum
raro incer fe disfentiant , pro uno habendi funt.
Sed in omnibus tribus exemplis manifeda funt ve-
Aigia fuavicacis eleganciaequc Babrianae metro fca-
«onte feu choliambico, quae magna fagacitate inda-
^avit ,' fuosque au6tori verfus, quoad ejus fieri po
tuit,
T ^s^ - ~ - — ^^ — ^ — " ■»— ^i^^BiM^^ii^p-^^vi^^^Bigr
< DE B A BRI O. ~ 1^5
luifcv'*^^^'"' Thirwittus. .Atqpe hoc ejus coofi.r
lium magnopere adjuvit felicitas quaedam, ^uae.cj^
e; bibliqtheca Bodlejana *obtuIit librum fabularum
Aefopearum icriptum , qui ec&dres hucusque om-'
hes , ipfumque Jo. Hudfonum , eju» Ubliothecae ii»i
giftrum ^ latuerat. £x hi& pi^imum exhibentuf inedi^
tae fabulae fex, p* 4-12. y quae^ Suidae indicio,
vindicantur Babfio. Harum unam ipeciouius locq
ponamus :
■
Fa/ioi Toy *HA«8 S^eg»^ lytmro • ^LrttL ^t ri
fcQct tx^t^ ^^^ rouTCf . 7\y<i\\ovro dx xcli . Ban
^gflt;^oi» 6f5 J^e roira^f tiTetf cd iiC9^o\y ii^ Ti-i^
VctAA^c^t, li yag /toiro^ Jy 0 HXto^ frouTay Sxiy?
k*7to^y\fcLmi , ei y>i/tta^ , oftoiof korS '7teuS(t yim^^
Xi OU' TCt^^ttftil Kcucoyj *
Babrianae hujus fabulae conclufio pene integra
est apud Suidam V. A Wk*^/
»
Ti /t)j "TtoL^a^fitv rm xolxSv^ orctr yii/iofs .::. j
■
Sequuntur aliae item ineditae leptem, p. ii^i6i
qii^e licet Suidae teftimonia deftituantulr , ipBk ta-
V
i
t
• 1
^tl DISSERTATIQ DE BABRIO,
Kotxei '3r^Te<r&(tj , tjI^ Te yw^ aF« <peuy w^
3Monf cruyer» , tSk ^e^eoyoT»y i/t«
^Jiyjx^Sv 'UcLToif eyyu»/tey>i J^aorev,
l/N
t
Et.CRIT. DESANaHISr.D*ALEX.LEGR. ti^
vin.
m
^xatnen Critique des Anciens Hifimms iA^
kxandre le Grand. A Faris. 1775. 4^
i. e.
Cenfura t^eterum Scriptorum de rebus Alexan^
dri Magni.. Parijiis 1775. 4.
JNulJa taci^e hiftoriae veceris pars majorem habet
«_vel converfionom copiam, vel conjaii6tionem cum
licerarum ftQdiis^ quam ea quae res geftas AJezandri
3\<agni compIeSitur. Neque enim folum Ziilacedo •
mm imperio plurimorum popuIoruAi commutacae
func res publicae ; fed Graecorum eciam cum Barba«
iris fociecate ac commerciis novae ucrimque quafi
nacurae,novae ingeniorum indoles, nova disciplina-
rum ftudia excicerunt. Sed eadem faiftoriae pafs
cum mire curbaca fic vecerum fc(ipcorum disfenfu »
operae precium fecic 111. Academia Elegantiorunx
Licerarum, quae Parifiis esc, guod do^orum homi«
Bum ingenia ad ejtplicationem ejus excicavic. Cum-
que ex variis variorum de boc argumento dispucado*
jnibus , judice ac discepucrice eadem Academia « vi«
&rix fueric una, quam nos a viro(*) acris judicii.&
erudicionis minime vulgaris fcripcam esfe cognovi-»
mus; videmur& nos operae precium fa£luri , fi de
ea hoc loco exponamus»
Esc
(•) Mr. le Baron de Ste Crolx.
rarsll. 1
^So EXAMEN CRITIQUE DE8 ANCIENS
Esc vero hajaa difpacationis ratio qaadriparcitit
Priraum generatim lcriptoresrecenfentar , qui re!
Alexandri confcriplTerunt t fecanc^a pdrtd res belic
geftae » tertia re^ ejus civiles & aJEli^ei ^vatae ,
quartantuslocorumregioAumquey quas peragraviri
explicantQr , ica tk unaqti&eqtie ra v^His tcrf^MrnQj
au£i;oritatibus . expendatun Se^nuntur anlTfiadvfer&
ones philolo^icae 9 hiftoricae & geographicae, qa>
[ius res multae, 'c6hjun£tae cuth hujus dbputaticHdi
^rgumentOy & fcriptofQfh loci, r\6iiintiii liCqQei^
luflrantur. DeniqOe.at^icitur disputatio brfevisi it
certo tempore, quo Alexander natus est. Nos, Ip^
cimihis cauTa , de prifaa & fecunda psijfth teks^
mus.
Exftin^la a Maceadnibus Graecbruta Hbercate,
ej[us ctiam alumna, eloquentia, conticair. Neqoe
fuit poflea , vel in aliis generibus , vel jta hifbcia,
fcriptpr, qui ad antiquorum fpirituhi ac^radBAitm
tt extollere posfet, Itaque, coitopftjis ftrvitote i-
que adulatione hominum ingeniis, fcriptores etiaa
rerum Alexandri , ejus fa£la exornardnt atquie aitxe*
runt , veritatis exiguam habu^runt ratioo^m. F^
ihum Callidhenes » profe£lus ex Ariftotelis discij^
na, Alexandri in expeditione comes, ita ^ffs hifhy
fiam confcripfityUt fe tam veri,quam pulchri , igt»
rbm proderet. Quod vhc credibile videatur de pb
lofopho , niii gravisfimorum conftar^t ceftiAonti
uudorum ^ Poly bii & Strabonist £c hic tanien poft
m..'r\jFm
^9T, ifAl^tAtimR IS GRANtX i^t.
ea «. cum a diuturna adQlacioae liberam vocem
epdiaere auderet» ad> AleKaodro incerfeflos est^ &
fuo ipfe' exem{>lo docoic , quam turpe ac periculo*
ffup ^sfet , philofpphiae murius cum aulae artibus
coDJungere. Neque major est Oneficrici laus ^ gui ip^
fd quoque Alexandri fuit comes^ Hic^ cum ejus fa^^
^a ad imitationem Cyropaediae confcriberet » fabii^
las fipxit, non vera narravic Jam Hegefias Ma«
gnW) fuppar huic aetati, Graecam eloquentiam
primus Afiatico cultu corrupit , & veluti meretricio
^co iltevit : in hifioria quoque Alexandri^ tam
rebus» quam verbic, puerilis est atque ineptujd
C^itaFchui vero^ Dinonis Hiilorici filius» idemquo
ibcios Akxandri in expeditipne ^ quamquam apud
^ofteros magnam audoritatem habuit, tamen ora*
tione fuit argutus atque inflatus ^ neque in rebus fa«
^ttm veri judicium fecutus esc Praeter hos pluresi
(ed m^gifl edam contemnendi, de hoc argumento.
fcripfenmt Sophidae, Quibus omisfis , auclor eos
(eceniet, quibus cerui audoritas tribui debet. .
. Primo loco pon^ntur Ptolemaeus^ rex Aegypt!,
& Ariflobulus » uterque Alexandri in miiitia focius
^ duxy ttterque» mprtuo eo, rerum ejus fcriptor^
ot eo longius abfint ab .adolatonis fufpicione. A
qua fufpicione Ariftpbiilum auflor nc^r acuce vin«
dicat contraLucianumyin libello de hiftpria fcriben*
da. Sequqntur ^ia mpnqntenta, condita Alcx^ndro
•viva Primum £phemer}des eji)s, feu aAa diurna^
l z con^
132 EXAMEN CRITIQUB: DES AN(m(S
confcriptae ab Eumene Cardiano& DlodocoEiy*^
chraeo. Deinde Icinera exercicus Macedonici ,'
defcripca jusfu Alezandrj ^ a Diogneco & Becooe,
itinerum menforibus. Tum epiftolae ejus std
amicosy de guarum aufloricace^ uc de aliis anti^
quorum epiflolisy vere & accurace flacuit ao6lor.
Denique provinciarum defcripcio, fada Alezandii
jusfu a pericis geographis, quam deieripcioDem Pi-
crocles, qui,fub SeieucoNicanore,Indiae praefuit,
ejusque oram clafTe obiic ,accepisfe fe dixerat a XeDo-
cle y gazae regiae praefe£to. Mulci fuerunc pr aeterca
hiftorici:veIuii, Cepbalaeon Gergeccius, qui^ cum
Herodoci exemplo univerfam hifloriam novem li-
hth Jonica diale^lo comple£lerecur , nono Alexao-
dri res expofuic, ica uc ex criginca fcripcoribus, quod
ei verisfimum viderecur , judicio eligerec FueniDC
&\lii, & Chares, Ancidides, Philo Thebane,
Hecacaeus Eretriehfis , Duris Samius ^ *Nearchus,
Timagenes, qui verbo & obicer memorancur.
Sed fcripcores» de quibus ha£tenus difhim est^
cmnes temporum injuria perierunc. Sequuntui- ii
qui fuperfunt : quorum partim. peculiaribus fcri- '
pcis, parcim conjun^le cum aliarum rerum hifkoria,
de Aiexandro prodiderunt.
Ex his longe princ6ps ponitur Arrianus^ qui aiK
ftores in primis fecutus est duos , Ptolemaeum &
Ariibbulum, quamquam illum maxime, neque ali«
ps neglexic» qoi res veras & memorabiles uadidia-
f HIST. »'ALmNDRE LE GRAND; i^
dk videneoctir.. Laiidatur ab accurato judicio , veri
ramore , icieocia rei imlitaria : reprehendicur , quo^
^oimnlliift Jods AlQzaiidro niauum hvisS^^& in geo-
^raphicis rebus aliquQties negligens fuisfe videa*
.tur. Qiamguam levia haec func j fi cum* aUorum
/cripconuD 9 /in eodem genere, erroribus confe-
^anciir» .
• Secupdos Plutarcho cribuitur locus, cujusad nof
ftram aetatem pervenenmc Vica Alexandri , & dao
JibeiH de ejusdem vircut^.&forcunsi. £c confilium
jfuidem io Vicis;fcrib&ndis, quo^nam habiioiCy
jpfe figBjficavjCy <:um dixic, ie Vicas, non HUlo*
»as / fcribere; itaquefeinpn fada omnia virorum
4)mne8qae cafus .fipgulatim perfequi , fed eas vicae
mrtei^ a^licpes , di^^^e eorum . eoarrare , ex
4uitos cttjusque vera animi ingeniiq^e indoles
i»gooscat9r. . ilel^qui. vero dCk9 d^ Alej^udro li*
belli , nobis qqidem a Plaur^ho » yel puero , vd ado^
lescrac^^ decIamacioQi^. ^caufii ^coqipofili e^e vi*
identur* .. . , : . . .
: . Teoio locfr ponicwrDiodorus Sical«s> q»i> ope* .
lis fuijdbro feptimodecimo»^i[efi^ AlqEaodri ^omple-
aus est^ i.HicClicarQham inprinjis^auf^or^.feqoi
jridetttf t in^'us eciam-lil^i priore pisrte , qga cem^
pus aftfi^ Arbdenfem^ pqgnam concinpcur , pJm es|
<liiigenci^e » ^gmn in ' pofi;er|ore parce. Cecerum
I>iodoni.sai|ik.is partibus ac^bioi^ iniquioreque c^
faraw»mAh<^^ ^; .. ..: ...... .^
I 3 Se-
«-X.,- .**
%fj>^
i Seqialtar tx RoittMiB Q. OBttius» cnfittAB
^eefctftem ignorfltic btkti^s, Qiamquafii bos^
Ih^arum aetMe . v&i^fe ^ aim fiito e§Qg
cec , tttm quod Ptdetba^' hiAork , ^^afti al^iiot iei
faudat , fiiperftes fHiwfe videatur. Vkia^c^^ dudRufi
it v#k doiSKs animadvei&^ tffeoeoftnftir. : ^igMMncia
hegligqntiaque in censporum ratione locoruni^qQfe fr
ttii, ' fitoiidikni de multis itibgiibqat ' &aia ^ 'OAtra
fludidinc & foqoackasita rebua vel tacrteibdfibQi
^ aptis ad orafaoaia omaQiim. Verifaiiile
ctiam videtur , Curtiom hiftoriaili 4ioB 6K bjo
tiovo, quod .Fmnshemius VolebatV ifed €K S^it».
tho hsfufisfe ; qnod ii filr^or Romiaiioru» ibidia
frequeutacus fuisfe videatur. Htiic iubjuagpciir Js*
fiinos, qui Trogi magniim opus ki oofiipefidiua
re^egk. hx eo tMXaiur negligetltia io fingiilii bSdi
& iil efiiverforam ^dispofitidne^ ut au6toricaie fifii
laemoretis fcriptoribus cedere debeat.
- jamqui lUftnch teiatem fecuti fuot forfpMwi,
minus etiam laudis habent. fiyncellus & Cedrefioi
}dt2tilares 'commiferunt errdres. Pi^rique^ «csofdlae
jtatrea , iAtheoagoias , r AugQfbiMs ^ OjrptiaiiQa ^ d
ikfo AteS a&dfjd » Okibeiis ac Cyrillosy on iis qotf
d^ HAMtBndre c^mlM&idrant , parum iitiun fcioidan
lAibil {tobUJt. Diiigemior esc Euf^ius Caeferceo-
fi^^'^QalnquiEin^ €c ^'pfe iubiQde in lods toaporiba»
qiiA^ cuij^et , jGltofias ck -JuCtino libf um fotiffl co»
pihvk| Zoiur^ ex Dioderoi uc *^uan£a #of«ni 4ii
imtr. }>*AL£XAtymR£ LE 6ltAN& i^
«nAorifiiSi tiMdte exillimari posfic. Jf^eoique, -qttf
wibis iooomerem^ Orientales fcriptones^ atagii
ecialli a verkate aberraM, & iti afsa <xnaia disccM
di»c, vekiti itkiriQaSy Abulphaeagiiis , PatrildAft
Sequftar « nt d^ leoiuida paite di^Nitacioiiis relEMH
itos, ^ rea 4»e]lo gelliae coodneiicarJ >
- Alexa&dar » inoitao PhiUppo , rentm pocibtt ^
QL 'CXI. Aan;* i y Arcfcoate Pythodefiio, non Sue^
iieto, «t Diod<»i]6 ^faibet. Pft^intte iejus beOicai
«ftpieditfimcis miibilSeaKae faoc viSonfydeTriballisV
Thraoitoi», G^tk, Aotariatis, TM^nteis& Agfj»
MdbqSy ^Qi ddikmiMn dePk3ip$ii Avor(e, Macedbmi(i
Hdtn jogsni-eficsftere ^nabaQCUr. Ifanc primam
MiMtlatn bMV^er ^nrteM: ^ tmiviKrle DxDdqrusjdk
nwafdlhis ; di)!g6toriils pectdiftiHSqtte 'ArrianoC
iQMd v^ ^vo^i Jcfiftinas,^ AietnBfdnim ^ vsftif
teglbM^ qaeram vel ing^niittsi V«d:^tt6ioiitatem tif
merdc ^cum-^captivostabdonsfo^idiorocii fi]entio:]ts^
lieilimr. ^ Br^ect qooqne^ mOMio Plillq>p6^
dtfefiionetti mblietaiitQr. Qobrum^;!^^
AI^Mder ThebarmneKcidid^cMip^firttit.^ Fxsb^
dBs qtii^em Thebxi^ 4e)li dotb €aptases& prodic t
(s&^eit 'itaec ejus fcriptoris con^oetodOy ut omnia
Miica i^d^ ^d (tratagematom ratienem v^slic MfvM
eam.- Maiot est aaSioritas^Pt^tbaei^ quem feci^
tus f efert Arrianos /^Maced&nes -Th6bafi0rum ^roL
imotilMi 'repulisfe 9 -limt^Iqfie com us fugieotibos ia
O^beA fyervafisf^. In^ niimero eaptorum caefempw
I 4 que
f^ EXAMttM jCRITiqUE DES ^NCIECfS
l^ue jSt praedfte. mgBimdine di^r^autint ,m&are%
^eque ^jor <4t }n(jer eos conf^Qfus de Achenienfi.
i^ ad Al^s^aadKfun l^gatiooibas^ padsque pum eo
fKjttditioQibufu. Hqc c^rtum.est» Athentenfes Dcque
doces fuos^ ocque oratore», feu delbagogos , Alexaa-^
dro poltulantl-tradidbfe, fed The)«MQsj3uo(]Qe per^
liigi^tes benigne. r^cepisfe, ejungtte calaotitatis caos-
j[a publice lu^bt» egisfe. Alexandi^ Thebarum ca/a
Ckaeciam Atis pacatam rat^s^^^ogitatiooem ab
AthenartmiioptmgQatione ad I!«r(kiwi b«toi cod-
' isiertte. . Qiod . i^pudem iit fusciperet^ non ^tum im*
5perii gloriaeqise. cupiditate iimiliAm:, fei patris
£Ciam Philipt>i e3(emplo , qui i^m .confijyittiii agiu^
[ vexati^ ae &cia .ceno jodicio de «V)$o(tt felici ejui
heVL NuUa fikfet bab^da eit Jqftinq , ^ onoi
l>radit, Alesatodnim» antequamadPeificttmrbeUom
praficisc6retac»ii&7eriiwm ejusqi)e jiberos interfecislc
Omnino» aacc deni^s Perlaf» JiuiQankaA .in ejaa cni*
inbtts faflis iner^» CQl>ias f rajecit HeltespontQin eo-
dem aimo , iqp^ Thebas .expt^iififi^ Ut in certo
tnrje^ionistempoKyita ib .nuntefOi.c.opianun,aiiS(>
tes diilentiunt, PerCs ptaeerat ]|^lMWj9n Btbodios y ex*
ceileos ufi4 rcienli94l»9 miUtarvyir^ eji^e conGlio
«d Graiticum fltt^n> ^(iicerant , utabejtts pran*
Sm AJexandrtttiisc^ef^nc. Eos Arrianus viginti xnil*
te p^^ifcs & totidgm equitcs miile itiisfe , aic :
^i jiumQrum augent : JuHinos qgidem^prorfiis a veri-
ta|e:j*bma5i.?ttm fcxcena miHia .armwprum poqic.
K. )
HIST. D^ALEXANDRE LB GaKAND. »3^
Alexander ainaem pemdiC) hoftiQinqiie aciem per-^
f ringic ac fagac. Caefonmi ucrimgiie nomerusr dltnt
fidem & excenuacur & augecur ab hiftorids. Arifto-^
bulus adeo ex Macedonibus .criginta pedices & fe*
pcuaginca equices cecidisfe prodit: qaoii tix crtdi^
bile esC| oum pro Ferfici ducis fcienciaj cum pro)
ejusdem ezercicus robore » cum proloci nacura. In^
de Jonia Cariaqoe recepca , Halieamasfiun ^ quamr
Memnon ipfe cuebacur ^ expugnac » & Qimacir
moncis radices^ quas mare PampbyHum inundabar^
audaci icinere crajicic Ucrumque fadum bene Sd
prudencer exponicur ab Arriano* Plerique alii hi^
ftorici Climacis craje6lionem ad miracuJum excule-.^
runc : quos quidem fecucus Jofepbus haud dubica*!
Tic y Uraelicarum per mare Rubrum icer ad fimilem '
xacionem exigere , eique ex Alexandri icinere fidem
conciliare. Deinceps Phrygiam , non eciam , jjc '
Curcius referc, Paphlagoniam ^ ingresfus, hasregi-'
tnesj fimul & Cappadociam , in fidem recepic» Tnm*
ifl Cilidam defcendic , quam , adventu ejus , reli-*
quit Arfames, Darii praefedbis, non quidem^ ut
Curcio placuic , incenfa prius Tarfo vaftacisque agris.'
Mox Dario advenienti obviam ic , eumque ad b^
fam vincic Arrianus fciencer accuraceque hanc pu-^
gnam enarrac. Chares quidem prodidic , Alexan-^
drnm fingulari cercamine cum Dario ipfo pugnasfe,
«b eoque vulneramm fuisfe. Quod felfum esfe > re^
t&e judicac Plutarc^us^ cuoi i|)fe Alvaoder nuUaps
L .4 ^ui
V
t|8 ErAME» CaillC^fi DBS ANOt^
ejui m taiemionem feterit in epiflda, ^istt de hat
fagoa ad ADtipfttnim fcripfic, Caiuahenea» jiidiee
PolybiQ,.ita Macedonicam adeni liefdripfic^ m fy
Ki.niititifii ptene radcm proderet. E& MacedQmim
ctmitQ oitciter treosoos milites cocSdiffQ» in q^
foM «nfeniittnt: Diodflrui , Joftiwis & Gnrtius^
vis ctedibiiei «tt« ^ed Artiantti com dicat^ es foia
phalange centnm & viginti primi ordiais militei
«lefos esfe, fadieest ad exiftimandum, ex rdiquii
^to plures periisfe. Perfarum fexcena millii
&isfe»confentiant fcriptores: fed qoamquam in iioc
^ttoque eonfentiant» ca^fa ex iis esfe peditam ceo-
tum millia » cquitum decem millia y vix fidei iii
hlberi pbteit Hnjui vi£briae terrore peiml&e£-
Dliumae goitei Alexandro fe dediderunt: una Tjm
t^^ recipere noluit. Ejui obfidionem Arrianut &
Qtftiui» fuo uterque more^ narrant: ille vereic
prudent^ % liic inejpce ac pueriliter. CkptiyonuD
qtiam duo milUa» Alexandrijusfa^circum oram wm
in crucei fuiife fiiblata 9 in quo Curtiui hand disfea*
iienteiiibabeti)iodorum> cumaliomm, tam.AiTia*
qi filentio refdlitur. Nec Polyaenui audieodas eit^
^ui Tyram dolo.captam prodidit. Inde Gazam coa*
t4ndit;ubui ex faiftoricii Jofephui eum a refto icine'
se Hierofdymam divertit ^^ ne fcilicet ^as patrii
^nHo ia numero ab Alcxandro habita eife videreoir.
Fi^ula tamen Judaica apud haad pauooi hominei fr
iett iovetic* Ctui oppu^natqr^quom xuebaturfieti^
paan
L. ^,-
DST. VAtEixmaKEm gkahd; :
ft (traiiit& Hic OfftiQiUcniiii 'tiag6isditi
jfnttffOd^ Aiesfuidnm:ia fiogditt
ifiiriieiniiitseedkidc; deiikdc capoimfiedBi^
fom in liiodQm ab Aieniidrd estahitficaii £uH§,
4fm, fdliccc» AcIuIBb Jnitatione^ faoftiiitai dteetti
■Hjffnwn cartu, adaoitfik teqcns drcimi mtfM^ €f%^
atie npa»fet« Sed^reliqds tacentibQi^ qoae potapf
«fe Om!di aiadortco? VeniMtmeB uiide aa» m|
haec fiibahi? Nimirum ex ifegefifee oerdMro; ci^
debac re fragmenramiii exempkini inq>tae oraiioid»
|»ropiofiiit Dionyfias HaL, iii libro de flniatara caiN
eicmii. Tom Aqgypmn oocDpat, A^ jaais Akt«»>
^hiae ftifldam^ncii) ad AnaaoniaC^niCklam coMeiidil.
De QOiasqee iod lioi ac naaira» &de idAeris h^ijn^
ttitjotie , dofte & prudencer dispocatQr. Inde redbit
AlexAfder comra DsRimn pvofidsdcor , qiii , uc pio-
^qnt <miiies tradum io^ores, com oeociim myti-
td^btt armatRmim appropmqii^: neque ubhoMt
ille numerus a verifimiimidiae. Alexader ^ m§tt
tto Sopbrate, flecgidoqQam adverfiiate Maaeo^
F&rfid equkatoi duce^^vem Gmigaielam , qnae em
Vl<ru8 proQHmas drbi Ailieiae , quo in loco Darius c%-
ilmpofuerat. Confligkm : Pesfite iiiiidttncuii Car«
tius,qui in hojus pugnae enmdoae atgute ineptit^
fi)iqiie ipfe repugnat » in nomem canien caerDnim.^
^uem qnadraginca millium potiit , proKimus esc veri-
taci: contra Macedonum numepos & ab iUo, &a ror
liqois fin^ptoribus y ukra fideai minQitur. Ipfe ade^
Arrianus Perlarum triginca myriades^ Maoedonum
, «centum
" ^^'
t4otX: CRIT, DES ANC, HIST. D^ALEX. LEGR:
cemnm milites cmn mille efiuB ; periisfe aic M or^
Babytone Safisqae potitns, Betfepolin contendiL
Dnae res^ quae faoc loco ab hiftoricis nonnulliff me-
gnodraatar, ut falfae funt repudiandae. Alteia est»
iHe Macedonom captivorum, & a Dario nmtiiato^
toxii , adventus; Altera, ipfius P^epolis incendiani^
Paulo poc^ Darius interficitur a Besfo » nono menfe
|K»t pugnam Arbelenfem. De ejus morte Curtios ma-
'^ ad comniiierationem,quam adveritatem,icrij^
fe videtur } cum aliis in rebus, tum guod eum animo
&ixit clementi & humano , in guo ab eo disfentit &
Ofientalium a majoribus accepta opinio» & alionim
-fcriptorum au£loritas» SeguuBtur religuae Alexan*
^3ri expeditiones, de guibus au£lor hujus disputatio-
nis accurate exponit^ ita ut guamgue rem variii
icriptorum teftimoniis ponderet atgue explicec De-
tiigue fubjungitur huic parti peculiaris disputatiBiii
xs&x^ gua Alexandri itineribus, contra plerorumgue
dubitationes^ fides vindicatun
^ Atgue haec guidera fumma est duarum prionini
partium. Negue vero minor esc in feguentibus do^
flrinae diligentia atgue fuavitas. Omnino liaad vul-
^gares habet liber hicce laudes^ cum ab judicio acri
Ac limato , tum a fcientia Chronologiae atgue Geo*
graphiae , tum ab eloquentia profefla ex animo ge*
nerofo atgiie honeftatis fenfu. Huc guogue accedic^
ut au£loripfede rebus bellicisjudicare potueric , qood
ejnsv vita atgue Itudia cum rei miiitaris ufu conjuu*
^fuisfent»
■^w^»Ti«ilP^ IW V" !■■
B IB.LIOTHECA
C R I T I C A.
/'
PARS TERTIA.
LONGINUS.
\
I
^ M STELODJMl,
Apod PfiTRUM DBN HENGST,
MDCCtXZVIII.
\
» . .
■
. r
. i .
BIBLIOTHEC AE
CB.ITICAE
PARS TERTIA,
I.
M. T. CICERONIS Opp^a mnia e%
recenjione Jo. Aug. Ernejii^ cum ejusdem
Notis & Clayi Ciceroniana. Fbll. V. 8*
tnaj. Hdis Sax. 1774.
Volumen Quartum , quo Libri Philofophici
continentur.
Tertia haec de Cicerone disputatlo in libris
ejus philofophicis verfabicur , eademque finem fa«
ciet cenfurarum editionis Ernestinae. Nam £pi-
ftolae multis multorum & editionibus frequentatae
& animadverfionibus illuftratae, non magnopere
diligentiam noilram defiderant. Librorum Fhilo*
fopbicorum nondum fatis vel oratio emendata est
a Criticis , vel utilitas . ac praefiantia perfpe6h a
do£lrinarum ftudiofis. Quare ^ cam provindae ,
9uam fufcepimus , ratio , tum ipfa humanitas , - a
nobis exigere videtur > ut > quoad ejus a nobis
, P^x ///. A ' * fieri
^ CICERONIS OfERA
fieri potest , de hac doftriaae parte bene mereri
ftudeamus.
Et vero, gravis error plerorutnque aniiaos oe-
cupavit , qui & ipG crederenc, & aliis etiam per-
'fuadere conarentur, in Ciceroois de FUlofophia
libris, orationis .tantum inesfe fuavitatem, rerum
ac rationis praeftantiam exiguam ; eorum igitor
Jeftionem haud inutilem esfe iis, qui verborum or.
natum confeflacentury nob item iisf qoi ipfanun »
rum certam fcientiam quaererent. Neque etiam
iftorum unum est ac fimplex genus vituperatoroa
Ac primum quidem funt homines nimiolii acud,
qui putent , fubtiliter accurateqae disputari uoDpof-
fe, nifi orationi» adfit ficcitas ac jejunitas. Aupi
Cicero in Rhetoricis libris de oratoria facu/ats
tam accurate, quam eloquenter, disferuit. In O^
tionibus ^ ejus ipfius artis fummum & petfe&jsa
opus ejQFecit. In Epiflolis , eandem faculcatem ai
varia vitae negotia confiliaque accommodayit. I^
tur in his quidem generibus^ oratioms elegantia noi
obfuit rerum bonitati , in Philofbphia obfait!
£t unius Philofophiae tam iniquum est fatom » is,
nifi inculte horrideque , bene explicari non po«fitl
Videte, oboni, ne ipfi parum acute agatis; qui,
cum npllum a natura habeatis pulcri fenfiim , A
idcirco ut quidqae elegantisfime fcriptum est, Bi
minime intelligatis , de reliquis tamen homiixiba
« veftra impericia judlcatis I
Siifit
fiX Etllt. j. A. ERNEStL VDL.IV. j
Sont goioqtte, quibiis videatut horum libroram
laus magDopere imminai ^ quod £ere ex Graecii
jfontibus du6H fint. Quibus qiiidem facillime oc*
«nirritur. Neque enim Cicerd Graecorum libros
«d verbum Latide vatit , fed fuam iis rationem \
fuum judicium ac lumen adhibuit. Verum fae ^
cum nil aliud quam Graeca Latine vertisfei Quis
iddrco paulo humanior ejus de Philorophia libroi
tninus probet atque miretur i Nunc ^ in tanto ve-
lerura naufragio, eo magis a nobis legendl^ dift-
teeadi, & in primariift veceris Philofophiae monil#
inentis colendi funt.
. Aliud est genus eorutii, qui ajunt, dieei*Dnem
toediocriter Philofophiae peritum fuiffe r five quod
leviter, & quantum fatis esfet ad oratoris officium^
eam attipsfet: five^ quod ea apud antiquos Philo*
ibphiae fuisfet conditio^ quae cum eo, qui nune
est , fplendore viiL comparari posfit. Magnae hii
disputationis aperitur ^mpus , de veteris hodier*
Daeque Philofophiae coniparatidnei Qoae eum fift
res una omnium difficillima ad dijudicaiidum , ta*
tnen f ere ut quisque est rudior ab antiquitatis ufu ^
ita de ea ftatuit audacius. Nos quominus in eairi
disputationem digrediimuf , inftituti noftri finibus
prohibemur. De ea quidem Philofophiae parte j in
qua CJicero Vef fatus est , hoc & affirmamus & con*
tenditous, eam ita cum ab ipfo Cicerone^ tum ab
aliis antiquis eiplicitani esfe , ut nec copia atqus>
A a bber*
4 CICERONIS OPERA *
ubertate, nec principiorum condantia ac verita-
te , nec rationis acumine , diligentia , fubtilitate ,
«
recentior aetas melius quidquam tulerit.
Jam qui putant Ciceronem ipfam Philofopiiiam
non fati$ percepisfe , fed veiuti eloqu^niiae inftru-
tnentum asfumGsfe , hi nec eloquentiae vim inteU
ligunt , & Ciceronis ingenium fuae ipfi mendi
angufliis metiuntur. Noltrae haec est aetatis coo-
fuetudo , qua juvenes , qui fe oratores aliquando
profiteri volunt, fi qui alias etiam eloquentiae ad-
jutrices disciplinas adhibendas fibi judicant «. eas
fere currendo guftant , ne earum peripores fiant
quam par fit , ' & a propofito fine retardentor.
Qua quidem fedinatione illud egregie asfequuntur,
ne jufto fiant do6liores : fed praeterea oradaoir
quoque genus concrahunt,, tam verbis exfangue,
quam rebus jejunum. Verum quis tandem haod
prorfus ab antiquitatis fciencia rudis, aut Cicero
nis ingenium ad iftorum hominum modulum exi-
gere, aut dmnino hodiernam eloquentiam cum ve*
teri conf erre audeat ? Cicero ^ ut de reliquis ejus
do£lrinarum fludiis nil dicamus^ in una pto£e£lo
Fhilolbphia tantum operae temporisque coUocavit,
quatitum vix ii , qui hoc unum agunt , ut Philofo-
phi dicantur atque habeantur. Ac ne forte hoc
a nobis temere diflum videatur , ezponemus veluci
in tabula hanc partem vitae fludiorumque Cicero-
nis» Eritque ea res cam 4icilis fuavisque ad co-
gnofcea-
EX EDIT. J; A- ERNESTt VOL.1V. ^
^nofcendam , quam coDJun£bi cum noftro con«-
filio.
• Igicur, cum puer esfet, Phaedrum audivit £pif>
cureum, eumque valde ut philofophum probavit:
(Ep. Div. XIII. I.) Poftea vero , annum ageni
«undevigefimum , majori quodam ad Philofophiam
ttadio coDcitatus, totum fe tradidit Philoni, quar^
cae Academiae principi; qui, Mithridatico bello^
domo profugos cum Athenieniium optimatibus
Ronbam venerat. Sequebatur illa Academia phi^
lofophandi genus maxime elegans minimeque arro*
gans : quippe quae de omnibus rebus in utramque
partem disputabat , pauca vera , multa verifimilia
esfe dicebat , ubique exquirebat quid verum aut
verifimile esfet; nil tamen ipfa . (latuebar , . fed aai-
mum ab asfenfioms temeritate cohibebac Atque
ex hac disciplina , dupUcem fru&um percepic Ci*
eero. Alterum, quod exerc^bacur atque.acuebatur
ad perfpiciendas varias ve^ i faHique fpmes , eas«
que adbibendas accommodandasque ad aoimonmi
moderationem multiplicesque raocus; unde ipfe fa«
tetur, fe oratorem exticisfe non ex Rhetorum oiK-
dnis^fed ex Academiae fpatiis. Altcrum» quod
Ipscepta hac de ompibus contra cmDes dasputatio-
nfe , .necesfe.erat reliquarum etiam fc£latum placita
rationemque eognofcere, omnesque adeo res men*
i;^s cogit^tione compledi. Quod quamquam diffi^s
ciJiuj. videatur, quam pro hmnani ipgenii xnodo».
A 3 ta-
€ CICERONIS OPEKA
imen ita Cicero perfedc , qt non Iktw hdberet ,
res, fontra quas Philo disferebat, ex ejusden^ dispii-
tationibas cqgnovisfe, fed ex ipiis fontibiis pete-
xet, ac fingulas Philofophiae k&sis ipfe «diret, es^
rqmque excellentisfimis do£^oribus uteretur* Itaque
Diodotum Scoicae rationis magiftrum adhibuit,
erudicisdmum hominem , a quo per triennium m n*
riis do^flinis erudiebatur , & in Dialeftica in pi*
tnis diligeoter exercebator. Nam ^ Stoicam &-
putandi ratiojQem fibi addifipendan:^ judicabat Q»
ro , qus^e breviter conckiddbat, .$ veiuti adftrifia
CoqtrafUiqae erat ; cum contra Academica laciac
^ in omnes partes fofa esfet. Aq per idem tEm-
pus in foro verfatus , duas dixerat causfata , qoi-
bus nihil qoidqaam ad fqmmam elo^aentiae lni»
dem dee^ videietor , qqom confilium cepk is
Graeci^m proficisceqdi* £t primom AtfaeBis ^
|ex menfes Antiocho dedit operom ^ qoi a Pfailo-
lie magiiiro.disfentieQS^ quincam caodiderat Acar
^emiam, quutn fe, ut qoidem^ ipfe ajebtt, ad vt^
tecem Academiam Xeqocratis ac Speofippi retQlxs.
jfet, fev^a cum Sioicia ica rediisfet in odiicckw
dis^m, ^, fi perpaoca mut^sfet, gernBanos Stoicos
ftiisfe(. Inde, peragrata A(ia, Rhodo» veo^ens,
Maloine dicendi n^giileo ufi^ eft, & fiiqal Poli-
donium principem «}us aetatis Stokdrom dilige&-
fer audivic. |ci( doofetus amus iq tjr^iecisi traASa6lis,
4mm f^ttt,' WW^^^acw W?<Hfe ^ di^en-
EXEDIT. J.A. ERNESTL VOmV. f
di labprqat » iwa ^gregie Jocupletatus Philofophiae
iciemia ; eaque iogeiiu boaa ica explicare atque in
dvinm ucilitatem gooferre inftiiuic y ut ipfe fibi
foreofi opera causfjsqoe dicondif icer faceree ad
&mmo6 io r^ublica hooares. Jam vero in hac
cam ocospata vica, Philoibphiae Itudium aut abjei-
fit^ auc iot^muflt? Ille vera noo modo intermifit^
fed aujcit <etiam ^uotidie ^ cum commentatione ,
iNUP^ummQrum philofophorum ^amiliaritatibus^ qui-
hm femper ejus domus floruit« Itaque fl ex ejus
icriptis nil ^aeter orationes ad nos pe^venisfet ,
«Vel hae ipf^ «x philofophi ingenio fe profe^as
fMTobareot ^ cnm rebus ac fenteotiis , tum racione
*«c vta. NuQC <& Rhetorici funt libri ^ quibus elo ;
«qaentiae praecepta ex intimis Philofophiae du£la
funt footibus. Sunt de ipfa Philofophia libri mul^
tiy admirabili fuavicate, fiibtilitatse, ubertate. Nam
<uin , ^ui^loFe Socrate ^ Philofophiae fludium ^d
^ioQres ac vicae a£Uonem referret » fcripfic primum
^o tempoae , quo reipublicae guberoacula tenebat ,
-fei: librai de R^blica: Pktqnis quidem exemplo;
.neque taixneQ ita eam inforoaaviti ut in re ac oa-
-tura es^iftere non posfec^ fed ot explicita, human^e
ibdeucis. origine atque indole ^ <^timam civicatia
.formam efGpgeret, eamque in ezemplum propone*
-ret ^ ad quod Romana re^ublica revoqaretur atque
, emeodaretur. Poflea» com Ciliciam obtinuisfet
t C I CE R ONIS OPER A
cens & redux , & vetera (ludia renovavit. Neqae
inuko post y ejusdem Platonis imicatione , libros
de Legibus fcripfit: eamque difciplinam esr Juris
dvilis & formularum angufliis , quibus hucusque
conftrifla tenebatur, vindicavit, fuamque ei digni-
tatem reflieuit, cum eam a Divina natura lepete-
ret , legesque inde duceret^ quas ad optimumy
quem in libris de Republica exquiiiverat , civitads
ftatum accommodaret. Quod utrumqoe opos i^
temporum injuria nobis invidisfet, haberemas pro*
feflo , quo contenti , multa hodiernoram in iioc
genere compendia ac fyflemata facile contemnere-
mus. Nunc libri de Republica ad unum omiies
interciderunt : & ez. quinque de Legibus tres tan*
tum, neqae iiintegri, ad nos pervenerunt. Cete»
rum, ut argumentum boc cum prudentia civili
proxime conjunftum erat, ita Cicero alias, easgoe
Interiores, Philofophiae partes explicuic, poftea*
quam fe a reipublicae adminiftrationfe removisfet.
Nam cum omnium rerum poteflas ad unom Cae&
rem rediisfet , Cicero fta fe gesfit , ut tam basnar
nitatis^ quam gravitatis , rationem haberet: & a
rcipublicae quidem procuratione & causfanun pa-
trocinio recesfit , ne fbrtunam altefios* admiiari
adularique cogeretur : neque tamen fe abdidit af-
flixitque, ut multi faciebant, fed, veluti ex tem-
peflate in portumi ita fe ad literas fuas recepir»
Fhilofophiamque primos Latina^ orationis luce il-
loftrarc
EXEDIT- J.A.ERNESTI,VOL.IV. ^,
luftrare infticuit. Igitar ad ipiam Philofopliianf pti*
mQm cim.hortatus est Horteufio^ deperdico li-;
bro. Tum philofophandi genus Piiilonis» quod
mazime probabat, commendavic libris Academicis.
Horum primum duos fcripferat , Catulum & Lu^
cullnm , quorum uterque huic disputationi interf ue*
rat. Poflea eandem disciplioam copiofius uberius*
qse explicuit quatuor libris ad Varronem. Sed ex
priore editione fuperest Lucullus» periit Caculus :
pofterioris quatuor libros omnes intercepit vetuflas ;
«excepta primi libri particula. Cumque cotam ferq
Philofophiam 9 Socratis exempfc)» ^ vicam mores*
que referret , ejusque disciplinae ratio accurate
explicari nequeat^ nifi conftet a quibus initiis yolun»
tacis nacucaeque mocuf proficiscatur.» ad : quemque
^nem tendat ; locum hunc accarate' & fubcilicer
percra&avit qiiinque libris de Finibus fionorum Sc
Alalorum. Primo Torquatus exponit Epicuri fenr
tentiam; fecundo eam refeiJit Ctcoro: tercio Stoi-
cam radonem ezplicat Cato: q^to eandem refel*
lit Cicero : quinto Academicoram veterum ac Pe^
ripateticorum do&rinam aperit: Pifo » ita quidem ^
ut f acile appareat , eam ipfi Giceroni maxime pro:
batam fuisfa. Sed cum ^d beatam vicam non f^is fit
fines bonorum ac malorum perfpicere: fed animus
etiam cum inflammandus fic ad vircucis ftudium^
xum confirmandus concra mulcas variasque vicae
calamicacesy huicioco facisfaAum est qtyinque li«_
. . A s bris
jm CICERONIS OPBRA
hnt Toscalanarum Dispautioiiuni ^ qQibos res a
beace viveDduin maxiioe necesfiuiae aocoiate c
^feque peitnifliDtar^ Nam primus eat de mo
tia conteaiCUy qmi ^luckur aim ex rerom ioimaii^
mm perfpiciencia 4ic 4erpictentia « tom ez cert
jadicio de itmmoram immortaJitace ac gubematio
ne divina; fecandaa ^t de tderando dolore: ter*
tius de aegritqdine lenienda ; quaxtus de rdiqais
animi perturbationibus ; quintos unom cotius Ffai-
lofopbiae gravisGmum capuc qontiiiet , cum docet,
ftd bene beateque vivendom virtocem fe ipfi esfe
contentam. Cet^um> ot moltis partibcis Pfaiior<v
t>hia moralis a HiyQologia » ibo • ,do£bina de /^
mm natora peiidec, ita liaud parum refert qoidde
f^ivioa natora lentiamus , quamque ei vim oribia-
mas. Igitur hsiec eciam qoaeflio CTplicita est^
tribus libHs 4e NatOfi Deorum ^ ita qoiden, at
de ea oeque ex ^^opvAm «^inione» neque ez oer*
tae alicujus fe^ decretis ftatoeretur^ ied Acad^
micorum more disputaretur. Primo eoim Kbn
Epicqri opinio ezpooitnr a Vellejo ^ ac refiitaD:
a Cotta ; fecondo Stoicornm fententia exp&cace
a Balbo ; eademqoe tertio libro reprehenditur i
Cotta. Jam cum Cicero fub Coittae perfooa latcn
Videatur, isqoe non quid ipfe fentiret pradideric,
fed aliorum fententias reprehenderit , fuerant,
^ai ipfom Cicerenem de Divina jiatora ml cer.
f^Qftsfci fitdflodWei dicerent* Mioime illjqi^
^ ' dcG
JX EPIT; J, A. ERNESTI. VOU IV. it
dm mftli hcttnutet^ fed parmi acoti^ neque ^Mirl'
CiceFOiiiauiae Academicaeque confaciiudiiiii. Ter*-
tiae Academiae princtpea Arcefiias^ & Omieadea
^iniiebanc » «iJt in lEenfibui inetfe vericaqa, u\ ab
bomimbqs fciri poafe^ dubltabaDt de Qnuribua^ dp
(Kmtra omnia dispatabttK. Sed ex ifta dubitatioDe
jphilo hamd panim remittdbiat , .iMiae tantam coii«
tva.oiziQia ^lyfQ^btf, fed^ AnfiDiciiB.& PerQ)a^
teticoram tnore^. de. omnibas. rebns in otraaiqae
partem dvferebat^ Itaqite re£ie finm ipie morem
Cicero irii»di<:avi( cootra ifloi rcpretenfarca,: cam
fm^tis aliis lock. pfaefercifQ Academiconjttn libFa-
Xmf tum diferte etiam in iis de Officiis (JI, 2.))
^ Occaruianr aocem nobis'' inguit ^ & quidein a
do^is & eruditisy ^qiiaerentibus, fatisae confiantev
facere TideqnHir.^ qui, cumpercipi nil posfe di*
caofius t tamen 4( aliia de rebns di^eiiere fcleamus,
Cc hoo ipfQ tcmpore praep^jxa officii perfeqoanmr.
Quibos veUem fatjs oognita esfet nbftra fententi^
iSm tnim fiinms n^ ^aoruai vagetor ammus e>
fons^ hec habeat uQiqaam .qaod fequptuv. Qu»
«mm -esfet ifta. mens , yel quae vitk potius ^ noA
jntoda tlisputsdidi , ' fed Tivend^ irat^one fubiata f
^OB auteiQ^ ut ceteri alia oerta, alia incerta esfe
«^icunt., iK itb bis diifentientes ,r alia probabilia^
«jpotQira r aiia noai pixdiabilia ^ eafe dicimos^ Quid
jpat igitar.rqntd iae Jmpediat ^ ^ ea^quaQ mibi pra-
•^|lia'.Tidea2]tn¥i^ fe^: aoae ^tr^, iD^prcdaace:;
te . C I C E R O N I S 0 P E R A
acqae.affif mandi arrogantiam vicantem ^ fugere teme-
rltatem^.quae a fapieDcia disfidet plurimum ? Canxn
autem omnia' disputatur a noftris , quod hoc ip*
fiim probabile ehicere non posfit , nifi ex atra^ue
parce causfarum esfet fa£la contencio/' Sed» ut
revercamur unde digresfi eramus : Epicurei Deoni
verbis relinqueba^c » re coUebant, cumeum amun-
di procuracione remaverent , & ad humanaai iai*
becillitatem conformarent. Scoici contra» & esfe i
Deam, & res himianas curare, aoerrime conteiide-
bant : fed conquifitis omni opera , niultis etiam
levibus & e longinqiio arcesfitis mtionibus pngoi-
banc, ut & reoi obfcurare magis quam iUaffaare,
& fuae ipfi causfae diffidere viderentar. Quait
Cicero ita contrarias Stoicoron\ EpicureoruiDjoe
fencentias repre;iiendic^ uc fe neutri addicerec, fed
propius camen ad Stoicam accedofiet Qaod cai&
aliunde conftat ^ tum quod ipfe in fine tertii liba
teflacur ,. ita fe ex hoc coUoquio discesfisie, c
Vellejo Cottae disputatio verior, fibi fiblbi fenteflda
ad vericacis iimilitudinem {xropedior. videretar;
tum quod aliis k>cis, ubi ipfe ez fua^perfcma dit
'pucac Cicero , veluci in Legibus & Tusculanis,
.vircucis & jufticiae ratidnes ex cerco de Divim
^nacura judicio» Scoicorum more; r^cuncar« S&
cuci funt duo libri. c^ Divinatione , feu ea parc
•Providenciae , qoae in portendeodis hmnano geDd
rebus ftttari& ver&cur; Hujas. io prioio. hbro pa*
ttO-
«
EX.EDIT. J. A.EENESTI. VCL.TV. 13
trociniufii farcipit Quintus frater^ eamque ez Stoi«
corum fententia acerrime defendit ac tuetur: fe-
cundo contra ipfe Cicero eam certisfimis rationibus
evertic. Atque bujus disputationis operae pretium
est conclufionem cognoscere , ut inteUigatur , Ci«
ceronem in aliorum refutandis opinionibui id unum
egisfe , nt ex hominum mentibus err6rem ac fu-*
perftitionem ejicerec ,, Ezplodatur" inquit ,, haec
quoque fomniorum divinatio pariter cum ceteris.
I^am , ut vere loquamur , fuperftitio f ufa per gen-
tes , oppresfit omnium fere animos , atque homi-
num imbecillitatem occupavit. Quod & in iis li-
bris didom est , qui funt de mitura Deorum : <Sr
iiac disputatione id maxime egimus. Multun^
cnim & nobis ipfis,- & nofliis profuturi videba-
xnur , fi eam funditus fufi:ulislemus. Kec vero^
id enim diligenter intelligi volo, fuperftitione tolr
lenda religio tollitur. Nam & majorum infbtuta
tueri , facris caerimoniisque tuendis, fapientis est.:
& esfe praeflantem aliquam aeternamque naturam,
& eam fufpiciendam admirandamque hominum ge-
neri , piilchricudo mundi ordoque rerum coeleilium
cogit confiteri/ Quamobrem ut religio propagaur
da etiam est , quae est conjunfia cum cognitione
naturae : fic fuperftitionis fiirpes omnes ejiciendae.
Inflat enim & ufget , & quo te cumque verceris
perfequitur; five tu vatem, five tu omen audieris;
five^ immolaris ^ five ayeu). adipex.en$ ; fi Chat
daeum.
da^am » fi teraspicem videris } fi fulferit , C t
iiuerit , fi taaum aliquid crit cte ooelo; fi oftej
fimile natum faaumve quippiam; ipotm. Deces
<8t pleruiflqae aliqaid eveniat: ot mimquaiii Uce
quieta mente cbnfiftwe: cee.'* Rs&abat tertii
Phyfiologiae loens ^ qoi coiquoau» Q»&t cana m
rum doOtina » de Fato. Hoc enim fi eat qDobi ,
bilqae relinqaitof noflrae poteftaci } nec laadt aet
vicuperiot nec pnlaniis nec poenis loea« fic Igi
tur haec etiam pertraftati est quaeftto daobos» e
Videtur, libris^ ex quibus nil nifi alteriut paiti»
lam fermit fortunaj. Sunt praeter ho» alii em
tnis t^poribus a Citoooe fcripti libri : tres k
Acticum, de Amicitiai de Senefhite, & deper&a
de Gloria i Faradoxa * quibus Stoioorum pladts,
quae ab hominum comniuni fienfii abhorrercnt, vi»
dicavit i denique fuavisfimi accuratjsfimitpf. %c
de Officiis, quorum duos ptioces a S&oico Fan»
tio fiunfit , tertiom fuo ipfe etpromfit ingoua
Sacisne videmur fumniatri & coofilium Ciceroiiiaaas
Philofophiae oftendisfe ? Quid (i fingalonim etiar
librorum vim ac rationem defcriberemus ? ^os:
quidem fimus contenti hac uniyerfa di^tatiooe
qua nos illud effecisfe fperanius^ ut literarum ^ca^
tes intelliganCy nos operani nodram in te mimc^
levi & contemnenda pofiiisfe, fi aliquid ipfi cos'
tulerimus ad hos libros nonnullis locis melius i£-
telligeniJos. £t .^am f^perioribus cenfiuris rauo-
EXEUTT.J.A. ERNESTI. tOL.iV. 15
liem teiiQunuSy eam hac quoque tenebjmas. Ke^
^e exihn per univerfos libros philofophicos temera
vagabimar, fed qaosdam» in quibus praedpue vet^
femor, eligemos. Qui qfiidem eruni de Qfficiis» tg
de Natura Deorum.
Atque hoc loco nott t^osiumus filentio |ttaeterire|
qui nos enar dio tenaerit : fi forte noftrum exena*
plum aliis prodesfe queat. £x Qceroniania libris
omnium primi a nobis k&i funt illi , qui font de
Officiis : confnetudine tam perverfa 1 qualn pervol-
gata« Eramus tum pueri : id est » ea aeute , qos
horum librorum vim ac praeftantiam minime per*
ciperemus^ verba verbis redderemus^ nec hoc qul^
dem fine fummo taedio, quod res ipfas non iii^
telligebamus. Itaque fa£bm est poftea> ut quo
plus fuavitatis capreemus legendis Poetis & Hi^
itoricis , qui fine dubio magis accommodati funC
puerili ingenio , eo minus jucunda nobis acdderet
recordatio librorum de Officiis. Tum concemtus
etiam oriebatur reliqnorum cmniom Ciceronianoi-
rum de Philofophia librorum : qui quidon in dies
augebatur hominum judiciis y quorum apud oos
jnultum valebat au6loritas« Huc accedebant de^
creta Do6lorom atque Profesforum , qui ex cathe»
draiaepius CicercHiem ridebant, exagitabant^ con*
demnabant. Hi fcilicet omnia demonftrabant , iiC
quidem fibi & disdpulis videbantur: Cicero & ve**
teres hanc egregiam demoiiftrandi artem non no-
yerant^
J
15 C 1 C^ R 0 N I S O P EH A '
verant, tancum de^Iamaverant. Coepimus toi
nobis perfuadere, nullo alio confilio Ciceronezi
nobis paeds in manus datum fuisfe, quam uc La
tine disceremus» Quamquam non recordabamur
nos ejus le6lione quidquam ad Latinae orationu
facultatem profecisfe. Nec mirum: verba Cne
rebus tradita memoriae effluxerant. Verontameii,
dicebamus , alii funt a. Cicerone de PhilofopA/a
fcripti libri , praeter illos de Qfficiis : funt Aca-
demici , Tusculani , & de Finibus Bonorum d
MaloruuL Haec nomina quld fonarent , quidqae
fibi vellent, ne fuspicabamur quidem, Sed ecce!
est etiam de Natura Deorum. £rit hic line do&K)
compendium vel fyftema Theologiae Naturalis?
Age legamus! £zordium elegans & grave: feJa-
men certa principia, axiomata & definitiones n^
lemus* Fergamus! Vellejus £picuri fentenuasx a-
plicat : refellit eam Cocta. In haccine refutani
opinione totus liber confumendus erat, quam qoi-
iibet unus ex noftris philofbphis uno i&u profiigei!
Videamus fecundum Jibrum. fialbus Divinam esi
Naturam demonltrat. DemonHrat? Imo vero vuii,
nec potest ! Neque enim est argumentum a priori,
neque etiam argumentum a pofteriori ie nobis ol«
fert. . Itaque hunc. librum non tocum perlegamtts;
4iam, quod inter nos dicere liceat, difficilis ests!
intelligendum. Accedamus ad tercium 1 Quii )
Cotta disputationem Balbi reprehendit , dicit qm^
EX fiDIT. J.A. ERNESTL VOL IV. rV
ti in edi plaeeat ^ qaid disi>liceat. Cic^rdhi BalbP
fententia Verifimilior vidauf. Ubi Matheihatica
methbdus? Noftri quidini philofaphi priiham
atioma ^bnunt ^ tum deSnicione^ita , ' deinde po*
ftulatum , tqtai IheoreAoa, denique addutai; demon^.
ftrationem^ ]^rgo abjiciebamus tuhi' Cicelrbheth ^
cunfi obcaecati b^i eyideDciae Mathematicae opi»
hione, tum hides a linguae cognitione & ab Aca«
'4em!cae httionii ufu. Omnino iaepius hoc poftea
coghovimus > hoMiAibas etiam acucis at^ue faaud
indo6tis/ fed adfuetis fchohfticorum compendib*
tum jejunicati, ^eiegantem illam, qiam Cicero le*
guitUr I Socracicorum colloquiortim rationem )pli^
tere non posfe«' Cecerum haec tantopere laudaca
'& ab hodiernis an Metaf^yficam indufta vls Ma^
ihetn&ti^e iratlbnii hescio iquotoibdo pkuktim apud
hos evanelbebbt ^ & tainUi minusque fenfum tib*
jEbrurA percutiebacb illahi invi£iam bogendl vini
fton amplius reniiBbamuse aliud Ifeftipeir ^equirebi^
inu8i< Ac hoi quid candem rei/estl^ In Machema^
iicii ij|uidein pbsc demonflraciotiem huUum aihpjiuii
fiibnascitui" dubium: ih Met^phyficis hon itehii»
Tum* deniqud %xcus(imus hanc fallddinoi ^ cognd^
vimiibque hanc demoQftrationem ludibridm esfo- ao
larvabGi, oic magis prd Mathematica 'eV^idSncia hz^
behdam» quam in thmtris pro Vetro HiETcaJe habe*
iaui . hiibionem parVo & exili corpoire , ^iiabi^is fd
in leonina pelle & clava ja6let« PoHea fa^atil
farsHt, B feit^
\
»8 CICERONISOPERA
estf ut in XeDophoncem ac Platon^ni incideremns
^uoru^i fcriptis egregia illa &, dfvi6a prorfus So
cratica ratio conHgnata e$t. Hanc .deprehendiinQ^
pauca quidetn affirihare ; fed , quae femel affirmas^
let , eo certius tenere : omnino eam unam verisfi*
mamque difciplinant esfe Phik>f<^hiae y maxime-
que accommodatam humano ingenio : quippe qaae
veri indagationem a. fimpiici^finus niinimeque do-
biis naturae initlis duceret , & nos ij^of nobii
cognoscendoa daret ^ cuilibee fententiae foum pre-
tium flatuerec , ac philofophantes erronbos &
purgaret , & ab iis tutos praefkret. Itique hwfM
rationis veritate fubtiiitateque capti, cum Cicero-
ne in gratiam redumus. At quam diverfus, &
longe alius atque antea, tum nobis videbstor.
Omnia non cantum fuaviter , fed caikte , acconte,
& utiliter eum icripfisfe intelUgebamus. Sedia-
men ilta praejudicata de Qfficiomm Ubris tfpm,
ut tenerrima aetate fuscepta erat , }ca flfflriil«
deponebatur. Nam cum, post excusibfi aUosado
lescentiae errores» hos librot aKquoties l^isfnan
femper adhuc aliq^i^ ex veceri errore remanebx;
ut noix dubitaverimus alicubi^ concedere reprdbe
foribps iftia , qui dicerent , doftrinam de Qffics
noa accurace & vere a Cicerone tracfitam ok
A qua nunc fententia tantum abfumos, ut nobf
hi libri, cognito eorum confilio atque inftitutOi
cmnium maxime diUgenter conlcripti videamur.
Aff
EX/EDIT. J. A. ERNESTI. VOL IV. tgt
Agp Tdra ad' alteram eandem dispittatipnis pati
tem aecedamus., atqiie, pefcutreodoaUijnotiibrQ^^
de cridca videamas ratione.
: JCtprimo quidem libio de Natura Deonunyah
initio flatim nohis Qccorric (^fficukaa ia his ver^
bis : De qua (fc. Natura Deonim ,) tm varia^
fMV$ tkSisJmmm bmmm tamqtie dUcr^pantes
fententke; ut fimgsa argumevta esfa dekuA^ (^Msfam$i
ii est\ frinckium fbilt^aphiae^ esfe infcieatiam^ frurj^
dmlerque Jkddemcos\ a tebus incertis asfenjionem cor
hibuisfe. Inte^pretes fere omnes in hoc ioco hae*
ferunt. N^m ante HzviCiim oiqnes fei^ lihri , ^a-
I)Qbaiil fciffhtktiAi .qui b'eM reftitu^ infcieptiairi;,
Se'd ali^d reftat^ Err^ftus quidem te£le infcienti^m
ttiQtpr^ & acut^ ipfiim .locimi ^* expUcat. Nohi*
vierb^, jV est pincjpiun^ FbUofipUae^ glosfam fa\)^e
vi^entur homqiis.» qui eausfam'UOTk,.int^]^igt%ex,,
JSitque.Cicera.niJl aliid in mpBp b{ibHwf(» vid«(ar;^
^iamhoc» ca^sf^ discr^Uitidla hjasoioum 4^i^
fimorum ^ dc Deorunx Natitta , esfl^ iQfciQat«a«ii
Ih^, t^iha in ^.qua^iintir pkripc^ quo^ m$ii*.
ne > verijim^ est^ £f ^a ontnes duee NakiM vehi^ *•
ftur, Deos: esfo Mxerunt. Ej^ntfko viebimur disj^iem^.
ait. edasni . in i iiae fententia attas dici fmvm^ Ta.*;:
men ample&itor leftkmem libn icripti vmmf»!
Nobis oHm ferimur in menteiii venecaL • : /1
I, lo. Qui vero munJuju ipjiim ammantem fap'enn^
temque esfe dtxvunt , nuijo ^ mada vti^runt snimi nar^
' £ 2 turam
ao CICERONIS OPERA
turmf intelHgentes in quam figuratn cadere pBsfet.
DBVifias corrigebat , non tnteUigentes. Nos crfim
— nullo mpdo videntur aninti naluram inSelUxisfi ceS.
Sed veriorem creclimas Ernefti emendationem :
nullo modo viderunt^ animi natura intelBgentis m
quam figuram cadere posfet'.
1 , 20. — 7! quae interimant innumerahiUa fim ,
etiam ea , quae confervent , infinita €sfe debere. Esc
apfum Epicuri diflum» quod miramur noo obfet-
vatum e$k a Davifio, diligentisfimo in hoc geo^
reinterprcte. ^
I, 35. Etenim fi femel 9 Fetteij fufcipimus gems
hoc argumenti ^ attenie quo ferpat. Tu enim fum^t
nifi hi bominis figura rationem inesfe non posfe: ^
met alius^ nifi in terreftri: nifi ineo^ qui fmtusfat
nifi in eo qui adoleverit: nifi in eo, qui dsMceris: ^
in eo^ qui ex animo confiet S corpore cadusM ^
ittfirmo: postremo^ nifi in bomine atquo mortak
Quod fi m omnltor bis rebus obfifiis , quid est quod u
forma una contufbeti Omnino^ ut oratio apco^fen&i
finiatur , conturbet locum liabere nequic Nam £pi-
curei in antecedeatibuf obfiftebant^ neque Deo iti
ttoere imbecillitates humanas tribuere^ volebant :
at formam 'humanam non dubitancer ei triboebant.
Igitur pro conturbet legendum , non turbet.
II, 16, Ordo autem fiderum & in omni aetermtaXt
ionfiantia » 'neque naturam fignificat ; est enim plen^
rationis : nequo fortumm » quae amka varietasi conr
Jlanr
EX EDIT, J. A. ERNESTL VOU IV. tj
fiantiam refpuit, Cum h^ec ex Scoicorum feDCen^
tia dicaatar». qui naturanx fere ratione definiebant»
facile intelligitur vocem naturam ftare hoc loco
noa pQife. Jer. Marklandu». Ep^ Cric^ p*. 25. du^
dum correxerac tmmtoiem pro naturm : quae cor-
re^io minime erac negligenda. Neque Tero non
commemoraoda erac conj[e£luni DayiHi» reponen-
tis^ necesjitatem.
II, 32. Sed nos eum dkitrm natura, ccnjlare ad*
mmi/irarique mmdum , non ita dicimus , m gkbafn aut
fragn^enfum lapidii «^ nulla cobae/endi natura^ fed ut
flfborem^ ut^animal^ cet^ Variei tentara func verbas
nulla cobaerendi natura^ ab incerpretibus^ Ernedus
ita eitplicv : non* tali nasura > ut opera aiia^ partibus
apte JiruSis £? nexis , fi^ abfolutionem l)abentia. De
^oa expIica.tione non ftatuimus. Marklandus qui«
dem 1. c verba ilk ai mala maqu, inve£U putavic
. III, 14. ita vultis opinor^ mhil esfe arimal ex^
trinfecui in natura atque mundo^, ptatter ignem^ £k
multis 9 quibus hunc locum. corrigere tentarunt in?
terpretes^ conjeS;urisi nulla nobis latis&cit. Erne-*
fta Bouberii intrinfecus placet. Nobis aliquando
in roenjtem, yenitj pro codem exfrinfecus legendunj
Itafe, ^ fentiens^
. III y 3j. .Hunc igilut (^tXm^fium tyrarmum^ nec
Plympins ^^^upiter fulmine.,perctAsJit^ nea AefcMhpius
jnifero, £utur9oque inarbOr tabescnttem^ interemit : atque
in fuo leSfilo mffrtuus in Tymfanidis. rogum illofus est.
B 3 Lon-
2i C I C E R O N I S 6 P E R A'
Lbngum est cnumerare fententias virorum dofto-
fum,, qui TympaniiSs'rogum emendando mutare vo-
luerunt. Debuerant his novisfimi editores adjicere
Itlarkfandi <ronjeftciran!i Ep. Crit. p. «7.- corri^-
tls : atque in fuo letiulo mortuus , in tfiumphantts toga
elatus est. Neque tamen causfam vldimas , cur no-
ilram leticeamus cdnjefturam: m/irt? l^uld immor'
tuut tyrannidi\in rogum illatus est.
Veniamus ad librds de Officiis,
1,3. Jtque ea Jic definiunty ut^ reStim ^quod fit
ii. perfeUm officium esfe definiant : meiium mem
dfficium id esfe dicant , quod'^ 'cur faSum fit , rati^
probabilis reddi posfit. Poflerius i?lad definiant refie
judicaverat Pearcius ^elendum eSfe*. * Cujos ani*
madverfio commemoranda erat. * .
'* I, 9. Itaqiie videndum est\ ne non fatis fit id^
quod apud Platonefn est in Pbilofopbos diBumi quod
in veri indagationc terfentur ^ "quoique ^eay quae pk-
fiqiie Vehemcnter expetanty de quibus Interfh digladiari
fokant 9 contemnant kS pro nibilo HuCant ^ propteretk
jujlos esfe. — — Itaque eos dd rtmpubUcaM ne ac-
cesfuros quidem putant fsifi toaStos} 'Efneftus expe*
tant & foleant dedit 'ex Irbris nonnallis prb ekp^
tunt & folenty quod fei Latinitatis'TStfo'Cctejimdi-
vum poflulare ■viderettir.\ NoSii^ nec Latinitsitis
fatio hoc exigere videAir, cum IsW^Snt''^ fokrit
hon'eademconftru6libnis lege terielritdr, "qiiS: verfen^
tiir: & perfpicuitacis kr, quae frne clubio maxkiA
' ' . - esc,
EX EDIT. J.*A'. ERNESTI. V0L.1V. s§
esr, ' indicatfvatn poftulat. Sed in fine pro putavi
omnino legendum putat ^ nimifum Plato, cujus,
irt illa , > ita haec quoque est * fententia« Aliter
hunc locum conftituit atque xnterpretatus est Jac •
Facciolatus : Ita^ eos ad rmpublicam non acces^
Jkroi quiJam putant: atque voce quidam Epicureo^
fignilScari eitidimat S^d puta^ verum est; est'eti!m
Platonis hoc diftum. Ceterum editionem Faccio»
lati vel ignoravit , vel neglexif, Erneftu»,
I, 35. Itaque nec aperta aAio rerum illarum pe*
« *
tulantia vacat , nec orationis obfioenltas. Gruterui
aliique , quos fecutus etiam est Jac. Facciolatus , de«
derant , ^nec oratio obfcoenitate , quod nobis etiam
fponte in mentem venerat. * Et certe hoc verum
videtur: quamquam Graevius & Pearcius illud«
. tuentur. •
»
I, 44. Itaque nifi ea virtuSy *quae conjiat ex bo*
minib^s tuendis, id esty ex focietate himani generis ,
dttingat cognitionem reruth^ Jolivaga cognitio £? yyn.
na videatuK P. Manutiu^ prior(^m hujus k>ci par-
tem ita interpretatur : nifi Jludium Jocietatis con^
fungatur cum rerum cognhione. Atqui contra fen-
ttentia debet esfe : nifi rerum cognitio conjungatur
cum Jiudio Jocietatis. ' Locus nobis ita , revocandus
Videtur ad mentem Ciceronis ; Itaque nifi ea virtuf
quae attingit rerum . sognitiOnem y conjlet ex hominibus
iuendis , id est ^ ex Jocietate generis hutnani\ J^livaga[
co^nitio 5f jejuns videatuK Facciolatui > qOi & ipfe
fi 4 vitium
«4CICER0NIS OPERA
vitlum odorabatur, minus in eo faQando felix (idti
cum jianc periodfim proxinie antecedenu praemt^
ficy & a(tipga$ cogfiitmem , explicayit^ excipiat, cognir
tkhm eamque perficiat.
- 4If 8- Quod cum perjptcmm^ Jit ^ bcnmjmiae vink
Vfe mp^natfi ^ mjetus imbecillami fequjitur^ ut disfth
rapms , quibus^ rebuf posfimus fac\llime eam ,. quam^
Vftkms f adipisci cujm bonore fif fide caritofefn* EK"
neftus pro Quod mallet Quo. Atqui Quod fagpim
C5t ab initio periodi pro Quare^ Quod ad hoc atti^
pet : cujus ipfe exempla dedit io Clave Voc. Quod.
Ita Fin. I, 20.
a
. n, lo». Non ef^im omnes eos contmnunt^ de qut-'
hus mak exijlimant.^ Nam quos itnprobos^ maledicos^
frauduleriios putant , ^ ad faciendam injuriam infiru^,
&0S , eos contmnunt quidem neutiquam , fed de bisi
male cxijlimant, ' Putamus. Cicerpnem , non. makii*.
cos , fed maleficos fcripfisfe.
Ib. Nam ^ vqkptates ^ blandisfifnfie dominae^
majores partes animi a virtute detorquent ; Q* dolih
rum cum admoventur faces , praeter modum f^erique.
e^errentur. Pearcius legit, majoris parti.s animos,
fc. hominum. Erneftus intelligit eas facultates,
quas hodierni fuperiores vocant , rationem .& Vo-
luntatem. Et , quod ad fentehti^in ,, ei ajfentimur :,
quod ad yerbum majoreSy ei non asfentininr.. Le-
gendura, melhret. Ita Graed ta x^tlrroix , t«,
M.TW* /*«ff V>i -{vx^s., Sic ipfa anima. com
cor-
EX EPIT. J. A. ERNE^TL VOU BT. «L
icerpore cotpparata,. pms mStr dicitur a]» Q\^io
jA^t, XV. S75* Fortf foiftirit nteJmi mei.fup^r giti^
fervmU ^ijiraferar^ , ;^
^ H;^ 12. Quamquam praeckr^, $6cr§Ut hant n&M^
iKf gloriam,froximm & ^qfi cqmpevdiarim, dkeh0^
fsfc^ fi j[tiu id agiTft^ nf, fiaUs fmieri vclkr^ UifiK
fsfcu .CbapmanQQS pro Qu^amq!nav\ repoqem ^Q;)
bat Quamobrcm^ ^e(lus j^^apc coDJeChvam ta»(
morat quidem, non tamen de es^ (Utoit., Nof
^idem eam alieoaiu ab hoc loco jud^camus., \%tz
f^amqiim ele^ter pQmtur>. liabet^ minftpi :yii%
ac ifenullatem^ Hefertur oim* id aotcce(|cBt^-ji
qt haec fit feotc^ia ; QuamqMp gni ibmus f^c»^
fipta ghriac q^cmiae & coUocMim y cnm acl Sof^
fratis fracccptum. fc^i fatit Jk^-c^ Sic fupr^ Qfl^
l^ 9. ^st cnim di;^iUswa rcr^maBcMorumk Qjfoaif^,
CMm Tctcntianus: Alk Chrcmcs kmani nil a Jt aUff.
num puiat: iVLij^o Joco perperam Jbbor^runt inter;*
l^t^te^A Bnit. 4. iffa mibi tnfltatio Stcrarum
J^lutarii fuiP , adtnonuitquc ^ Fompom ^ ut a tc ipfa,
ftimtcm aliqmd ad mc rcficicfidtim%\fcquc rcmHman^
im%fi nm pari^ at grato tp^tn, muncrc. Quamquam
il^d Hefiodiim laudatur a doSis ^ qutnd cadcm mcnfura,
rcdderp juSet j.qua acccperis ^atit ctiam cumulatiorc , fi,
\ot.^fv*^ E^dem est ratio in loco Offc l, ij. QuoJL
ficay quae utcnda acccperis^ majori mcnfura^fimda
fosfis^ jubct rcddcrc flcfiodks : ^ ^pidnam hcne§ch^fro^
^ocatifacerc dcbcmus^ ^
B 5 II.
«« «lCtJlONlS OPERA
n, 13'. -*— qua netate qul eccercentur laude qffict
fillm (ut di DemoJ^me accepimus) eaaetate L. Cras*
fus o/iendit ^ id fe in faro optime jam facere^ quod
mim tmpdtMt JhnA cum bude meditarh Non de^
baenic Miitti cdrre6tio Da\r. Ruhnkenii , qui ad
Roe. Lnp.p. 1089 ita faanc bcum transpoRendo
fioayefac : & qua aetate qiA exercentur laude affici
fiknt i' ta aetate ; ut tfe Demojihene accepimus , L.
Ctasfus* efieniit , M.
^ II, '^is. Id enim' est proprhtm^^ vt Jupra £xi , ci-
atque ufUi , ttT Jii Hbera & jion follicita fuae
jusque cujkiia:' '*Refte Emeftuf tuetur ayVx-
^ doflithi J. IL <^oh6vliim*, qui tnalebat rv/^tf/.
IHi 'talF 6>dbQAi6iie ^itivus non lAff equens estl
Gff. I, 33. w qua' deSberatitine adfuam -cujusque na*
rMtnLconJi&ifh tsfmnhtevt)candum: II t, 12. num
ifla feitietas taUs^est^ ut nSbtlJuUm 'cujusqfu Jttt
Videttdas est qa6epie-DaketusadL2vI III, 22.
• IT, i%.'Tgiturxum ftdtuisJhj'(Araxm) opus esfe
d^ ^dm. rem 'conjiituendam pecunia ,' Alexandriam fe
frojicisci velle dixi^^ remque tntegraifi ad reStumJwai
fusjh eife : isqUe cehriter ad Ftolemaeum "^Juum -bospU
tem venit: ctt. Cum isque deeodem dicatur Arato,
d*e quo antecedentia dicuntur, videtur nulla ratio«
ne ixi honc-locam cadere, fed mutandiim esfe ia
itaque.- • .; . . , - - ' ' «
H,^*«4. ^amobrem* fse Jit aes alienatiiy quoS rA*
publicae noceat , proi)idendum ert ; qttoi mhis^ ratio-
• ' ^ nibus
EX EUrt. J. A. tRKBiXI. VDL.5V. «y
mif i<meH "ptteit:- hon, fifmit/iit •Umpbtttjim
ferSdm , deHitoris lUcrentur aHtmHik.. ' ■ Vifti^ hiilk H*
eura centarunc iBtefrpretei. V^- in ftiMt wedati
& 4o3tas, ). MkSiL Hedring«Mu, XM, AbtiMAi;
p. 4.05. -ex libris reVecavic vanm ltSlii6d6lai fi Mi
fueritf ut hcupletes fitum ptrdetittWl^vte ita dS^kim
etfe pro, / Mn perdiderint , ^ iHR/iore LluiiUMdt
ritione 'denxoiaftrac. ' •■^
IH ,4^ Mut i:um FkbriAu AHflMet^ jt^ Wt.
Minatur. Idem HeufingdrtM ih A<kta»dii' §i' W^
mend. L. I.' p. 97. focom Mtaoc ita -Conftitdcf-^./lil
cwH Fabfkius jti/hs' nmifuitur\iU04d UkfaimMi
nist aut ab boc ju/iittaet tamquam a fafwnfe ffel&tt
iiiiitnp1k)n: £c Jii^ cdrirefi^ils^ ««fion^ f^ Idio
lcctmeMtattim^sk. d%C)'M:^dettir,loais-11li^'^
ettm ipflM ho9 de-'Oiffittiik -AbiMS-llli^ -etu!i« mptS»
cos edkuftu esfet. Qubd fijgt^jir <9»ir( cdnffl^n ¥
Jacob. Ft^. H6adngeiro V.'€bi C}ti« 6x 'fhfti^tK?
jkite , trefi ^feaaih iil Yffetefflafis. ' ' • - -
- im, -6,- C^ui ^ficiieasis iifmifiHiuM '^incUkim'»iit'i
ina^s ^afbiirairi etfe cmrg nitHi^aih , ^iMmm bmA
^etre/bei^e fi^ dmniatR 'caufat -pnifrf etJbft inMlnuik
Jfkhi^t bel etiema , wl ^fforis , %W f^<^ -^^ri^ <i»tew*',
\me •HAcenfSujihid. Opftim6 .m^Um^ ihfltlltt Br*
xl^^, repdnendo injufiitia ^ib jUfikltfi' & iUi jan&
' i^ate eem fecerac Larabihifo. l •■'" J '
III, 7. •— > fatis muha praecepta fitht , ^ibiit
ftrf^ci .po^t ', qtMfit propter^^-ikrpiiudinm fkpenKkimi
quid
s9 CICERONISOPERA
/
fttd quod idcino fugUmbm non fii , quia ommno tutp9
BM fit^ Eroeftus ouUam naeotioQem facic varietatis
kfikioQum ; <& ipfe adeo fequicutr lefliooem falfiuo.
Melios foer^ty vel Graeviaoam dstxe^quidfitidf quod
idcireo fi^endm non fit ^ cet : vel Pearcianam »
ftid idcirco fugiondum non fit , cet.
, III. 10. Fof^ onim ptrfonam amcif eum induitjudi*
cir. Tantum dabit amicitiae , ut veram amici caus'
fam esfe maUt: ai orandae litis te/npts » qfsoai per /^
get liceat^ aeeommodet. £rQeftus e^r libris fuis fcrip*
tis & edids^ dedit Utis. Nobis cum. Aldo & Vi-
^borto, quos fecocus eciam esc.Faociolatus, BHmq-
finn videtur. ...
, Ul^ 13. Quaero^fi boe emtoriifis vendUor «m
^tterit y aedesque vei^derit pluris miultum% quam fe
venditurum putarU^ num id iniufiean^ improbe fecerit^
Eroeilus vere Gorri^ic ; injufte atque improbc. At-
que ita ance eum jam ediderat Facdolatus*.
Ibid. Neque etiim id est celare^ quidquid ^eticees%
Stnfus esc: noo enim quidquid retjcetur»^ illadsce-
iatur/ .Eroeftus mallet id abesfe«, Sed iiic ofui
f regoeos/ esc Cicerooi. Ita proxime, fupra, aUato
Joco« H, & III, la Cum CoUatino: CoUegae^ Brum
imperlum abregabat^ poterat videri facere id injufiei
ubi Ern^dus^j^ male judicat, de^dum esfe. Coo-
fQleQdun ^st etiam \. MkK J^^eufin^erus Emeod^
^ L, p. 95. ,
Jltr
EX EDIT. J. A. ERNESTI. VOUIV. sf
fin^ C. SiTgio Orafae vendidcrat oides eas , ^iot H
eedm ipfe paucis ame annis emerat : bae Sergio fer^
mebasn : fed boc in mancipio Marbu n$n edixerat t
Locom intaftum reliquic Eroellus ; esc tamen magw
difficQltaf io ea parce : bae Sergio ferviebant. Nam
fi aedes ipfi Sergio fenriebant^ qoamoGJo faoc vd
III vltio pooere , vel JMarium e|us causla acculare
poterac. Eaodem rem oarrac Cicero de Or« I^ gp^;
aeque memorat has aedea Sergio ferviisfe. Icaquo
sobis verifimile vifum est^ Sergio dekodom esie^
quippe €K ikqoeoti ferviebaat ortooiL Ac vidimoa
poftea» Peaieiom io Addendis ad k 1. io eaodemi
ioddisfe feoteotianL
III; ts^ Jpfi efutem foar (C. Jul. Caefar.) ht ora
femper Graeoot verfin de Pboehi^e baiabae^ pos dh
4am ut potero^ incondite fortasfo^ Jei tanmt M ree
fcsjit snteOigi:
J
Nem^ fi vioJamlum estjus^ regtiemdi gra^
yhJandum ist: aBs rebus pietasem eeks. •
CapitaHs ISseoeks , vel potius EmifideSi fA id smmi
quod omnium fcdnatisfimum fueris , exeeperit^ Peat^
dos baec ita transpooit: CafisaMs EurtpideSy vel pa*
tius Eteocles : Eroeftus Vulgatuin toecot ; male i
Aoffara qoidem feoteQtia. Quomodo eoim ISoripides
reprehendi qoeat» qood Eteoclem loqoeotem indo»
ceos , ejus perfooae feryieric ? certe sainime om^
. • ' nium
\
)0 ^ CI CERONIS/OPJER A :
iiuBL a Cicerone, qiri hU ip(k libris hoc io poecii
sd^ aon reprebeoderk, ut etimiQ lap^e.pofuerit:
V. Ci. I^ 2%f & Ulf 29.: Nobis^. quidem- verha 1
9il pofias Eur^cSf k mala oiaou ^ddila videatur* .
I^tur vel ex his aniniadv^rfiiQoibM » quas ex fib
tiy mgno numero pauca$ propQfoisnfts ^ jotelji^
Ipotest, qoantom adhuc per unim^fof libroa phile*
fi^hicos labis & CQrraptelae .relideaC Lihroi
qoid»! de Officiisj Senedfaite, Amicitiat Fara»
^OM Sc Somnium Scipionit ita eiqpolivit Grae^
viosVnt hudam illam, quan^ fibi Osationibus &
Spiaatis edindis comparaverat ^ aequBret. Qiaif
que fpem , quam excitaverat, retiquorum edeodoroai
i» Vhlldbpiiia UEfrorym » moca prai^rti^C^ fus-
Mpit i^0KL (KHdiKuia & peifecit etiam J, DavifiaSi
Vif mffmgjsitef ^^ojpn orationem ex oodicibus mat
tis magna corruptelarum copia purgavit ^ lun^
dofbinam ex Graecis fontibus explicuit. Quod fi
eju8 6iBtim|iy miliimimbfis fingulii ad>e£U esfet a
Bentlejo. e^fida ^/ qqalis adjefb.eit Tusculanis li-
bris , haberemus aliquid , quod , ut in hoc genere ,
pfQX]in& ad perftftionea aoced^tet* Poftea ad
BavfliatfMn ibimam e<jlidit libros de Qfficiis P^«i
ciifs , ^legaptia vquideqi ingenii viry &d doftrina
poii par Davifio; : |fl^SrndIu8, vir tantis ingenii
fb&riiOGqie fubfidoi inflrufittSj qttaocis prima fe«
cundaqoB ceofura diximus', ex libos fi^riptis edi^is*
•foe 9 guoran magn^ coptam habuit^ & fuo ipfa
\ acu-
EX EDIT. J. A. ERNESTL VOL.ir. 31;
acamine, plurimos correxjt locos: fed idem fefli*
natione , qua , in his quidem libris ^ magis etiam
qciam in Rhetoricis & Orationibus ufus «sc^ men^
da reliqoit mtttea; cum ejuiunadi » qoae , a demine
^imadverfa, ipfe ingeoio toHttre pocer«t: com
fjusmodi, iqqae a prioribus jam editoribus corre«
^ eraot.. Nq9 vero, quod in boc ^nere.huma»
nitas & ipfa natura praecipic ^ ms^is eum propter
praeftitum beneficium laud^mus ^ quani propter
minus cumulate perfe^ue fraelUtum sepreheo-
dilTWlfr
1
CDIO^
39 D I O N T S. LONCINUS .
II.
DIONYSn LONGINl Qm fuptt^
fimt > Graece & Latine* Recmpmt , JV0.
tusqm fms atqm ^imaiyer/kmes adjed^
yoahnei Tot^us* ylccedM^ Etnettdatumef
Davidis Ruknkemi. OxofiHi e Typograp^
»
Oarehdimiano* i7.78> 4. nuy,
£st 6a Kbri hujniltus tie ^tttcfbntk , ut omok
criticae artis ezquiiitam quandam vim ac delibatum
florem cominere videatur. Nam & argumentuoi
in verae fublimitatis judicio verfatur ; & aaStot
operis est is ,, qui ingenii do£lrinaeqqe excellencia
apud veteres Critici iiomen invenit : & interpre^
tes funt ii » quos noltra aetas in principibus ejusdem
artis rite celebrat. Ac de Longino qaidm cam
fatis di£lum (it priina hujus fiibliothecae parte; nll
causfae videtur esfe ^ guin continuo ad interpre^
tum operam fpe£Undam ^ ipGusgue edicionis boni
explicanda progrediamuf.
Primum igitur Toupius V^ Cl. in prae£ado
ne iibrorum Vetefum fubfidia enumerat, quibus
ad emendanduni Longinom ufas cst. £z edi-
tionibus praecipuae fuerunt Roborcelliana &
Manutiana. De hac quidem ica flatuit , iit ejui
difcrepantes Ie£liones non ex Manutii conje^
£lura profe£US| fed ex fiesfarionis libro expres^
I
t
jas pniev^ gum ipfum libfum aliUm eife wc Vent^
tum y qao ufils esc Tollius; Commenuriom etiam
Fr. BDrti , quem Amftelodalnenfes Pearcii cditidni
A. 1733. adjecerdnt, non folum Porto adjudicatj
fed utilem quoque ad leaionutn originem inveflia
gandam judicat. Librum fcriptum Elienfem , qud
jam ufus erat-Pearciui» CantabHgiae ipfe contulifc
Toupfus: Parifini deniquecddicis duas halMiit col^
htiones i altetam ab If. Vosfio faftam ; alteram
fiuper a Larchero V. Cl. Atque de hujus libri
Farifini au'6loritate miraniur ab editore nil magtioa
peri tbmmeiiioratum esfe. Nam ctihi fibivinas &
Pearcius liquido demonflrarint , huncuniGm fontetd
ekfej lex quo omnes, qui alibi fupetfdnt^ codibea
fkicerint, quid aliud est illa apographa compararc i
iiifi tarbidos rivulos confedari ? In quibus quaecun^
que fcripturae differentia reperitur j aut erranti Ji*
brario tribuenda est j aut fcioto veterem Ie£iianenl
tefingere tentadti. Std haec quamquam minim^
fuerunt contetnnenda fubfidia, baud tamen minora
ipfe in fuo ingenio pofita liabuic Toupius : de qui4
bus fua ioco videbimui».
Proxima est Ruhnkenii Dlsf&rtatio de vita &
icriptis Longini y quam prima parte recenfuimus;
Ea fub alieni[> nomine fepetita est : non quod
Toupius nef.iret, veterani literatoris opus a tironis
ibriptidne fecernere: fed quod coiifuetudinis fe*
teptae in Belgicis Germanlcisquc AcademQs igna^
farsllh G fui
j4 'DIO»yt- tONOrlNUf
m$ esfet. Nam fetis e«t honorificmn tironi, coa*
tra aliorum Ktprehenfipoes tueri pabUcc posft
talem librum: fcribi quidem eon^ . a nemii?e po
f uisfe , quam a veterano , eoque primarip , ^eim
adeo in Jiteris.est hospes, qain vide^tr
Tum ipfe exhil^wr libellus ^e SubUmkate^ cun
Fragmentisi fubjcOa verfioqa Utina, inferiorepa^
ginae pgrte. Est vefo Pearcii verfio , & (pidem
integra intaftaqae* .Lvinapi .yerfionem adjeaam
esfe, laudamus: fed Pearciaaam maxime adjeflam
esfe, id vero miramur. Fttit enim hic vir elcgan-
tis quidem dc^rin^e, fed Graecae linguae non la^
tis peritus.
Sequuntur Animadverfiones interpretum, & pri-i
jpxo quidem loco Ruhnkenianae p. 133-* 152. Haa
pptisfimum induplici verfantur genere. Nam, vel
QOtatis diligeoter veterum Scriptorum \ocv& y qaoi
lionginus imitando expresfit, nova ei lux acceDcfr
tur ; vel vera leAio conjiciendo reftituitur, atqoQ
windicatun Estque in iis , ut in univerfa Rdii>
keniana criit, non ingenii tantum & dpflrinae pns-
ftantia exquifitae , fed certa qapqye via ag rauo,
quae omniun arcec temeritatem , & fuo quodqoe
kcQ ponit; unde cum perfpicuitace fuavitas exiftit
Earum vero fpecimina esi emendationibas praed"
pue fumamus»
Seft. III. Docetur ex inedito Harmogenis Scho»
liafta^ Joanae Siceliottfi Tragici locum d^fiimtum
tefe et Adkh^li Orithyia. Qua obfervatione lo^
cus antea nemini intelieflus , clarus fit ac- per^
ipictius.
Ibid. Vere accurateque expUcatur nieris Loilgiql /
lepreflendentli di&OQEi Oorgiae, Fuhures, esft.viiii
ftpulcbra. ;.,...
Ib. Elegantisfima conje6l:ura "t. Fibri pro ctyflt^
Xi&tii corrigentis iuKOs^iis defenditiir , ejusqud
tocis poteftas ^ cuih ex originis ratione^ tam eji
tiftt Scriptonim egregie explicatur.
' S. iX* De diao Moyfis : dixit , fiat M ! fif
faShi est hx. Hunc igitur locam cum haud paacl
ab alienamamz invefhim esie.putent^ Rulmkeniuif
eftendit , eam unam catisfani y quod ddn verifimil^
Rtf Longinum indcris literis Verfatuitt fuisfe |
iion fatis moraehti habere, quare bunclocuni pM
ipafio babeamusf nam alios etiam hujus aetatil
philofc^os legisfe facros Chriftianorum libfdl
i^oflea addit i Rst dehique vit longe doSHsjimus (G
Ia Valckenarius) qtd totum boc dbruptm eiijlimati
pam ut a Longino profeSum esfe videatur. Atqti*
hac maxime de causia nos quoqUe hudc ld<^Utfi.ferti^
per Q»uriara judicavimas. Ceterum adlerl tlilbll*
jleniUi locum AnthoL Lat. 11, ij. p. 194^
Quak fuit regnum niundo nova pofiere jural
Hoc tetraefittti bac marif dixiti iati
*
Cfljas alteniiii fertaiA- Ug^i* «ia«gdi¥eftU d
I
jd DIONYS. LONGINUS
Mtryfaicae fablimiutis ezemplam J. Fn Grono*
vius :
Ho€ terrae fiant^ hoc mare^ Mxit: erant.
»
His obfervacionem addic Toapias hadcce: Jt wra
longe melior ($ Jimplicior emendatio nojlra : .
• • •
Hic terrae fiant^ bac mare^ dixit ^ ea$.
Simplicior forcasfe Todpii .corre6Uo : fed Gronovu
dignior poeta.
' S..X. Au/iafreTflU yo^ raZrok -ri oAof, ei^am
^nyfiATO, $ cL^camfuLTa, i/tTroiourra ft^vfdif ovv*
m/i9ofioiiif9cu Difficilis locas , nec a^b oQo io*
terprecum expUcacus , ad fentenciae fanicacem revo-
vocacar conje&ara , vel vera , vel verifimillinia :
Av/tfluyeTflU yoig ToZrA to o Aoi , daajfu -^liyiMLrA ,
& hi A^CLiOtfJULTA tfl^TOU y TA f^iyQ^ OUfOI-
xoSbfisiiitw. Haec enim omnino, veluti ramenta^
quae rimis incukantar^ deformant m^gnificum &
ben» JlruSam ^dicendi genus. Toapius camen aiian
ingredicur racionem, cam legic, rot ifiTtomn^
fiiytSfos y & cum Pagano hoc modo verdc : Hasc
enimf quafi ramenta ac rimae^ omnino Iabefa8tan$ ea^
quae fimul coagmentata (^ mutua convenientia conh
mumtO'^ magnitu£nem efficiunt. Praet;erea in con-*
texcu dedic avmyLoyofiovfjLiva,. Nos Ruhnkenii
emendacionem praeferimus^ qui fingularum eciam
mutatioflQm ratiooem dofte accurateque reddidic
S. XViL
z'
EX SDIT. J. TOUPIL j?
\ S. XVII. rr/tfi^w h l^i^x^^y bene corri-
gitur, i.Ji eTfltg:)^*^, praefides prounciarum.
S. XXXIV. De verboruin* *ATTixo^ & 'Arrt^
xi$/iU^CQm 'AriytU & 'AriVVjtt^^permacatione, &
poteftate, dofte & eleganter exponitur , Sc Alc^'
phron multis locis corrigitur.
' \ l mM
Ib. Hyperidi tribuuntur crxc&fifictrA ovx a/Aowcc
\oW aicLycifycL x.<tTa tou? * Attjxol^ r^tejyou^ , ot AA*
iTttxufifyx. 'Acute flmul & vere corrigitur , (tk.
oi;;c flta; oua av. ctAAct xctTflt Toic Att<x.ou^
JxiiW, Iw«jt5i. De Atticis jocis diligenter mQ-
oetur, ^ voQis l^^^iuh poteftas idonds au£loriw
tatibus confirmatur.
S. XXXV.. Arrwy^ r— — rii^ <f^t cL7ct^o<t\ 'Trtr^ovsi
Ti €36 ^vJov xcti oAou; OX'^^^, dvaL^peeova-t ^ xcti
^orcifLQv$ eyioT^, tou yims/lyowon xocl oturot; ico^
m fjc^x^^?^ m^^$. Haec iia vertjt TolJius : ^i^t^,
nae — ^ttrw ingentia ex imo /undo faxa^ tom^
ja^ aicfo fcopuhs S* ardemia , naffn^fnqpam fulpburis.
Qfi riquidt[ ignis 'fhmina erudanL Sed in Graecia
^iec /tt/pter» ^QC liquidus ^ ignis est. Marlclandi , pro;
yim^ , ve^:isfima esc correfitio y^yeyov^, qttam
etiam in coptejf um r^cepit Towpius , qui tamen
i|lnd (f^rmjiomy nt eJegantisfiamni & neutiquanx
fojlicitandum^, tueuir. Sed mnlcp esc magis proban*
da RuHnkenii emendatio ^cLvro^m^i quin fija^
vieriiGmiUtudiner^ 'tum Plutafchi , a Longina faepiua
^l D I O N y S. X O N O I N UtS
iroitapdo expresti, auaoritate, qui T. II. p. 500*
D. dim fT/^'^^^ ^*) (tvrox^c9(t$ 'Tr/ct^r Nob|9
^^Jiquando.in i^eijtein venerat cwrofo/as.
S. XLV. Est omniqo egregius 4 paene divinq^
tQtds hic I09US 9 ^ao depravatos fuae aetatis mo-
yes & ingeniorum labes atque corruptelas exponic
J<onginus.-. S^d fcopulum habet haec ejuspars!
ToW ay5§aT8^ ctKctj8Ae^i<r y fiyiSte . 'T^gct ^iifi^f
fya/ pFct. Aoyoy, Quae Tollius reddidit , ut po*
(uit. Haec enim Je inmcem necesfario confequiMwr :
Jip f ut nemo jam bominum ^igere. S attolkre aujh
^culos , aut ulla queat ad duraturam ad po/icros famm
^sfurg^re oratio. At quid est '^re^ct ^fti/is ? Codeif
l^arifinus habet .^^j,^^ irtga^ (pitfin^ > k^^ perperm
^utafunt editoresj fejd hujus Ie£&onis, quamquara
9orrupti«fimae , vefligiis fagaciter veram leflionera
Odoratus est Rnhnkenius , pti^S^ urego^fuctj w«i
rm Pv«V^» Senfus 'tst:neque (^emquam ujh pft^^
ntaiis atque famae cura tangiti
' Ih. fin. K^cLTiToi f il^% TfijtJr* ^. ' Haec est
^eflia yetuftisfimorup librorum. F^bcr tamen cot*
rigebat m pro tUni Sed opportune vidit Rohni
Jceq^us, ^nesfc his vcrbij ^lhfipnen^ adfenarium,
^Q bis qfusestEOripides, in Auge, dfc in Jfcleftra
% |75L KgaVfroi fixi ravT* i^f' d(pu/im^
txt't>Yf. J. tOUPlt 3^
fnae metra oi^ck. ToupicK tameh & hod loco^
& in ^ Euripide etiam , tlV corf igi*.
Sequbntur notie Toupii a p. isi. ufque ad «54 i
quae p2trtim in eodcm nmt genere quo Ruhnkenia^^
Aae, partim pecuMariter in Graecae di ftionis vi ac
poteilate explicanda conlluhubtmr , quam partent
fis tantnm locir tetigit Rubnkenius, nbi corre6Uo^
nis ratio esfet reddenda. Ceterum fimilis est cri^
feotf forma Karum notarQm atqde Emendationum
f^Stiidam; hoc tamen excepco» quod haecce
ptopius ad ipfum Longinum pertinent , neq^^
freqaentes in iis funt dfgresfiones ad Epigram*
jnata atque CotnicorumfTdgmenta. Sa6pius in ean^*
dem ac Ruhidcenitts emendationem incidit , faepa
Jri eandem lobfervaiionew j- esc etiam ubi ab ed
disfentit , fed amice ac ^odelle , velut omnibua
fere ii» lods, quo9 taoio memora^imus. Ceterum
ttf Toupio cernere ett illud ^ quod de magnis iv
geniis dixit Longinus » ea rationis certam quidezQ
iexl lotfgiorem ^lam fperherfe ; Mtque hac m pairte
dbfimiris Malklafidb ^ dvl fuo ,• thagno &ipfi Cri^
6co. Nafff Marklandusi Hjui mokos vecefuih Scrl^
ptotmn loeot fanavit » fete .vitiiQm ejusque medi^
emam aeufi^n^ invefiiigatvit ^ & pededentim ^uaQ
sationes ftibdiicendo reperic. Contra Totipkis quo-
damingenii impetu ac fervore^ qui nuUofe cogi-
tiaittmii» ftem coerceri patiator. , fpontd pjprit au
fiie effundic excellentium quidem cogitatorum
C 4 copiam
4« P I P N Y s. L p N Q I N^ U-S
fxyiam, in qaibus tamen "nonnulla etiam fint '
Quae accurador medita^io repjadiasfe;. H^bet v^'
uBivCTfa ^fjqs crifis naturatem ^uanda^^ faciJita-
t?m ; in em^ndatiombus den^que t?nta iaepjus ^c
'felicitas ^ veri figniHfatio, quae ^ a^fentiendum
pon alliciat folum., fed cogat. Sed ex Unginia,
His porreaionibjis hae praecjpue yidentur coronw,
inorandae.
Seft, JfUU. In fragmento Theoptwpi, qao.
J Witur regis Perfarum , (qui ^ peiperam pto
Cambyfe accipitur aTPupio) ad Aegyptiacam ei-
pedidon?m. apparat^, ponuntur intei; res ad vitain
tfxesMiaf., veht mflHa, ad,. esulas fagbma , cm£-
mmtorum mdios «f panaria., acjaccos ^ in \m mi
tur ponpntur. etiam ;^ci'^ /^,^^4^; Tqppius cof-
rigit, :^«V M.^ty Mlberm olke,, ejgsqae diJ
fiionis ejtenjpla ^i(m e< Comicis. E«t qmmaoi
«erifinvJis emendatio, h^bet^ue agqi$caaqpem i»,
genii Toupiaqi.
Ib. In Xh^ompi repiehenfione aic LoMinw.
o*o(„y.«r. Verxunt: P.,^^^^,^i^^^ „
«P)>ar«to «8,^ ^oPion, dicii cameles & nmkhu£,
»m jimemcrum. Sed- ho<? fenfe debuisfet dici
«AAa^n-*. Igitor mendofi est Jeaia Toupiw
fteganter & v^e ^rrigit ^ct'J«; , ^p^^ L^
f: X E J> I T.' J. T O U I^ II. 41
Ib conce3(tQm adeo recepit* Senfus est : Poterap^
verg. etiam d$'uUqfW aff(a:0iii iiei : Plaufira^ camt^
^Sj fumentaf ceU
Epilog. fin, Dicuntur honQines ftculi pavitat^
corrupci , P^y, oAAof ^ 'srorotnPTC^ ii cLfcL\xiili<uqm$y t^
fi\ f^TTctw xdi iibni^ tfixct. Nolla ratiooe e^TrottM
fprri potest: Qon enim c^X gloriela 9- ut ' vertunt ji,
fj?d Jauu Vere Tpupius ^Aot/Tfc!. emendat. Senfm
($t: nulla alia 4e causf(i difcentesac hAorantes ^ quam,
ut divitias & vohiptatem cimfe^antwf^
Multa praeterea expromitur doftrina in x:onfly«i
tnandis aliis I^vioribus einendqtioqibus , vel ipHus
Tqupii , veJ aljbrum. Omriinb. magna psirs ejui
operae confumitur ia di6lxonis Ilbnginianae vi a<^
fignificatione explicanda. <Juod ' quidem ^erutite
& neceslkrium est^ineo au£bre , ' qiii hon tantum
propter corruptelarum mukitudinem , fed proptev
lirgumenti difficultatem & ex^ufficum dicendi ge^
nns vulgo parmn intelligitur. Suht' ^uoc^ue haud
rard tnteriperfae iW aiSos Scriptores emendationes.^
<Sed ex tota illa bbfervatibnum copia» age propo^
Bamus nonnuHfii / quae' in prim^ meinorandae n(V
^ndaeque vioeanturir . . • . '
P. 161. Verisfima cet cbfre£Ho AlcJphronisi
IH, II. ot^cgf kjtovtrcL^ i\\(t 'fifdL ScLi/iivcdf ifor
ifccTct) di. Afl^* To irkyi^os kf7eq\^<r^xi fiqi t?:^.
f^,?W^ Tfll 'TrXefow, Noshujus locVditecuItatenV
4^ l>IOl)V$. LO^^OI^OS
ihterpretandd , nott emenldAndo , tolleildam arMtrf *
l>8rt«ur.' Toupms pro i/9rc\ii^m legit kitdXjia^i ,
exciderunt : quod ilmul vidimus , fimuf j^robavimos. £st
j)on minus acuta Veraqaeconjeflura ea, qua p. 166.
in Lyfiae fragmentof ap, Dion. Hal. I5ieo< p. 170;
X«i8fi)V iqrl r«t tfcturiv nwtatur in A.4/8d>» «tVA ri
irauroS^ Hefychius . quoque V. Jfcct^^/jf^oirr* ten*
tatur conje^ura rion abfurda ; h2m\ TOupias repo-
ii!it\ Oinc if ^^t^nrrd y referri efiiffl putat glosfaflj
adt Homerum.,\A ^. 223. 'EvS* oux, o» 18gf^orr<i
fffpi^ * Ay (t/^^ji^oicL i^Qy. Quamquam vul|(atQm noi^
temere damnandum est , quod aotiqjuicus di£bm
psfe videtur,. prb/ xfltrfit^iCw i u^ - KAfiCcuna
pro ^CiccrctiSatyeiy i^ .^ apud eandem Heiychiom
^^ft^^M pro xcLTAJ^^U 9 & alia ejui geoeris
Vaud paoca« ^ £adem nota venufte obfevatur La«
ciani feftivicasy^^u Vet.HiSLUi 2j^ Hnrodotuq
^ican^o hifit: rcqj quidem pbfen^sitioQi lul detia-
I)er9t;ar v^iu^tifs 4j abesfat U^..yerbaf; jif jiiir^
ifle wbuku Pf :ai5. ^est verfttaai Eiipolidis^ deFe«
liiclis. doquentiari etwndatio;: nec tai|)eii qpva ilb«
quippe fa£la jam a Wyttenbaciua a^jPJutarciv ^
^ir,Nom,:.Vii?d,>7. .. •• T .:.
/Liceat qaoque l^aec \ animadvertere. P* i&7c
Pkconis didtum» de pinnato curru Jwis^ non est
W Timaeo , fcd f haQdro. R 153* Ari(£ides' T. 1
A h « t
x'
trcy ndfl fUmfit'haee «t bebidftKene Or: PBii. ic'
p. 19. C. euM<'"« T* (ra^got rat iiXt^jt^a Vs*y«*
/ietrcsr «toTos 0' 'VoMfios^ fed ex' Platone Euthy-^
phron. p. 49' C «vgoy* Av, »5 oiy«teu,.e7rif-<r<t^ge^
Irtf,: ^tqae hoc ipfum, mayanpika, a Pktone
diu^ic DemoOiheqef, P. 930^ wf^now ff/ux^nn^
"*»f . p«o. Kfrfv»w 9^."«soWor»-aoi»}gitbr ., & confir-
msfcur ilQOtt iAtoanihriBi .Inc»tit^{k Jcwi, I?4.^ Se^
hwc cpnftraftii^-ih Judaeo ^ieteiidrino qoidem fe-'
renda estft 1« iKQfigiaQ coa fmnda ; i^praenae
vulgatam tu^n.f. P-.22i. fin. cpnt tan^Eur locot
l/)hgini S. XXX}X. cvn^ofmfZaBcu r^ ui\tv tbi
axeoA-nry 7uf.f c^(is<ros y 'TeAvrtiiecLra •^.. oon erat
^3 Jiodt vlridetim: iilad ageie vohdfife . e£cov, . ac Je^
^JDnamrr^^iMm .T«riecacemquft.accDrate'Teferm^
mofUmem^, Ijyfiam ^ Ifdcrateoi) pb&iciir limarctufj^
fiim vcro j.quo4 mirerk,:£tfato r^J/feyjj^^^
^ primus frmfiterit &faittORi mgmiHtit nok ptcbitah
«^lcqui pnQ Timflkcba legendoift eife Dinarcbtifk i ^
^poftoli vpisutiaatB^ ^^ ^an^maoQa qd^iam esfe|
44r I?: I; O N Y &• L O.N JGI "N 0 a
xnanifeniQ ofte!p4ic Rubojceniqs ad RqciL Ldp.. p, gg.
Jaudatus h. J. ab ipfo Toupiq. Qpare ?o aiinu«
ssfequi posfumus, quid fibi v^Iint hfec ejusver^a,*
Ceterum quod fecit bic nofler , ut tttmchum & Di'
mm Pautum inter Graecae ehquentiae principes con^
metmrafei , feeit pro libitu fij* ^Jlu ftio.
Verborum denique ac diflionam, quae ex inte-
riori Graecae linguae fcieatia explicantur, major ese
«umerus, quam uc a.npbis haa Iqco r^cenfai po».
^c- . P??e?ipuae cxquificaeque fimt multae, in iis-
que etiam haecce; p. 170. i^Te|«rar<t(r« : p. i^c,
•?* «/t^eg^/tew T«v»,. Sfl qutteaUefa rei inftmt: p,
1 «5. h.X^t^isr & ifi-TeKri^is •; p. 206. triVfo. '
c^iifrmtp. 212. eu7r(£\«uro* ^ etnrctA.oureof ;
p. 214,, «f^e» (\iii'&'if^a Xet/3»V: p,. 217. -3*4-
jawot^s «t^wflu : |u aa^ iximfta. i .p, aits. t*,
^^^TTfA^C^T^vlt^CWTP^fV. p. »33. «ww»
p/234:^eyTgt;tw»'- • .
. Sed, (Ut diximus ^ tanta eit bonanim bb&mtio^
num iropia , ut eas pmnes.ehamerate iafitikQm iic
IUud etiiam earum gemis magndpere kttidaBHum. est,
qu6 exempla aliprum auaorijm , . ^fidfi LoDgiDui
expresQt , diligenter notantuii Et Lopginos quii'
dem non folos autiqnos, velut Platoqem, Demdfthe.
nein, fimilesque imiiatus est, f^, quod pni^uiD
poftriduumviri.viderunt, quosdam etiam ez re.
EX ED I T. J. T OUPIL 4^
centioribus , vdQCi Dioirjffium HaUcarnasTenfem ^
& in primis Pldtarchum. Neque vero haec ejus
imicacio esc puerilis illa & jejana ^ qiae es mencis ail*
guftia ptofidscicuf , fed , gualem i^e conunehdavit^
8ubl S. XlII 5 Codformacio ad verae pulcfaricadinis
exempla^ quae oricur ex praeftancis dofidnae cofi
pia. Nam cum , legendis . continuo optimis au6lo*
libas , iigenium aluisfet atque ad magnitudinem
eztulisfec , aecesfe. efat, ut ectfum di£la aniB^om
fcribentis fponte fubirent , & ipfe ez fe pareret
fententias ac formas^ quarom iemina veterum le^
&ione concepisfer. Atque ^uropter ipfum ^ quod in
£0 eratyddSxinae fhidittm,did>itandumno6 est,quiD
cx rece^ntioribus^ ut quisque proxime ad alitiquos
«ccesforit , ita queHique ftudiofisfime legerit , qualei
funt Dionyfius Halicarnasfenfis , Dio Chryfofto^
mus ^ Ariftides , & prae reliquis omnino Flutar*
chus , cum quo non tantuin verbis , didlionibus ^
figuris , fed toto orationis habitu , do£lrina etiam ^
ingenio» vohmtate^ eam habet fimilitudinem , quae
fine asfidua k£tione exiftere n<Hi potuisfe videatun
Neque tamen quaelibet duorupi locorum conve»
nieQtia continuo pro imitatione h^benda » nifi fi in
rebus v^rbisque fit exquificis & au6l(vibus sb eo^
^em imitari putemnSy leSitatis. . Igitur v. c. ne»
que asfentiamur Toupio , Longinum S. VII. ex
Diodoro Siculo profecisfe, vei locum S« IX. de
4d OiO-N.yS. hOKQi-NVt
Ajacis filentio » ^S Ubelio de Edjatioi^e » qui Pla»
tarchi ptttatNT^ adtioiltf^asfe ^ vel ckoique S. XX ^
de motu animi e$ Plutarcbo IC & QH p. 375«
transtuliAfe. JN[am duok» prioribus.lQcis, nec fen^
temSa verbaque ftmt esquifita, OfM^LiQnsinua etiam
diceiKli anftbroi &quatiir aut Diodonmi> aut libelU
defidudttibne opifioeiQ; qui^qoisqutt demum fuit^
certe Piiitarchui non fnic, fed, homo jgunus &
ineptiia; : Tertior dmiqne loco ^ mdb: est <nnmno
conveqi^it Loogini cnm Plittarcho 1 quippc
hic .refpicit ad etymobgiaoi Plaooniram vodi
^ivij^iis quac ^t in Gratylo p. 268. G : ille Cmf
fdiciter de motu ac jpertnrbatione animi loquiton
8e4 de imitationum Judido forte alibi dieemiui
Nunc cum <& nos inter legendum <}uaedam obfcr*
Iraverimus ^ quae nec inutiiia i nec injucunda fore
f utemus Laogini ftudiofia , non s^ss re fececimBS ,
G eorum nonooDa iioc loco prQpofuerimns*
84 XX V« Pmdontisiimttm eat Longini coQiiliunii
^i praeeipit fcribentibiifli ot iqter feribendum ani-
tno fibi repraefentsenc Homerum ^ Flatonem , alios^
que priodpes viroe, fingantque ac perfuadeant fibi^
fir in horum judicum confesfu causfam dicere) ita
^im fore, oc fibi quisque maxime caveat^ nequid
temere , ne indecore & piaecer rem fcribat , fAtym
"^ kyMi&p^dk — • (i^jTt^tif rch y^^ofiwmt iv^u^
1lct$i xcLrfin '^exi^ctK ^Toupius ex libris revocat^
Xtfih fin 7ri^ai;^9cu: nobis liangbaeni corre^lia
tera
:% X. E D I T. J- T O U t> l fe 47
V^a videcur, ^* A*^ '«•TctuAi j quod verbiun hoc
ftnfu ab opcifpis Scriptoribus fr^quemacQr, & qw»
?rcLi^«f non raro cbnfunditur. Sic ^pud Aelia^
i;^GuMr o^fO^aytfATM'. legen^uni > *i xai «Treuirct»
l||9i» ut in Pjragm. V. TfOMpwU : W ri x<u
vtuait, Similteer^, si. XIV, 4. W ri xct)
S. XV. O V«* > ^»' f^^y^^vyo^fflfc^ j x.«ti kymo^^
ftl f otfTcto^fM 'Tfet^aiciMrtx.i^f circi». dJT» yot^
ijlbAo^TTd&t^ £tur<*5 ^ww Xiynau • Verba ou^^ T^w^i
guae in omnibi» .ve«aribH3 Ubria. eiftant^ oQufic
ToUiuSf quod eonim vim non capem: alii ^oqttd
Int^retet in iii baeferunt. Senfui ests QfofiM^
Ufim , fubBrmt0$m s ac p^rtiffbajmem mxkne ^
ficiunt vifion^s ^ qunt nomiulU fl^»\c^0M(S wcanu
Uoc ufu ovTtf^ cj^Qter abundiat, cum apud alios^
tum apud Scriptores LongiPQ tritos v. c Plotar*
chum T. II, p. 490. C« qbi de Mu/ts dicitur^
%$ OMu 4i mQkcLf cu$ Mk ^iAgeedeA^iciy oua-ccs*«
oiorms mo/JUiL^of Mouact^^ quas bomines^ quod ob htn
imokmim tf mnfmforomm maJetApet deger^fUf
1>0Q iifm y JOufai y qppellarm. ArifUdes T. I. p. %^g^
«JWegvr xctAovoiy ouTor^ a yogoiy , prinu iUa^ quan^
fori nomine appellanS. Verbum u^et}\.ow>iM , quod
infra dccurrit^ Plat<^icum est^Rep. L. IX. p. 515«
pi m\» €9 eiim Pteciu» x il p, 347» a.
-/*
48 I>IONYfi.L(iNGiNtJ§
6. XVI. 'Tfajemof ritA xot) oiA<^i^<te^ei)c6r «iV
♦** -f^Jii** ''''"' ixouorTw xotOtelj AO70». Veftii
gia apparent imicationi» Platarcheae CbnfoL Apofc
loa. p; 118. £. To ciAyotfr rtis -^^^^^^ kieoQfMf*
ircwtr '7ea>utm»i Asys ^a^dms»
Ib. K^r 0tucxi^fMai riipeir. «urayxeewr. Cdoi'
aaftus esfe videcur ek Simpidis celebtadsGmo Joc9
Bacch. V. 317. xa) yag cr ^^(leut» OoV^
ye ^«Vjgfifr ev J^a^dtf{)i<reT<u.
S. XVIL Jwi* ^«s -srctjaAjf^^^MJrot ^ rw iccch
«gye» Te;^^>|, T0T5 xebo^m xot) . ^eygfleffi tJ
Koi^rir wtoSihiu, Jrs ^ cum in mutilium vocatUTi
lattt fub pUcbre magnificegue Hetit. Saoa cst vat.
gata le6lid. Ita St XXXf. cretjyer&Tot 'je«iiu?\jpe^
Tou , refte vertic Pearcius , ftgnificantisjime ufurpO'
tur. XXXVIII , oH yAf ro 'XfSyfKt ewxa Tri $
wwsg^oAw TagotAot/t^reirflou «JbxeT inon etm Tfi
asfuna videtw^ augen£ camfa.
S. XVUi. 'Aie<lyta auditofem , i. e. eumfaBtTi
B a te abducnre , Platonicnrp esc , Phaedr. p.
351. C. ^ ,
S» XXVI. ITotrTot Ji Tfll TOJetWTa, t^os «Lvrk
d^jet^fitrx T* 'jrgocfl^jrot, ex Aureii Irvrt rot
AxgootTJir T«r eregys^^tfr. Talia enini omnia diaa,
quae ad ipfas perfonas convertuntur atqite dir/guni
tur , audientet vekti praefentibnt rebus admovcnt i
& falttt ipftt oenlit fubjicim, Hic est verus lod
f«n*
"■■i^w»^
Elt E:D I T. J. T O tf P I L 49
tetiCM , a qao abeiravit Pearcius , euin ignoraret
vim verbi ^'nrtgiJtaQcu y qnod ira est apud Plato-
oem Rep; U VL p; 479. A y & Plutarchum T. 11«
p* 198.C. 457.A.
S* XXVI. l*3CflUtJ^ ^g jairro reJt^ijgiaNjcti xai
riAfltTW. Fundus difiUonis est Thucydid. 1 , 9*
O fMf§o^ hSii\0Mf , el' 1-« Uayoi ttKfiyjgccSiTcu.
Unde fumfit etiam Aelianus , H. A. IV, 21,
fi JS» tJ i)utyo$ Tex/K«|j(Slrcti w^rig tSt Tow«T«r
KTifcri« : & reftituendum V. H. JI , 41 , «»'
T<» xcti Hjo^To^ ix^o^ Te?c/c)f§iSo*«r) pro vul*
gato «W Toi xcti H g. Sic est eodem opersi
VII , 6. 'AyJ^^Tiair \iyti — tY ra wri^ T«t-
fiHf^iSacu. Dii^one aliis mukis locis utitur Aelia*
nus » V. c. H. A. Vll, 48, IX, 15, 33. X , 37.
XII, 45. XIII, 21. XV, 29. Et dili^ens Thucy-
didis imitacor Dionyfius Hal. in Dem. p. 199. &
A. R. L» IIL p* 189. IxMCil Ji Te}t/^»f§i0(rcu ts
scjfliTo; av-nis ^oAAai "jroMa^
. & XXXIL ZweipfecnflcJ rS Aeyom > diaio esc
Plutarcho frequens , v. c. T. IL p. 26. A
Toi$ /10 eu Aeyojtceroi^ ~ auwQa&tcSfros : ib* p.
476. E. 540. C Julian« On L p. 31. D« Eunap.
in Maxim. p. 82.
Ib. Caecilius vitia Plafonrs cupide reprebendsns f
ix iis folis continao (otuToder) de eo judicavif , eum*
fue Lyjiae longe postpofuiK Hssc esc fententia
. ^ars Itt. D Lon-
.•
fct DIONY& LONG.INUS
Longini » quam bene conftituit Tdaptu»| & in qa
fingulam est vis adverbii Mro6if^ eominito^ tem§»
re , levi argumento , eademque Plucarcho freqaen-
tata , V. c. T. II. p. 57.B. 131.F. 36^.0. 377.Q
392.E. 407.a 4auF. 4So.£* 529.8» & alibi
faepius.
Ib. To Je )iy agA ou^i ToiouTOf» Elegani fbr«
mula, qua utitur Aji&idti T. L p* 314. rl A
ov ToiovToy otg(t if.
S. XXXIV. *£x 'TtijiTTow, hoc fcnfa est apodl
Platoftem , Leg. L. V. p. 607. E toTi^ cfcvAoi^
i^rt^ix^a ix. TnprrcSj : alio fenfii Ftotag. p,
804. F.
S. XXXVIII. eV« yctg — ^€frh roh^iitfuy^
ro$ \tiLnxou xiai^ xoti ^oe^c^xfia ric T* iYT^
daSer dim excufatio quaedm ac meHaM , Ji
faSta ^ cafus , de quibus iicUur\ in fe babem
terrorem , ^ tnodum excedant. Non est qaod com
T. Fabro pro Auoi^ reponamus icuri^; i^ eoim
folent au6lores Longim) familiares , v. c. Demoii
flhene» Ep. IIL p. 115. & xc&y aTo;)^ Wnffi ti >
potiJ^rGt^ gnrcti TA^ Auni;. Pluurchus T. U. p. 404^ A.
^e§i T)ij ifi<tgrU$ i§«Tct Tor 9eof, « tv wi
'TrotgotxA^fo^i^ >» Awri^.
S. XLII. (Fvyjco Trn -— xoAoJ«i rof foZf. Itt
verisiime corraisfe T. Fabrum, pro xd^Auii,
docec eiiain Pkttardu confitetOdo, cui nil fseqddil^
^os e^ boG mba ^ ^ reftitaendanl fiitaiUter prd
JUiAtJfif T. IL p. 69. E, & alibi
^ I^ilV^ £'0«Axt;<r4i ^ fi a LQngiod eti: ^ aoiiipt
poci^ tamquain de flumne i qt^^d aUas ns attrabU^
& fmm mfnt i m loco non dififimili Placonii Rep*
1«. VlIL.p.498.A. Sed memoranda emt omninO
ttuelipr, vworque Jedio codicit Parifim w\^i<r<ii:
cojos verbi vim egregie expoCui! , Tib. Hemftethii*
fiui ad Lucian. T. L p. 345.
Ib. "ti ~ ^TTo wnfiua^^ ol^ iliitofhi\iifikfi9* .Efe^
quifitum verbitm y. cujos mtra esc ad fenfum effl^
cacia , ez eodem fonte derivasfb videtur Longinus
ac Philo Judaeus de Temulent« p. 269S : cujul
locum transfciripfit totum Herennius , ineditus Ari*
ftotdis interpres} quod Ruhnkenius viditj poftea-
quam fuas cum Toupio communicasfet animadvet^
fiones^ ,
Ib. J^l xg«r« fiif t* hitdLadu$ , ouz etr ef <^
^Sh ititduc$f xoti TLdKdif lAtuSfjo^ xdl vyili^ ar
jt^irW yswiTo. iiATxij yA§ to' JWj6j^o)ta ta omuiqI
^fr ^ctfrecrdoU xdLKA 9Uti ^xotMi« Re£le ToupiaJ
•ixcTct fervavit acque defendit. 3ed fi^f aut de*
lendum ^ aut mutatidam in /^gW. Videtuf autem
hic locas adambratus esfe et Plutarchd T. W. p. 4«. fii
•vx «7"iK otvTow T^giTW J^iXfltioy owcJe dhic^tTOf iifcUt
wphourtu 7fltg To ^iAotJir 'TTfgi to ^tXoifAVcif» «^
^
/
5» DION. LONG, E^^, EDIT, J. TOUWPL
tiSxK99y yi TA oiiyytnf )cai oixint. Quae ipia dofia
funt a Placone Leg. L. V. p. 606, D.
Habec cciam laudem haud mediocrem hic liEier
a chartae cyporumqae elegantia. Ad legentiam
vero commodum haud inutile fuisfet adjici indices
in ipfum Longinum & in notas Ruhnkenii: nniic
nnum habet haec editio indicem , in oocas Toa-
pianas. Nam quod fuperionim interpretum am-
madverfiones non repetitae additaeque funt, for-
tasfe ipfius editoris confilio fa6lum est, qui noa
vetera^ fed nova^ & fua, dare voluic
m. AL-
ALQIUS TI6ULLUS EX ED. HSYNIL 53
III. .
.n- '.
» • < <
ALBIImTIBULU €smm. JUkk tm.
ctm Ubniqmrto Sfdpidae & di&rufn^ . .Nofi
yis curis ca/iigayif Ckr. : G. Heyne^M.
'^ BHian. Regi a CcnjU. Aid. Eloq. ac ^Poep
P. P. 0. & ' Bibliothecarius Georgia Au-^
. gujlae. Editio dltera emendatior fi? au&ior. '8J
. Lipfiae apud . joannem Fredericum yunium.
• ■■ **A «. ..... . • ''i ^ *
t
oi qias : boBaruiD licecanim condituwem » ' qoae
nunc est in Germania , fine partium ftudio cobiT^
dhtvetvjfateatuc necesfe. est , hfinc geficem oilvif
alii elegantls. da£trmae, .five Otaecae , {iyz Latioisuej
hade^ iaut ^iacem esfe^ anc oop iu<m8koaitfefioj
rem* ; NeJtqpipJuses ,' qinbq^ .mento i^oriscuf j
CQumemAos'! .anum Jaudemii»>>£rnQftum ^:. Lathie
fi3ibe9di..i^e8sntia ,, araaqod ^itieae. faciilcate, fu^
pra i)nuipia*.iseelle]itetn4. .cui . varia^ eruditioQq
proxiflBitoresfeiieynittmvqm^ est^. q^i nesdat , aitt
nt^0^^ "" V « • ^ ' • ♦ if»»' •1(1 /•!'.■ i .r •^
( 'At ;iLai3nap : poeik» in: iisdem « liris AcTe^ Jbodie
iKm es^ aa}de ^laetk Cpmqud <ffim ,Gei^mSih]M.iM^
tiefaios ^ Sthiaas ^ H^s&s edcret , Vetcrcmi Vefligia
premmte^i^wiHBC Jiolium Jaia^Qt .bria poEoam Latii
. r D 3 num
pum aut prpfert , aut ad noflxam certe notitiaiv
perducit, Quia $ veraiti poScas antiqaos tra&andi
ratiopem friiltra apad illos quaerimus , fi , quam
piaie hat>ittom ftQfi itd pridem ad not tranimiieriiit
Mamlium, quam jgune Pmpertiomf. repdteoMis.
; At .beoeliabet, que^^ ideqn {ieynius eommaiiem
miiUI|nifalciat,M& hanc qnoque laudem patriae fer-
vet integram : qqem virum cum primts poSofam
fqspi^toribus comparare non veremun Jill^ftre e]us
pperae fpecimen ante iios viginti annoKi vidimus in
vTib^llQ , quem* juvenis edidit. lUuftrius nqper iq
poecarum principe , Virgilio, Tihullus cam novis
, ^ur^s au^or & caftigatior hoc ipfo tempore rept^
titof' fit ^ iige ^ praeQipqn. iibrir dotBi ' pcfianm)
(bidiafis enarremus. .
Tib\|Ui jgitur po£fa0: omoimn » qot-^anqaam
fcqpfisraiHi ad iiatodun.proxime aaeedentii/mdu«
kni &.Qf(H)ea » iisgoctOQDvenieDrfc^ gemv
pftendit H ejfimis pagiba IX» A pago^; wque ad
XKI{ ei^ponitt tanqmun in flemmate, profiijaam ao
(^rpm le^ioi^ T*^^ pier pn^pusiii quae
p^iervv edidoiQcs dedjuAaiOj jeariemqoe open
foomiWTtt' Cod|c^^ - qoqrqm lam^oritatt poBme flK
leftioi Codices Tibulli , qoi exftant , feculo XV
pst XW don' fererriBtiqoiofet iwt!¥'& ix uno
^Dihei' Codfice , qUi>h<iKtie:^riisfe xienfimflr^ mafli*
lant.: €ai i rei. argumatto ^est ^ : qupd in ' ibci» aod*
Ip Wq^pirim? emnosM m:C«*cri^wia^i....£ditiq
m. ' 4« Is
JtfiDceps AntA 1472 ab Heynib creditur eflfe^ndus
teditioimm Venetae 1475, Regienfis 1481 , Vicen-
tinae 148^ > Opfienfk f.a* Hanc editiomim clas*
fem cam novi Cditores fere negligerent, principa^
tam obtinuU altera, eiii deterior» ledio per Ve-
netas & Aldinas propagatai & guae ez editidn«
Romana A. 14/5 prolluxit. Haec igicur Romat^
prb afeera principe haberi potest. Edt hac ex^
presfae Brixienfis 1486, Venecae 14871 aliorum^
que anhorum. His iocces&re Aldinae A* 1502 ' Sc
1515, (Juarum haee , mafgno erQdicionis apparata
correfh , praedarum emendttiori TibuUi leflion!
fuhdamentQm jecit. Briorem Aldinam expresfere
Cofinaeahae & Bafile£nfes; alteram Veneta pef
Bcotum^ij^ I & Gryphianae. Sed nihil innovatum
ante Muretum , cui non parum TibuUus debet, ^
pl6s clebfe^e' putaretar » '^Dlfi ^ScaKger eotn debiu
laude fraudiablet.^ TibuHum edidie Muretus A^ ^SS^^
Ach. Statiui A; 1567, nmkis oe^cibus collaftis;
& Aldioam iecundam fecutus. * > ' . . f
In hac autem Ie£Uonis TibuUianae prc^&gatiliM
monftranda (e felicius nnnc in nova Editione^ W*
fatam esfe , quam antea , jure aiiirmat Hey*
Biiis: m&nt interea optimarum Editionum co»
piam, Viceotinae/Aldinarom, & Corvinianaej dc
ttfu rei crkicae , ^uem in prima Editione juvenis
jam infignem id fe esie oftenderat , vigintl anno*
im lapia ^uid parom auO^ 4( firnKo» y
. .^ D ^ . Lec-
S6 ALBIUS TIBULL U S
. Iie&ionom variecates, quas Doua pater a LipGa
accep^at^ ex Codd. Rom^nii exoerpcaa, ^ porte
l^Itetn * ab ingenio do^orup i Italocum profe£bu
e$fe, Heyniui exiftimac. (p« XIV.)
Taqdem Jof. Sealiger , vir acerritQa judicandi vi
praectitus y exidinians antiqubnmum.TibuUi Codi«
cep^ aUquot pagelHa traospofitis turbatum fuisfe ^
t^qiere elagiaruiP' & verfimm ordinem pro ^bicrio
mutavit,^ traj^qit; qu^m Scaligeri ratiooem non
Vanis argumeqti$ damnat Heynius, &, post Vul-
pium 9 in edendo TibuUi tei^cu deferuit^ xevocato
9^iqais(lmarur|r editionum & fide di^nisfimarum
Ofdinq. {p. XIV.) Hic iilic etiam HeyAius in Ob»
fervationibus locis fuis oflendit , Scaligeri 9ans«>
poiUidnes im& tsmerajia$ , aliquando o^nifeilc
felfasi ,
Idem etiam vir &n)wu , Jof. Scaligei , Qit^^a
in Aluretum o^io fe abripi pasfus ,. ^JjdiQam prk>^
r^ > qMam fecundam , maluit fequi<i- CQcncpe Sca«
liger ad TibuIIum doflrinae exqfiillt^q potius masi-
VMS copias 9 qudm fenftnn Tibidliai^ fimplicitaiis
aiiiQrre^^ faftumest, ut a> IVIuretp d^f ed^R^ plurip
ma i^ftnxerit , docU quidem.fcmper & iageniofei
fed more modpque a Tibulii gf^nio faepe abbon;eoci«
^roukhufio tamen Sct^jjig^rum reiigiofe fequente,
Sicaliger^ recenfio perperam prQ ^^ef^npsfima
haberi coepit. u; ' .,
fQ$t fa^eottii i ^iPousssk^, fili^ $ ^Gebhardi
idMllWM
Wi .JtOIT. CHR. G. liEyiSH. 5^
Iviad dubie .ef^ , j^ic , :&. (W) TMnM ifHaKiqwm
debeat ; aequp/aie jndiqio, , ;«>. uoliflBi f|w4te„4Pst.
don d^ im^iiora.j^ddii^ccB^yjiius. CjOpan.Votv
pio 9 qfii Di)i(} i^ par fuit Brpokh^fio., «fe nesdic{
^qomodo aeguiorem praebet. Unde. faepe. i^^i^
esc ^ Qt pariffltt t Broukhufianaa JQteiroretatioMal^^
vel noOa de ca^ffa'. repxeiievdeNC , Vulftia5».je?*
rores praeteriret , apt benigmiw eicipeeet. .jc;
i I ^
. J^ceofitis firagklMi eopiil, iac^rqDa; eammf
^goi a;Nico^....H§infio accep«r«t, inopef "jJqft
nias, Vulpium Scaligeri trftfi^x^uoQes '^^^9^$.
^. BrguJcbi^iaaaiBr ^e^9i$ioe|ii bQlti^ kxHs.. d^fe.
r^isib) feqqe j(^.y«tpiaoaaL.editiQioein fuap.c^
fR0dinft.£9qi|f<|». ^9fi v«fo oMjoce ,editom»»^ifrr<h
r»».app!traC>»,'il»ilfttftun^i j<ipgi«| a ScaJigerft ^
jJfieiiiitiaQo ^^;fiBv pasfioi leitione, fuperi9c« ii«h
ifiS^i ippctois. «f vecervini.editiootffn dasfe altera <
fiMK^ a V^iirsa Ipmicjipe: rawwric ^. Foro »»^1^
HeQrniay rarisfiawiB ilbtm ex C^odice^CorMini ftfxk
^xpi^fiim^editioQeRi,. o^aioi fene io (btf -tenr|s, vin
ikm;'qfnm<]uam.ea fu^iiiediwtrit paooat 1990!!^
In-j^ quoqa«[fcr^ci4 libris Qccorrer^c. A TfyJcJXlj^
nsque iid X^^II epaft)eraeHeyn|asCpdices.fqrq|COf
^ virormp lio^iiim in. Tibuilam eoKi^dat^tt^s ,
9^ae. hic iilia. ^ bi]bUQthecis laee»;<, fucuFO fCditon^
e» naxp» HWt»»dl|ibendae, .. ^ h» fqtfim m^.
ui D 4: .:. b«ir
5f KLtPtXJi riBVt.tV^
Ua quin tHbvk 'kir& niedda TibftAo «dferrf posfic ,
Ifoo eic, qnod dubitdBNH. Quis^ni, harotn ddi-
dttom unantior, nm^Tm. FAti ^Sahnafii coo''
jii^anb magiio «mtas cvefic ? Adde , qadd non
obtnutoomHiaHeyliiut exCbditibos aut Edidoni*
bss iis, quibiii iifitt wt , \lt<»rpfoiti imo mnltas
#rdram do6fo^ £meiidaciodei^]praeettmiierit , rtL
ioramentariis (Kl^^afidr aiidbres ^Aftha. A pag.
XXXII ad pag. ntqee XLVIII Heynin accaTatd
«dmodum ompes HbuUi editioBfts-oittfflenit, & quo
qubbqoe eenlb fit aeftimanda^kfimc.- Kunm mul-
c»'£dit<rtet tantnm abest; uc eiccu^ennt, oc noiw
aofias 6tiam ignbniriM.'' i \ u-- >■
■• •Omific in 4ioc £diti<»nmi ^tblogo, qood aliter
8efi vix potuic, anafl» aliffamque Heynius. Occor*
TiCnibx Editio Medioiooenfis A. 148« fBfirdBlcfaufil
^akidOgo: Grypbiuui A. 1548 in ra^,qoiH&m«mo>
rai! rei librariae vir pericisfinuis , P. A. Q^ereDna
in ciitalogo inftra6tisfimae , quam"posfldec ,' biUio*
^eeai»; & editio ^Amverpiana aiMd 'CMPfAbi^orara
Piamlaom A. i^tf» eliarafinee RMMnot^qoam vitk»
tlSiakeA txem ^cat tieyitiui , «os vi^ 'j^ ftmel
«6tfli* <iilbrpivilii(a8, & hoiic in Fl^andi', BMIikiMl6t
&• C^veiibae! eacat^gb' inv«bimas;> D«in' Gtaiftti
Mitib Logduaehfis A. i 667 iii lioV' '&00 ticido :
mi 'lii tetitflisfi^m BibB«tmi4 3^.€raifi^ ^
ibmm aHa , ^M aieerfinn^^eorm ^'fhg*
i»eita, ■ i ^- la
T5X EDrT;' CHR- t>;HKYNU g^
eoofiditim ^ipripu /GfasTen^
9^:|iAris oofter Scallger» defiderktisfinie^AfltoiiiV
y>: Trium^rDS hos Amonim canta xdUtttedt £>;
9, lertia , at addi viz qoiptMam .posfit , plarifiur
,, tiifaeii ^etiifla lezefflplaria'^ iegleStb Criacpnim
,> cmriofo arbimo,y^iiuigit .psoba&Dmr. Qiiocimv
^'Xfmi ifaoc meo ietere CodhKin^etebri^cffibttii
^. fia^iie ' & LAnj^e bibliotliecis ihdtorem dd^
,, prebendere noa pbtaevimv iSliorcopiam rpgaft^
^ ti typQJgpiJbo' fedy bamamoribut jngenils gra*'
Pptoisfet 'Qtismi nomfmre Heynios edituinem A^'
jtfog in f "!. impresftim Loiteiiae. in offidna T][po«
graphica Ciaudii Mor^lli , vis('Jiicolbaea ad ibfigoe£
^titis, wd fiiie &egis privitegio : qai ticalps iesc
}cbri,< <|aemiipfi paifidemos, i^ nemioe forte memo^
tatpm; Japparesc /ift illa editioae^ texau fubjefiae^
socae^lenii;^ltwi, ACpsetiyQ fitii^ Scsfii»
geii : Haoc auiem > meram M^itlohem' e^ . ciiM^
mvfotva ^Ediacais iiSQ4 (aifi«adeinfit.9titnloaaiii
toQK fsaadc.'bitalkip(ilaeiniiiBaiK>)^-^
H^fmmy^& 6tfr lb;4. Csevenna: VoLvIlL biblidebl
p^fS4^.cajaihiaedittc)iDis^tiitito (itei«migae-p. «a^fi)
Meyams ^iqpidBm i^FP^S^pbom dat^a. Mmlbm
8ed:iSc Orevenoae drsdioiiam , qaae vhliBseiiipIariat
iii^iJNncns^omciA» im|ttesfiKm au;apad iG|
• -7 14»!
lilor^lu^» fed ciiAtaaB a Fed: MoreDfi;; ipt^tte^
rdmputo, cm.& Fe(LMordUDotat,^^erfioaeft
Qn^osa CatulU & Tibulli elegiaeltondiieat^ Me-
moratur & edicio AmftQlodamenfis A^ 1651 io icar.
talogo. Broukhufii. : i/ . ' i' j ! .
. A^wg-XUX^d LVII^ viianr TihiiUi jdcdit Htyr,
aiut, a Vulpto-rolim: coQ£efiam,»:)i&i fjaiopG cbror,
n^ojgica bb Aynoamib^ ied iua felocK ittnutteodo^
& verum ab faariolationibtts vindj^dido^ noii patAnoL
le&i judicii ofteodit noviis Edtl|or.v .:
lo ipfo TibuUitextu tra£fca^doMoplfx iiifUtacam,
fecutus est Heynius : quorum alcerum .becoiturjin
Qftioibus 9' quae ad poStae ioiteytge&tiam facere pos-
fiot , declarandis & luce necesftria donandis : alte«
win» ih vera lefiki^oe copftitueiida^
. Icaque verifis ipoecae fubjedtezplicatiQaes, pkt^
»|Dsas.quidem eK Broukhufianis &: fiipefiarom lntec«
pf^cam conpunracariis , fed &.nMilras ei fuis ipih
etuditionis, &. iogtn^i coptin » . aoti; mediocri ohdl
viera^ pidaritiidinis fefiiit depromiitast qw. in fsiv
tf i ne^cias jodiciam' viri magis osirere in eiigeo^
djs optimis » &, .qiiae fuptevacua videcL^ pot-.
f^oc li relioquieAdis % an. ' fagadtasoai :jn , exqoii^
^4;^ naodovi obfeiVatis dq)rehendBQdis. *Nec
inro fiiis locis explicac uberiqm dafirif^eidai^uiif
(os«:. , Quarutn . iocerp^etaticioaat jope^v . fstenduni
pXi^ omngs, qui vel. Jev^si liiQaiae.peritiani.ad\Si^
Jruliom le^nduitiJtt{ttlerifiC , < oeteris boiDmeoarn
va»
«r £DIX CHR. G. HBYNIt Ot
m
ratere jusfis^poife |>oetain ]0tiSH^eKe»& magna oiq^
voluptace £iciStai«qiie in ejqa lefUone verfarL
Qaod 11 haec Veteres auftores tra£landi ratio tam
idoneis femper manibus committeretiir » nos dhil
haberemus^ quod in ea reprehenderemus; imo vero
illam perutilem tironibus & aliis, in hoc literarum
genere non longe provedUs , exiftimaremus ; op-
tandumque esfet , ut difficilioribus etiam Tibullo
po6tis adhiberetur. Sed , dum alii , tali imparei
negotio, ut nuper Janus in Horatio facere infti-
tuit, haeclmitari ftudent, multum veremur,nead
Delphinicas interpretationes , aut ineptas Variorum
confarcinationes recidamus; nedicam, hanc ipfam
Heynii rationem fuis incommodis laborare.
Cum vero Heyniani operis pars praecipua fit illa^'
9ua agjtur de Tibulliana le£tione confticuenda ; hanc
pauUo accuraiius. infpiciamus. Atque hic ita ver-
latus est vir eruditisfimus , ut in critica arte feli-
cisfimis ingeniis aequandus fit ; pari enim fagacitate
& corruptelae (Mriginem ihdagavit, & novas poe*
taeque elegantia dignas reperit Ie£liones.
Juvat hic aliquot Io«;? ponere, in quibus TibuHi
manum asfecutus esfe videatur.
L. I. EL IV. V. 24. (Broukh. 2o>
GreOiia magna Jovi; vetuit fater ipfevakre,'
jfurasfet cupide. fddqind iwivs amor»
lUc
^ AtffruS TlflW tt0«
Hie probabili cofl|d^iift r^oiqt Hejaiiiu: imilturi
ffempe quia iflia pdjoria noo Via&aacar.
L. L EI.IY. V. 8«. ,
Ttmpus erit , cum me Fenerif praecepta F£RZNTxk
Deducat jmenum fedula turba fenem^
Blanditur Heynii conj^ftiara : ferehtem, Cetctam kt
xninori verfa fenem esfe veram leftionem , quanf
£tiam oppoGtam juvenum commendat » dabitare non
finit locas Callimachi , ande hoc ezpresfum esfe^post
Sutiam & Erneftum ad Callimachi fragm. XL p,
420 f monuit Heynius in notis. Tamen illeotio
praetereunduni non erat , Gebhardom pro fenem
edidisfe domum : quae Ie£lio & in Scaligeri Dodere*
peritur, & cui loca plurima , a Broukbufio & Voi*
jpio , & ab Oudendorpio ad Cic. H. de Invent. c i.
licet non eo confilio ad partes vocau ^ veri fpe*
ciem conciliare posfint^ Ceterum ex fuae artis ra-
tiode Jurisconiulcus eruditisfimus , Brisfonius , hunc
Tibulli locum egregie illuftrat ^ L* 111« de Fonsal^
ۥ 8j. p. 310.
Ibid. V. 81. ^
Heu beu l quam ktat Marathu nu TOR^orAT amri.
Sngeniofe Hcjffuaa malit: tmtt. .
Ho.
SZ ZDJX GHlt a HETNII. ^
Horat. nL ^Od. XPL v. s8.
Aff /imftif Qlycera» torret amor mof,
Ovi(L IIL Art. v. 573. de amatore feqe.
r . I ',7
Igmbus bie kntis uretur^ ut bundda taeia.
pcobat hanc conjefhiram etiam CL Burmannos Se-
condus in commentario Propertiano^ 1X1 , 4^ 39;
opare nbnc ab omnibiis avide ^xfpe^to ; qaod no-
bis per amicitiam viri hamanjifiipi videre contigii;
propertias ait:
• • • .
Me quogue confimU impojuum terquerier igni
4
^^ r
Et iUic terrerier Palmerio & Fnmcio placuisTey no-
tatam est.
L. I. El. V. v^ 64- (Broukh. EL VL v. 28,)
«
• fauper in angujlo fidus comes agmme turboi
siTBncUTQpi manus^ efficietfue viam.
Aptius utique Heynii objiciet^ quam vulgatua
fubjiciet , ex Homt. II. Seraion: Vi 49.
* ■■■■ extrabe turba^
Oppo/itis bumeris.
U L EL VL V. 7. (Brottkh- EL VII. v. 7O
llla quidem tau mdlta negat : fed credere durum esf^
Sic etiam de me pemegat usque mfo.
Heyr
i(< ALBI US 1MB UL LUS
Heyoias fuspicatur legendum esTe:
lila quidem iurata negat cet.
Ex Ovidio, II Trift. v. 474.
% »
Credere juranti durum futat esfe libulhui
Sic etiam de fe quod neget illa viro.
• Std vide if^um Heynium pluribus egregiam caa^
je^ram adftraeacem.
L. I. El. VU. V. 49- (Broukh. EJ. VIII v. 49-)
Huc ades^ & c&NTirM kdisj Geniumque clmeis
' Concekbra^> ^ multo temporafunde mero.
•
ludis est e conje£hira Statii /cum omnes ad onam
Codices & editiones antiquae , & Raphelengia
etiam^ habeant hdosimdi^ verfum fic refiioitHey*
nius :
r- Huc ades S GiNiuii ludo y Geniumque cboreis
Concekbra^ & mutto temporajunde mero.
Qua palmaria conjeSura nihil praedarius aut ve-
rius reperiri posfe , credimus. Nec hujus inventi
laudi quidquam detrahitur , quod idem eodem f ere
tempQre in mentem venit etimio Critico , }er.
Marklando , Animadverfionibus Anglice fcriptis ia
Ciceronem p. 6S.
UL
■^■^
EX EKIT; CHR. jS. HEY NII 6S)
U l. EL X. V. ir. (Broukh. El X. v. ii.)
Turic mibi vita fcfet vuigi, ne€ trijiia nosfem
Arma^ nec audisfem corde nucante tubam.
nulgi est in omnibos Codicibus ; unde Heynius for*
mac Val^i uc alioquatur poSta amicum Valgium;
de quo videri potesc Broukh. ad Lib.IV. i, i8o.
Sane fit verifimile , librarios pro nomine fibi in»
cognito. fcripfisfe una litera mutau wlgi.
. L. .11. El. in. V. 75. (Broukh. I, 9. 6g.)
Ah ! pere/int artes , fc? mollia jura coIenJi^ ,
Horrida villofa corpora ^ejie tegant.
Hexameter non in omnibus legicur Codicibus. E«
mendatio Heynii , pro mollia jura kgentis mollis
cura^ junfb Scaligerano tegam^ vel, quod CL
Burmanno paullp elegancius videbatur , tegar , fa«
cit, uc locus Tibullo non indignus fit.
Has mazime infignes, ex duobuscancam i>riori«>
bus libris excerpcas, fub uno confpe^u ponere
vifum esc, ut, quid Heynius praefticisfec^ clarius
elucerec, nec incermixcis aliis confunderetur.
Nunc, libri praecipua doce commemoraca , non-'
nuUa )6ca , quae.vel longiore. disceptacione indi-
gere, vel nondum extra omnem dubitationis aleam
pofica esfe nobis vifa func ^ fuSjiciemus.
f • • •
Pars III, E L.I.
CS ALB lU STIBUtXU r
I
L. ?.:El L V. 3, (BToqkh* v. 45,)
Qum UBoa asjiduus vicinQ iemat bojle:
Si i^^or fumas pro periculo , vel quovis incommoJa
btfUico, bepe i^^rdr^ dici posfe . videtar , nec opus
Cffy leflion^ :
Quem clarm fubitus vicino terreat bojie,
quae a profa nihil diffSerc, nifi qaod metro, eoqoe
plumbep 9 decurrac. In Ipco Silii L. XV. v. 52«
— aherunP fitis aspera^ ^ baujius
SuV galea fulvis^ partique TiiiORfi labous:
qnem & Heynius in vitio cubare fenfit, commode
cum BurmannQ legi pocest: .
— partique labore timores.
quam patrui emendatiooem proponic CI. fiurmannitt
Secundu9 ad Propertium 111« IX. 6.
Labor asfiduus dicicur etiam de quocunque labore
quo quis in vita exercecar , Valerio Flacco VI,
7^3-
Kec labor asfidms, nec fpet fna fallit alente.n.
' L I. £L II. V. j.
Jdde merum, vinoque notos compesce dolores.
- in
ih lliiii Codfe^ pT6 jmdf oft ^ grofbis: faoc iB-
lum in Codicibus repercum maJic Heynius ^ doii
fego. Altcrum Tibullo egregie vindicat LucQCJi
JFragmentum , quod totum ex poeca noftrd adonl*
bracum esc , Ancii. Lac. Tom. IL p. 8.
Ferfaret^e novtis mcera totd dokh
Ib. V. 7.
Jai^dy difficilis domini^ te terheret tmbiri
Te ^ovis imperio fulmnd misfa petant.
JDomini (feynius cUnl Scaligero ; firoulchufio & ViiU.
pio edidit , ci^m in noniiullis Cddicibus ica ixiveil*
tum esfec Edidere tamen Scacfus & Veneca A;
1493 i Muretus, Gryphius^ Pfettferaciiis, Parifieiifls
A. 1608. Livinejus & Raphelengius, dominae^ quod
rejicit Heynius: ego redlisnmUm puco, ihodo lie
fecundo cafu accipias ^ quod quidam fecerunt , dt
Jamluk I dij^cilis dominae , ie verberet imher.
Nempe ^ qaia datiifis fdribus amatorem non pdcerat
admictere Deiia, illud est, quod dixerat^ m{lodiaiti
faevam puellae pqfitam , & pqfteg moneat , uc fixd
dentepojies ^feufores , referei , furcim ledlo descendens ;
lege lociim usque ^d v. 32. Miror, hoc noh ob«
fervatum esfe a Benclejo, qui hunc Tibulli locuni
IB nocisad Horacium.L. LOd.XXV. tt. 5;
/
<fS ALBIUS TIBULLU&
amatque Jimua Unrn^ Qua§ prius mukumfaciEs
vebat Cardtms. •
Ib. V. 40.
Nam fuerit quicunque hquax , is fanguine natam ^
Is renerem e rapido fentiet esfe mari^
Rapido re^e defendisfe Broukhufimn ^ ait Heymoi.
Broukhufius quidem nullo argumenco feDCentiam
ad(lru;iLit. Itaque cum Fruterio , livioejo &, Bent*
lejo ad Lacanum IIL 235 malim , quod & in €<>•
dicibus compArec , rabido ; marii enim faevitiae hoc
magis convenit , & rapido recurrit verfu abhinc
quinto proprie de flumine ufurpatunsu
Ib. V, 67, (Broukh* EL L v. 69}
llie Jicet CiUcum victas agat ante catervas^
Ponat £f in capto Martia cajira foK
Qui Ayrmanni veftigiis infiftens , re£le viSas repo«
fuit Heynius , haefitat in Obfs. utrura de vidore
ex acie in caltra redeunte accipiat , an de ipla
hoftium fnga. Pofterior fententia unice ver».est.
Virgil. III. Georg. v. 552.
Fallida Tijipbone morbos agit ante metumque.
•
Phylarg. ibi. agtt ante, id est, ame fe. Seneca.
£pi(t 94« mubifuttt qui agant amt£ se agmina et
Ta&Gxs HosTiUM 6iUT£S iNSTENT» £^ ad mzrc ntag-
ntifn
lEX EDIT. CHR. G. HEYNIL €9
nm perfuji caede gehtium veniant ; fid bi quoque ut
vincerent bojlem , cupiditate viSi fune. Nemo illis
xementibus rejijlit^ fed nec iffi ambltieed^ erudeHfati^
jpf rejiiterant : tunc cum ag£rb viji funt alios ^ ^gb»
Bioauflu
ConftrufHonem forte ioverdt TibulJas in Eleg. V*
V. y(5. (Broukh. L VI, 20.)
Currat& inguinibus nudis^ ukletque per urbesi
posT AGAT e trhiis aspera turba cani^nu
•
fi fuppleas : agat lenam. Ad quem locum potaerat
monere Heynius , pro currat in Codice Palatino legi
Quaerat^ lenfu non malo, fi locum» cum verfo>
gui illic praecedit, conferas.
»
ff
.Ib. V. 89. (Broukh. I. V. v. 47.)
Fidi ego^ qui juvenum mfferos tujfsfet amores^
Post Feneris vinclis fubdere colla fenem.
juvenum ififerof hjisjet mmres Heyniui eBpHcat»
b^ihm bdbuisjet amefesy <pibus juvenes in pimlks fe-
runtur^ Non iatlB re&e , me judice : loclit amoret
juyenum, qui juvenei eludit, fallicque fe amantes^
Sic Tibutlus EI. VIH.^ V. 71. feqq. (Broukh. IX.
V. 75.) >
¥ •
^ *HrV Maratbus quondam fntferos hdehat amanter^
Mitw uhvremtost^caput-isfe Beum. -
- • E 3 Saepe
, ftb ALBIU-S T:iBy:t4.y^
Saeff ftiam hcTytiias fertur rifisfe doknHs^
V Et cupidum fieta detimasfe mifr^f.
K
. Um(^ pme^ odjit fditu^. ,
^X hunc verbQri^m renfum ^b hoc Iqcq quam maziiiie
alienum esfe , quivis , qui vicina comparav^rit , jur
^csdnL. JNeitipe crediQ qre^ I^oftri veir£u5 ^fe coi(;
(ufos : hunc 89.
Vidi ego^ qui ptoenm mftm ktfi^f^
, < • ». ■ . ••
alterum El. VIII. v. 71.
Hic^ Marathus yiondam miferos hdebat c^antes.
^ertiwni El IX. v. i; (Broukh. X. i-)
Quid mihi , Jifueras miferos laefurus ash&res.
Ix>cum autem , de qup dicere incepimc&s ^ (ic^k-
gendQm »ft arbitrorc . ' . .
At tu.^ qui^ laetus rides mala nojira^ eabito
'M<fei tibi; non wiiifaeviet usfiee Q^*
VWego^ qui iuv£NisJuaEKOs.Kisi^BT emmm^
Poit Vefkerk^^rssli^fisbdertsiMer/^tn.
• -• - .<^
J^uc ducit fenfs &, jHVeniji Qppofitio.: oodfer /eg^
Silentiarius Anthbl. hbl VH. itp. 46^
BK EDIT. CHR. G. HE^NIT. 71
Vocam armes & amantes folemnis.est confofl<i
vid. Heyn. Obfe ad. L. I..E1. VIIL v. i. &v.
71. d *ad El. IX. V. i.
L. I. El. III. ▼. ^3-
i • ' ...
, I
Jit jwetium feries tenerii imntixta puellis
LUditf S ajjidue praeUa mifcet AmoK
• » I
Pro fwmam Aibitat Heynius, an elegantius dixis^
fet inne^^a: concederem » fi brachiorum fierec men-
(io aut chorearum » ne quis in mentem revocet
Ovidiana :
« •
HasriP aduUerio cum cane nexa canis.
» . ■ •
Tibullum expresfit Bohefonius , pofta wnerrimus
gttamvis lAtj&itati» noa fatis ca{tigatae, Oafio VI.
Errabant mxti nudis per rura puellis^
£r ykcr baenba$ cuifit pgriHnis amnf^
. » ,• • ^^
L, L E). IV, y. 54- (Bnoukb. v. 48.)
Tmc tibimUis etlt^ tapias tunc cara Ucehit
Osculit i pu^nabir^ fed taMen aPta dabit/
' '^^^^M^VV^x ^"^ adferet ipfe rJ9ganti j c
Post etiam collo fe implicuisfe voUk , A
OiCtf&r«^reaq[iKcjitHeyn]a9, ^aJM^ «^^ apte applica^
M dentur , & adhibet verba S^pphiis ^tmd Ovid« X V^
C - ' E 4 Her.
^s ALBIUS TI BULLUS
Her. V. 132.
Oscula cognosco , quae tu committere linguae ^
Jptaque confueras acctpere^ apta dare.
Mihi a Tibullo nihil tam alienuih Videtuf , quam
.laudatus Ovidii locus. Oscula Sapphus non eraot
detreflantis , qualia hic propter praecedentem &
fequentem verfum requiruntur, fed lafdviencis ia
amore. Locum in mendo cubare exiftimo^ cui ita
mederi tento , a du6hi literarum forte non longe
tberrans :
Tunc tibi mitis erit^ rapias tunc cara liceUt
Oscula, pugnabit^ fedmLB kafta dabt.
Rapta dabit primo cet.
male est vix & cum aliqua difficultate erepcaiv
Ovid* L Art. 66j.
«
Quis fapiens bJandis nm tmsceat OTCuk- ta^bis ?]
lUa Ucet non dety non data fume tamen.
Pugnabit primo fertasfis ^ ^., Improbe^ £ce».
Pugnando vincifed tamen illa vokt.
Tmtum ne nocesmt teneris male rapta labelRs.
Porro ejos generis repeticto in ddieiis e«t TlbBlIo,
L. I, El. m. 9. 3. .
>« * »
JbJHneat avUas mm^ pktor^ «An mamu
Abftineat mnts atra^ee».
. >
KXEmT. CHR G. HEYNIX. Ji
gpo etsBn m, loo9> ni csvitreot vcoqiti hooftiiKt«
per librarios itenttio fiiisfet obliterata. £t h. III»
£L II. V. 3.
(^ul primus carm jmenii earmque pueVae
Eripuit juoertem , ferreus Uk fuit.
Ferreus ille fuiL
» - ■ . I
repetant boni codices : nqnc vero in hexametro
^icur M Durus & Vk fuit. Ovidio eadem eleganti^
iamiliarisL XV. Her. v. 154.
( ' Cfiinanitf Jfmriam DmBas aks Itym
Ales Rp. -^
* « • • * • I
Xm. Her. V. 140.
Itnpfmet galeam , barbaraque arma dahif.
* \tflnRa iia2^(, dumque arma datit^ fitnul osculafumit.
^ Arte U: I. ,v. 53<S. ; ,
Perfidusille abiit, quid thibifietl ait.
Quidmmfiet? ait. :
Quae fiberaliore mana dedi/ndn ornmbns, fed le-
poris pbScici fenfu praeditis. v. 55. effnet^o ai*
feret error est typographi.
L. J. El. 1% V. j(S. (Broukh. v. a«.) '
«
ferque fieas m^ne finet DiQynna fagittas :.
* Jdfimesj .caiNES perf»# Minervafu9s. '.
iS^ -Apacf
/
Aptii T^feMi' tfAua«jtkNl|(ie ^utttaO' ptttpt» fbnmt
<bte cfeDftbgtW-^-^ditni ptiksliriiii^ Tbeck, on-
rum Diana, con^ae flavae Aurora, proiQisfae Veilai
& ApollQ& fiapcims,:cligji(ocum jlinerva: & ba-
rum reruin npoaitt^Du Deacijuje f?re a po^*cis Jau-
dantqr. Exiftiipavic Heyniua ri^i^igi^d pulchricq*
dinem crinium (Minervae in hoc Noflri loco , a
Txetaa a<i Lycfbptfr. gg^, d his ferVli ad VI ilc?-
treld. 289» Meduja j ereSta favdri NtsjAurAj mfa tit
crines fuos Minervae capHlis piatjerre : fta re mtf-
gnata Dea^ etineii quihis anuamniaxim fJacuerae^
in ferpentes vertit. Apud Tzeczam n^Ba ^piHorum
Minerv^e fic mencio : apud Servium video crines
hujus JDeae a Medufa concemrds , neb tamen- inde
conficianv» reyera f qisfe^ pulcroSi. J^edufagiiidem,
fomaron) Jaude excellens, puni^.esc comis io an-
gues roucacis. Sed & alia accesfic vindlStae tauo «
quod in Mineryae cemplo Medufa vim^ foerfii paffl^
Auftor esc, Servio qod decerior » Ovidiiv in fine
XSb. IV. M^cam^ de Medufa ktcutus;,
•r. • ■' 'i ,r clmisfiifUtfermf . - ;; -i
•< idubiirtmy^Jwt fpei imndiofa ^riip^um
Illa: nec in tota CQnf^ioruU^tapllii
fmfi^t : inyenf^ qui fe vidisfe referret.
Hanc pelagt re^df teinplo vltiisfi^Minetvtte
Dickttr. awrf0M$,9\& cq/kfjffgfdi^ vubus -
NuM quo^ Mf attatifos form^mtimat htifini
Cum vero coHHd^ri^s peos Deasqqe^ nod fecus ac
i^os homihei, maxime jndighjifi acque irasci^^^noii
|na |:e rpretS^^qb^ omhmm Judfcio maxioie exc^K
Ibnt: 1iahc ehim difteriis lacerare magis estfluki.^^
quani iFacki Kdmhiis : fe^ bil.&n^ tun^ ipfis moveri.,
pum illud tudipnd babetur,^ quo parum valentf au(
aliqua ex parte funt ridipuli; haec, inquam , cum
confid9r<!S»je¥'.fUMn:am|i^iif^;Jiiflor^ po-
tius, capillos F^lladis non nimis fuMra:^uIcritudi-
ne comniendatoft. Sic Propertius veretur , ne CyjL.
tKli fua Wto fliaffeo flt^impflcrfi^ qubd l^inervae
pculos negasfet esfe>lirw;i;tt U XXl. vl ii
> ■ V 1 — •
/itqui Mtee^Vsle acQlos' ab ^nfi^itate . jmproljatof
^ faet)e |aite"'irtiftsiVidAfc'ap^iid^i^^^^^ quoa ibi
laudat Ci; barftiatfinU , l^eJbfimxi ". pr^ecipie ad
0«d.ll. AtL 6S$.- llfa fdfni^^ vitia tlisfirouI^TMC
Pallas, gaf&ftl -(iaijia inaufed^o?' ^Ne duMtS , «juin
:»t( M^yftfmm^^ift^ jAt,«<>t».ftMfak;d&.(BiiteriKii^
j^ . Ce^i dQ»Mon« - h^biflr igMi^fidunt m'i<,:in^
l6 ALJI^S TIBlJf LLUff
obfedfiL Tand eic, InccipredMf » edaita opdmif ;
pon nimis fideie.
Qiid enim f . fi rel maiipie capillido Jovis filia
excelleret, id camen adhunc Tiba}li locum nihil fa^
ceret. Ih jurando , ut majorem fidem fadamus »
iDud^tteftamur, quo, ifi Ifallimas, pracfentitfima»
perjurii poenas iumat Nomen ; Dianae non crura »
Apollinis non crines, auc lyrani,t fed utriusque ar*
CUm & iagittas. De Diana fencienciam firmat
Nofterr
\ I
;Perqae fttos imfum finet DiSynnd faf^tas
jf^firuicSm •
*
De mulcis aliis Diis A. Scatius clasficqm locom huc
attulit Juvenalls Sac XIIL v. 82. ,
— adfpice quaru^
Voce neget ,^ quae fi$ fifli con/iamia vukus. *
Per forii radtos , Tatfejaque fulmima jwras ^
£1 Martisframeam^ fS Cyrrhaei fpicida vatis:
Perque tuuin, pater Jegei Neptune^ ftride^temi
Jddit £f Herculeos arcus\ bafiamqneMniervae^
Quidquid babent tehmm armamentaria cmU,
-Nem^ aIia~Diir prdpidi», alia Iratis arma. . Atii'
-teneatttn' I^ioebubi ' {Ailcre extuber B^jperdos 4k
«oitharoedo oppdnit L. IV. Ei. Vt. f. 31. ftqq.
Horadds L. II< <am.i X. v.iS. ante Bentlefum
'Vi%» lade ioidlc6ttu.< Homer. <likd. A. v. 44 4e
-•' 45«
45« Ovid. II. Meiam. 602. 'feqq. IIL Amor. 3 ^ 29.
Diaoam Ovidius XX. Hsr. v. 115« Sed qoid:
nunc fiec ei , de quo agimus ^ Tibulli loco ? quii
nolic crines Minervae clypeo ejus vel etiam aegide
mutare? haec enim func curbacae Palladis arma»
Gorgon^is hydris non minus verenda fagictis.Di*
dynnae. Equidem lego:
Perque fuas impune finet Di&ynna fagittas
^ffirms^ cupeAs perqfie Mimrva fuos.
Nec quem curbet pluralis numerus : mecum facic
Nafo, III. Her. v. iig.
Quam numbus cfypeos^ & aeutae cuspt£s baftam^
Et galeam presfa fujiinuisfe coma.
Obfervecur eciam j clypeum Palladis infigne esfe &
fymbolum , uc fagiccae func Dhoebes , eaque con*
jungi quoque a Claudiano II. de Rapcu Proferpinae
»
— potuHque videri
Pallas^ fi gfypeum^ fiferretfpicula^ Thoehe.
L. I. El. IV. V. 7«.
Slanditiis vidt esfe Iqcum Venus ipfa: quereUs
SupplicilmSf miferis fletibus illa favet.
Offendic fans omiflio copulae incer nuerelas fupplicef
^ A t fii U ff^ 1* i B tJ t L tj :il •
& miftrot fUus. Ifiiie incomaodo iiigiiBiiifit Hejr
miu. inedabatur hoe modo:
' BktntlUHs vuJt fitfi hgm f^enus: itiA ^eUr
SttpplkUm^ , v^erh fletibus Hk fyvet,
Praeferenda nmen vidari fKxOt conjeftan , opam
aliqoando mecom conmanicavic CL Bannaoaos 8e^
cundtis :
Bknditlk wU etfe locum Fefkis ipfat querdit
soprucis ET wferis fietibfts Ula. favet.
• • •
L. I. EI. V. V. 33.
Etjf tantum venerata wum btmCf fedula cure$i
Huic paret at^ue epubs ipfa minijira ger^tp
Facio cum Heynio , qui in hac dejnum editfpnef
cenfuit , hoc diftichon a TibuIIi manu xm esfe^
Quamvis ne ipfe qiifdem CL Schraderus , qui toi
verfus fpurios obelo fuo confixit , fraudem fuspica-
tus fit. Iq conjedlura autem Withoviana, quam
Schraderus p. 137. Emendatiomsm propon^t, ratio-
nem fermoni &fucorem cpQfl:are non.puto:
Huc %eniet Mesfala meus , cui dulcfa ^pajna
Detta fek^is detrabet arboribus^
Et tantum venerata virumy cuifedula curet^ '
Cui paret , atque epulas ipfa minifira gerat.
hiik ftMa mtt^ neglefbi difione, probasfe etlairi
Yi»
t% t Dlt: CttKi a Hfi VNXL*. 7^^
tidetur Hagiqimch;iii.EpiA.;^pigrq>li; R 83. 9ro
gerat cam Cl. Bumianno ^cuQdo aptlos le^ potett
ferati nempe in menran).
. ' ^ ■ ' * * ,
I^ L EI. VL v.fl4. (Brpuyu El; Vtt v. ^.)
Fhe ^u tnihi, dulcis anus: pro^m tp tfpm^
Sit modo fas ^ annos coHtribuisfe velim.
Notandam esfe locutionem tecum contribuh/e « aott^
mutandam » cenfet Heynius. Fado potius cum eo
dem Burmanno^ qui audaci^Xed egregia ^ aonjedura
teponit :
Five diu: .i}bi, Mdx wm$ ^ f^opries tg9 mjjL^
Sif mofio faSj annos contrfbutsfe velim.
L. L El. VIIL V. 3«. (Broukh. EJ. IX.)
«
jlt Venus inveniet fttero fuccumjbere furtim ^
. Dum tumet , 6? tenires cmf^lt us^t^f finus.
TumttjOfy^^ ait Scaliger, fenfu corporeo ; quo-
xhodo & accipere posfis 'Horktianum :
-r^^ fmryt t(tiisen ^pr$
Intentum Veneri.
Sed.Sca)iger illud recepic « uqIIo Codice m Edi^
tione. £t d^bebat Heynius falteni .meipQr^, in
Statii Codice illo Sfortiano legi tenet : quod ut noo
dBerim verud^ cafe, ita noq^neBuai j^acer^ p9sfi&^
So-
ft>^ ALBIUSTIBULL.US
SoIqc TiboUat tmth ponere, pcb ioifiiSiz
Te Uneam nuriens deficiente matm.
le tenetf abfemes oBasfuffirm amores.
Saepe oBam tenui^ fedjam quumgaudia aSrem^
Jimonmt donmae deferuUque Penus.
' Q^sve meam teneat , quat teneatve mo£s^
Vidoa edam in hoc loco coimixxle ad ginpi^»*yTO
seferri posfunt.
Ib. V. 40. (BrouklL £L DL v. 4a)
Nm lapis banc gemmaeque jmens , quae frigere fola
. Dermiat; & nuUifis cupienda m
Haec fcre est lcaio & intcrpunffio Scaligeri, nifi
qood praeterea danmet kgac Conflxuit ScaUger:
Hanc nm juvens gemmae^ ^ (fcThaec) Jix ctiptenila
nulli: quod durios esfe, agnoscit Heynius, qui &
fententianim nexum defiderat«. Addo incommodum
interpofitae alterius orationif. Ante Scatigerum
ubique edebacur juvans , quod verum cen(eo , modo
adfciscatur egregia leftio capienda , Codids unios
apud Gebhardum & libri Sfortiani, quem hic ice-
rum neglexit Heynius:
« ■
Non Idpis banc gemmaejue juvant ^ V^ae frigore fola
' Dormiat , (f nulU fit capienda viro.
loteiptetor: gemmm {(gOns enatu fimhate. wm
V
iRX BDITi CHR. Q. H5YNU U
quaerunt) nulli ufui funt^ puettaei q^ae no9t, ktHtftna
velit foh (krmiref iS fe nulti vir» Gn^n4ami .pffiiun*
danif praebeat^
Helena apud OvidiumXVIL Her.92: .:;^ ;%r
— his poterant pfSora M^a tapj; . - )
.V V
ait dubium , poffisnie iapi^ captabere cette^
Exitus in Dis est: fed iapieri idmeh,"''
L I. El. IX, V. 25. TBroukh! EI, X. v. 25.)
fyfe Deui tdcito ptrmifit lena niihififO^ '
Ederet ut tnulto lipera vfrbu nifr^» . . , .U
Hedeac lemf^: n^r aeticcc^v^lupaiaari^unde ma-
lum huc pedem intulit; nullam enim, quam Hey^
tiius fubintelligit , TibuUus in vidniii Vetftbus nie-
morat y^^mijraff ninifiram. . In Godicibus & Editio*
nibus nihii fani confpicitun Aildendum igitur:
i^T^ D^ tacito permifit lonk mimftro^
^Ederit^^i mitt^tilfira^erba iheto, r'^^
•\ • • . •^
Lora enim vel habenas capere, mutare^ inhibere,
ftfre "i peMifte¥e,''metaiJHof ide" ad'-qaosv»- *e|i8tU
lai» ,- coiiaieh» ,- flt6t-~mrlatrr edilce<tebdtl*^ Ot»
ft»nsf*!»fillolfwa*dlWiB»^iiHdt - "/i^ ^^^ s-'
-^— witt^rt habenat . . .,*«,, >t
Itew ^. ^ ii^ntit qitftJ^ Mffffafibemt. a^
. ,f4rt IIL " F Pro-
%% ALBIUStlBOLLUS
Propmius HL VIL 57.
JUolBa tu coeptae famor eape Jmi juvemae ^
Dexieraque immisfis da miU figna roHf. '
obi vide Pasfetatiutnw
Ovk)^ I. Art. V. 41.
Dum Itcet , & loris pasfim fetts bte fiiktis.
Rem. Amor. 397.
— r attrabe lora
J^ortiuSf i^ gyro curre^ poiid^ tuoj
II. ex Pohto Vni, 24.
''^fSflaipie ^iiBhe fupprm^ hrH tuif. • '
*• «
»» ■«.,» f*' ** • •
1f Mecam» 280.., ,
• ''flmAnibut tieftrit totat itidnittSi baimt.
• » ' •
(« • "l" r «-
lU V. 44. (firoukh. £1. X. r. 44.)
> • • I • « t
Saepe infperanti jo^t tiU mnere nofiro^
Fj latuit cuusAS post ad$perta fores.
« *• ■• l l ' , ,
£iget ex&rxbere;^. qu» multis iV^bpi^ jkI .banc 1|0
cum dHputaot; trei Interpseiies rec^ti^l^ Mifai
res ad Uquidum pfsr^ql non poife ^ivideciir ^ Bifi
pro cZdtt/^x reflicuamus valvas , nempe cobiculi
Marathei : "^ ' •
'WiatuH vAivxs^rt^ttA^fr/^*^^/; "' '
''■^^ ^ •■ ^ Cbrte
•" " ^^'^K^^^^^^^^ii^mmmmmmmmi^^m
Certe fe'\ralm occakasfe amanttt , ' manifeffitim ti
Oridio l Amon Vlil. ii. ' ' '^ i:)
, . I ♦♦..<:•»■ - , ^
■■•■* ... .< ^
fitrimfifn^ pfimJ$0* UU vmebat
Talta^ me dupUces oc^lu&^fjoftu
• ■
ubi V. 109, riibjaagit ^ . pauUtii pM^- a{i\br9 lu9\^ ^e
proditum esfe. Et Talvis , credo , Cynthia fe occul-
laveiat' i 'liacfiftfnfTelam * PByflida cailtolit*»"^
cum Pr6pertio'fto' IddenteSjL» iV* Eli VHl. v» i^.
• •>^ I < '
ga»» /uA/to tauci fonuerunt carOne pojks^ .
£^ &t;M ad primos murwurafaRa ksres.
Nec mora^ cum totas refupiniaf Cfytibutvdiiiah ^
■ #
Dupltces aotem /om OVidii ^ hixl^^y qain ed^d^
finc ac vadvae» nem6 dnbitablt^ cni io mencem
Memu-:, ,-;H ; ..^_ra
w ^<« « j
. • 'Argenii'h^erti3ltdMr iudni vahae^* '-^
&XII» Her*v. I5d» j.a u
Cimfiitit ai gemaiae M< piimfMrlf* !I .JM
ubi iMi>'fMMV «(MnreniikR cam- |i««^
PcopertiL'='> -^ » I.-.' • •• ■ . ,\- ..\
t f t , ' •• % ««
j r • '4 t . - - . . ^ — -i • i
*
I
.Mmfeget, ^si nffirat ^w vmea euU(t^ feimi<a^.l..^^
. ^hm* » ^ SfygUie Hawta-mm aaim* .\ .
' ' I^« PfO
84 A L B I U S T I B U .L L y S
Fro twfis in pIufhims codicibas est jtfpp/x;.» paii!f
cis MSS. Broukhufius Don male pcactviit turpis.
Longe praeftac tamen cum CL Burmanno Securdo
legere trijlh ; -propter ■ illua 'WglUi dk 'eodem
Charonte,-VLAen.-3f5. ' ■ ' «
Na^jiia feU^ trtJHt nunc fior, '-ntm^ aciipiiiltosr ' ' '
good .pluril»us :^#tru^4gPf;vi^a^
Viri fkii()itis(jmi s^ quo oeftao nuiK'ieHj(^[»m poej
tis fanandis manum adhibet , ad Propertiuin L IV.
EI. VII: v.:5^
Lib. IL ELLv^.SS-. .;\.^
DerCupidine locpcusTibuIIusaddit: . .
, . ^w CELEBREM QatXoii Deum. \,. ^
Blanditur ejusdisin Bunnamii conje^iiiivtel^'^ prS
c^&ir»,.ajatum...nempe Cupidioem.. Sic. vornattf m
Amorm vocat Nofter v. 39. Dgum volucrem Orid.
II. Art. II V
<• »»
Lib. IL.EI..V.xr^ft3.. ' ;;.''^ . "^
• _ • • • •
, Romukf aeiermeiintmdUm fammrit^\
Moenia^ conforti non babitanda Remo^[^
Formaii^at veram le£lionem esfe jwmiMflc.lH?y-
nius. Velleni ezempla veterum attulisiet , ubi y«r-
mare pVo conderej * exjhuere, ilicatiW^ ^"'Intcfea prae-
feram lcSSttinem <=JylIeriiiy )?/«flt)Wir;^^tii &tom-
mmm^m^mmmmm
mmmmmmmmmmmmmmmmmmmmmiffWfmmf^
trX-Ebtr: chr: g: heynil sar;
ittdde (£rplikt-^ Utb^ fipam muro, ne fmiranxnl
gfederitfffr] fet-fuppMm nmdm firmaoeraiy appo«>^
fno Ptoper&cloao , Ilt Vtti; 50^^
, Celfaque Romaflis dccertia Paktia tauris
Or^^iar , £9^ caejo moenia firma Remo.
Aurelius Vi6lor c. i. (Romulus) ta Romm prius k*i
gibus, quam moenibus^ muniret, edixit, ne quis vaU
hm iranfiliretj quod Remup kriieni tranfilivtt, & a
Celere eentuHmi rutro fertur ^eifus* ■■. ■ Orofius
]^« IL c. IV» Romulus intetfe,^o primum a\ia Numi*
tore, deiinc fratre , arripuit imperium^ urbenique con-
*- .'. ^ '4»'**''
,fii$uit : •regnum a^i , murosfratris , templum foceri
fqnguine dedicavit. — - ^uae Jo<;a,debemus Draken-
borchiq ad Livium L. I. c, Vll^ Eadem leftionis
vyietas apud Claudianum I. de Rapt. ProfQrp. 2^6,
Dlneiiere hcum^Cereris qtioieilafHrebantf*
* ■ Cyclepum firnma manu:-' '/' *' • c •
> I ' < (. I «
ubi Heinfius & Burmannus de hac ipfa re inter. f^
disfentiunc. *
Ib. V. 117. (Broukh. v. 12 f.) videtttr legelldftni; '
a» • • • #
/py^ gw-^f idartt j , lauro devinSius agrejli »
* ' • *\
• Mf 2rj , H(f^-magna 'vt>i:e\ trhmphe^ cahetj'
Gere{f nenipe-Jklesfiditius mand , :in dufru.^trium*
phali Gerehs pu^o in t&mm esfe inchifum a non
F 3 infi
\
\
gtfi A L a 1 U S TliB U X.JUlU»,
iRceffigenoe; nt commMi^.cm {Hirt^cifip fliivmfim.
Camf vulgaCQm» ftiMferQ ,a>(\jie!9u^ ^i^igera*
nae, & iDtelligo qii^aitlt ^iUiUep),^ 99<3,iitlU9 ,Ti«
bullus uncum Ho trmmtbe clamando MesraliDum ce-
lebrare( , fed jqdo carmine , n^bda , puella ?act
parcerec. *
» .. .. »
B). V. III.
^ix^Nv am Nemfim » >ir ^v^ urjus wiin mttai
^»r&4 |)or^^^„ j^fiQS 0Ht reperk$ fedft,
Re£(e Heynius in Obfervationibus notat, priotsi
VQrba tum per fe languida esfe, tum veritat! re-
pugnare, cum amanti poetae nihil prius Gt ama-
cae puellae laudibus ; cum verp eciam cum fequen*
cibus verbis non facis coiivenire, ro vlxqus in co*
dicibus Qon repericur; in veceribus Editionibus le-
gitur , Us^tf mt Nmtft: quod bonwi qiildeai
lenfum efficic, fed ipfum quQ(]tt^ languec. Aada*
cior guis force centarec:
Urit anw Nemejis^
• «•
Ut ad hiiQc TibuUi verfiim nfjjimnit h^
L, ^V. Epigr. 193.
T
i . ■■
Uifit matorm Nm^s bffewar T^kOimu
alium «mm in TibaUo Iocqid j quo £mic tdkatm , qoq
invfiuo, Notarl autemiiBemiiri Cy^mnm in com*
EX- EDIT. CHR; G. HEYNIL
- meMano ad TibuU. L V» 30. & in praefaioiie in iioc
Bfartialii veifQ, pro Usfit^ hudare Lufit^ quod cum
k^cha mm maie fsvic: fed tancoia ia Edkione Ve-
«ntca 1493. oam in Pasifina iL 1608* mucanint in
Vs/k. De TibuBi igicv & Marcialit loco ftatopc
seaciwei;
L. II El. VL V. 33- (Broukb, VJI. 12.)
' • • •
Parce^ per hnmatura tuaeprecer osfafi>rmn
Sk bme fiib tenera parva quiescaP bame.
Tenera tamen in cati rQ me ^gisr^ mm memi-
ni, Scio TibuIIum hac voce adiBodaD^ deleflar
tum esfe » & Marcialem bumum mitem & mollem
mofcui» apprecatum. Magis prpprie camen tenui
fcripfisfe eziftimo y quia vulgo levis , non gravis >
non onerofa » nuOo pondere , opcatur. Juvenalis Sac
VII. V. 207.
Di majorum imbris tenuem & fine pondere terram
Spiranteisque crocos , & in urna perpetuum ner»
Haec , quamvis duos tancum libros priores per-
luflravimus , dispntasle fufficit ; ut praeclara Heynii
in TibuIIuqi merica cognoscancur , ucque iijnul
cxemplis aliquot oftendatur , vecerum poecarum flu •
dioOsy nondum omnem de TibuIIo bepe merendi
maceriam esfe confumcam. Ad quam ipfam rem
F 4 ma-
18 ALBIUS TIBULLtrS EXED. HEYNIL
ttm praefidium aflperet Heynii Editio, qai pv|«
:mus ledionum propaginem fatii accurate ihd^gamt,
Iii nova hac Editioae addidit quoque doa iautiU-
:t£r:.£legiarum argomeoia. Nec. ditfiipulndaBi »
.igregio :veri amore du£hmi Heynium.a feoteiitiai»
quam in fuperiore Editione defenderat , io hac fiie-
pe recesfisfe. Exetppla invenies in notis ad L. Z
El. V. V. 25. in Obft. ad v. ^6. ibid. ad L. /. El^
X. V. ij. & ad I4. U. V. 49. Quin ^ ingewo hi^
lariori iudulgeqs nonnumquam 9 re propofita di«
gresfus est: veluti not. ad L. II. El. V. v. ig. Obis;
ibid. ad v. 37. & ad y. 78.- ubi ea leges, quae apud
noftri ordinis homioes^ Grammaticos dioo, aon t&v
mere quaefiveris.
L a
RE-
I
. I • r • • ' .
'• ,»1» ^-tf ,-k»~». •« ^,. ^
R BL A XIO^NcE S :-
•» ^ • • r •
f.
B R BT V r O R E S.
• ( ■•■ , ••'•»1 •!'
P> a • - - - i >
f^ytt.y^?» ^ct^nfMna.ijusdm PhaarcM^ .BMot'^
cM SiMw iMkii Fra^maaa. Graece. RMinfuk
3Mf. G. Sfbneiier.. Argentoratl i. 1775. Saepiui
&.a imdti8.^ce.^>dlu$ edtcua eic.in fiU^alarttm
ufiiy, Eflt enjjn^ hMQ pdnmlgMa opinio, > Graeue
J^cioae^^ Jinguae diacendae. iatiiitm faciaidiim
^e al> v$ l(bm, QiLfiibw: efSaQi:»nim utflitas |ier<*
cipi. poffic. ^ .Sed fit pteramqoe^ jatLrea.vel.ooB fitis
habeant fiiavicacis ad exdtandum alendumque pue*
plet fl4idium , vel tadCuitL dbfqitricaci; , ui: • verba &
oratio non percipi posfint ab te aktaie. Quod.qui^
4em in hocce etiam libeUo CDntigit: qui cimi.fift
de puerorum educatione, creditQm esr^ ipfos pue*
ro8 haud facile ex alia libdla mditii Giaecam iin*
gju^m addiscere posfe. £c vero aeb lenodmum ha*r
l^ ad puerorum &nfum.acque togeaium, nec le*
rufn praeftantiatai) nec orationis magnopeie elegan»
tijiii^ Neqoe etiam ex. PlQ^arcbi pioffl&is eic
exceti^nci ingenio: quodalibi dktadnftrabimus. In
CQQCexcu conftituendo &:'rebu8 ilbifti^mdis Schnei^
.derus n^axime .qqidem q(us ei( '<opiis HeufingeT**
F 5 rianae
^ RELATIQNBS BREVIORE&
rianae editionia; fed haod nuro tamen foo ipfe iii^
genio iidlefiadi!Gidft>)blrervaciaiies» • Le6ii<Hiea co«
dicis Augustani, qoas adjecit, non funt magni mo-
menti , ^ plerumqqe <i(m -editis ^onfcatiemer.
Neque etiam vulnus invdteratum & gravius oUiim
fanatur. Laudabili confilio adjefhi func duo Frag«
HientaPliicaselii cx 4^^ Anima, etfitaprimom
a Tidmittb V. a Loodini. vid. Bibf. Gr.P. IL
p« xaow Ad bafife opdum depivhendimos Schn^-
deri obfervacioiieB eam, qoa p. 71. ex aliis Ha-
latrchi libria eademeEcitaoir ientenik. Marcelki
Sidetaeqpid^com HataiGho fit negotii , aesdmos.
Alteiom: fragcbeatom enac apud Aeeciam &
Fsudum Aegineeniy «lieram apod Fabridafii fi. G.
8ed videamus deinoeiv alioi ejusdem Schneiderl
libips. r :
: B. Oppiani, Pktn CiBcU iiVewtiaM Uki W^
& d$ Pifcatume Idbrt F^ cum farapbrafi Graeca B«
tftmm de Aucupie. Graece 6f tatine. Curaoie JA^
Qatiob. ^bneider. Atgermati. 8. m^. 1776. Primo
loco ezlubeiiter dno, qoae quidem iupafunt, Op-
piani cannina.y altcrum de Veoatione , de Piscaaioiie
siaerum,r & librpnim perditorum de Aocupiovems
nec inelqgans paraphrafisEutecniiSdirfiiftae. Segoon-
tor vetfioocs: Laiinae,fohiu omnes oratione: Tvne*
biana carminis de Venatione : SehiieiderJana de Pisca-
tjione : & «Paraphrafeos verfio a Conrado Gesnero fafia.
i)enique Sebaeideri Animidverfiooes p. 345*438.
/
j^«l( ec^jtoTj pra«cer UbroB |y|Nif fspntkt^
iqam CQiYQ^tiQoes adfaripfesqt. : tskx»t?eio dtlis^.
tef «of tegit^. suiqtte CQiW<emfip«vic ><^e3anii ntomi
uorqo) CriticonuQ per V9fh «oi9W,.^4iH» (tt^*i
f», At*w W ejL his fopfi^s cufil fno ipfir
iogenio conce;((un} multif lacM^liiniQreBi &ci]l0renKi
que pr^ftitit : q^amqMim^ ipi:T<Kapien<IJ« conjdBtm
m^ ui prjunis BoMiekii: y« Ci (bhitiar fnit^iqDan
cficica relig)$r ferret.. £;c.q«a9ieJMec ejuaopeiaB
pa» l^adanda^ qua^ 44^.. «c ^ IpQu» ;argiimctati
feieotiai.cw Aod negljg^qii faerit edttof inadfe^
xendia obferf9t)(wb«» ^oSmwm y^cemm & jwnio^
ma 9 qui (fe animaliM nmj^ (crjpleniiic^ Nee
minas e(Mi ea.edit«m amnaddffetiia probandia est^
qua carmei^ d^ Veaattone ei O^iano ^ cajua est
de Fiicatione t abjiidicac» &j ^ t ecenfiiovem qiieit-
dam rejicit, . Omoino in libtia de Venatioiie.ffitil*
tae funt Sc mufainepiiae,>& liiaeioiiiirntia.» 6c
Laoniaoai Teftigla. VeDemul taom, tocam faane
animadverfion^m ab edic(»^ uoor loco pecuMariter
clare perfpidieque expoficani^ nec variialocii car-
piim & curreodo ta£Um fimCt^ Diiigentoa qno^ie
erani: jiocandae imitationea poecarum , qoos fecatQf
est Oppianua: in qao genere. haud pauca obfenra^
verat ^ Conr « JUttershuiius in. i^mmencariis , qui
adeo nqn erani; iaegUgeodi ^ ac^ii noftra r^ fuiifet»
coi
R&L ATlAD^ES' BREVlOR*fiSj
"* »1 r 1 1 1
Qoi int6gfl)s (id|6iisfemtH. 'Nath. ^iod
tera Miitfti i^iH^ 'iK>fi reprefaeddimus; nil enim
magne^ire habeM* do&rinae. £x codiee canen
regio' • ^uaddain Sbhblia in animadmGonftas com-
memoffata (hnt ^ijpdt ' vtm aliquam habere videren*
tur-irrf ' ititeftigatkbmi veram 1e£li6nem. Sed de
miiveria' Sdioliorum • ratione^ temerie judicat editor.
Nam ptaef. p. 20. ekhibentur quatuor/ quibascoD-
Mdeniar aaftorieaeesTheopbrafti , :CaiIhmaclu , PKi<-
y Ohoeroboscf : qoae qfiidem klibi c^Qoqae
, St Theophraftea , *ut deiurebeQdimus , in
Bdogir Maximi & Astoi£i p. 039. Sed qmd
ScbaeideriMt Nimirum ait', fi haec cmmtmorasfi
m imm^fdxkm^ qui tfimia foBerier indagata & m-
publpradunt y ^e ' ^tamtmnis kvia au$ inepta m
v^uflif llMs ixjiata SehoEa inedita; Itane'haec
teviaf &, iaepta fam ? ^ An vero est eja» , quV fe
Criticum proficestor , tales antiqiiae reliqaias do&i>
ne cQin ftipercilio coacimoere , &^ nesdre acca*
sataQi: aBtiqoitatis icientiam ex fparfis: Qbique fta*
gmentis. conftare» Ita quidem alios etisun viros
dodtos . ftatuere novinms , fed eoMJem faepius in
jocularet errores' iocidere vidimi».: Sed credibil^
eat , Sch&eiderumj-efiiaii de hoc genere eiiftiiiiato*
ram^ cum remisfa hoc edendi fcribeodique ftaddo
& impetu ; eJQs dofbina magis maturoerit.
II L Carmmm Phdaticmim Eragakntx CuratHs
JSGMldfji Scbneidir. Jrgtntprftl Hplagg, 4. 1776.
. ' ; Hoc
RjEI^ATIONES BREVIORJ;^. 9^
Hoc -librQ Heyniana ^Pindari editio abfolata esc
Ipfe de fud opera non Hiagmifice fencic.Schneide-
xus: igQam qmd^ mode{l|am laudamus. Ne^ub
yefo etiatn ab eo e](fpe6labacur in hgc ^ne^
jopwi qqa)e in.CfUtimacho Bemlejus^ ypl jn £uri-
|ade Valc^pqarius gerfccit. UoDqlm. qnippfe jpp^^/
.^0 f^upUpi laqde cQOt^netur: pnmam matenae co-
pia ex iingQ^ ^n^vejrfjsqoe ?ui^4f||i«s aptiqp^isjj^ &
;d)ditis etj^Spliio|ipram receali|)tt?^ eruta ^ojjefta-
,que est:..t|}|n r^jtio, Jujdicium, fenfmque. longo ^ufii
tritus acceaiit , ad cogpo^cendom poetae mgenium ,
.confqetudin^ & nu|Qieror un^ , , r^t^Qnein. Atgdi
Pind^rJW^, .arminjb! nameroj, i|rfer fc,^ nes^re iateti|r
^cum btubfc^ , ^05 depreh^ndimiw, , . Negue^tamen
propter«>iwn.yakle ,utilifi.,l^|idwdaque ^^^^^ ejua
jdariowjuTO, Fragajieatorum colleft w ,, 4 " ' '"
qiie a^qf4»- ««r^t quoad ;sia^;^^^^^
(iint * • •
Trea, qH<M ^^,QommempraY»'wjftj%> tpafin?^
^abeot ((MQ^eQd^tion^m ab S^^^uav ck^lepsFA'
ptiiae Arget^cipenfi»: hic noQ ke^n. Neqqe tajn^
propiji^rea ^oos oobis .jucQqdus accidj[C|.'.com quod
... ^'" ■ ■ ' ''-''■■'■ ' ■g^j^.
•pi kfcLATiOj^feS BR£Vi'Ollte&.
'cogrioyiinus , Schtieidenim debito ejus doftrime
praettiio potitum esfe , delata ad eum literaram
yofesfione in Academia,quae est IVallcoforti ad
Viadkim i tifm quod nobis intdl^isfe videninr ,
cjus ammUfti atque ingenTtnh abilfeacerbitate mt>
Vofitkteque, ciijus crfebra ftftit tteftigia ifl aliis c/os
icriptis , t)aulatim' ad aeqiiitatem hamanitatemqpb
reihltti: QuatutJt partibus conft» liic fl&cicu/ns.:
quaruin afgutneiita in ftonife libeW expofita ftm^.
Trima verfatuf in toil(j(jirenyati3tpUcdtidiqaei3<7r;fM
[qufrumdam po^tarum Efigrdmma^ogtafbmm , quam
Woyinciam a nufjdrrlmb Anthdlogiae editore , Bruno
kib", V. Cl. , n^y eCtani' taiohuimus. ' Seconda con*
tinetiir fupplemeniuni Commehtarn Ett/laitiani in Din^
' nyfium Perie^^ Hx Codice Regio Pufijien/i. Ter-
'fia. li?hct'AuSidt!uhi'anifnadverJi(ih^ Cj-
ne^etlca^ Qua^ta est de duhia carminum Orjlncorum
^veiujfdtytf auSi^H^^^^ quae fani quani utilis est
'ad^lre^utaiidos 'Korrfines ^nofc- fatij perftos^anti^uita.
Vis ?^q&f ex iftii iikrmiiiibus ; tamquam abipfo fcrip.
tis Orpheo , rerum antiquislimarum fcieotiam hau«
rire Cbi yj|flentur , eanii^e aliis etiam vencKtare co-
nantur. Argonaiiticaqiiidem antiqoibra -ffint , guaiii
'Hymni &'cafiniha de Lapidibui, lirqtlibusquippe
indicia funt multo ifeceritioris h^thMkf ik fuper*
ftitionis. GeshenrA , ' lioi^ii^mum^ hbrmn carniinom
'editorem, qui eo ihciinabai!\ ut e2'6mniia ^el ad
ipfum Orpheum vd sld antiquisfimain tamerr aeta-
tem
RELATrONES^ BREVIORES. s^$
tem referrec , hanc igitar crddiitltES alite^ jttdica^
toroiii foisfe ^ aifi ejui tacntett i^feflutis tdr^r
& praefudicata o^aio praepedkiafeiic; '^ -^ -
V. M. T. Ckemii ^ Quiiiium F^ttm DlMogi
ms d» Ormm^ jmtmimfionis Imrpesuin excerp^
fit f/iMqne sijedsThe^. drifhp». Hafkfi^tii
iTerthrgai 177^«- ffftad me^OGrW ^ gratiam
ab^ aatiqQae-eM^tke ftiidloGtf/^di caiiiftae^exceK
kndae-libtos^^^^iaaud Ibtt-Ciberomani^ de Dra^
tore^ repetl& ad communetn iir«im divil^lgaff cui>
irefi; etiam^ & ^ibllam addat obmmetidacionem a no^
^^um ^aaibiAdv^rfioQam 1 emeadatibiiamque pHe^
ibmtia. ^ Verum Harleikis,' V. Gt. huic etBtioni
aliqaam doClriiiiae atititatetti adjede. ' Primam com»
memmTit. 1e6&>nes ^ocScis Eflaagei^ ab Eraeflo
ni^gleftaa ! -d&inde locos difficiliores 'a iatei^re^
timi obfervatioaibtts 9 quoad^ e^ fieri pofcoit ,-ex«>
plicuit i ut omai&o ^nm haefe ediiiohabere^vid^
tur , '& ctroaibassid profieieiijufa; ^ pro?e6ttoribii*
ad' remiaiseenduin; - * . -^ '-- . 1. .^
VL Netkla Vmtkum MtM^r^emh Gtoicorm L
BibU$U)icarmn 'Mosquenfium j " -SanBtisfimae ^ 5yMMS ;
Ecekfiai 'Orthodaxat - Graeeol^llusfic^ atm ^ttatifi
Aaectbtfs , -Tabulh aeneir^ & liuSeHnis locupletisfii'
liifr; Mdidli * €brififanus "^Fridhkus Mistthdei , Oym^
^Jionm Utmtrjnatit MiisipMJir Keihr. Mofquae ^
tj^ Uiuwrfitatit. foL iTy6.¥art L SeShL pi^.
(62.' <^nion-^iciein opehi vehemeQtler est hodaii-
^6. IIELATKXN4S BB;E^;VJQRES.
da» quap ponkur iiJTy«wto :Ubris.»::qui in.bi^
bliothecis fervaQtw» indagaDdis i ooruiAqnQ ifntici^
bus conficiendis;^ & ad , pttbUfi^p. utilimoiQ cour
fer^ndis ^ fed. praecipuo quodam jure.V A Taii« Cc
M.operay ^ualia est io: ^ims» Jibfo. Kam-iSt
bibliotboca aemini hitcuii)i»evfilitf a^cea&i qu| %m
andquae ekgaAtiai^ mooutucxitt diUgeiiter dnqiiire^
ret:.)CO|)iaequei«jua adeo ac dividae . do&V hpim?
nibus incognitae jacucvuBt : > & qui^eam nunc prv-
mutn delcribit &, cpmmuni notitiae^pa^facit^ jioa
est, ut vu|go f^^t^j^i bibliochecaruia catalogos
faciunt -^^ nujy|^^ l/bsorum quos defcribit. fciontia in»
(lri|q]m{:.fed est) el^antis vir '4o^i9a^9 ex disci^
plin^ Efneftina;,^ .jGra^ae liiiguae fcieotia ham^
Et.prijfia «ii(Js«jr,{«SL,Seaione .quae .copi^peDtiff.,
fei;e^ ampi^ iuot og^ ecclefiaftico ;gen^t ,- c^uoru»
fSL tantum cum^cggflir^M c^nfi^ . conjua6ia ^ni vo
JhRIW* JJ^f; gpefflJljfitiiiV^agiU;, > Gregorii Naz. ^
Gregorii Nysfeni , & Joatmis Chryipilomi^ifaipta^
camp|e£hmtur ^../eUqua,*^|5ve,^ Qpmiliae fint , five
Svnodka ,. flve Af^etica . - five . alia eiusmodi ;* a
prisca venufl:ate nosttoque inflituta ;funCTemotiora.
Ext^rnae yeroy.ut. j^cgit , feu elegantist|p£lrma(e mo^
Dum^nta. ha^qf fimtf Cod. YI^/ATi^^^i' Meu-*
pby^ca eum^Scho%4l!^9R^^i>.4f^
Xiani' in fecundrtm lihfui^difqjj^^ VIL
iVriftorelis Fh-yTiqM^ A^fcultatiof)i;t '.^ibfi. V> cum
Scho'
;.f)
HELATlONEg BREVIORES. ' $7
Strholns Simplicii in conipebdiuita red^flis a Geor-
gio Schoiario. Quibus addi potesc Cod. L Alexan«
.^ri TraHiarti Therapeuticorum Libri.XII, & Rhafia
libellus de Peste. Nos vero cupide fequentes Ca-
talogi partes exfpe^liaitMis , quod audivimus , opti-
morum etetnpla Graecorum Scriptorum in illa bi*
bliotheea ekftare. Sed videamus nonnullos a
Matthaeo editos Mofquae libros Graecos , quorum
^ui quidem ad nos delati funt, item vel ex eccle«
fiaftico genere vel ex recentiore aetate funt.
VIL SroanHis Xipbilini & Bafitii Magni aliquot
'Orationes. ' Ex variis Cedlcibus tdidit y ^ animadver^
"fimes ddjccit CbH/iianus Fridericus Mattbaei , Gytk^
wfiorum Uniterfitatis Mosquenfis Re£tor. Typrs Uni*'
^erfitatilf' Caefareo Mosquenfis. 4. 1775. XiphiJim
funt Homiliae quinque , Bafiiii tres-: omnes , quod
fdamiis i ineditae. Hae qqamquam magis a pie-
tate, quam ab exquifita do6lr2na commendantur ,
haberit tamefn orationis elegantiata. Atqae himr
xKcafio nata est editori, ut fubinde in animadver-
fionibtts exquifitiores formas diftionesque eicpo^
neret.
' VIH.^ 'Uregmi Tbesfal(Aicenfi^s Orati<m$i decem ^
€um fingulis Joannis Chryfofiomi, fif jimpbil^bii Ico»
fnenfis.' Jtcesfit quoque Fragmentum Jo. bamasceni.
Ex qutnque codicibas manufiripth, prinmm edidit ^.'F.
'Matthaeij Univerfitatis Caefareae Mosquenfis ProfesfoK
1B.I775. Libri hm*us iafcriptionem f etttlisfe fuffidac
' fars III. G IX. />
9» RELATIDNE3 PR3EVI0BEJL
IX. Jfocratis , Demctrii Cydm , 6f MicbaeKs Gly
cat ali^op Epstolofi. Neg nm Dionfs C^ryfajlami
Oratio -^«g* ^h^ itnui^Mi^ P^rtiin n ca^cc
Helmfiadienfi , fd^tim e^% codicibmt Mpsqufnfibta edi£t
^ animdver/iones adjefit C. F. Mattkofi Umvfrfita^
tis Caefareae Mosquenfi^ Pftfpsfir, 8, 1776. Ifo^ra»
tis funt decem ^pisP^e » qpas cum f^dice Helm*
ftadienfi conmlem ReisWas <^ ficuut^i-pif , ^va^
rietacem lcftionii cum Mftttbaeo cpijimumcaveTai
Nona cpiftola, quae est 94 Pionyfium Tyrannumj
nimiom habet Sopbisticae ar^utiae , qaam ur db
Ifocrate fcripta videatur ; nec temere tribaatar
Theophyla£lo Scbolamcp, int^r cujus epjscolas ex*
ftat in codice MQsq»enfi. ' Matthaei aQimiidverfio-
ces fanc a p. 59 wque ad p. 132, nu^itumgue ba-
benc. utilitatis » ttim ad res intelii^eQdas , com ad
diftionis vim percipiendam. I)emetu\ Cydone
epiftolae funt oSo , ad Iiqper^tc;^ Manueleqi
Palaeologum , fupra feculi iftius^ ccmfuetiidiflein
■clegantes. Sfeqauijwr trw epiftolae Mich^elis Gly.
<ae ^ minime comparsndfie com ai^e^red^tit^i
vel do£lrina , vel oratione. Dionis oratio \\ss^
/colUta eac cum codice Mosqaenfi » i$c vsprietas
le6lionis commemQrata.
X. Sed quantum lucri Si, jam fepeript & p(»io
exfpe&are debeant bonae literae, e^t MattbaeiV*
CL diligentia in excutiendis hujus bil^lipthecae the-
iauri$> vel t% boc uno iqcelligi pptpf^^ ctijus no-
RELATIONES BREVlORES. 99
tidam non posrdims fitcere , qoin antiquae vena*
fiam amantibw impermmas. £st igitur inter li*
bros Mosqoeales unus etiam qai Hymnos Homeri
conrtineat; in qiiibps adeo duo fuot inediti , alcer itt
Carerem qoadringentoram cirdter verfaum , alte^
rioii qui est in Bacchum ^ fragmentum. £os ejus-
dem esk ^ ac' reliqili edlti hj^nni » antiquitatis i
cum ratio colorque carminis predit , tum Paufanias
est auftor, qai quosdam ex altero verfus taudavit»
Ut^4usqiie exemplum cum Ruhnlcenio commanica^
vit' Matthaei homismitas.
XI. Hoc vero loco^ emn mentiooem fecimuft
feperti germanae antiquitatis monumenti , in men*
tem nobis venit duarum , quae fub Horatii nomi«-
ne vulgatae nuper fimt , Odamm , in mendruo \i-
beNo AnglicO) (Gentlmans Magazine Menf, Jamm?^
Harum igitur quin fraodero ac fallaciam verbo no*
teolaa, committere non posfiimus. Quis fit earum
opifex nescimoi ;« ^sm ^ esfe Horaiium liqaido
affirmamos. Naque vero est , quod eas hoc )oco
tepetitas exhibeamus, & fallaciae indicia fingUla!-
tkii demonftremus. Neminem itnim idoneum }^
rani renim judicem , in iis vel- antiqiiitafis- vironk
eohkremyVdl Horatianum ingenium, vel (mceranl
latinitatem agbitarum patamas. i
' Xlt. £jftf Rtie des LAanius. Zum erfienmak
Ms einer Mandfchriff der Cburfl. BibRotbek zU Muh^
tbeh abgedrukt. Leipzig.. 8. 1775.. ii e. -LffrjnA
'- G a jD#.
100 RELATIONES BREVIORES.
Declamatio una , nunc primum edita ex co£ce BU
hliotbecae EkEtoraUs , quae est MQnaci. & Upjiae.
1775* Serius quidem conuneaiQraimis huDc li-
bellum , recenti taoien adhuc ejus gratia ac jucan-
ditat:e. Est enim veluti nuncius majoris operis ,
quod avide exfpeAamus , omnium luftiirum Ubanii
pperum. Nam' Reiskius , vir egregius , fingulari
guadam felicitate m&us Libanii codices fcriptos
Monacenfes & Auguflanos , qui tnm fo\um in-
tegriorem fincerioremque exhiberent Graecum
textum, fed declamationes etiam ineditas contine-
rent feptem^ cohfiliiun ceperat adornandae novae
hujus Sophi(tae ' editiopis» Quod confilium cum
xnors immatura praevertisfet , vidua ejos, praeftan*
xkCitDSL foeminarum , fuscepit , neque committere
vdjttit, ut hujus incepti fru6lu U^r.acu$ orbisfde*
fraudaretun Nos quidem eo magis Kd^Vdauam
e(}itionem literarum amaQtibus commendaqius , quo
rariora iunt exempfa McHrelliana, qup corruptiora
iAquioatioraque viciis ef dem funt , quo ^jus de-
luque ipfius Libanii est .momeQ^upi ad fcientiam
cutn rerum gestdrutUy tum Atticae elo^uentiae ye«
teris & recentioris.. Sed juvat ipfius formam &
CQnfilium ReiskiaQae edicionis exponere , ex pror
ipeflu , f. defcriptionis fchedujbi, quae proximo anno
prodiit. Comple^^tur igitur iila editio praeftan-
tiorem rarioremque Libanii partem , Oiationes &
Peclamat^ones» cum. e^s quas Moreljus duobus vo;
RELATIONES BREVIORES. la?
lamitaibus formae maximae Parifiis edidic , tam eas
quas pollea feparatim Godofredus Genevae, Fa-
bricius in Bibliotheca - Graeca y & Bongiovannus
Venetiis ediderunt, tum feptem guas in fuis codi-
cibus reperic Reiskius, Accedet varietas le6lio-
sis cum notis Reiskii. Uoiverfum opus -conflabit
qaatuor voluminibus formae oftavae majoris. Nam
verfio Latina nulla adjicietur , quae quippe libri
molem praeter rem augeret. Quodfi tamen fint,
^ui eam defiderent, feorfim eam excudendam cu-
rabic bibliopola. Epiftolarum Libanii^pofl: ukimam
Wolffii editionem foraiae maximae , exempla func
iane frequentia & pervulgata: tamen ^ fi eas quoque
iisdem typis & forma exprimi velle viros do6los,
intelligec bibliopoh , non deeric eorum defideriis.
Ne quem vero Germanicae chalcographiae cogicar
tio ab emendi confilio deterreat ^ non abs re eric
iDonere, hanc editionem expresfum iri operis Rich^
teri Altenburgenfis , qui ^ prae . ceteris fuis ci*
vibus , & chartae iDitore & typorum elegantia
faepius artem nobis fuam commendavit, <& Liba-
nio quoque eam fe adhibiturum pollicetur. Cete-
rum Declamatio , cujus ci^ulum propofuimus, esc ger*
manae Libanianae venuftacis &, eloquentiae, neque
etiam vitiis magnopere corrupta, exceptis aliquoc
locis ; de quibas fortasfe alio lempore monebimus.
Eam vero etiam accurate ad fidem codicis fcripti
reddicam esle, aliuode noviious«
G 3 XIIL Lon^
\
toi RELATIONES BRZVIORES.
XUL Longi Psjioralmm de Dapbnide & CbM li.
hri ly. Curavity varietaiem ac natas R. Cobmbam^
0. yungermanni , P. MoJU , & fuas , cum Lauremi
Gambarae Expofieis addidU Benj. GottL Laur^ Boden ,
Prof. Poef. ap. yittebergenfes. 8. Ltpjiae. 1777,
Qui ediroris dodtrinam & cricicam facukatem ex
ejusdem Achille Tatio , cujus nuper oenfuram egi-
mus , cognoverint , facile de hac Loo^' edidQK
ftatuent , fi dicamas , nasm etiam iu ea quam io
AchiUe Tatio praeftitum esfe. Gambara carmine
Heroico , eoqoe eleganti & veliulto ^ qaod ab arga*
inenco Expofitos vocavic , Longum non tam vertit,
quam imicando fecutus est. MoIG aotem notae)
quas cun£li ex Scapula compilat^ norunt , Ubrum
non ornant , fed oneranc luqoe minime esc ▼&
rendum ne haec editio praedpiat auferatque gra*
iiam ParifienGs editionis , quam mukis doftrinae
copiis exornat Villoifonus V. Cl ^ quamque prop^
diem ad nos perventuram fperamns.
XIV. Cbrefiomaihia Poetica Graeco^ Latm. IM
Dav. Chri/iopb. Seybold. Prof. Jen. Len^eom. &
1775. £st quidem liaec utilitas 4Uqae hoc cos*
filium Chreftomathiarum ^ ut cplle&is ono volami-
lie locis veterum Aa£lorum vel facilioribos Td
jucundioribus , tironum fenfui aliquem antiquae
efleganciae gullum praebeant , eorumque ftadiflin
txcitent ad univerfa etiam Au£lorum opera cogno*
fcenda ac legenda.- Sed calamitat^s iaepius variae
huoc
.IIELATIONES JBREVIORES. 103
kaac conGIii ffu£lttm intercipiuncj inter qaas duae
io primis commemcnraocbe fane. Nam vel legen-
tes. bfevicate facilitateqQe iftordm . compendiq-
ram deiiniti , paulatim ica iia a^erescunt , ut
ad ipfos Auftores numquam accedere audeanc , Sc
ad DQmina adeo majorum opervm exhorrescant ,
ac^ veluti guflacaloto, propoficum ad dodlrinae
Sjsdss icer relinquant & ex ammo abjicianc. Vel
ipfoffum 9 <)ui ^ales libellod compiilant , ignorantia
itque focordia £t, ut neque Atiftorum ilke parces^
neque ea ratione exhibeancur, quae accommodacae
fint bujus Qcihcatis conGIio. Afque hanc quidem
calamitatem praeftare potest Chreflomachiae con-
ditor 9 illam noa tcem. Itaque nos maxime illa
doce hujus libelli commoti , eum commemoramus.
Et primum illud non esc negligendum , Chrefloma-
thiam hanc -esfe Graeco* Lacinam , jion ut Graecis
k>cis addicae (int Lacin» verfiones, fed ut Grae-
coniQi poetarom locis ibbje£li Gnt loci poecarum
Latinoram , qoi idem alrgamentum tra£tarunt. Quae
res cum valeat ad ingeniorum cenfuram , baud pa-
rum commendat rationem atque judicium editoris.
SuDt vero baecce Hbelli capita. I. Defcenfus ad in«
feros y , f. iitxt}o/x(Lnucu , Ulisfis ex Homero, Aeneae
ex Virgilio , Scipionis ex Silio Italico. IL Oratio-
DCS adverfanriae Ajacis & Ulisfis apud Quint. Calabr.
& Ovidium , Drancis & Turni apad Virgilium ,
Hannonis & Geftails apud Silium Italicum. II. Ar«
G 4 gu-
JO+ RELATIONES BREVIORES.
gumenta Clypeoroi^ ex Homero , Quinto Calabro
& Virgilio. IV. Lu6lae certamina , apud Homerom^
Theocricum , Apotlonium Rhodium , Valerittm
Flaccum^ Virgilium & Scatium: V. Curfus cerca"»
mina ex Homero, Virgilio , & Statia VI. Eri-*
fichchonis Fames, apud Callimachum & Ovidium»
Notulae addicae func paucae quidem & breves , fed
utiles camen & accommodatae ad eorum ingema,
quibus fcriptae func. In praefatione etiam vaile*
tas leflionis ex codice Merfeburgenfi ejthihetor ad
locos Stacianos.
XV. Mimoire fur Fims , auqu^l TAcaiemu Rcjdli
des Infcriptions ^ Belks - Lettres a adjugi le Prix
ie la Saint Martin 1775. Par Mr. Larcber. AParit
i. e. Commentarius deVenere^ adquem^ a. d. S$. Martini
^77 5 9 Academia Regia Infcriptiomm tiSoriae praem
nuum detuUt. AuSore Larcbero:. P^gg- S ^^* ^^* ^l*
£x dispucacionibus iis, quae, judice Academia In-
fcriptionum , vifloriae praemio usquam condeco^
ratae funt , infignem habet laudem haecce Larcheri
V. CI. dispucacio. Nam & argumentum ejus magni
est momenci in Mychologia univerfaque adeo
anciquitate , & tradlacio ejus acque explicatio dufia
esc ex ipfis do&rinae foncibus , atque exa^ ad
cercam accuracamque racionem. Primum congefta
asc maceria amplisfinoa copiofisfimaque ex ipfis ve«
teribus monumencis : deinde hanc materiam bene
incellc£lam perfpe£lamque habuic au6tor » quod
ad
- RBLATlbNBS BREVIORES. loy
ad veteram le£lionem attulisfet. haud yulgarem
fcientiam Graecae linguae , cujus in hac disputa-^
cione funt fpecimina, cum in interpretandis diffib
cilicu^ibus locis , tum ^mendandis nonnumquam cor«
itiptis , inVeiligandaque fagaciter vera le£lione.
JDenique ipfius rationis dHigentia est laudanda » quae
«eroitur ia feveritate audoris , qui numquam a via
deflexit, numquam aliunde lenocinium capuvit;
cernitur etiam in acumine & ordine y quibus ma-
teriam tam multiplicem ac variam & a multis te<
«lere turbatam ac confufam, apte deforipfit &
in fuos locos digesHt. Hoc argumentum fi hiflrio
quidam literarius expUcandum fufcepisfet; ut per
indices trepidasfet ? ut verfionibus decepcus ^ ridi*
cula nobis commenta obtulisfet ? ut denique nil
fani adtulisfet , fed ex rebus nominibusque Vene-
xis fales feftivitatesque petiisfet , quibus legentium
animos dele6taret y & fuam ipfe ignorantiam tegeret.
Atqui haec disputatio fuavitatem habet, & ma-
gnam quidem , neque vero aliunde quaefltam » fed
fponce natam , cum ez ipfius argumenti jucundicate
ac varietate , tum ejc doflrinae ratione ac praeflantia.
Ceterum , quanta fit materia , intelligitur , quod no-
mina , munera , honoresque Veneris omnes , qui
ei tributi funt a Graecis & Romanis, &, qui ab
iis cognici funt, Afiae Africaeque populis, com-
pleflicur. Igicur nomina quidem & cognomina
X)eae recenfentur ducenta quadraginta o^o: tem<r
^. S pla
V
tp6: RELATIONES BRBVIORE&
pla atqaff aharia, cemtiiii^ oflcgiuta qniiiqae : fla«
tiiae cencaai & quacuor : tabuiae feptem : artificef^
vel taboiaram, vei flatuaram » Veneris^ viginti qaa^
ciior , ii) quibas aliqaoc fanc qaos Fr. Jonias in
Catalogo artifictrm omiferat; qaamquam in ceteria
etiam lunt haud paoca nondom ab aliis prodita.
Defaripta vero diligenter hac fylva & matoria» f^
cile cogitaDri potest , magnam hicem acceadi mol-
tis Scriptorum locis , aliisqae mohumends; Non
enim folum per Mythdagiam latisiime patet hic
locus, fed per reliquam amiqaitatem &iplkm adeo
Philofophiam. Conftac euim opinioncs de Deonim
viribus acque naturis , cum ipfis Fhilofopfaiae initiis
ortas 9 poftea poStarum ingeniis verfatas tiansfor-
macasqae , tandem iterum a philofopfais tamguam
podliminio ad natorae rationem revocatas esie:
Neque etiam hanc loci partem negleiit LarcYverus.
Quare optandum est omnino , oc reliquorom etiam
Deoram Dearomve res eadem ditigentia dofbina-
qoe a vhis doStis explicentur. Quod quidem ali-
quando perfeflam iri , fpem nobis facic ftudium
vo)untasque Academiae : qoae cum antea ejusdem
«rgumenti quaeitiones propofhit , tum nuper pro
mulgavit fe a. d. S. Martini fequemis aani , de
Plutonis numme disceptaturam esfe; ita quidem , ut
ab iis, qui in hoc loco explicando operam ponere
velinc fuam , maxime quidem de f iutone , fed de
reliquis etialn Diis Deabosque Inferis, agi cupiat,
• excepta
RELATIONES BREVIORES. 107
evcepta uoaFiroferpliia^ de quajam antea diipQCa^
tttm est. Neque obfcure fignificavit , potiifimum
fibi probatum iri eam rationem , qiiam Larcfaerus
fecutus est: nimirum ut agacur> de horam Numi*
fium vi , nominibus , cultu & hQnoribus , eorqm-
que origine; tum de templis, altaribus, fignig » ac«
que artificibus , gui iis fabricasdis inclatuerunt.
XVL Incidit quoque in noftras manus Spicimen
ObfervafiofUitn in Jefcbyli Agmmmnm 8. BafiUae^
20 pagg. 1778. Libelli hujus au&or, quem audi*
yimus t^fo. ProCesforem fiafileenfem k Grand V*
CL y iUud agere videtur ^ ot animadverfiones fuas
integras, vel peculiari volumine, vel cum ipfis
Aefchyli fabulis , aliquando edac , earumque nunc
gufl:um aliquem harum literarum fl:udiofis praebeat,
Quamquam ex parvo numcro Obfervationum, quae
hocce libello continentur , non fatis nobis de uni*
verfa an£loris opera fl:atuere licec, Nam & nudae
proponuntur ^ fine do£lrinae omatii f fimtque ez fola
.pTofe^e confefhua, non petitae ex libris antiqais
fcriptis veledids: quos fe habere non commemorat
-auflor. Produnt vero acumen ^ idque haud vul-
gare , & Graecae fcieniiam lingiiae com fenfu ve*
nuftads : quippe loci allqdoc vel ab interpretibus
male acceptire£UusexpIicantur, vel corrupci corri-
guntur levi ingeniofaque mutaticuie. Atque ez eodem
genere fe in Eui ipide quoque mulu obfervasfe ,
fcribic. QuarCy nollra qoideia featentia , minime
ope-
108 RELATIONES BREVIORES.
operam perdec au£tor, fi pergat (hidium faiim in
Tragicis ponere , eiqae ftudio adjangat leftionem
leliqaorum Scripcorum ac Poetarum. Minime deerit
huic operae fua laus a legentium fhidio & fru&a.
Quodfi enim majorem copiam ejusmodi animadver-
fionum pepererit & in luccm ediderit, dabitandum
non est , quin liber ab anciquae doClrinae amantibos
cupide expetatur. Ad Aefchylum denuo edendum
viri do£li fubinde quidam animum ad[jecerunt , &
nuperrime J. Fr, IMatthaeus V. CL : qui codices
etiam Mosquenfes in auxilium adhibuic: cujusviri
opera fi ad ejusdem confilii fociecacem accedat^
edicio amplior ornaciorque fieri posfic.
XVII. Aefchylo fubjungamus Euripsdm, cujus
jiuperrime ad nos delata esc edicio Musgraviansu
Hujus quanca fuerit. exfpe£latio ab co inde cem-
pore y quo de Mu3gravii confilio fama peraebmt ,
nemini Graecarum licer^um ftudiofo obfcarum esfe
pocesc. £c nobis eo jucundius fuic inceUexisfe,
, cumulac» hanc explecam esfe exfpefbcionem , qoo
major ea diuturniorque fuerac , cum propcer ipfios
Musgravii ingenium acque dodlrinam, cam propcer
exemplorum Euripideorum , ia primis ex proxima
e^icione Barnefiana, cum jejunicace paucicaceqne ca-
ricatem. Quae quidem exemplorum paucitas etiam
l^fFecit 9 ut Lipfienfes in animum inducerent recu*
dere Euripidem Barnefianum : cujus adeo , fi fides
r&c habeoda Catalogo novorum Librorum ^ - nuper-
rimc
RELATIONES BREVIORES. 109
xime prodiit primam volumen hac irifcriptione j
Eutipidis TragoediaCy Fragmenta , Epijiolae , ex edi^
timeyofuaeBaxnefii^ nunc recufa & au&a appendice
Obfermionum ex variis doltQnm virorum libris coU
kSta. T. L 4. maj. Lipfiae. Sumtibus Svikerti. Qvas
fit vir doftiis, cui bibliopoh curam ejus editionii
adornandae commiferit , ignoxamus : illud facite
quivis intelligit , eam nuUa parte. cum Musgraviamr
^editione comparari porfe; Hujus vero haecce est
infcriptio: EwgwUW rl Sfl>^oV««. Euripidii
^uae extant mnia.. Tragoedias Jiiperflites ad fidem
veterum editionum codicumque Msf cum aliorum , tum
praecipue BibUotbecae Parifienfis reeenfuit. Fragmenta
Tragoediarum perditarum collegit^ Farias leStiones itP-
'figniores notasque perpetuas fubjedt. Interpreiationem
.Latinam.fecunduni probatisfimas bQiones reformavit
Samuel Musgrave M.D. Jccedunt Scbolia Graeca in
feptem priores Tr/sgqe^as ex optimis. f? hcupletisfimis
sMordbus recufa. Oxonii e Typograpbeo Clarendonianai
Continetur quatuor voluminibus fbrmae quarcae ma-
joris: quorum tribus .prioribus ipfke fi\nt Euripid»
fabulae , fubje£Hs ad cujuflibet voluminis calcem
animadverfipnibus Musgravii : Fragmenta addita
funt t^rtio volumini : quarto exftat Latina verfib
cum Scholiis. Nos de praeftantisCmi operis latfdi^
hm ac boois «fin^illatim esponemus pronima hujus
fiibliothecae parte» 7
XVIII. Dicamos etiam (|e ^Sopboclei ne ex Grae-
cae
110 RELATIONES BREVIORES.
cae tiriutnviris Tragoediaci unos tdi&va videatat.
Neqoe tamen ci gramburi posUraius ejusdem prae-
ibuuiae interprecem , atqoe Euripidi. Neque etiam
dioemus de nova qua editiooe jam abfoluu ^ /ed
propediem abfoivenda, Nam Caperoimeriuf V. CL
aovam hitjus Tragici editionem paraverat , atque er
codicibus fcriptis bibiiothecae regiae PanfienTis
magnam bonannn leduonum copiam cotlegetat:
jamque libri: aKquot plagae typls-ersQlt defiotiptae ,
cum editor ^te bos tret annos di^ obiret fuum.
Sed c^us ab eo tempore intermisfum , audivimuf
inftauratum esfe nuper ^ qusqae cnram fusceptani
lesfe a Vauvillerio V. Cl. / Graecsffum licerarum in
CoUegio regio Frofesfore.
XIX* Sex. JuTBh P^ropmtu/ ^ ^HitM kSims &
perpetua adnotatione iUufiratus a^^F^il Gml Barttia.
Jctedunt indkes rerum ac terbmLin /d^pkmjuiiL 8.
Lipfiae 1777. ^^ dicamus, han<; Propertii editio^
aem fa3am esfe ad exemplum Tibutli Heyniani y
Bon itlud etitm continuo didtfiui , ^m aequare
ejus exempli 'praelht)^iam. * Q^' tae ipfo quideiQ
fperavit editor : idque ingenue fatecur cum praeC
p. 10. connUi fui ration$m ezponit. ,^ Neque
dtsfimulabimus- inquit ,/ nos hUjuS' fiimmi viri
{Heynli) exemplum , non quidem-inVirgilii edi-
tione , qua f^ hon mitmi Andinus ille^ vates jadbre
potest, quam Jupiter Phidiaco figno; id enim im*
probum paen^ esf^t : l^d falteni in Tibullo ^ito
pro-
RELAnONES BREVIQREa iii
pcopoficQm imitari voliusfe, nifi & hoc pauds mocb
datum lesfec » quos ^equos amavu;. illius igitur vefiip
gta fecQti » qitae Pasferatii»» Bronkfiofius & .yid^
pius i (bi enim triumviri optime de. Fropertia:iu]Cf
usque meriti &iii;) frugifera & ad iilaftraQdom
aoftnim poStam facieotia habereDt/ excerpfimos^
stt ^ ^u^edam dc nofixia interdnm aiijiceremug^
Eisae iQuidem fumtf, qaum in Tecenfeodo poScae
noftri oont^xto oceupati esfemus, fiurmannum Sed.
y. S. inovam editiooem Propertii pacare : &, vetie-
pienter non femel optavimus > quin mora^ qooque
fKifniis fa^pe, at cdicio illaprodiret interea, (Sca
siobis in juvenum ufos converti pbsfet : ied voci
noXksl conipoces fa£li non iumos. Emictenda igl-
tai f uit h^ec editio \ inchoata magis , quam pefv
fedU : quae tamen fortasle in pova recenfione a4
incudem revocata» quum & a viris do6lis^ variis
in lods» meliora edo£las fuero, & ipfe, majore
jifu in rebus criticis accedente, accuratiorem dpeii
noQro limam adhibere pocu^o ^ uberiores acquirct
dotes , qoibus juilis barum litenirum aedimatoribu^
probetnr". Sed cum Heynianae rationis duplex fic
laus 9 quarum altera interpretatione fententiae, aU
cera confticueqda verale£tione cernitur; hujusquit
dem aliquam partem asfecutum esfe Barthium afiiN
mare aon posfumus : ad illam propius , longo tameti
ntervallo» acceafit. Elegiae exhibentur, non fti^-
cundum Scdigeii transjpofitioneri fed ad vetei^
edi-
IZ2 RELATIONES BREVrORES.
ediciones.. - Subjiciuntur inferiore paginae parte ^
nocae cricicae, i. e. ules, quibus variecas au£lori-
tasque ledlionis ezponuntur : in his eciam funt con*
jeS^urae virorum do£torum , ex ecmim libris coiie-
&ae; quarum tamen haud paucae editoris diligen^
tiam f ugerunc :. funt eciam lefliones codicis Dres-
denfis , ejusdem in quo est Tibulius , qaemque
Heynius excusferat : novas vero emeadaciofie? ip^
iiui edicoris nacas ingenio non inve&imus. Anl-
«nadverlianes , quibus fencencia poStae ezplicatur ,
infimo paginae loco exfhnL * His illud agicor^
.iic, ad juvenum tironumque uTus, mens,diftio, ar»
tificiumque poScae explicetur. Quamquam necesfe
fuic ^luritnos reomnere loeos cironibus obfcoros at-
que inexplicabiles ; cum mulci fint loci, exguibus
IpQ fe vetersini expedire non posfinc; propter men«-
^orum corrdpcelarumque labem » c{ua unus onmiam
Properci^is maxime laborat. Quo magis optamus,
iic-propediem nanciscamur P. Burmanni Secundi»
' V. CI. edicionem ; . qua Propeitio nova & lox &
medela paracur, ex mulcis variisqae ingenii ac do*
flrinae copiis. S^d cum Propertius totds a Grae-
cprum. imicacione pendeat , fiarthius nullum ne*
glexic locum a Propertio expresfum , quem qoidem
fuperiores edicores nocasfenc : aliquos eciam ipfe
primus -nocavit acque proculir ex Epigramcnatibtu
Gf aecis a Reiskio edicis. ! Addicus. .est eciam index
codicum jTcriptorum , vel jam coOacorum aly edico<*
ribus,
KEtATIONES BREVIORES. ii^
ribas, ^el adhuc in bibliochecis fervatorum: quoc^
quidem ex bibliothecarum catalogis congerere po«
cait Barthius« Sequitur alius iDde;; nimiram edi«
tionum » quibus u(I func CantabrigienHs edicor ^
SroukhaGus & Vulpius. Deinceps extant tefl:imo-«
nia virorum doftorum de Propertio. Tum est vita
Propertii a Vulpio fcripta , cum Barthii animad*
yerfionibus*. Deinde ejusdem poetae vita, ab ipfo
Barthio concinnata , per annos , quantum licuit ;
probabiliter digefta. Denique disputatiuncula fu-;
per Elegia , maxime Romanorum« Ceterum quam^^
quam editdr ipfi quidem Propertio , medelae nihil »
novae lucis parum, attulerit, ianum tamen ubique
re&umque de his literis judicium prodidic , & fpem
nobis fecic ^ propius eum ad Heyniani exempli
praeftantiam accesfurum , fi perrexerit fuum ipfe.
ingenium continua veterum leftione fubigere,
. XX. jipolknii Rbodii Argonauticorum libri quatuor.
Edidit , nova fere interpretatione illujlravit^ priorum
editorum notas praecipuas felegit , SanSamandi mim^
quam prius editis nonnullas fuas adjecit , nec non in^
dices tres addidit , Joannes Shaw ,. A. M. CoIL Beaiaf
Mariae Magdalenae Sgcius. 11. Vol, 4. inaj. Oxonii^
e typographeo ^CIarendoniano. 1777. Quod fi laudes
.editionum cenfeancur chartae typorumque elegait*
tia , nujla facile potior praedantiorque hacce repe-
riatur : fi verq propriis cenfeantur bonis atque ani«
. fart III. H mad-
tr4 RELAtlONES BREVIORES.
ihaKtveiriionibus, quae valeant ad inceriorem Au6loiir
rhtelligentiam , bene fecum aftum exiftimet , fi vd
in mediocribus locuta inveniat. Nos , anteqaam
librum vidisfemus, bene taraen de eo aogurabamQr
eH Sanflamandi nomine. Hunc quippe nbveramos,
in Italicis bibliothecis multa / excusfisfe exempla
fcripta veterum Auftorum, & ex illa opera Theo»
erito etiam Wartoniano magnam docem accesfisfe»
Talem igitur ApoIIonio quo^ue Rhodio fperabamus
adjeS:am esfe commendationem. At omnis illa fpes,
evoluto libro , eVanuit. Nam San£lamandi notae
nullam omnino habent novam ex libris fcriptis va*
Hetatem , & meris continentur conjeftur is , quibut
^oetae verba v^el corrigantur , vel ^plicentur ^
funtque & breves 6c paucae , neqae ultra medium
fecundum librum pertinent: quamquam babencple^
s
rumque fignificationem &cuminis& do&tmae : qoae
q^idem laus tribuenda quoque ed Jo. Uptoni nocu-
}is, quae in libri titulo non commetnoratae funt.
Sed videamus ipfius editoris operam : cujus eam
partem , quae in Oraecis verbis occupatur confti*
tuendis , ad quod confilium retulerit , ipfis ejus ver-
«bis ^ exponemus. ,, Quod ad textum attinet/'
inquit ,^ fecutus fum Hoeltzlinum , novisfimum
ApoIIonii editorem; qui omnibus fumma cum cun
collatis exemplaribus, (opus fane post Stephani edi-
tionem , qui in hoc praecipue verfatus est ^ ut tex-
tum
ilfitATlONEi fiAEVlOREj. tts
tntt aCcaratisfimum redderet « paeile fuperiraca*
fleuai) mhil mihi fine matiarcriptorum Ubroruixi
au^oricate i qix&i oulloal. oancisci poteram ^ mutan^
dum rdiqKit ; pauca admoduiti ^ qude optarem mu«
t^re. iQYenies igicur ounas ledtiones camquam ge^
iiumas iti t#xtum temere & ex conje6tura recepcati
fed uc vf^ifimiles taotum , & q\m pro arbitrio vel
admictsis., vel rejicias « in notis duntazat inemora*
tas. Qfiae porro apud : tinumquemque editorem
tarie leguotor , borum omnittm mencionem feci/*
Jam nH^atcinet monere.de hac parce^ Nam qul
i|oe]c2ilidam > omoia . accoratisfime exentpja excus»
Gsd dicafi, & jplam banc operam» post Scephsmi
^ihgentiami, Apervacane^ fuisfe judicet: hic igi""
tor .quosoado criticam provineiam adminifiraturua
fic , facile eat ad o^ifiimandumi Difi:ributionem
eperis liasc fecucus est editor : ut primo volumioe
Gonppkfteretur : ipfum Graecam carmeii ) deiode
feorfim Ladpam verfionem, quim ipfe confedsfe vi^
detur, cx duabus fuperior&us verfiooibus Hartunr
giana & liioelczlioiana : quarum illa nimis jreligiofe
Graecis verbis adtt^etsemdo niuJtum obfcuricatis ha*
bet^ ilfo tsontra^faepius a Gsaeci carminls fMceotia
io a}ia omnia Lternere rfisitedit^ Alterp volumioe
fant ittterpraicm . ammad verfionca & indicei.. Ceie^
rum. editanis aoimadverfitmea maxime qutdem com«<
meodantur bcevitatex^ habat .v£jro , etiam fuhiode
*H2 Va^
y
ii6 RELATIONES BREVIGRE&
Valerii ^lacci imitationem , & aliquid lucis adjii-
feentique adferunc levicer exercitatis. Atque uc
laudandus est editor , qfiod fuas ipfe noras bre vis-
fime, abfolvit , ita probandus est , quod ex Hoefezii-
nianis notis multa circumfcripfit , easque in brevius
fpatium redegit; quarum quidem quo majdremco«
piam omifisfet , eo minori ineptiarum copia libTutn
onerasfer» Neque tamen in . deleftu Hoe?tz/iniaoa«
rum animadverfionum aliquid' magnopere judicii
eum fecutum esfe deprehendimus. Indiees adjeftx
funt tres; unus in notas interpretum , qub facile
careremus : reliqui duo magis fimc^^ comparau ad
legentium utilitatem : alcer qaippt contiiiec au^o-
res , qui memorantur a vetere Graecb incerprete ,
diverfus a Fabriciano B. G* T. IL, fcd mwus eo
perfeflus atque abfolutus: alcer esc index magis ac-
curatus , . verborum omnium quae in Apo&onu ex«
ftanc> poemate. Dicic^eciam nullos fe nancisci po-
cuisfe libros icripcos: . Quod , quamquam facere
non posfumus quin ipil credamus^affii^manti^ ta-'
men libri docem minime augec^ Neque.eci^,noftra
quidem fencentia , prudencer feciunc f qui veteres
Scripcores ^ qui rato eduntur , qualis est .Apolio*
nius, ita edunc, ucex libris fcripcis ml adferatur
novae lucis, & precium cainen libri: ctetlcpgraphico
opere augeat;ur, Venintamien librorum fcripconim
iiefe6lui hanc^ vim debuiiiec apud edicoctm habere.
r. i . ut
IIELATIONES BREVIORES. iijr
nt eo plos diligeadae ponerdt in conquirendis ani-
madverfionibus per varia do£lorum hominum
fcripta disperfis , quibus Apollonius vel explicacur
vel emendatur. Quarum quanca fit copia exifl:i-
mari pocest^ quod ab Hoekzlini editione ad hanc
. novisfimam anni effluxerunt centum & triginta fex :
quo fpatio temporis multi fuerunt , qui , vel obiter »
vel data opera, de Apolionio bene mererencur, in
primis noftro feculo atque ex noflracibus, Kuhnlce*
nius y Pierfonus y Arnaldus , aiiiqu^ non pauci.
Quorum quidem , in hac Oxonienil edicione , ani-
madverfipnes ad unam omnes funt omisfae. Igicur
& Apollonius fuum adhuc exfpe£lat vindicem ^
a quo ad hominum do£lorum inteiligenciam fen-
fupique expoliatur , cum fcripcorum librorum
audioritate , tum ingenii doflrinaeque indrumen-
tis^ Quod confilium ab Heynio dudum- quidem
captuxn novimus : propediem etiam perfe6lum iri
fperamus.
XXI. Inter regiones eas , quarum finu foloqne
obrutae lateant operis Romani reliquiae , haud post-
remam esfe Heiveciam , cum intelligicur ex Roma^
Borum civium in illa terra olim frequentia , tum
cognofcicur ex mufeis , feu locis iliis , quibus vete»
ris reliquiae artis publice fervancur. Sunt vero
etiam fubinde privati homines , qui egregio anti«
giiitatis ftudio multam ponant operam in veteribus,
V . H 3 num-
Ii8 RELATIONES BREVI0RE8.
nummis e terrae latebris eruoidis , & coemend\i
iis , quo» aliorutn labor eruic Atque privata znufea
duo nobis innotuerunt nuperrime ^ quorum quippe
copiae defcriptae funt & propofitae ad poblicam
notitiam ; ut 0 qui harum deliciarum (bxdioG ad
eas coemendas animum forte adjiciant , de iis ex
indice edito judic^re posGnt. Alterius bic est tU
tulus: Enumeratio Numismatumy ex mni metallo ff
foma , Graecorum lioinanorumque y quae asfervat
4. P* Ithj Supremo Ducen$umvirum Ordini aifcriptus\
i^ Sedifsemvir ReipubL Dernenfis. jiu^ore Fr. Lud.
Hallero 4. Bernae 1777. • Ucilicer est compolita
haecce enumeratio ad legentium ufus, adjefljs fre-
quenter notuiis , quae valeant ad nummcHnm judi-
ciuni & hiftoriam , aufloremque prodam in hoc
genere non inexercitatum. Praefacio ip/a Aabet
ingenii veftigia elegantis, quae nos eo deducant,
ut eam ab Jo. Ithio V. C). , bibliothecae Bemenfis
nuper praefefto , fpriptam putemus. Ex ea locum
«iprott^amus eum , qui praecipi^e ad cpnriliam li-
fcelii declarandum pertinet. „ £t de publicis qoi*
tJem colle^jtionibus jam diftum. Sed privatae ctiam
(linc inde occurrunt. In his , quamquam angoflio*
ribus copiis , reperiqntur qu^fidoque , quae in re
giis necquicqnam quaefiveris. Inde plurimum ad
piroferendos lacius ftudii hujusce tam utilis , tanj-
P? J«cuf}d| & npftris tpiqpori^us tjjiu accepti,
\
HELATIONES BREVIORES. tip
'fines, percinere cenfeQdum hoc est, uc minQni»
etiam privacaramgue colleflionum ' eniimeracionss
animadverfionibus , ficubi necesfitas poihilet » in
erudicorum ufum vulgentun Ica namque fpes
oritur operis aliquando in hoc genere abfoluci»
Haec cum ita fint , dubium nobis noux est ,
quin cordacis viris pericisque rerum gratum fi*
mus fa6luri, fi hanc quoque ignotam ha^enus
colleftionem numorum priscorum Graecae & Ro*
manae aiitiquicacis , edico in lucem indice , e pri-
"vatis parietibus vindicaverimns. Est quidem totus
ifte apparatus iis fere locis colleflus , in quibus
eruta numismata fuere, & in angufto licet numero
{(c. fere 5od.) verfetur , continet tamen quaedam
Tarisfima : Imperatorum Romanorum feriem tantum
non plenam : genoina vero jam , expulfis quae fecus
videbantur , omnia » fi pauca exceperis , quae fuis
locis notata Concinuandae feriei fervavimus , ut
func T. Vespafianus gr. Domicia Domitiani , Anti-
«lous, Fauftina minor, Pertinax & Gordianus Afr,
ex argento, & Pescennius Niger ex aere, nec noa
Celfus & Aemilianus gr. £x rarioribus occurrunt
hic , ut ex multis aliqua faltem memoremus , Mariu;
ex auro: Auguftus cum capp. Caji & Lucii, Agrip-
))ina gr. in tripto , Domicilla Vesp. Domicia gr. &
lat. Matidia gr. & lat. Marciana , Flotina , Juli»*
nusy Sctntilla, Clara^ Pescennios» Annia Faufti*
H 4 fia,
(120 RELATIQNES BREVIORE&
oa, Gordianus uterque Afr., Balbinus gr. , Tmik-
. quillina , Supera gr. , Vi6lorina & Zenobia ex arg.
Aerei vero fequences praellant. Triumviri gr.
min. mod. , Auguftus, Livia & Agrippa cQin fiJ. gr.
J^ero & Drufus ciim capp. lat. Mesfalin^ in dup/o ,
Nero & OSavia , Nero & Poppaqa grqece , Ottho
gr. & lat. Vitellius g|r. & lat. prim. & min. for-
(Hia, Antinous, Titiana^ Julianus, Scaptilia^Ciara^
•Pescennius, Albinus gr. & lat. Maainus & Uia-
•dumenus gr. Annia Fauftina gr. Gordianus uterque
: Afr. gr. & lat. Balbinus , Pupienus gr. & lat. Tran-
.quillina in duplo gr. Hoflilianus gr. Aemilianos ,
^Supera gr. Omnes fere 30 tyranni, l^irmus, Dami-
;tius j Bonofus , Procukis » Saturninqs , Pacatianas ,
Julianus, Achilleus, Alexander, Martinianus^ Ne-
:potianus, Defiderius, Vetranio, Procopius, 6^19^*
risfimus omnium Sylvanus cet'\
XXII. Videamus alcerum indicem Qumisroatum.
'Numophylacium Sulzerianum , numos antiqaos Gratr
.cos 0* RomanoSy aureos^ argenteosy aereos ^ fijlm^
Olim Jopobi Sulzeri^ f^itodurani H^lvetiij cura^fiu*
: dio , fumtu adornatum. Jarn aeris vetufli ekgantibus
JpeSatoribus venum expofitum ^ 8. Gothae 1777. Haec
*quidem fupeliex , liget iq eodem atgue antecedens
fit argumento rerum Romanarum , numorum
-compleftitur numerum multo majorem , cirpite; qua-
ter sxdlk & quingeqos, Ma?im^ ionge pars ad Im-
RELATIONES BREVIORES. ni
peratores refercur. Sunt tameh etisun numi coDfar
.hres aliiqae Romani , & pauci externoram populor
rum i civicatum , & Regum. £x pi»efatione ^
^quae fcripta e$t a fracre Jo. Casp. Suteero , Ar^
chiacro & a ConGl. AuL Duci Goth. & Altenb. ^
intelligicur^hanc copiam a rufticis magnam partem,
qui opus in Helmia facerenc , esfe effosfam , & ad
Sulzerum delatam. deterum qui eam univerf^nl
cmere velit, agac vel cum ipfo Sultzero fratre, vel
cum Schlaegero V. CI., in eadem urbe,Duds (Joi-
thani Antiquario & Aul. ConOliario.
XX III. Salqmonis Glasfti Fhilologia Sacrabis tmporibtif
accommodata a Jo. Aug. Datbio Prof. Linguuu Hebr.
Ord.-^Tomus L Grammatica ^ Rhetorica Sacra 8. Lipjiae
1776. Tanta femperfuic operis Glasfiani laus atque
cxiftimatio, ut ab eo tempore, quo primum prodiic,
A. 1623, quatuordecim , forte etiam plures, ejus
cdit)ones cqm in Germania , tum in Belgio fubinde
in lucem emisfae fint. Nec enim vel tironem in-
venias in primis adhuc linguae Hebraeae elemen*
tis verfantem, qui Glasjii FbUohgiam Sacram haud
noscat, laudet, & tanquam clasficum librum mox
fibi prospiciat: etfi plerosque credimus frequentio-
Te$ esfe in laudibus , qua^ ab aliis intellexerunt >
repetendis , quam asfiduos & diligente^ in ipfo li-
bro legendo, eoque ad emolumentum doflrina^
Theologicae re^le adhibendo. £t merito quidem
(jfla^us inter principas fuae a^g^is vires numeraf-
H 5 tur,
iM RELATIONES BREVIORES.
m
tur , qui operam coUocarunt in conftituendis rego.
lis ad interpretatiftnem Sacri Codicis. Nam quam*
quatn ei ia tioc genere jam praeiverat Matthi^
Flacius, ex cujus Claoi Scripturae haud pauca dc-
fomfit, ipfe tamen non iblum variis in Jods Fla-
«cium cmendavic, fed praeterea auxit inprimis rem
Grammaticam tot novis ac pfaeclaris obfervationi-
bus 9 ex quibus praecepta duceret ad exp/icandas
formas loqufendi Veteris ac Novi Testamenti , ut h
fere haberi debeat, qui primus bene interpretsncfi
viam pacefecerit. Verum tamen cum major fit no-
ftra aetate harum literarum lus^ multumqae com-
mutata ratio interpretandi libros Sacros, fieri aliter
non potest , quin plura fuperfint vel accuradus &
plenius. pertraffcanda , vel ad emendatjorem bujtts
feculi modum refingenda. Quod ut a viro perito
& in hoc ftudiorum genere exercitato fieiet , op-
tandum erat magis quam fperandum : fi quidem
Glasfio parem esfe oportebat, qui hunc laborem
ftisciperet : a Dathio autem V. CL faflum esfe
laetabuntur omnes, qui infignia hujus viri de lite-
ris Orientalibus merita cognoscunt. Nos qoidem
hetati fumus vehementer , & omnino » etfi ferioi
quam par est , tamen de nova hac editione refe«
tendum duximus » quae , fola , ut credimus ^ libra-
riorum focordia , noftratibus nondum magis in-
notuit. Cafu autem perquam fortuito fe ad !»•
jus editionis cttram delatuin esfc fcribic Datbin^.
Ni-
IIELATI0NE&BREVI0RE3. t%$
Nimiruta Jo» Em. Faber , vir excettentii ingeoif
ztqae do£lriiMie , coi^ituerat Glasfium denuo cyjMt
divdgare , & novo quafi habicu induere. QpoA
vero confilium cum praemacura hujus viri morcei
praepedirecpr , Dacbius a librario rogatus, inprimit
Tero uciltcaie ac praeftancia libri peimotus^ haa
parces fuscepit , ipiumque adeo retinuit ciculum «
quem Faber ei fecerac Nec tamen ex rcfaedis Fa<<
bri , fi quas habutc paracas » ahquid ad Editorem
noftrum pervenit , fed ipfi foii debetur quidquid. ad
siugendum ornandomque Glasfium accesfit. Da«
thius igitur hac fere ratione ufus est in opere per«
ficiendo. ,, Primo quidem in parce Grammatica
imminuit qopiam exemplorum nimiam , tot folum«
modo fervatis , qoot regulae illuftrandae fufficerenc^
vei quae maxime csfent infignia. Porro omifit
cum longiores quasdam explicationes locorum ^ qui
non erant adeo intelledu difficites, tum obfi^rva-
ciones multas Polemicas, quas Glasfius, more fuae
aetatis , qua fervebant idprimis controverfiae
Theologicae , concra Pontificios » Calvinianos ,
Socinianos pasfim adjecerat. Ne tamen omnem^
quae hinc percipi posfet, ucilitatem praecluderet^
jretinuit paucas , praecipue eas , quae Chrifli divi-
mcatem, ejusque iacisfaflionem pro peccatis homi-
num^ maxime vindicarent. Deinde mutavit plur«
regulas non facis accurace traditas ; alias etiam pl^
W delevH , novis fubltitucis. Supplementorun
vera
»4 RELATIONESBREVIORESL
vero materiam defumfit , ad Syncaxin Hebraeam
ex iibris Grammaticis & Philologicis Schulteafii,
Schroederi, Michaelis : ad obfervationes fuper
ftilo Novi Testamenti ex Gatakero , Vorftio ,
Erebfio, Bauero, aliifque^ qui de hoc argumeato
|K>st GlasHum fcripferunt. Denique haud mino-
fem operam pofuit in altera libri parte ezpolienda,
quae Rhetoricam Sacram comple6Htur ; ia qaa ,
fervato tameri > quem laudat , Glasfii ordine y mu\ta
induxit, mutavit, emendavit , faepius qooque piane
nova fubfliituit. ** Jam vero in his omnibus guae
Pariiitts praefticit magna profe6iko laus est cum in*
genii accurataeque do£i^rinae , tum inprious judi-
cii in deleftu faciendo eorum , quae maxime es-
fent utilia , vel aetati noltrae magis convenirenr.
Nos quidem pihil invenimus , quod videri posfit
vel male omisfum , vel temere ac praeter lauonem
fervatum. Cotitra optimas quasque praeftantisfi-
morum Philologorum» qui post Glasfium vixenmt,
obfervationes fic pasfim deprehendimus le&orom
^fui accommodatas , ut facile credamus, nihilin
^oc genere, pro ratione aetatis nofirae, praefbn
j>Qsfe perfe6lius aut magis abfolutum. Caeterum
formam operis Glasfiani fic immutavit Datbius»
ttt nunc quidem , . parte prima , Grammaticam &
^Rhetoricam Sacram praemitteret , quam fequentur,
.parte altera , Critica & Hermeneqtica V. T», de
:quibus Qlasfius egic L, L Si^ IL ^^ Quae v^o cum
■ nofhis
AELATlONESBREVlORES. 1*5
Bdfttis cemporibus ntilla modo fadsfacianc ^ ned
^oslinc qiiidem-iis accommodari , confiliam cepio
banc partem prioris edkionis tntegram relinqnerei
fao au6{ori, iisque qui illa editione uci malinc, Sc
ipfemec has pdrtes pettrafitere pro fui ingenit
iuaeque doftrinae ratiofte. Sed Vetcris tantum
Testamerici interpretationem . fpefhbunc iHa prae*^
Cepta. ' Nam de' Critica & Hermeneutica Novi
Testamenti qui posc' Emefluni praecepta dare fu^
(linjsac, is''periti8harum rerum judicibus labos
rem fiiscepisfe videatur perquam ibpervacaneum. ' c
Hanc igitur partem uc Dachius eadem cura prope»'
diem abfofvac, /k Philologiam Sacram cam eximio
ornare p^Ygac» vehemencer opcamus. i
: XXiV. Lexim & Cmtnentarius - Sertnonis Hei
hruici & aaldaici. Post ^0. ' Cocdfm & Jo: Hem
Majurk hMge , ' quam antthaCj ^orreStkts £# emenda^
tius edidity^. Chr:Fficd. Scbulz. H. Tomi. 8. Ljps. 1777J
Quod in Gla^l iibro reccfiiendo magna cu!f9
hrude praeftitic Dathius , id .huper, fad .dispari fuc^
cesfujdn Cocceji Lexico refitigendo:.conacus' ett
Schulzius , Profesfor Giesfenlls ; cujus iconfiliufif
jamante quatuor ferme annos innocuic ex condi^
tibnibos, quae emtoribus hujas libri a librariis pro9
ponebantur ; in quibus profe&o rnhil xleerat, quo<t
cmtords allicctec ; magnamque de editore dpinioneni
excitaret. Etenim taie Schulzii erat ^e Cocceji Lexico
judiciuin , ^quod facile videres ab honiine harum liir
tera-
teiariiin iAipeiico ainime proflciicii kuidesqaei
qiute. magTkd Yiro imerito tribuelxanuir ^ bac f ere
tfi^kmtf omottim iexicorum hoc fore Jooge abfo-
BitisGmumf fi majo^ diligentia confenrentur ?crfia-
Het ▼Q(er0i , adderencurqu« quae ^ post Oxreejum ,
td incremeota haf um literarum fa£be fontrecen^
tiorum 6bfer?dcionei, velut SebulteBlii , Schroede-
ti) Venelme^ MJc^elis^iScheidii^ aiiomni. JJoc
agitur fusceptorum: fe poiUtc^lMfiar iScbuVziuB , nee
qoidquam negl&£biri»m- ^ quod:fttpHBam:operi per^
fejSlioncm adjuogeretk Jcaqu«. ttsiaCf ^, pertia^ci ^
nc ait rScfaiilziiis^ pluriitfn anQf^rmn libote injuceq
dcamo . prodit defiderati^fimuni ^lj^xhrojs Oocc^QJtt
in Rovam omcMiod&armam. r five etym»
logican 9 five eji^gieticvn , feu..deiM9ue ciJticam
f^i psrtem /peSe^*" Cujus noyitstcis rationem
4einde efpooit b»t f ete Vjerhis:<^^Primo^ Vnqok^
xefecavimQs t>mma., quae.fapetfioffipbii.videbancur }
^ p<^cinentrfigQj!&oatione8;tert^mm Theotiscae
& . Batavae , . item ^ expUciacipB^ : tmilcortfto locorum
y. T myfticae ac tjrpicae ad.fmg^dar^i paucisque
probacas ioterprecfiiidi regulas <Joccejanaa formatae.
Secondo ouHam adihifimns^ voeaboli fignificadonem)
qoae non reliquarutn.Orieotii Ungoarum ufo esfec
^robaca* Tettib muttas radicea in lexicis defideratas
Knguae Hebraicae thefauro reftitomiQS^ Qoazco
originarias ac proprias themacom iignificationei
iion quictem, cum Schultenfio aliisqhe, conjefiuris
asfe-
RELATrOJ!^ES BREVIORE& 127.
asfeqai allaboravimiis ; nec tamen ^ nbi ultro fefe
oflFerebanc , vel xeliquarum dia}e£loriim ufa firma«
bantur, protlbs eas rejecimus» Quinto aliaa fingQ«
lorum V. T. oraculorum incerpretaciones pro iis»
quas Coccejus fappeditaverat 9 fublticuin^is » qucK
tiescunque nexus orationis, genius Jinguae', .au£lo«
ricas vecerum interpretum , ufus reliquarum diale»
£lorum id poflulare videbancur. Denique medelam
crkicam iis locis adhibuimus, de quorum reSa in^
terpretatione, iioc fubfidio non in medium vocato,
piane desperaremus ; neque . tamen conje^uris ^ iui^
dulfimus, fed eas tantum mutaciones propofuimus,
quae vel verdonum , vel editionum vetustisfima-
rum , vel codicum fcriptorum auAoritace maxime
commendarentur." Quod fi nova est haec editio-
nis forma , non ideo ftatim melior cenfenda est ^
aut a^tati nollrae accdmmodation Nos quidem »
quamquam de ingenio Schulzii praeclare fentimus p
tamen yeri fludio movemur, ut ne diffiteamur ^
plura eum & meliora profesfum esfe quam efi^ecisfe:
nec, fi longiorem fcribere vellemus libri cenfuram^
difficile forec pluribus exemplis oftendere^ procul
abesfe hanceditionem ab ea perfeflione , ad quam
nofira aecace potuisfec adduci. Quod camen magis
levicate quadam Schulzii , quam idgenii jixliciive
inopia contigisfe credimus, Ecenim cum bonae
fint regulae , quas fibi in expoliendo opere prae-
fcripferat , ratio ^ quam iq obfer vandis his reguUs
fecu-
rftr RELATIOJSJES BREVIORES:
fecucus e&ty vaga plerQmque est, incerta ac levis.
Et profe£to aliud est praeftantium librorum vitia
Ticiormnque rexnedia indagare , aliud his viciis
«a remedia fcienter adhibere ^ atque iUud ipfum
praeftare/ quod pcaeftari oportere judicaveris.
lilud ab ingenio pendet judicandique foUercia,
hoc, praeter ingenium judiciumque, cam magoam
vim requirit ac copiam do£i:rinae & exercicatioms,
tum diligenciam , non ievem ac defuUoriam ^ fed
accuracam & asfiduam ; - quam vero pasiim in hac
editione defideravimus. . Non folum enim omisfae
funt radices nonnullae a recentioribus in liDguam
Hebraicam revocatae ; fed inprimis negligentior
fuit Schulzius in referendis plurimis verborum (i-
gniilcacionibas a Schnlcenfio, Schroedero^ Micbae*
le,Scheidio, noitris.temporlbus felicicer indagdds,
^^idonea aufloritate flabilicis. . Praetetea, com
mdgna laus Cocceji pofita fit in interpretatioQibus
mulcorum locorum,,quae ecfi omnibus haud ae-
que probentur, tamen ingeniofae funt ac doQzc^
novisque rebus inveniendis viam ikepius aperiuDC ,
hanc quidem laudis partem multum obscuravic
Schulzius , vel plares hujusmodi explicationes plane
omictendo , aha haud fubfticuca , vei tales fubili-
tuendO) quae Coarqanis.plerumque finc inferiores:
jn quo genere hoc inprimis displicet » quod fuas
obfervationes ab obfervationibus Cocceji & Maji
haud diftinxerit y ut periculum fic , ue errores
Schd'
ILBLATIONES BRBVIORBS. xs^
Scl^ul^ii Cooceja, bujus booas obfemtioQes Sch.ttl-
zio attribuas. Interdum quidem Coccejum refutae
expresfe, fed ita , ut noo tam veri ftudium fecu«
(us: vides(tar ^ quam ingenit qiiaDdam petulamiam:
^uippe cum profesfus esfet , fe omnes Coccejanas
obfervationes , qqas, noq prob«ret , omisfurum , in*
terdum eas retinuit , quae reprehenGoni locum dt-
rent^ fuumque de iis judidura fic expofuit, ut de
Coccqo fere triumphare videretur. Quamvis igi«
tur Scbulzii opus laudem habeat ab adjedis recen^
tiorum Philologorum Criticorumqve <^fervacis , &
^omroemor^ta fatis diiigenter veterum verfionura
varietace , haec (amen Is^us haud parum imminui*
tur vitiis , quae modo fignificavimus , ortis potis-
fimutii ez feflinatione & imprudemia^ qua facilius.
exillimavit Cocceji Lexicon hngi emettdatms in Iu«
cem proferre , quam exifiimant viri his in literis
cum aetate, tum exercitatione Schulzio fubaftio*
res , quorum ut quisque major est » eo periculo-
fius judicat fe ita cum Coccejo conj^Dgere» ut hoc
focio non multum ioferior videatur.
XXV» Diff^rtaiio Pbihhgica de mt^ili cwrreSuh
num Mfifontbicarum gencre^ qucdfpeSiat loca contro^
verfa , ubi negiitfvam in affirmatiuam , (^ affirmati-
vam contra in negativam fententiam converti^ volunt.
jiuSore Joanm van Voortty Tbeol Stu^. 8. iMgduni
Batavorum^ 1778« Agitur hoc Ubeljo de. variis
ledlionibus kS & l^t 9^ iff !»3 locis l^aforethas
Pars IIL l
I3<5 RELATIONES BRIEVIORESL
annocarunt. Qaod argumentum com per fe fierile
fit & tra6latu moleftum > ob infinitas fere incer-
pr^tum disfehdones in his leClionibus jadicaadis
CKponendisque , au6lor tamen fic perfecucos est^ut^
adlje£):is- fub;nde aliis obfervationibus bene mulcis ,
}egendi taedi^im jucunda quadam varietate 0007«
p^fenfaret. Primo disputavit breviter & fetis accu*
rate de origioe atque indole tum le£tionum n»r«
ginalium in univerfiim, tum de peculiari hoc ge-
nere, quod verfatur in cohverfione fententiarom
afErmantium & negantium ; de quibus ledlionibns
fic ftatuit : „ eas vario tempore & modo a variit
fuifle conllitutas, ita ut duplex potisfimum genas
fit ; alterum , quod originem ducat ex varietate
codicum ; alterum ex imperitia linguae, iive erro-
re in fenfu locorum confliituendo. " Tuth fequun*
tur regulae , quibus judicetur ,' utrum leaio mar-
ginalis receptae leftioni anteponenda fic, an fecus;
quae regulae bene funt ac prudenter confl:itutae,
& huc fere redeunt ; „ In judicio de boniute
leftionis rationem habendam esfe cura verfionum
veterum & codicum probatisfimorum , tum veiro
inprimis nexus atque indolis .verborum , collata
linguae analogia, Quod fi utraque leffio & verfio-
num & codicum auftoritate firmetur, nec analogiae
aut indoli iinguae ' repugxiet , -praeferri' oportere
leclionerii vQlgatam , quJppe, ut antiquiorem , fic
plcruraque etiam finceriqrem, Siauteih leftioni
RELATIONES BREVIORES. 131
marginali nihil guidetn ad bonkatem deHt , verum
tamen vulgata , per orthi^raphiae regulam non
plane inuficatam » posfit in eundem fenfum expli-
cari, etiam tonc primas esfe vulgatae deferendav.
Deniqae & hanc , ecfi rariorem, aut difficih'orem
ac prima fpecie minus^ re£bam , tamen pociorenii
esfe, ubi^ confentientibus veriionibus codicibusqud,
potest ad tinguae veteris analogiam revocari , ica
ut haud repogriet nexus orationis , praefercim fi
haec fubliraior fit & exquifition" Ad has igitut
leges fingillatim deincepB eacpenduntur ipfa loca
controverf^ , adjeftis plerumque ad illuftrationem
verborum -formarumque Joquendi difficilium ob-'
fervationibus Grammaticis vel Cricicis haud fane
contemnendis. Etfi autem , id quod ex regulis
modo traditis facile fuspicabamur , plurimis in lo-
cis leftioaem vulgatam praefert leftioni Mafore.
thicae , atque ad vqlgatam tuendam negligit inter-'
dum racionem fimplicicatis , tamen ei libencer in
laude ponimus ingenium , quo . ufas est in excogi-
tkndis argumentis , quibus fententiae fuae veri fpe-
ciem conciliaret. Ceterom auftor, qui recens ex>
disciplina Jo- Jac, Schultenfii prodiit , nil aliud hac
fcripcione fpedlavit , quam ut progresfuum fuorum
fpecimen daret, . Quare fi qui fimt in hoc libello
loci non fatis^laborati, hi documenco esfe debent,.
eum, fecus ac vulgo folet , ex ipfius, cujusnomine
fertur, ingenio profcftumi eflk*
1 2 xxvr.
132 RELATIONES BREVIORES.
XXVI. Ja. Lud. Conradi Opufcula e jUre cioiB.
Vol I. Bremae 1777. 8. p-sfitS. Qui jaris ftudium
cum iis licceris , quae ad humanicatem pemnent ,
conjungant y eorum miram hodie paucitatem esfe,
inter omnes conftat. Quum enim neminem prae«
tereat , eos , qui Alciati y Auguftini , Brisfonii ,
Cujacii , Duareni veftigia perfequuntur , folos in
fcholis relinqui , nuUaque fere iis praemia propo^
ni ; eos contra qui nil nifi ufum forenfem crepant,
ineptisfimos faepenumero homunciones , caput ef*
ferre , atque in omni rerum abundantia vivere,
facile e(t ad intelligendum , jurifprud^ntiam Cuja-r
cianam abjeftam atque proftratam jacere , fruftra^
que opem & auxilium juris ftudiolbrum implorare,
Quae quum ita fiat , fingulari nobis . & pnecipa^
quadam laude digni videncur , qui majori quodani
impetu concicati ex mifera Pragmaticorum , id est
eorum » qi|i contemcis acque postbabitis opinibus
bonis litteris , ad Maevii^ Menochii » Mafcardi»
Brunnemanni » Carp^ovii volumina tanquam ad
iaxum adhaerefcunt , turba fe eripiunt, magooque
animo , quaecunque tandem ea fit , fortunaia, fu*
beunt, Quorum in numerum jure meritoque re-
ferendum esfe Jo^ Lud Conradium » . juris in Aca«
demia Marburg^nfi Antecesforem > & licteris mul-
tprum ^ f^uia denique ipfa accepimus. £ft autem
in eo viro ingenium excellens^, judicium acre,
m^lta induftria , qr no$ quident dijgnam h^ U^cbV
RELATIONES BREVIORES* 133
bu8 forcunam ei precemun Primum , quod in hoc
volumine nobis occurrit , efl; epiftola , in qua li-
brum fuum Maecenatis cujufdam nomini infcribiCi
plena adiilationis , quam fine controverfia ingenii
largitor venter di£lavit. Cujus Ie6lione finita ini«
quisfimo fane animo tulimus eruditorum majori
ilipendio inhiantium impudentiam^ eorumque adu*
landi lubidinem deteflati fumus. Sed ut eam omiU
tamus » ad primum nos opufculum convertimus ,
de vita (^ fcriptis Q. Vervidii Scaevolae JCti^
quod Conradius olim Lipfiae in vulgus edidic^
& hoc in loco curis fecundis perpoiitum coI«
locavic. De quo libello ut generatim noftram di«
camus fentenciam , multa in illo quidem diligentia»
multa do6lrina comparet» atque dicendi genus <&
purum est &, calligatum. Sed & multa in eo
communia atque protrita reperimus , neque con-
gerendi illud ftudium probamus ^ quo maxime per-
tinent ea, quae de nomine j^ Cervidu Scaevoloi
{. I. duodecim paginis nimia fane atque mifera
diligentia corrafit. Quo itaque ea , quae de ce«
lebri JCto a Ch Conradio late difputata funt ^ iu
gratiam le£lorum in pauca conferamus , veftigia
ejus fequamur. Primum itaque nomen j^. Cervidii
Scaevolae in tuto coilocaCur , qua in re nobis non
difplicet Ci. Conradii obfervatio p. 12. Cervidii
nomen a ' Cervio duce;itis , quoniam fimilia ratlOL
I 3 esc
XS+ RELATIONES BKEVIORES.
tst in Hehio & Hclvidh. Scd Ccrvii Domen non b
lapiciibus folura occurrit, verum etiam apud alios
;iu&ores reperitur. Sic apud Horatium Ub» JJ.
Sat. L "0. 47. legimus :
Cervius iratus kges minitatttr ^ urnam.
& Lib. II. Sat. VI. v. 77. /ff
Cervius kaec inter vicinus garrtt anikt
Ex re fabellas ■
Quod. ad aetatem JCti noflri adtioec , non male
CI. Conradius $. 2. ex L. 13. $. i. D. ie alititent.
' legat. conjicit , Scaevolam jam AnSmuMQ Fi» impe-
rante ad reipondendum fe dedifle. Piaeterea /bb
Divorum Fratrum imperio eum floFuiiie ex eo
demonftrat , quod eorum conftitutiones & {afipius
& ita laudet , ut ipfot adhuc vivere fignificet.
Ad Septitnii Severi tempora vitam produzisle Scae»
volam , non improbabile Ci. Conradio videoir. De
eruditione §. 3. exponit. Non enim Graecis fo*
)um litteris eum fuisfe imbutum p. 34. feq. often-
dit , fed etiam in lingua Latina fatis verfatom
fuisfe docet , quamvis p. 42. non neget » geims
dicendi ejus praecipue in refponOs breve atquc
concifum , ideoque nonnumquam fubobicurum esfe.
Ad in^tias autem p«rtinet iilud , quod p. 55. ieq.
Gon-
i
\
RELATIONES BREVJDRES. 135
CiHiradias eQm & poeticea at|i;igisre crf^k, qmm*
^i/, inquit , Ji fpcitfima fmerM\ nuUa ferc in ejui
Ubris reperiantur. £«c hoc m movfi poficum iis ,
^tti de vita magoi aUcujus howoii ezpobunt , uc
iUaunis ad coelum laudibu* euoi efferaot » atque
nulla ia re atque fcientia liroiieiD & Jiospitem
fuisfe contendant. Sic ia v^t^i quadam editione
Terentii^ quam Lipfiae duobus abbioc feculis Wag-
nerus quidam io lucem protulit , Terentius in om*
mum omniao fcientiarum geaere veilatus , atque
artis etiam obftetriciae peritus fuisfe dicitur , quia
in Andria JSt* IIL Scen^ IL v. 3. foq. Lesbiam ita
inducit loquentem :
* ■' post deinde
Quodjusji ei dare bihere^ & quantum imperavi,
Date ■■
r
Neque ideo , quod Cl. Cooradios ipfe fortasfe poeta
est, Scaevola quoque in poetarum est numerum re*
ferendus , , cum nuUa in fcriptis ejUiB ingenii poecict
vola & veftigium adpareat , quod ipfe CI. Conra«
dius fatetur. De Sqievolae (ludio philofophiai;
agitur §• 4. Et nobis quidem Ck Conradius p. 65*^
feqq. optime demonftrasfe videtur, Scaevolam
non tam Stoicorum praecepcis unice addi£lun)
f aisfe , fed potius in nullius magiflri verba jurasfei
Scaevolae jurifprudentia $• 5. exponitur , qua it
I 4 re
jStf RELATIONES BRfiVlORfiS/
re non posfumus non, qain ip(a CL Conradii ver^
ba, qoae p. 73. feq. legimus, adfcribamas. Hoc
tamen , inquit , meo mibi jure fumere videor , quk-'
quid in jure civili teconditi ac fubtile est , ii up a
^ScaevoIa haud alienum dkam. Abfhrufae jurit rath^
nes orntmt ejus ilbim traSatuum apparatum : res cog^
nitione dignisfimas in Digejlis traStat adcuratti /iU
rurfus fimilUmus est in meditatione de legHm /crip^
tis : ex rotundioribus ejusdem fententiis exftaX t)m«
tas 9 ratio atque rerum evidentia: denique in Umatis^
fimis refponfis veram folidae juris difciptinae effigiem
non fihe admiratione intuemur. Novit nojler £f dvUi
jus , 6P praetoris edtSlum , 6? principum conflitutio^
nes : verum efl cognitione mode/le ufus est , contra nuh
rem iUorum^ qui famam eruditionis captantes rem
femper ex ako repetunt ^ etiamfi argumentum , qmd
traSant , faepe tironum imbecillitati magis accmmo-
dalum fit , quam virorum vfui &? fcientiae. FaEti
quidem fpecies ex principiis atque ex univerfa kgum
fotione aejlimat : in quaeftionis veetatae refolutione
tantum dicit ^ quantum dicendum est , non quantum
proferre potuisfet^ fiquidem ipanem verborum jirepi*
lum perfona fua dignum faltis- judicasfet. In toco
}ioc paragrapho maxime nobis enituisfe videtar
fiu£toris ingenium atque eruditio : & dicendi ge*
]Qus ita nobis placuit » ut vitium illud , quod
p. 7 1. incuria ejus fudic , proptio Marte , ue di^
ci'
RELATIONES BREVIORES. ig^
citur - cam fuo Marte esfet fcribendum , non inWti
cc^rexerimus. Scaevolam herciscundi^m fqisfe de«
mondrat §« 6. De praeceptoy^ ejus nihil habec
dicere Cl. Conradias g. 7. De discipuiis autem'
auAoricateque ejus duobus §. $. feqq, cerciora. ia
medium proferc. Honores Scaevolae j. lo cradit,
eumque a Marco Ancoqino Philofopho in confi-
lium amicorum adleftum , acque ab eo Imperacore
dignum fuisfe judicacum , qui primum incer eot
locum obtineret , refte ex Julio Capitoh'np in vica
M. Antonini Philofophi Cap. XII. probat, fiomini
quoque virum & incegrum vicae fuisfe JCcam
noftrum $.11, oftendit. Non tamen vid^nus
Scaevolam in L. 43 • D« de Recept. fuadere ut ium-
tibus parcant. Unicuique fane qui illam legem
incuetur , prima ftacim fpecie adparebit Cl. Coth
radium eam plane non infpexisfe. Nos quidem, fi
oftendere voluisfemus , Scaevolam partes a licibus
incercis atque a fumtibus fadendis deterrere foli^r
tum fuisfe , protulisfemus nuUa niora interpofii^a
L. 51. D. ie PecuL in qua Scaevola ^ Quod debe^
tur , inquit , fervo ab extraneis , agenti de peeuUgt^
non omnimodo dominus ad quantitatem debiti condem*
nandus est : cum & futnpus in petendo ^ & eventus
executionis posfit esfe ineertus : £f cogitanda Jit mora
temporis , quod datur judicatis : aut venditionis bon§.m
runiy Ji id magis faciendurn erit. Quae Jane lc^
•^ fi-
13? RELATIONES BREVIORES.
Clentio praetereunda non erat , cum integritatem
SGaevolae , ejusque ftudium confultorum ratioDi-
bus confiilencfi eleggntififime demonflret, Cujus
exemplum utin^am hodie advocati & jCti feqoan*
tur ! Celebratam autem diftum Scaevolae non ita
fe habet , uti Conradius p. i47- iHud profert in
medium , fed ita a JCto enunciatur: Jus cmU
vigilantibus fcriptum est , & in L. 24. D. Q^
in frdud. credit. faSt. funt. continetur. Agmen
tandem daudit $. 12. in quo de fcriptis Sctevolae
difputatur. Hunc libcllum perventurum ad gloriam
fcriptorum egregiorom , ^uae Jo. GottL Heinec-
ciU8| Ever. Otto^, aliique clari viri ad exponen-
das vecerum JCtorum vitas ii> vulgus ediderunt^
mullo modo dubitari potest* Quae {cnptz , ut ab
erodlto quodam viro colligantur , jmsprudentiae
bbnoT* optamfis. Caetera autem fcripta minora ,
quae primo hoc v&Iiimine^continentur , ad legum
quarunddm explicatidnem pertinent , in quibos
cfitin alibrum vel ^vekit , vel leges male explica-
tas re6Uus exponit. Quae omnia nobis mirifice
placu»uiit , eaqae elegantioris jurfJ^rudentiae fta-
diofis uziice commendamus. Ad Horatii quoque
vtrftm : O^nne tulit punStum , qui mifcuH utile
dfiki difputatiunculam ' felegantem invMimus pag.
1S7- 220. Rationem erfnrrandae hiftoriae juris Roma-
niy & irationim ex^djitae elegantioi de juris &
aequi'
RELATIONES BREVIORES. ijp
Mequitofis inter fe confenfu , Qlcimo loco collocavic.
Quod ad volamen fecundum adcinet , a Conradio
contendimas , ne quasvis fcriptiunculas academi«
•caSy quales Profesforum dextrae mercede conduc*
tae & de gloria parum follicitae exarant , exem*
pli gtatia^ de cautione Muciana , de condiltme Ju-
ventianay nobis deduopropinet , fed ^as placida
pace compofitas cum fimilibus collegarum fuorum
difputationibus blattarum tinearumque epulas esft
patiatur. H. W.
* * * • . ♦
Qtum jam finem impofuisfemus huic fcrlpcioni i
trifUs fane atque luftuofus nos perculic nuntius de
6bita Petri fiurmanni Secundi. De quo cafu uc
ne taceamus , cum nofter nos cogic dolor , cujus esc
in ipfa ejus commemoratione aliquod folacium ac
levameh: tum provincia noftra poilulare videtur»
cojus pars est , de rebus tam adverfis quam prb*
fperis ex literata civitate referre. £t vero eo grd*
vius nos affecit hic nuntius » quo magis praetdr
ipem atque exfpe£lationem nobis accidit^ Nath
viz annus erat ex quo fe munere Burmannus profes*
{ forio abdicaverat, atque, honeftisfimo flipendio
au£tus ab Ampl. Athenaei curatoribus, fe ex ur*
banarum rerum occupacionumque molelliis in vil*
lam Tuam Santhorfl:ianam & liceracum ocium* con-
tulerac. Ibi demum veram fibi vitam naflus vldeba*
ttr.
I40 RELATI0NE5 BREVIORES.
tur , atque adcorevirescebat , degebat in literis , mol»
taque dodlrinae {tudiique fui opera dudum affe6fca
perficere inftituebat, Verum.omnia ejus confiJia,
omnemque amicorum fpem praevertit repentiqa
apoprexiSf qua extindlus est a. d 24 Juoii, cuqi
nacus esfet annos fexaginta & quatuor ^ menfes
o6lo. Cujus obitus cum multis nominibus ilebilis
iit atque acerbus , tum haud roinime literarom
causfa. Erat hucusque in Propertio oocupatus ; cq«
jus editionem quotidie urgebat , &. jam ad di^
midium produxerant chalcographorum operae; hoc
abfoluto aliud cogitabat, aliudque deinceps prospi-
ciebat. Habebat enim cum ipfe maximam dq»
drinae copian; , tum vero literatam fupelledi*
]em ex libris virorum doflorum wcdicis unuun,
quantam privatorum quidem hominum haud fcio an
nemo umquam habueric Ac de Propertio ^idem
jcredimus esfe falyam rem , neque dubitamus quip
ejus editio^ viri alicujus do6):i opera, brevi ab/bivl
queat. Reliqua ii^edicarum fcriptionum fcbfidarun|r
ique fupellex ne in imperitas manus incidac , acque
, bac calamitate etiam augeatur d^mnum qood lite-
rae morte Burmanni feeerunt, ii vero ne fial vo-
Jiem^itqr optamofi.
m m it ^^^Bsn
B IB LIO THEC A
C R I T I C A.
PAIiS QUARTA.
LONGINUS.
«^•i
^■p
AM5TEL0DJM1.
Apud PETRUM den HENGST,
MDCCLXXIX.
*J.
> t
*
•. ^
1 • • •• • » »
•■ »• /" /"^Wr» •* I - 1
« ,••/ trf .M «\ I
1 • « » • • 1- ■ — ^
»• •w • •• *~ % 1«
■ •• «^ % 1«
V • • • ■ \v . ,
•" I
»•- ^
• I *
• •- A * ^•h *« k *> ^ si^ ^X »■ •
BIBLIOTHECAE
C R I T I C A E
PARs qu-arTa;
I.
fir.PiniAOT TA SnZOMENA, EURIPI-
D I S qtioe extant omia^ Tragoedias fi^^
Jlites ad fidem yeterum EiUtiomm ^codicunh
que MSS^ cum dlioruf^f^ tum praecipue Biblii/^
thecae Regiae Parifienjts recenJUit : Frag*
tnenta lYagoediarum deperditarum colkgit :
yariai LeSiiones Infigniores JStotasque perpe^
tuas fubjedt i Interpretationem Latinam fe*
cundum probdtijfimas le6liohes reformayit SA-
MUEL MUSGRArE M. D. Accedunf
Scholia Graeca in feptent priores Tragoedias
ix optimis G? locupletisfimis Editionibus reoff
fa. Oxonii ex Typographeo Qarendohiaha.
1778- Foll. IK 4 Afiy.
Ooitfbt intet omdes^, Ingeniomm ac do£binanitfl>
kudte tantum praefUtisfe rdiguis Graecis AthefiieB^
fes , guantum fere ipfi Ghkect barbzriirl Co^r i|ai^
Pwrs ir. A dcffl
1
^ fEURIWDip TRA<?pET)rAE
1 . , - ■•
dem rel cumalias reperiemus extitisfe causfas, tum eam
ia primis,quod i^ture ^dmodum Athenis Tragoedia^
& Gocnoedicte fp^^acdb inda6la publiceque exbibitai
funt. Nam antiquisluna aetate apud alios Graeciae
populos Ikem atque do^rinae parum tcibuebatur pu-
blicae laudis ac mercedis , & qui apud eos erant do&i
atque ingenioG , hi fuo fere Itudio & naturae bonitate
extiterant : contra decus omne ponebatur in rolQra^
nium ludorum viftoria, quae corppris viribus & ye-
Ibcic-ace ysn^ittix \ eaque vi^toria immortalitatis
•Mhr h^bhacar*'7 At.vero Athenienfes in utmque
4^li4^. QP^^ ponebaQtT &* quetnadmodum ludis
j^ljtrapicijh; Pythicis, KUunici^, Nemeis^ cunraJiis
Gfaecis .de porponum roborisque pakna catabant ,
jicar Athenis ipfi. inter fe Tragicis, Cofnicis^ ali/s-
Que cercaminibys , Mufici^ , haud nuivori (tudio de
iiigehiorum 'gloria concendebant, . Atque aliarum
'^'uiaetn aitium disciplinarittnque , quamquam maxime
dfltae fimt ati6iaeque Achenis/tamen aliquam lauciem
^aiamliabent-rdJqui Graeci; in t)ntoria & fcenica
^efit JbKa^ prapriatf^ mt jfithaik • ^^«i ^natae , Aae ,
iK^^la^ue' /iiRL £t p^ofe&o magnam .habebanr
-^'A ipe-ftaculsu ^p^d ; !^ft«ioriE«. ad acueddum
pulchri honestique fenfum : ^ ^; hqnqr publice habi-
tus poetis / homines ingeniofos mirijRce incitabat ad
^pdenv arcis-fludium«;^ Jgitur uf jeiael ^edaoi
J^.5iQ.fcenae2CQepit; iirftituf, increrfihile est diSa
^W bxft^i ^fflcjruerit; ^ & ^a^, fuamiiw. pervjei^ic^
;Sed
■EXEDIT. s. musgravii. ^
Sed m Tragoedia hoc niaxime -licet miraii/ x]uod,
Mt aic VeMejus (i , 1 6. } » ^n^ iieque mulconim zn^
jiortHn fpatio diviia aecas eamper divini ipiritus
viros Aefchyium, Sophoclenx, i^Qripidein illuilra-
vit. Nam Comoedia qihdem a muki$ ^excellencisfi-'
misque*' tradbica poetis , per ^Menandrum demum
ad fummum fafbgiilm pt^rvi^nit ; guonim cum pene
innumerabiles excicerinc fabuhe, eas omnes, excep-
* tis undecim Ariflophaneis , * periifle , * cum liceraruid
Cbnlmuni naufragio , tum cafui eciam tribaendum
est , (jui in his rebus dominacus dst piurimum. . Tra-
gicorum omniura , praeter ali^ot Aerchyli v Sfliphd •
clis , & £uripidis , fabulas item abfumlic vetudas »
vierunf ih ifta^jaftura non caatum communis eaJami-
tas & cafus, fed muitum etiam Anciquo)?um \'aiuit
judicium /(de quo vid. Ruhnk. Hisc Cri& Ou.Gr.
p 94 « 95') ) 9^^ ^'^^ ^^^ exitme <&' Boininamnt &
cdebrarunc Tragicos; unde f2^tn^^t<; m reiiquo-
rum fabulae pauldcim ex bominum noticia abircnc,-
& candem penicus incerciderenCf * . :
Incidic vero trium illarunr TYagoediae principum
aecas in florencisfima Graectae tempora, quibus in
primis Achenae fufis fugacisqi^ PerSs , fumma '«belll
gloria cumulabancur & maris imperium cenebant-'
Nam poscquam Pififtrati temp ribui Thespis choros
Sacyricos , qui in Bacchi honorem agebancur , adf
' aliqiiam racioncmTedegisfet,tftqttev adjcQiohistriorieV
■^iH jabulaitt caiierec, pkax Tciigo<dia& fui^cLimaRf*
4 EURJPIDIS TRAGOEDIAE
ta jecisfec , erat ea tamen agreste incondituniqae
ipedlacutpm atque. indignum hominibus policis &
liberalibus. Deinde , circa bellum MarathQjQiiuD ,
extitic Aefchylus, gui peripiceret quanu esiet in
hoc Thespidis ludicro materia & opportumtas ^ (i
quis illud. a fordibus purgare ^ ad rationem ianita-
temque revocare posfet. Hic igitur primus TJra-
goediae , cujus verain mente conceperat vim, cer-
tam inflituit formam , eamque modo ac ratione de-
fcripiit. £t primum omnium ipfam veluti vitam in-
-didit Tragoediae , a£lionem atque diverbium, ad-
junflo altero bistrione. Cumque antea plaufbris ve-
^heretur hoc ipe6laculum, atque histrio lakatoresque
vultus inungerent faece, Aefchylus fcenam reperit,
eamque certo. loco condituit , a£loribus dedit per-
.fonas , vestitum decorum.,' cothurnum , & omionis
gravitatem magniloquentiamque iis adjedt. Gravis
est inprimis qus rei testis Horatius (A. P. 275.):
Ignotum tragkatt genus tnvenisfe pamoenae
Dicitur & piaHsfris vtxijje poemata Thespis,
Qiii canerera agerenfque perun^i faecibus ora.
Post hunc perfonae pailaeque repertor honestae
Jefchylus^ 6? modicis inflrayit pulpita tignis^
Et docuit magnumque loqui nitique cothurno^
Interea cum unus in fcena regnaret Aefchylusj
cxortus est praenanti juvenis ingenio Sophodes,
ESTEDIT. S. MUSGRAVIL ^
qui animutn ad Tragoediam adjiceret , ejusgue For-
mam atqtie materiam ita denuo .digereret ac defi-
gnaret , ut intelligentisfimorum hominum judicio ,
iiimma in eo tragicae poefeos vis ^atque menfura
conllitisfe videretur.
Neque enim tantum, quod erat in fcena & or-
natu inanis pompae ac fpeciei , circumcidit , fed
orationis- Aefebyleae grandilbquentiam ac fonum
teniperavit i & , quod ejus rei caput erat , aftionem
auxit vawaih^uereddidit ; ad}e6lis pluribus histrio-
nibus, ijrfius denique argumentum fabulae ad natu-
rae veritatem fimplicitatemque deferipfit. Igitur
adeo velodter ad ingenii laudem evolavit , ut fex
& viginti natus annos ipfum Aefehylum vinceret.
Nata cum olympiadis feptuagefimae feptimae anno
quarto ; prbpter inventa reponataque a Cimone The-
fei osfa , folemne tragicum inftituisfent certamen
Athenienfes, ex omnibus poetis duo foli digni vide«
bantur vifiloriae praemio , Aefchylus & Sophocles ,
qui tufti primum^ fabulam docebat , inter quDS
diflrafta erant ipeflatorum ftudia, eamque ob caus-
fam judices certaminis nullos fortitus erat Praetor.*
Cioion igituripfe, cum in theatrum prodii^fet, &
folemnes Deo libationes fecisfet , decem , quos fe-
cum duxerat, collegas facramento adegit, nepriuser
theatro abirent , quam de vifloria Tragicorum fta«
tuisfent. .Nulium umquam fertur fuisfe certaminift'
jodiciiim , qcBod tantg ambitione & animorum' con-'^
A 3 ten-
^ EURIPIPIS TRA.GOEDiA-E
tentione ageretur; aliis, ut crcdibile est, judicuni
fj)e6latorumque Aefchyli auftoritatem gloriamque
honorantibus , aliis SopbocUs ingenio & laudi crefcen-
%i faventibus. Judicait^m est fecundum ^ophoclem,
Fama est , Aefchylum ex hoc civium judicio tae-
dium concepisfe patriae , eaqije tandero reli£U in
Siciliara fe contulisfe , ubi diem fuum obiic oljmpia^
de oftogf fima prima. VerHro Sophodes non roodo
Tragoediae principatum obtinuit , fed fummos
etiam in republica honores asfetrucus est ; quippe
anno quarto olympiadis p^gefimae quartae prae*
|:uram gesfit cum Peride ad Samuni.
Natus est Euripides olympiadis leptuage/imae
guintae primo anno, quo Xervcs ad Salamma vi&us
est a Tbemidocle , cum Sopboc/es quintum fupra
decimum ageret annum. Anno aetau^ duodevige-
fimp ad Tragoediam fcA-ibendam ^nimutn appulit:
pii quidem quid post Sopbociis ingenium diligien-
tjamque novae' dotis adjungjret habere vis, pocuit ,
tdm:n propriis quibusdam & fuis exceiJuit viEtuti-
bus. £t vero Euripidis pueritia incidic . m iUud
tenipus , quo nullum umquam aliud fuit ^cacius ad
prpfereiidam excitandamque ingeniorum roagnicudi*
sem. Rempublicam adminiflrabat Pericles , Gtae-
oorum fine dubio princeps belii pacisque artibuSj^
p^ qQQ fuefunt oronia quibus vem literarum fla.
?95 penfetur. Nam cum incredibili fcientiae incea-
^ fs&t amore;; ea eiat iateliigentia> ut de iDgcnm
£X ^taiT S; M U« GR A V 1 1 - 7:
iQiifr^nxillis: psacerct*) ^ibus hotmnum <lo£ionirii^hW
dia alerec atque pmvocaret. Ad huiic ^ig^t^Lfan^
cmnes undiaue cbnfluerem 1ieibliii)€8 ap^iUtn difiiiiipli^
liarutnve peritl, dtfO flrfft.rai^ :&::ufi-ftll}r f^^
ricer ejas^ atnicicja:^ &}ui^mim '^j^h^ni^ltomlfltidiiP
tenuerunt, Anasagoras &.Br&ikAk ^^iA^ eloqiiemiaet
psrudendsfiinu& magister ,/iite fihitoibpKiae-gKaTisfM
illit&^au&or.r. jDlriqaa fe dedit £uripides , db ^m*^
Aam utriusque/ discipiinae fciantiani ac fact^atdtfti
asfecutus:, neiitram reUquo vicae\Q>acio profeiBili^&si?
ac fa6iitavit. Athleticam arten^ jamaiitea rdpUdi^^
rat ,:quamguaftn primis pueritiae 'MnxS' eam tantb bolue^
ratftudio ^ uc hone|tifimas e;;: g'us^<;ercaminibus vi^boK
rias repoirtaret.^'A'fbrea(i;doquentia,' quam pleri^
que jiiv-enes^ia/ prodico'. discehant , abhorreba^ eju*
animus , cum: jiidido , tumfmagis etiam- ip{a. natora,^
quae ita'erat'temperata ad inanfti^tiidirtem ,* modcriH
tionem, & veriiaraorem, uti non' posfet vulgf opi-
fiionibua fervipe ^ malis artibus- - uti ', ' anbiii<ShOTf ^
invidiam ,' obtreaiationeisn fequl. ' IgiQii" '•pSit^ irf
febalis^ quas doqebac, acerrime rf^epins ^^etiSRdjE .
causfidicanim & achletarufn geiitis;' qiibd -apud
Graecosr his fere artibiis :gtopia: aoqoe lidnd** qifae^
rebantur;. fhidiis .^cero ns^quibutl^akmtur idge^ia (9^
fruClus doftriiiae: jconftany tertusque {laritoni norf
tantumj'guantum par etat^ praemii tribuebatiin
-IJQam vadstet;, 'cx idiqui6.*d$sGipIiBis^,^^PHibl9p^
"• -*
t E17RIP10I$ TRAGOEDIAE
esfe beatae vkae magistram , & lattdandanun ard^
\m oinnium procreatricem : huic fe totum dedit^
eamque proficeri eti^ decreverar. £t fecisfet fi«
ne dubio • nin eum ab hocce confilio 3vo&skt iao-
pinatus roagistri caius» Nam cam mali ac fedkicii
dve9 inviderent - Perlclis potentiae , eamque omni
modo bbefailare (biderent » eum impietatis accu-
iarunt» quoc} patriam leligionem contemneret ^i &
boxninibus. famiiiartf er . uteretur ^ qui novos Deot
inducerent» Hoc in Anaxagoram valebat, nequc.
a)iud poterat eKCogicari crimeh , quod plus haberet
odii atque invidiae apud imperUam fuperftiuofam^
que plebem. Ac Pericles quidem eiufjt inhnicoriim
infidias, Sf, cum iple ex iis fe expedivic» tum Ana*
jtggoram quoque eripuic ; fed ita , ut ejns confuetu^»
^ims fuavitate , qua permultos anqps fruAus erat^
fe ipfe privMet. Naro ut periculo fubducexet eunx
^ odio iratae plebis » dam eum Athenis deduxit.
Scd I^uripides cum intelligcret quantum Piiilofo^
phia hal>eret invidiae ac periculi, Q quis placica fan
l^e^ in vulgus * eloqui auderet , ftudium fuum ad
Tr^lgoedi^m /pribendam convettit ; ut Pfailofophiac
praepepta mpnitaque fub aUorum . periQna in ho^
minum ceIebritatemprod(}ceret, & ipfe fcenae prae^
^g ^ commendacione (utus csfet. Igitur fpatium
p^us , ia quo ingeqii yis excurreret, brevi eluxic ,
ft:j^ ^j^^ P^inppacH^^ qaem '^ophocli trib^ebant,
jSe«^t^y«W(f fiWiSi toic f^tua^U» qui-
bm
. EX EDIT. S. MUSGRAVIL -p
bii$ qumdedm Ttflorias conlecatus est. ^ Taodem*
provefla aecace in Macedoniam abiit invitatus pro-'
ptef fapientke famam ab Arcfaelao rege , ibique ati-^
quot annis transa6tis, mortuus^est amio tertio oJym*
piadis qonagdimae & tertiae. Ceterum ejds.poe-
&09 quanca fuerit jam apud ejus aequales * vis acqne.
laus , multafunt documenta: ez quibus duo foia:
compemorabimus. Alterum, quod ^ocraces-, duo*
decim ^annis minor Euripide^ eum ftudiofe cpiuity
& cum raro^ adiret ipe£bicula » numquam &re :abes«
fet y quum Euripides fabulas doceret* Alterum»
quod ejus caimina miiens . etiam atque perditis d*.
vibus iaiuti fueront. Nam cum» expedicione Sici*
lienfi y Athenienfium vires ad Syracufas cohcidis*
ient y fufb caeibque exercitu , baud pauci milicum
iervitucis miieriam leniebant , cantandis , quas ex
ejus tragoediis meminerant , fententiis , quae vale<»
lent ad erigendum in adverfa fortuna animum at^
que tolerandam calamitatem. Heri , quos mirifice
horum verfuum iuavitas & dulcedo ceperat y in
precio habuerunt captivos, qui Euri^idis cannina
fcirent, & libertate etiam donarunt. Alii qui ho-
itium potestacem effugisfent , oberrantes per Sici-
liam omniumque rerum inopia laborantes , hanc unam
expediendae &Iutis viam invenerunt, ut cantandis
Euripidis carminibus vidlum fibi pararent. Qtii re^
duces in patriam ^ Euripidem auctorem iaiutis agno»
Yerunc, eiqiie cym Jacrymis gratum animum tofts-
A j ti
xp EURIPnJIS TRAGOEDIAE
ci Cxat:. £c profedo ub^rknmij . AuciH: fui fitifhun
cepisfa videri fjbi pocerat £urjpides bac b^neficii
vdupiate^ qua suUa majar vplaptas accidere potest
boeo civi eidemque.vira dodo.
Sed ut Perides ^x duciplina ^uaxagoBrae praecb-
vjs extitit Qcatox , quod eq magiftro meotein uata-
cae icognitione replevi^ & ad ateitudijiem exta-
lisfet , ita Euripides e^etn ex lchaia excaDens pro-
^t poeta, quod ingq^ium ahiislet leram divina-
ram faumanarunic|ue fqientiay qoae-ux» veram poe-
feos «vim ac fuhliautatem parit. HincboQi maligQC^
eausias didicit , hinc:.boQunum mores, ingenia^ eo-
rumque abditos rQcesfus : hinc . novum Tragoediae
protulit genus , quod doArinae praefiantia ienten*
tiaramque gravitate e^fet plenum ,J& exhifaeiiet vir-
tutum yitiorumque exempla ex ip& mtura expres&^
quodque animos. cum fiiavitate ddeaaret, tnm Tau&«
nibus ad.virtutisihidkm convertecet.; unde fadum
csc, ut a po^eritate fcenicus philoibphus & di-
ceretur & haberetur. Sit igicur Sophocles dili^»
gentior cum fn defcribendo ad verifimHitudinem fa-
bulae argumcnto , tum in- accommodimdis motibus
ad perfonarum varietati^m: habet quoque ftias £u*
ripides l^udes, easque plane egregias, .Habet genus
orationis propius^ accedens . ad vitae confuetudinem
&hominum captunei:'habet fentehtiarum veritatem
gravitatemque ex iapientiae fhidio & civ$ pruden*
tia: h^pec fuavitatemj dulqedinem-) ekj^iam pror*
. • " • fuJ
V
EX EDIT, 8. MUSGJl;AyiI. n
|S^s mirificam: faabet eIo(]uenuae vim incrqdibileai^
ut qu<iincuQ9ue per^ois pribuat G^tioqein> ea pro»
banda yideatur : ba^^c denique j^cuk^^m ad aakoi
^cdlus , praefcrtim terroris & coiimiici^tioflis ^
tam admirabiltm . ^t velab.Arifiotete, ^acerrimavi*
tiorum reprehenfore , r^oLyiKcordro^ appcllatus fit;
Quid vero? Nullamne pntemus QttintilllkQi esie au»
£toricatem ,qui (InfLX, i.)^ deduobns his Tiagi^
as judicat. ,» Sed , ihquit , loc^e clarins {'/Isfcky k) iUw.
ftraverant hoc opus Sopbodes * atqae Eoripides :^
qiiorQm:in dispari dicendi via uter fitpoetameJior,^
inifer plnrimos quamtun . Idque/cgo iane, quoniam
ad rem > prae/entem nihil pertinet , ' injudicatum re«
linqoo. IJIud quidem nemo non *faceatur necesfe
est,.iis, qoi (e ad agendum comparant^ utiliorem
longe £uripidem fdre, Namque k & • in fer^
mone [ quod ipfum, reprehehdunt , "'quibfls gravi*
tas & cothurnus & • fonus Sophoclis viietur es«
je lublimior) magis accedif -o^torio generi :
& fententiis denfus , & iis , quae. a. iapientifaasi
tradita funt , paene > ipfis par : & iin dicendo jSSs
•
i:eipondendo cuilihet eorum , qui fuerunt in ford
diferti, con^arandus. In afFeflibus vero cum om*
^bus mirus tum iis , qui miieratione conftant ^
£icile praecipuusi Hunc & admiratos^ maxame est^
Qt fiicpe tellatur , ■& fecutus , qusuiQquam un opere
diverfo, iVlenander: qui vel 'imus, meo quidem ju»
dioD, dilig^er ie(5his, 9d cttn^x q^ae praecipii
. .: . mus.
ifi EU*.iPIt)IS TRAGOEDIAE
Bius , efficienda fufficiat : iia omnem vitae imagmem
expresfit: tanta in eo inveniendi Copia, & eloqaeodi
iiKoItas : iu est ommbus rebus, perfcHiis , dScSdbus,
accommodatns/'
Ceterum ipOi , quae vido Vertuntur a plerisqae
Euripidi , veluti Prolqgi, nundonim narrationes, &
fi quae funt X&aL , facitem lid>ent excuiationem : quip-
pe profedla iiint non ex igncM:antia, fed ex ing^iii
potius abundantia y & certo judiCio, quibus fafhun
est , ut nommmquam verifimilitudini anteponeiet
perfpicuitatem. Igitur tantum abfuit, ut po-opteiea
minus eum posteritas coleset ^ ut legentium itudio
copiaque etiam Sophoclem fuperaverit. Quod cum
inde intelligitur,^]uod Euripidis undeviginu febulae,
Sopboclis non niQ feptem, nec pluies AcSrbyli, . ad
noftram fervatae fimt aetatem : tum inde , ^uod unus
ex poetis , excepto Homero , Euripides eam asfeai-
tus est au6loritatem exiilimationemque iapientiae»
ut finguli fere ejus veriks pro ilngulis faaberentur te-
flimoniis, & proverbiorum vim nandsceientur. Nil
dScamus de aliis Scrq>toribus , quorum ut quisqoe
fludiofior fuit verae eloquentiae, ica majorem pofuit
cqieram in Euripide legendo & pene ediscendo. Pbi-
loibphi quidem praeceptorum rationes atque exemi&
ex Homero fere & Euripide petebant ; quod cum ez
Hatone atque Ariitotele apparet , tum in primis ez
Stoids. Nam princeps ejus familiae , Chryfippus »
Qjallum fadle ^licujus mimentx praecq>tum pofuit ,
niii
EX EDIT. S. MUSGRAVH 13
nifi au£lore adhibiito Euripide. Qui quidem aliqao
libro toc ex Medea futnnc verfus, uc is libera
fescivis hominibus Chryfippl Medea vocarecur. Sed
a Chryfippo omnes ^ qui eum fecuci func^< pendent
Scoici :. & dici vix pocesc, quam frequens fic apud
eos Euripidis vel aucloricas , vel oracionis color ex
eo du6lus ; uc nifi qiiis ejus cragoedias mulco ufu tri-
cas habeac , eum necesfe fic in fencenciis eorum haud
paucis aut errare auc caecucire. Jam omnium omnis
aevi Scriptorum , doftrinae copia , variecace , prae-
ftantia, nemo esc anceponendus Piucircha Hic ve-
ro quam fuic Euripidi dedicus ? quam esc cocus Euri-
pideus? Nos quidem faepius mirari fubiic , plerosque
Plucarchi edicores, ejus emendandi incerprecan^que
praecipuum foncem, Euripidem, parum cognicum
percra6lacumque habuisfe..
Icaque cum in Euripide cancum fic momencum
cum ad anciquitatis fcientiam , tum ad aliarum ratio-
nem disdplinarum, tum ad omnem honefiatem atque
humanitatem , magna profefto habenda est gracia
Musgravio V. C. , quod calem cancumque auilorem
faciliorem planioremque reddidit ad hominum intei-
ligenciam. Quae quidem opera quam vim laudem-
que habeac , deinceps a nobis exponecur. £( pri-
mum univerfe de operis forma , defcripcione , &
fubfidiis librorum vecerum , quibus ufus esc editor,
videbimus : deinde , fagacicacem acque dodlrinam edi-
coris , quae cemuntur in locorum corrupcorum /a^
nacione
y
t4. &tJRIPIDIS TRAGOEDIAE
tiatione & oWburorum interpretatione ^ fpe6iabin)us.
Tragoediae apfae tribus continentur prloribus Vo-
luminibus , ad calcem cujusque voluminis animadvcr-
fionibus adjefilis. Mysgravii , tertio qaidem addiri
«iam fragmentis perditarum tragoediarum : guarto
comprehenditur Latina verfio vulgaris , ab editore
mulcis locis castigata, & Scholia antiqua antea &iepe
per editiones vulgata.
Aftimadverfiunes breves funt , quippe quae ad
primum pertinent volumen , quo fex continentur
fabulae, non ultra centura & duodeviginti paginas
cxcurrunt , & in reliquis voluminibus ad eundem fe-
le moAun : conftant maxime illuftratione emenda-
tioneque locorum difficiliara , & commemoratione
Variarum leftionum, npn quideiii ommum, fed ea-
rum , quae aliquam vim ad criticam rationem habere
viderentur. Praefatio brevis est. Eam fequuntur
Mofchopuli , Tbomae IVJagiftri, & A. GeBii^narra-
tiunculae de vita Euripidis. • Adjecta est Chro-
tioiogia fcenica , ab Euripidis nati tempore , ad
cjus mortem , breviter & accurate a Musgravio
defignata. Textum Graecum , quem expresferit
IVlusgravius , tion fignificatur: nobis Commelinianum
maxitne fecutus videtur. Libri feripti maximam
•parteni funt Parifini , ex bibliotheca regia : fex font
tiutncro , quorum alius plures , alius paueiores habet
labulas , nullus (jpmes , quae fuperfunt. Duo prae-
terea ex eadem bibliotiieca habuit erempla typis
• ex-
EX«B1>IT. a MUSGRAVIL . 15
erpresifa , ^tyiorum .aiteii a •■ mairn ignota adlcriptae
' erant ^varfte ^6liones codicls cujusdarn fcripti^, us^
c^ae ad S&eih -Ipk^niae Tauficaei alcerton Stepha^
' Hianutb , h, <rujus. margine notulae adiqnot erane
' TaJSiaquiUi' Ffiibri. ' Lil^i Brkaimici , guit^us ufus est
Musgravius, hi funt: Exemplmn fiamenanum , m
cujiiis margine funt leftiones Wn lcriptf -Cottonia-
m: Askemam 4uo , -gttOFum in akero fhnt Hecuba
& Oresces , in ateero efaedem' fabiilae cum Phoenis-
iis: Harlejanus ek Muieo Sritanmca, qui Rhefum
& T¥oades IteBet':'Ecftusliber'-princeps Florentiae
m m
•literis majUscuKs , Cura , ufe -Mettairio vifum est,
'lani haasciai^ ^uolibro coi^tinentar, Medea, Hip-
polytus, <&: Alcestis: Aldinus liber, editus A. 1503,
qui fuperftites' fiibalas omnes habet , excepta Ek&h
'^ fragmento J3anaes : ViSonanus liber , «ditus Fla-
rendae A, 1545 > i^ q^o fnnt ea%dem, quaein Al-
:dino ,v &bulae ^ & praeter has etiam Eleflra: Le-
.flaoBcs codjcum 'duorum Italicorum, ^exiferptae e<fi-
taieqneabitt. Stepfeano A. 15^8: Jortini exefaiplum',
cui adfcrifftae dblfefvatioHes fflukae , ex quibus eas
itantum commemiiravit Musgravius , in quibus Jor-
«tini acumen af^areret, E Batavia ndfbahabuit col-
ciationem IiBri Florencini ab IC Vos^ feftam , quam
ex biHiotheca Acaderaia^ Lugdunenfis cum eo coni*
onunicavit fiuhnkenius. His etiam fubGdiis acQiden*^
:dae font omnino kStionds ^nimadvernonesque , qu^
priores editoi^eS' Keribnus ^ ♦ Thir^^ttus ,* Reiskius,
&
i6 EUR IPIDIS TR AGOEDIAE
& ifl prirais Valctenarius nGSter , protulerunt^.
Satis de libtoram fubfidiis di£lam csi. Propius
. jam ipfum Euripidem infpiciamus, & Musgravianae
operae vim cognoscamus. Atque, ut eadem opeiz
formam Euripideae Tragoediae uno in exemp/o
oftendamus, Hecubae fummam atque aigumentoin
.per partes deinceps enarrabimas^ & iocos iimul eos
ej^ponemus , in quibus Musgravii crifis ver/^ca est«
Troja capta , reditum in patriam Graed parsmt:
Friami uxor Hecuba cum filiabui & aliis Trojaois
mulieribus captivae abducuncur : filii quidem ejas
Graecorum ferro cecicjerant , excepto Heleno, &
niininio nacu Polydoro, qui apud Polymestorem
Thraciae regem alebatur. Hunc quoque folydo-
rum ipfe , cujus fidei .& tutelae comnusfa$ ent ,
.Polymesto^ interfecerat , neque dum e)us necis fama
ad Hecubam pervenerac. . Cum Graeci jam in eo
esfent, uc proficiscer^Eur, existunt nianes Adollis
ex tumulo, quem ei Graeci ad Trojam ftruxerant,'
fibiquQ Fplyxenae , Hecubes filiae , facrificium de-
poscunt. Polyxena ex matris gremio alHlracitur &
^facrificatur* Mox nuncius adfertur de Polydori
caede , ejusque corpus maris fluftibus in litcus eje*
£lum anoilla ad Hecubam apportat. In his tantis
malis hoc unum fibi reli6lum esfc Jblatium Hecuba
. decemit , ut de Polymescore poena^ exigat : huc
omnes convertit curas & cogitationes. Jgicur enm
folum ad fe in tentorium allicit» ubi eum ex infidiis
ado
1EX EDIT. S. MUSGRAVIL 17
^adoriuntur Trojanae mulieres atque acubus excae*
cant, ipfa duos ejus parvulos filios trucidat, Tres
igitur funt fabulae cafus, quorum iGnguIi fiia gravi-
tate atrodtateque justae iiabent tragoediae materiam,
quosque univerfos uno argumento latis verifimiJiter
complexus est Euripides. Videamus nunc partium
deicriptionem.
Primum fola prodit umbra Polydori & prologurai
fadt. - Fuit enim hujus rationis auftor Euripides ,
ut ab initio fabulae induceretur perfbna , quae fola
loqueretur , & ejusmodi orationem haberet , ex qu9
ipeftatores aigumentum agendae fabuJae inteJiige-
rent, De quo ipfum invento gloriantem facit Arifto^
phanes in Ranis 977. Sophocles quidem nullis utitur
prologis , neque fabulae agendae ilimmam ab initiQ
fignificat : quod Euripides contra necesfarium judica*
vit fa6lu, ne Ipeftatoribus tenebrae objicerentur, ea^
{umque intelligentia ' diu flufluaret ac fruftraretur*
Igitur Folydorus ica orditur :
npa/iou re -TctTpb^. x* t. A,
„ Venio huc Polydorus, Priami & Hecubae filius,
reliftis inferis, Nam Priamus me puerum Pcly-
Pm IK B me-
sS EURIPIDIS TRAGOBDIAE
mescori , Tbiaciae hujos regij educanduni tradide*
lat, adje6lo magno auri pondere; ut , fi forte Tro-
jam Graeci capereut, Iibeiis , qui fiipeies&oty a&
quod vitae paratum esfet fiihfidiiim, Verum, capta
Troja, Polymeftor repudians & amicitiam Fiiami
& jus hofpitii, me incerfecit & m maie abjeciti»
auro ipfe potitus est. Jamque hic est tertiosL dies ,
quod corpus meum undarum flu&ibtis agitatun ^o
.vero, quo fepulchri particeps fierem, ab mferorua
Rege hanc veniam postulavi atque ioopetravi^ iic
breve tempus adfuperos redirem9& efficeiem , ut cor*
pus meum matri redderetur. Atqui mifera mater
aliam, praeter hancce, eamque atrodsfimam ilihihit
calamitatem. Achillis enim manes ad ejos tomulum
apparuerunt , atque Polyxenae fihi iaaifidum erpo-
pofcerunt : neque hoc ei negabitur a Gaeds : nam
fatum Polyxenae mortem deproperat. Ig^tor hoc
uno die mater duorum natorum & mortem cognoscec
& cadavera adipidet. Sed ecce prodit mi/ena ma-
ter ex Agamemnoms tentorio, exceirita meo iliru-
lachro! Abeam ex ejus confpeftu? Vah, miferri-
rima foeminarum , quae eje^ regio avitoque pab-
tio , nunc in fervituce fquales ! Adeone tibi Lkus
pro magna felidute aequalem calamitatem n-
pendit ?'*
< Prjmos verfus duos parodia lufft , ut est mos C6-
micorum , Aiif cophanes in &bu]a perdita ap. AtheiL
I* IIL
{
EX EDIT. S. MUSGRAVIf.' i%
1«. IIL p. 112. T.j eosque inaitacus est Tragicua
Romaniis apud Clceronem Tufc. I, i6.
. Jdfum atque adyenio Acherunte yix via alta atque
ardua ,
Ter fpeluncas faxis ftruSas afperis^ pendentibus^
Maxumis , M rigida conjlat crasfa caligo inferum.
Virgilius etiam Aen. III, 49, fequ. quamquam in Poly*
dori nece nonnihil ab Euripide discrepat , tamen eju$
imitationis manifestas habet notas. De his omnibus.
hil monuic Musgravius. Quod non ica dicimus, ac
fi arbitraremur, ejus doftrinam, quod minime credi*
bile est , hoc fugisfe : fed ut intelligatur ratio animad-
verfionum ejus , quibushoc,«veJunice, velmaxime,
egit , ut corrupta emendaret & obfcura illustraret.
Itaque explicatur v. c. v. 9. quid fit t\)%mv <J^§i :
V. 13. 0 pofitumpro JVo*: V. i6.ogiV,actTflt.7)ii$ ogS'*
esfe accipiendum pro tcrminisy leu columnis, quae in
finibus regionum ponebantur: v. 53. ubi Polydoru»
ait , Abeam ex confpedtu matris , "^^i^ 7^g i^
Wo oTcijw 'vaJct ^ AycL/iifivom j corrigitur — iJ^J
Trogreditur ex ^ganaemnonis tentorio Hecuba ,
gravis annis , trepidans exterritaque fomnks, quae
ad cborum, qui est ex Trojanis mulieribus fociis ejus«
dem captivitatis , eloquitur ; petitque at> iis , uc fe
ducnt ad fiiium H^&leiiuni aut filxam Casfandram , qui
ib EURIPIDIS TRAGOEDIAE
haec fomnia interpretentur. Viderat enim A-
chiUis manes fibi unam Trojanamm dono a Grae*
cis pofcere : viderat etiam lupum , qui ex ejus gre-
mio juvencam raperet : praeterea Polydoti obfcunuzi
quoddam vifum ad eam acciderat, quod quafe fiie-
rit , ipla jam non latis meminisfe videtur." Avertite,
inquit , o Dii , haec omina a liberorum meorum ca-
pitibus. „ Una captivarum docet Hecubam , verum
c$& ejus fomnium; Achillis enim manes apparuisfe
ac poposcisfe , ut fibi fponfa dono ad inferos adtte^
retur a Graecis : Graecorum hac de re habitam con-
cionem , varieque deliberatum esfe : Agamemnone
fuadente , nuUam tam inhumanae petitioms rationem
habendam esfe , Atheiyenfium ducibus Casfandram
ab Achille peti dicentibus, vicisfe VlisGs (entenuam,
Polyxenam Achilli facrificandam contend^Titis \ addit
denique captiva , ipfum Ulisfem tantum non adesfe ^
ut Polyxenam ad facrificium abducat ,, quare conver-
te te ad Deos & Agamemnonem , in quibus folis tibi
omnia funt." Hecuba tantum perturb^ta, quantum
matrem de inflanti filiae caede perturbari par est ,
non fibi jam confht , hinc inde trepidans ad proxi-
mum fe rapit conclave , in quo est Polyxena , eam-
que damore & ejulatu excicat. Prodit Polyxena,
neque continuo audit , quid mater adferat mali : quae,
cum eloqui non posfet nuncii atrocitatem, primum
tempus lamencando confumic, tandem cum gemioi
haecprofert verba, „ vifum est^ o filia^ Graeds te
ad
EX EDIT.,S. MUSGRAVII. 21
ud Achillis tQinuIum ma£bure! " Polyxena, praeter
opinionem minime terriu hoc nuncio , non fuam ,
ied matris , fortem pbrat. ,» Igitur , inquit , me quo-
que tibi aufert infdix tua fors , o Mater , neque
me amplius liabd^is fervitutis fbciam: tui me mife-
ret, non mei: nam vitae adeo non fum cupida, uc ^
mortem in magna felicitate ponam/' Per totum
hunc locum matris filiaeque ingenia ad vivum expri-
nmntur, cum a£lione» tum oratione etiam, quan^
difficile ell alia vertere Ungua, nedum reddere uni-
verla ejusmodi defignatione.
; In verbis Hecubae v. 77. Ei^ov yig ^oi8«§otr o*4^ify
Corrigit Editor, e. y. ^cutfojt 0. quod* quamquam
non est malum , tamen non videmus , quare vulga*
to verius judicetur. Ex tribus verfibus 90,91 ,92,
duo conftituuntur heroici. V. 118. noA.A5^ Kgi<?o$
cufiTttat K\ifc0fy reponere tentat nn^Trauat ,
ut conjecerat jam Exerc. II, i. V. 123, exquifita est
obfervatio de verbo kfixtif > Cgnificante honorare.
V. 16^. — ^oi ij^' Jicrctf } 'ftoZ ra fleoir H Sxi/i(»f
tT ^TTfltgayo^ ; elegans est & acuta conjeftura , 'Jtoi
^ mcr^ 'TTodflt 5 Ti^ Bw^, H dcLi/Jtafymf tr ctgfijyo^;
V. 189— 191, conllruftio impedita foDerter ex-
peditur.
Venit Ulisfes ad Hecul^am , exponit decretum con*
aonis, petit ut Polyxenam eitradat, fuadetquemar
^ tri> utprudenterhunccafumferat, & necesfitatice-
B 3 dat.
I
k
m, KURIFIDIS TRAGOEDIAE
dac. Haec prlmum fbrtem funestam imibro Z>e6^
que accufac , quod eam ad tot taticaque mala fervave^
rint, ,, Verum , inqult , 11 licet captivis coUoqiii cam
dominis, refponde mihi , <|aaefi), Uiis&s, ad ea guae
te interrogavero. Ul. F*aciam , o Heooba^ neqae ci*
bi temporis hujiis ufuram invidebo. H. Meministine
cum fpeculator ingresfus esfes 1 rojam fbrdido vestir
tu. Ul. Memini vero, neqae enim tam kvis fait is
cafus , ut tani cico ex mente ef&uecet mea. H.
Tunc Helena ce agnovit & mihi ibli £iclum tuum
fjgnificavic. UI. Omnino memini, me tum in magno
vicae discrimine verfari. H. Quid? Supplex etiam ge-
tiua prehehdisti mea? Ul. Equidem ea tain obftinace
tenui , ut eorum amplexu manus mihi me^ emari vi*
deretur. H/ Ego vero lervavi te , & iah^uai ex ct
vium meorum pote^ate te dimifi. UL Non n^0c
tuum est beneficium, qnod lucem iianc adfpKio. H.
Ecquid vero dixisti, cum vita tua in manu esfet mea?
Ul. Multos quaefivi fermonum colores, ut mortem
cfFugerem. H. Quem igicur animum tibi esfe dicam,
Ulisfes, qui pro tanto mihi beneficio talem rependis
gratiam ? fed niiiiirura hocce est vobis oratoribus in-
geniumj nullam habecis vel benefafilorum , vel ami-
ciciarum racionem, dummodo populo placeacis. „ Hoc
di£lo Euripides Achenienfium de;magogos oblique te«-
tigic, a quorum moribus feraper ejus ingemum ab-
horniit. Cecerum pergic Hecuba.'* Jam, Ulisfes, quae
causfa esfe potest, quod humaaam viiSlimam*expecal
•' ■ Adiifc
«K EDIT. S. MUSGRAVIC fcj
Achilles. At iaiqiicos ulcisd vult ? Helena igitur ei
4ecur, quae causla fuit ei, ut Trojam veniret ibi^
que occumberet. At pulcbernmam exposcit.captiva*
riim ? haec eadem est Helena, Veruntamen malo
gratia & beneficiis tecum contendere » quam jure.
Quod fi ergo aliquando te fiipplicem orantemque fer*
vavi, tute nunc vicisfim meis predbus vind pdtia*-
ris » ejusque mihi benefa6U gratiam referas. Noli ex
gremio meo avellere filiam : iatis mihi natorum ve-^
ftrmn abflulit ferruxp ; haec jam unicum mihi relin*
quitur gaudium , haec malorum mihi est oblivio &
folatium, haec patria» nutrix , feneflutis fulcrum
& . viae dux. Nolite abuti vidoriq , aut fortur
nam ,vqbis (emper prosperam putare futuram. £t
ego in mag^ fui felicitate ^ quam unus miiu abftuiit
dies. Noli contemn^^ meas preces : noli mifericor^
diam ab animo tuo exdudere. Doce Graecos, hQ^
fas esie, mulieres occidere» quibus femel pepercerint^
cum caperentur & a Deorum aris abfbaherentur ;
capitis idem est jus & liberis & fervis. Redi y quae«>
foyin concionem, & fuade hanc Graed^fententiam ;
perfuadebis profe6to , 'fi minas eloquentia , certe
euftontate ". - Nihil potest efficacius excc^itari hoe
fentione Hecubae, cum argumentis, tum commife«
Jratione ; ut fpeflatores etiam ii^qui fciunt, quantum
a mifericordia abhorreat Ulisfis ingenium , tamen fol«
liciti de eo fint , neque reperiant , quem orationis co«
jQrem aut juris Qiieciem Hecubae objeSiurus fit. igU
B4 tiu:
%4: EURIPIDIS TRAGOEI>IA£
tur pbcide infic. „ Audi , inquit , mulier , tiec tai^
um apud te valeac ira, uc me, fi re£la tibi fuadeam,
inimicum exiftimes. Equidem te, a qua tanto fam
beneficio affe£lus, fervare paratus fum; at feficei}-
tiam, cujus au6lor fui concioni, revocare turpeest.
Haec quippe cercisfima esc civicatibus exitii causiay
guod viri boni fortesque non plus ferunt pretii at-
que honoris hominibus malis & ignavis. Ergo cokn^
dus est a nobis Achiiles, qui unus omnmm f mt foi-
tisfimus , ,& morcem pro patria oppetiic. An vero
vivenciiim amicorum habenda esc racio, morcuonim
tiuUa. Quid? fi alia not»s fuscipieikia fitmilitia^
nonne plerosque eam decre6taCuros puces, fi vide-
rinc benefafta fua post mortem negle6hun iri. Equi-
dem aerumnofam & inopem vitam libenter tolerem
diim posc funus gloria & honore fruar. Ac forcuflam
tu tuam miferam & iniquam vocas. Sunt , aede ml«
hi , apud nos Grajae mulieres {eiiio confeflae , te non
minus miferae : funt puellae fc^cisfimis florenusfimis-
que orbatae conjugibus^ quorum corpora vescroin*
teremca ferro , Uiacus tegit pulvis. Quare ag^ , per«
fer hunc cafum forti animo. Nos fi perperam a^-
inus, cum viro forti jusca perfolvimus praemia, fine
nos hoc errore frui. Vos hunc morem teneatis, bar-
bari, ut honoreni nullum hdbeacis amicis & viris, qui
patriae causfa vitam profuderunt ; ita Graecia flore*
hit ; vos Cmilem vestris confiliis fortunam habebicis.**
Ultima haecw verba ex eorumfimtgenerejqqibui
aliad
j
EX EDIT. S. MUSGRAVII. 2g
riiud quid ipe£lare folent poeue, quam unum iSud
quod agitur, ac referuntur vel ad peculiare quoddam
feftum, vel ad favorem theatri occupandum. At
Hecuba ammadveptens , frustra ' fibi confumtam esfc
operam, Polyxenam hortatur,ut ipfa flefilere Uiisfem'
conetur: „ Age, inquit, o filia, quandoquidOTi inanes
pro te meae fuerunt preces, ipla experire, an plus
valeas perfuadendo: accide ad Ulisfis genuaj habebip
aliquid commendationis apud eum juventus tua-, ha-
bet ipfe quoque liberos & animun? patemmii. Ita?
que Polyxena alloquitur . UJisfem , iion quidem, ut
mater jusferat , fupplex & abjedla ad preces , fed ge*
nerofo fortique animo. „ Video, inquit, te faciem
a me avertere, Ulisfes, dexteramque tuam, ne fup-
plex eam prefaendere posfim. Atqui non est quod
hocce timeas: nullas tibi adhibebo preces, neque fup*
plicum praefidem tibi Jovem objiciam. Sequar te haud
invita^ cum necesfitati cedens^tum mortem ipfa ap-
petens: quod nifi faciam, ignava profefto fim pueli-
la, & vitae male cupida. Quid enim? patre nata
rege, alta educataque praeclara ipe, Iponfa petita re-
gibus fumma ambi(ione , ima ab omnibus Trojanis
mulieribus virginibusque culta fiispe£laque tamquam
domina , Deabus ipfis nujla re , nifi immortalitate ,
cedens: ego igitur tam felix tamque beata modo puel-
la , nunc redafla fum in ferVitutem , cujus tanca est
vis , ut recentibus ■& inexperds animis vel Iblo nomi-
ue cupidinem injiciat mortis; -.Haec quidem praefens
B 5 est
Sd EURIPIDIS TRAGOEDIAIt
kst fortuna ; cedo futuram ! Saperbos nanciscar d^^
minos , qui me precio emcam ad quodvis abjidant
niinisterium ; cibum parabo, domum verratn, lanam
tni£bbo; denique fervus etiam matrimonio me Gbi
junget y quae regibus & tyrannis deflinata fueram ;
Haud equidem ego ^ fi digna fum Hedore foror ! lu-
cem potius hancce , quoad licet , libera intemeiata-
que relinquam ! Quare, Ulisfes, duc me ad mortem.
Tu vero, mater, nec difto, nec fafto, meum im-
pedi conQiium: quin potius in eo animum Gonfirma
ineum; ut antea moriar, quam indigni quid patfar.
Ignominiam , nid qui ad eam nati funt, ferre non dis-
cunt. Praeftat morilMala vita maximum est malum."
-Ceterum Hecuba non potest inducere animum,ut fi-
liam a fe dimittat; potius ipfa, vel filiae Jogo, vd
ciim ea, mortem obire vult. Ulisfes eam fiustra ab
hoc incepto dehortatun Ergo ipfa Poiyxena utiuni.
que adraonet „ Concede, Uiisfes, matri, quam in
fiiiae cafu natura ad iram facit promorem. Tu vero,
mater, noli cum fortioribus pugnare: noli commit.
tere, ut manus tibi inferantur, & ut hujus etiamin-
dignitatis dolorem ego percipiai». Porrige mihi ma-
num, & genam junge genae; haec enim postren»
cst lux: ultimum te alloquor, vale o mater, o ge-
nitrLx, abeo ad inferos. H. Ego vero ferva lucem
adfpiciam! P. Abeo inexperta tori, guo me potiii
oportcbat. H. Ah miferam te , me aerumnoiia»!
P. Sine tCi massx Bpud iaferos eroi H. Heu quid
agan^
-EX EDIT. & MUSGRAVII; tf
aganiy quove modo vitae inveniain fioem?: P. Egp
vero pacre nata ingenuo, lervane moriar? H. Mi*;
hi quidem fervae moriendum erit quinqu^inta natis
orbatae* P. Qui^ nomine tuo He6lori & feni marito
dicam? H* Dic me miferrimam esCe mortalium. P.
O peclora, o ubcra, quae me laftascis ! — Verum ab-
duc me, Ulisfes, ne ante obitum deficiam; adeo ma«
tris commiferatio animum liquefecit meum.'* Abdu-
cit Polyxenam Ulisfes. Sequitur Chori tenerrimum
& flebile carmen , quo Trojanae mulieres , calamit^^
tem plorantes praefentem, de regionibus Graeciae
quaerunt , ubi ipfis , reli£la patria ^ reliquum vita6
tempus lerviendum fic.
Tou^ l^armrdL$ ra^ty corrigitur rioo^ pro roh^:
quae acuta quidem est conjefhira, fed, nostrafen^
tentia , non netesfaria. V. 241. Hecuba dicit de Uli»-
fe, cum Trojam intrasfet fpeculator, o/jL/Ktr^f r
SiTto ^om T<!i^\a,y[io\ a\i jtctTgTctfoF yevur, elegaiii
est correftio, qua ^mx) mutatur in AoAcu, utfen»
fus fit , lachrymae fraudukntae genas tuai rigabant.
V. 258. *ATflL§ Ti ^>j ao(pi<rficL rov3^ yiyovfiimy EU
rm^t TTojL^cL -^yipQV «gioroLK ^om» breviter ita ex-
ponitur: quid yerol num putantes hoc callidum inven*
tum esfcf puellae hujus mortem decreyerunt? V. 263.
,EtV tW *A;^iXXw h^iKco$ rum ^ow; Canteri
|N:obatur apne£tio, Ttw l^endspro reiyii: nobi^
%S EURIPIDIS TRAGOEDIAE
vulgata non videtur foUicitanda. V 328 Do^ at«
que elegans est obfervatio , de fimili ' loco Demo
fthenis, qui forte ex hoc Euripideo ezpresfbs esi.
V. 349- Ti yotg f^t JVT ^yiv , it 'sraTijg fi€w ni
flLva? ^guyav d^TrcLvrm* i-oZri fcoi ^pSrov ^iov :
cxquifita est CQnjeftura, roZro /jLot TgsVi^ ^iov y
quae confirmari etiam poterac comparatione Platonis
Leg, VHi, p- 633. E. V. 3j8. Sententia Chori /luvU
XH^^^H ^^'^^^^^M^ ^*' ^goToT^, 'EcrflAaTf Yeveaflcu,
jfaepisfinie laudatur ab antiquis: fed haec nimirum
Xjiotare, non erat confilium edicoris. V. 387. in verbis
Hecubae : 'H//flt^ J^' ayoyTej -TTgo^ 'jrugxy 'Ax}>Os.iu^
l^eyTerre: nobis olim in mentem venerat KTe«7Te.
V; 43?. Sunt Hecubae verba: Tt^ftiK tyaye , -Trglf
flctmy, jcAKWvVo, & V. 433, Polyxenae diiftuni;
•^glr cr^flty^iyxi y* i>tTeT>»)ca JcctgJ^ifltv ©gwoiffi juia-i-
Vgd^ ) '''^' ^' ^'^' ex,Tw« yooi^ : hinc i^tur colorem
4uxisfe arbitramur Plutarchum Confolat. ad ApoIJon.
n. 107. A. e/ ycLg 'TC^ovihifitv , xclr "Tr^ot^trii^tovro
nm TotTj KWai^ , xfltJ 'Trgiv i-TroBctuTF eTe9Fi;Mio'otR.
Talthybius jusfu Agamemnonis Hecubam arccsfit
;(d fepeliendam filiam. Hic eam m tentorio depre-
bendens humi {lra;tam capite obvoluto, motus nuieri-
cordia ad ejus adipedlum exdamat, „ Quiddicam,
p Jupiter , Deorumne confilio res humanas gubema-
ri , an^ potius falfam vanamque esfe hanc opinionem?
cet^\ Hecuba cum intellexi^t adede Taltbyhiunv,
(
EX EDIT. S. MUSGRAVIL a^
t
' &9 propius cogitat , quam quod optaverat ; confestim
humo fe toUit, & „ o exfpeftatisfime virorum, in-*
quit , an me quoque Graeci occidere voTunt , age
properemus , acceleremus , duc me fcnex '\ Sed ,
cognito ejus adventus conOIio, a magna dejicitur ipe,
atque lamentatur, tandem ab eo petit, ut ^i filiae
mortem exponat. Hoc est argumentum hujus a£tus ;
nam Taltbybius tam accurate narrat & ad vivum de-
pingit Polyxenae obitum , ut eum fere oculis audien-
tium fubjicere^videatur: „ Faciam, inquit, o He-
cuba: quamquam novum mihi ]u6lum creas, jubes.
que lachrymas , quas ad adfpedlum ejus cafus fii-
di, narratione inftaurare. Totus erat exercitus con-
gregatus: Pyrrhus, AchiUis filius, Polyxenam raanu
prehendic , & fummo tumulo conftituit : ego lefbi-
que juvenes prope eam ftetimus, ut, fi necesfe fo-
ret, ejus planflum motumque cohiberemus. Poiro
filentium feci exercitui: Pyrrhus aurea patera infe-
rias fudit in Aqhillis tumulum, Huc, inquit, ades o
pacer , propitius acdpe haec libamina , & purpa«
reum recentemque virginis languinem bibe, quem titf
damus; nobisquc vicisfim fecundum vencum in pa-
triam largire, Ita dixit , & nutu fignificat juveni^
bus, ut Polyxenam manibus prehenderent ac tene-
rent. Quod illa animadvertens , Nolite , inquit ,
Graeci , patriae perditores meae , manus injicere mi-
hi ; en ! volenti lubentique animo quietum & intrepi-
dum vobis praebeo jugulum : finiceme^ ingenuena*
30 EURIPIDIS TRAGOEDIAE
tam , ingenue moti : regia cum fuerim in terris vir-
go , ferva ad inferos veiiire nolim. Adfrenut exerd-
tus totus , & imperat juvenibus Agamemnon , ut ma*
nus ab ea contineanc. Illa vestem rumpit , & , denu-
dato (inu, pe£loris pulchritudinem , veluti flatuae,
aperit ; . fiexisque ad terram genubus, ad Pyrrhum^
£n, inquit Juvenisy feri vel jugulum-, vel pefhis: iUe
commiferatione puellae primum animofiufluat, tam
Ipkitus iter ferro fecat. Fluit fanguinis rivus: illa
jam procumbens vesces adducit, ut decore caderet*
Tum Graeci finguli & uni verfi filiam laudare tuam ,
alii frondibus conftemere jacentem , alii rogum flrue*
fe, alii otioibs increpare: age, quid fbs, ignave, ne*
que omas fortisflmam puellamm : atque haec una erat
& confenticns totius exercitus vox , te fortisrmae
prolis infelicisfimam esfe matrem. „ Haec laus vim
aliquam habet ad Hecubae animum ; neque enim k-
mentatio & ejulatus confequuntur , fed praefentis
ftatus contemplatio." Quamvis, inquit, multismag-
nisque circumdata fum malis , ut cogitatio ab alia ad
aliam distrahatur calamitatem , tamen primum & po«
tisQmum mentem tenet meam funeris tui, charis-
fima Polyxena, acerbitas: at minuitur eadem,cuiH
cogito , te forti generofoque animo occuboisfe.
Quantam habet vim bon^ mentis indoles? haecnum*
quam mutatur in pejus. Ager (leriiis cultura fit bo*
hus , bonus contra negledhi fit fleriJis. Hominum
diveri^ est naturaj nec booi j>eJQre$ fiuQti necmali
EX EDIT. S. MUSGRAVIl jt
^meliores* Quam causfiun ejus rei cs& dicam? utnun
liberorum ingenia a parencum indole existunc , an
conformantur inflicutione ? Omnino baud exiguus
esc fruflus bonae inflitutionis ; guippe quae fciendiam
rerum bonarum & malarum adfert. Sed baec nunc
vana & flne utilitate est contemplatio, Tu redi in
caflra 7'althybi, & fac ne quis tangat filiam; eam
ipfa compofltura continuo adero. Tu vero^ ancilla^
abi ad mare & aquam adfer, gua fupremum Polyxe-
me lavacrum impertiam: ego a Trojanis mulieribus ,
fervitutis meae fociis ^ omatum congeram y fi quid
dominum quaeque fuum latens fervavit , ut fi minus
pro dignitate, at pro facultate, iiliae inflruam fu«
nus. O fastus generis & avita felicitas ! Tu liberis
.opibusque fiiorentisfime Priame , & ego uxor tua ,
ut pristina exuti fuperbia ad nihil recidiraus! Quid
est quod intumescimus gloriola y ^lius divitiarum ^
alius hoQoris, rerum vanisfimarum ? Hic, me judi«
ce, est beatisflmus, qui in diem fine malo degit'*
Ahit Hecuba. Choru^ carmen cantat plenum aSe-
£lus ; cujus argumentutp est de causfa hujus calami*
tatis , quae a Paride ^ ejusque de Deabus judicio ^
repetitur.
V. 457. Otxrgctr jSioray, corrigitur Yy^rAy /Siorcty,
U e. hofpitem , advenam. V. 470. & fequ. metro fuc-
^rritur. V. 482. pro flepaTrctiWy, metri causla, emen*
l^ur 9e{X7rr;in y. 489. ubi Xalthybiw <lubi-i
ttt,
y
3^ EURIPIDIS TRAGOEDIAE
uc y num vana Gt opinio de DeoruiD providefltia,
^H.^^^<^^ aAAo)^ T^yJlg xex.TiJ<r3'cti /taTJjF; modesce
^proponitur corre£tio ^ J(»^fltK ctuTowj Tw^Je, V. 528*
«ppei ;j^eigi -Trcuk *A;^iAAe«^ Xoolj 6fltro»Tt ^oLT/fij
dofte vindicatur fignificatio fundendi verbo fe*i.
V. 555- ^TctTi/r oTra , malit air-^rctrw : in quo nof
ab eo disfentimus. V* 592. Owouy Jtircr , ei yj}
fit9 xa)c»i , Tu^j^oiJo-a xaipou OeoOer , lu r^ayur ^/f e/ :
ex his verbis fententiam in Hecuba fua expresCsfe
videtur Accius apud Ciceronem Tufc. II, 5. /V^
hae etfi in fegetem funt deterlorem datae Fruges , ta-
tnen ipfae fuapte enitent.
Ancilla, quae aquatum abierat, redit, fecum por-
tans Polydori corpus , quod in lij!tore geftum repere-
rat ; quaerit Hecubam. Haei pucan^ Polyxeaae
corpus ab ancilla adportari , eam increpat , mox in»
telligens aliud quidesfe quod adferatur, metum pau-
latim concipit de Casfandra , lianc *quoque interfe-
fiam esfe fuspicans ; tum evolutum ab ancilla ex
involucris Polydorum confpicata , terrore percellitur ,
„ Vah , inquit , Polydori video corpus ! Adeonc
verum fuit fomnium ? *' Dolor ejus proximus est
infaniae j cujus Cgnificatio est etiam in verfuum
modo, ad quem cum antiquitus accederet tibiarum
cantus cum a6h"one , tum demum vis ejus afleftus
apparebat. Supervenit Agamemnon ipfe dedudlurus
cunfilantenj Hecubam ad filiae iiuus : interrcgat ^
quod-
1
£X EDlt, S. MUSGRAVIL ^3
^uodnamfit, quod ance pedes jaceat, Trojani cor-
pus. Hecuba nota ei coAtinuo refpondet , fed ipfa
lecum coHoquitur » dubitans an confilium fuum
•Agamemnoni aperia^. " Me miieram » inguit , utruih
ad genua ejus accidam, ah taciea meas feram cala«
mitates. Ag. Quid vero fiidem avettis tuam , mtl«
iier , & doloris cui causfam me celas ? H. At G ft^
pudiet iseas preces , novus mihi erit dolor. Ag.
Velim, doquaris quod ammo volvis. H. Venito
ipfaforte lalior) cum eum infesto erga me anihio
esfe puto. Ag« Nifi me Vis ]participem' facere tu6-
^m confiliorum , abeam priuS ^ quam eorum quid
audiam. H. Sed neqaeo fine ejus auxilio fiiii necem
ulcisci j audendum est ^ five profefturae , five inanes
futurae fint meae preces: Obfecrb. te-, Agamem-
non, per gentia tua , perque os tuum, per^e dei*
tram tuam felicem! Ag. Quid est, quod me vis,
Hecuba ; fi libertatem* cupis , hanc tJbi Jubens dono,
H, Potius fefviam— ; — ^ ^~^ reKquum est vitae,
dum de inimids meis poenam jexigam." Igitur Po*
lydori necem & fcelus Polymestoris narrac Agamem-
noni , eumque ad mifericordiam adducit , atque
orat , ut nefarium hominem jufh poena a^ciat.
Gravis & plena est afFeflus Hecubae oratio , neque
abhorrfcns ab ejus perfona, Vincitur Agameronon ,
& ea conditione opetaiii fuam pollicetur Hecubae ,
dum ne apud . exercitum infamiaih fuscipiac , & vi-
deatur Caslandrae^ quam ex captivis fibl tori fbciam
Fars IK C ad*
34 EURIPIDIS TRAGPEIMAE
adjusxerat, PolyiDestods iitteritom gratificatni eA,
Qua quidetn eum cujc» liberat Hecuba , iatis iM
esfe dicens, fi disfimulet qtiid ag^tur , & Gmecos,
{i qui force fint^ Polymescori opem fereotes, velori
aliud agens prohibeat & aveitat: ip&^ ioquit^auxifio
. capcivarum Trojaoarum reliquam ^em cooficiam." Car-
men Chori , guod hunc leqfiitur aflum^ unnm e$t
€Z fuavisiimis & efficaci^imis ad /en/iim; habec
oommemorationcam ne^otiorum fiiidiorumi^ue muUe-
hrium , quibus quadgue incenta fuerat eaptivarum fub
noftem iUam exitiolam, qua Graed Trojam ceperunt.
Hoc aftu V. 684. in oratione Hecubae , quae
agnito Polydori corpore ad extremam reium omnium
delperationem aWpitm-, verfuum modus, qui vul-
io perperam pro fenario hahitus est, acute itfli-
jitttur, Qc pro jfofjuof iagaciter corrigitur yam:
^ rixm , flT rixjfof ,
a1 , cu , xet.Ti§;^Ojttcu yom
» ■ . . .
y» 7^4. In ejusdem de Polymestore quet^,
Kam r%(V7cit;n$ ^oXXiyus rvxoivifio),
StncLs r flcgiO^S ^^Srcc rc!f tfiSf ^iA^f »
Tu;taV <f' oV«i iu, xa] AajSw ^ff>fJ^ifiiv
^&Krufi fc. JPQlydofum.
Hamd
EX BDIT. S. MUSGRAVIL 35
iiaad male corngitar i^mf hoi , i e. quaecumqu9
expeteret. Nec tamen in alia mucacione asfencimur
editori , qua '7r§o/tMr5iar fubflituitur pro ^Trgo/iTf^ixr.
Sadon job&ctans Agamemnonem » ut puniat Poly*
nettoran, ait: V» 799.
Hi^c^i? h^^f ovr J)»t;Aoi re x^VOfrcTs we^$ »
^AXA' oft deoi o^eroucri ^ ;^' « auirw x§otTori
K^$« No/A^ yolp Tow Oio2^ jfy«u/fi0ct'9
Kcti ^o^o cUixA )ccti J^ixaicc <»gM'/ieVoi^
jMon dubitamus , quin hic locus vitio laboret; pri»
paum nos offendit Otou^ ^youfceda) D^os esfe putamuSp
quod non est pro elegantia Euripidis. Sed fit hoe
ianum ; quomodo fibi conftat ratio » DU vdlent £^
lex illa^ cui fubjeSti funf^ ipfi: Hf ««« P^os esfn
novimus , & yitarn ita inJHtuimuSy ut bona a malis
iifcemamus. Nobis aliquando in inentem Venit :
« fofio^ y<t^ ri$ 9toh nyoifjLW^ ^
Kdi i^Saif Su^mC xai ^ixcLict c»§i^/tfroi»
Videtur Tragicus colorem duxisiSe ex Pindari dt^lo:
yo/io^, 0 ^drton ^ciMv^ 9rccTc»r Tt xai o&cunL^
T«r — ' iyti ^iouofs tS Jixctior WegTctTot X*V^ •
de qua egerunt d. Viri ad Herodotum III| 38.
V. 807.
Tairr' ouif h cd^XS^ Oi/itrotf , fti JWOqrf f^
C s OlxTtt-
3<J EURIPIDIS TRAGOEDIAE
Idov /it y xocyotagifo-oy oi t^m tcccxoc.
Medius verlus , fi alia medidna nuBa repeiiatiir ,
^jiciendus videtur. Adeo , quotiescumque ia eum
incidimus , fua nos ineptia abfurditaceque movit.
Quid enim ? ad intelligenda Hecubae mala , oculis
opus erat exercitatis piflorum , ^ quidem intervallo
& distantia? Nemo unus ex multis, ne dum £uri-
pides, ita ineptiat. Atque ne conftraftione quidezn
cum priore fequenteque verfu fatis cohaeret. Si
ejiciatur , legendum erit 'J Jbu re jcdtV. Si vero reti-
neri debeat , non reperimus leniorem medidnam
hacce :
Mtfmmsqiia mfif i^ conJlUutus a Diis mei nutrhor.
Sed forte praeftet litura corrigere hunc verfum.
V. 836.
El fJioi yevoiro (p^^yyoj^ tf ^cLy^otri^
Koii ;^€p(ri y xoti xo/icii(ri j xol) TToimi ^au.
m
Re6te M usgravius Koficnai mutandum putat in Kogcnai^
jocuUj. Quamquam interpretes rulgatam, ut potu£-
runt , expresferunt. Brumojus (•) etiam venuste qui-
dem
(♦) Jh&ue des Grecs T, IV. p. 115. £Ue voudro/t que
totf
EXEDIT. S..MUSGRAVIL ^7
dem,led minus vere, xojuai accipit pro canitiei
nam fi haec Euripidis fuisiet mens ^ dixislet «tto Aictu
Neque nos quid movet Etymologi M. aufloritaS)
apud quem vulgata Je6Uo ex(ht, Voc. Aifle. V. 847.
KoCri Tet^ <tv<ty}ccL$ 01 yoftQi Jio^gio-oty , ^^iAou^ Tider*
Tc^ ToJ^ yi 'n:o\tfii(»r(trov$: acuta &, ni fallimur,
vera est emendatio, — toU ctfctyxotj 01 xi^^^^
Advenit arcesfitus Polymestor, cujus fiftum do-
lorem operae pretium est cogncscere. „ O Priame,
inquit , & dUeOdsfima Hecuba , ut lachrimae oboriun-
tur mihi in hanc urbem intuenti & filiam tuam modo
interemtam! Heu, ut nulla flabilis est fortuna! Ita
nimirum Dii fumma imis miscent, ut a mortalibus
incertis ignarisque rerum futurarum colantur. Sed
nil prbfiint lachrimae ; tu noli inique ferre , qaod
non maturius ad te venerim. Procul aberam in
media Tiiracia; jamque, domum redux, in eo ipfb
eram, ut ad te proficifcerer , cum ecce ancilla tua
mihi obviam venit.*' Hecuba benigne & placide eum
audit , nil quidquam irae fignificans ; vuttum taiiieii
avertens , ne forte confilium fuum infcia prodat :
yy Ndn audeo , inquit , te reftis ocuKs intueri , Poly*
mestor ; quippe quam beatam' 6c felicem videras ^
nuhc
tout cUns elle pric la parole» fes mains, (a d^marche, fes ehe-
veux hlancsy &. que par autant de voiz iloquentesy Coot. ez«
^imac la yivadti dc & doaleur. ^ ; *
■«• ^ c 3
p EURITIDIS TRACrOEDIAE
nunc fbrdidam & captivam conlpidfl. Vemm ta^
y^en neces(2cate coa£U te arcesfivi , ut , lemods ar-
Htris » rem tibi arcanam committerem." AUegstt &
tellites 9 & folos com duobus filiolis apud Hecubm
manet , & , dic^ inquit , quid me velis , prQmtuin pa-
{atumque me ad omnia habebis. H. Primum om-
nium hoc fcire volo , an Polydorus meus vivat ?
P. Vivit : hac una in parte felix es. H. Ut refle
& digne tuo iagenio logueris ! P. Sed knpera , £
quid tibi mea opera prodesfe posfit. H. Nmn me«
minit adhuc matris Polydorus? P. Quin danculum
huc ad te venire voluit. H. Salvumne ^oque £st
aurum, quod cum Polydoro tibi tradidit Priamusl
P. Servatur diligenter apud me. H. Quandoqui-
dem igitur certuin fidumque te ezperta /iim ami-
cum^» majora tecum communicabo: maritus enim
ineus auri magnam vim abfcondidit ad Mineivae
l^acap templum; hoc nolo ignorare.fiiios tuos, ut
ipfi toUant aurum, fi quid torce tibi acddent: alias
praeterea clanculum iervatas pecunias in teDtcrio
Qccultavi» quas ut tibi redd^^ age, ingredere/' Po*
lymestor ingreditur in tentorium. Chorus cantac
tffeve mebs , quo fignificatur, jam jamque poenas da-
turum Polymestorem. , .. Auditur in fcena Polymesto«
lis gemitus & voXy Vae mihi, excaecor ! Nam
cum intentus esfet inipiciendis pecuniis, quas He*
cuba oftendebat , adoriimtur eum ex infidiis Tro-
janae mulieits^ oculosque ejua aoubia compnDgttnt,
Al
EX EDIT. & MUSGRAVII. 39
Ad gnutum ejas qaetnque acdamacar a Semichoro
si fcena, hunc in modttm: ,, P. Vae mihi, oculo»
rum lumen exftingQitur ! Sem. Audite , amicae»
gemitum Xhrads. P. Vae mihi iterum, filii m^
necaatur ! Sem^ Majus eciam intus malum exiflit.
£. At vos' neutiquam me effugieds. Sem. £cce,
€elum> guadt Tbrax, opem feramus Hecubae. Hec
Tu quidem turba guantum Ubet; numquam effides»-
ut viiiim & fiUorum vitam recuperes. Sem. Jam
igitur patratum est fadnus, Hera? », Prodit Hecu-
ba, iequitur Pcdymestor excaecatus^ incesfu vago,
modo iuam quoens dadem ^. modo filiorum neoem
plorans, modo dira quaeque fe laturum aequaanimo
profitens, dum stb Hecuba vmdifiam repetat : ma-
Bus iqoaquaveriiim extendit , & caeco gradu obemt »
Trojanas arripere cupiens.- Cum onmia fruffaa esfe
intelligit 9 convertitur ad fiiae calamitads commi&ra*
tiooem, & rerum omnium ddperadonem : altisfimaqod
voce &ejulatu Graecos adauxifium vocat. Hujus loci
V» j quae magna est, veiiiiam edam modo a poeta
exprimicur, quem, quofad ejus fien potuit, fecutus
est Erasmus in hujus fabulae veificnie. Venit Affb^
loemnan 5 iimulans fe todus rei ignarum.'* Quid ,
inquit^ vult iibi ejulatus tuus, Pdymestor, qui per
tota pedbnuit castra? P* Tuamne aucfio vocem»
diari^iime Agamemaon? vide'n meamdadem! Ag.
Heu, qois te viik pdvavit? P. Hae funt foelestae^
Hecubai ciun Trojanis .muIieribQS ; haeinihr intu^.
C 4 l^nint
4P EURIPIDIS TRAGOEDIAE
lerunt pemiciem , imo pejus ipfa penucie maluail
Ag. Tune tantum iacijms aufa ^, Hecuba? P*
Vah ! quid ais ? prope est fqelesta ? cedo mihi eam ,
ut manu correptam lacerem ac di$cerpanu Ag,
Heus tu, quid agis? P* 3ine me, Agamemnon» fu-
rentem ei injicere manum. A. Contine te , & ex
mente tua hanc depone barbariem : ejqione cau&-
£un tuam : postea vicisfim dicet Hecuba : ego litem
hanc ex acquo dirimam." Dicit primus Polyme-»
(lor : excufat Pglydori caedem , eique adeo justijtiae
<;olorem addere fhidet , Graecis & Agamemnoni
gratificatum fe dicens , ne fuperesiet ex Priami fi«
liis, qui paternum regnum inftauraret; postea nar«%
rat , quomodo eum Hecuba circumvenerit , excae-*
caverit , & parvulos filios trucidaverit : denique a-
cerbisfima vituperatione invehicur in muiljebreni
fexum; cujus quidem rei occafionem raio Btg\^
Euripides , ut ingenio fuo indulgeat. Deinceps He^
euba loquitur , perfidiam avaritiamque Polymestoris
•xpoQens. Tum Agamemnon „ Molestum, icquic,
est, de alienis judicare calamitatibus ; ied faciam
tamen , quandoquidem hoc in me fuscepi arbu>
Vrium, Igitur, vidoris mihi^ Polymestor , .nec mei ,
nec reliquorum Graecorum causla , interfedsfe Poly^
c]orum , fed avaritia fiimulatus } quamquam istam a
te fuspidonem amovere coiaris/ Apud barbaros
fbrte non adeo malum habeatur, hospitem occidere:
npud Graecos maximum reputatur fcelus. Quare »
cum
EX EDIT. S. MUSGRAVll. ^
com male feceriA , non tihi esc recufandum , ut vicis*.
Qm ipfe malo afficiaris." Hei mihi^ inquit PolymeftQr^
adeone infelicem me fieriy uc etiam a muliere judido
vincar , eique ludibrium debeam ! ,^ Sequuntur alterm
verfus , quibus Polymeftor & Hecuba fuum alteri
crimen exprobrant. lUe mala futura praedicit: He-
cubam propter maledicentiam in canem mutatum iri ,
Agamemnoni & Casfandrae a Clytaemneftra caedem
esfe paratam. Fit hoc ex veterum opyiione , qui
hominibus vel morientibus , vel atroci calamitate op-
presfis, vaticinandi vim tribuebant. Agamemnon, ut
finem faceret Polymeftoris execrationibus , eum in
defertam infulam deportari jubet : Trojanis mulieri-
bus praecipit , ut ad profe6lionem le accingant ;
ventum enim oriri fecundum : & ipfe abit.
Habec omnino hacc fabula multiplices dotes ad fa*
ciendum terrorem & commiferationis aiOFeftum , quae
quidem omnes univerfa hac argumenti defcriptione
reddl exhiberique non potuerunt. Qui ufum anti*
quitatis habent , nil in ea reperient , quod ab eorum ,
qui in ea funt , hominum moribus & ab ejus teropo*
ris ingenio abhorreat. Qui vero eam ita repreheff-
dunt , ut unitatis legem non fervatam esfe dicant,
acutius quam verius agere videntur. SiQ)rema lex
€st verifimilitudinis. Ita tres cafus conjunxit conti«
Duavitque poeta , ut nil quidquam tragicae verifimU
&udinis negle6lum videatur. .
i Sed m ultimo h^jus fabulae a^u , hae oobis cqm*
C 5 . memo-
ii EURipiiJiS tRA<50EDlAE
^emoiandae vldentur Mnsgriavll W&aadverfioaek
V. 902. -srSffi yGi§ xoiwV to J^e , malit «r. y. x§eur«
0^ T. ^ttod omnino fenteiitia postulat. V. 927» in
iuavisGmo Cbori carmine, cum puella Trojana nar-
sat» Graecos tum irrupisfe in urbem, cum if& dor*
f^ynn abitura comam religaret, l^iSi/Jinos d^ ntwoifi^
U t^w* Cl. editor legendum putat liriiu^TrfK^ »$ tc.
0mabam me^ ut^ eoena peraSta^ in leSo decumberem:
ma^^ licet acuta» mutationonnecesfarianobisvidetur.
V. 953. do£la est obfervatio de Trojana puella di-
cente , Je prae festinatione fuperiorem tantum ves-
tm 9 Doricae virginis more , induisfe. V. 1000.
,•^9-« ^iXyi^M , «V <su nn tfioi ^ixf , funt veAa
Hecubae adPolymestorem: Musgravius hanc gpponit
nocam: Ncn intelligo; an legendumris rcf^i?o^M^
Om cui J&U&us^ ut tu nunc a me diligenfi \syodesta
«iq|Qe crifis ; yerum mutatio quidem nobis non fa-
o&cit, quamquam locum correflione indigere ipfi
qnoque arbitramur. V. 102.5. pro Ae^^jio^ conjidtur
^S^> rquod, ut ipedem habet veri, ita dubita-
«ms u verum fit. V. 1042. Trojanae extra tento«
^mm ad Folymestoris voqferationem territae hor-
jCSBitar & iuvicem ad opem ferendam Hecuhae :
-BniAttrd'* tieumicettit^ ^ d^ ax/t^ xAXt? '£xa^
-^ei^fdu^ leve meodom reliftom est; nam legendum
elqgusque, est loataCio ^ofitrx' ^
prat'
ffaehiisfet,pTo'fircLpe&^if praehuit. V. 1153. My-
mescor infidias» quibus eum drcumveneiat Hecdbb^
fexponit Agamemnoni , K\ ^ erO», «V Si\ -sroj* "^pf--
;^e/)o$ : in primis est ingeniofa neque abhorreos a veri-
fimilitudine conjedhira : ~ 0axouf x^^^^ iu%iiua
^H^mcLis xKio$y fedebatit^ fundentes rodiis textoriis
Thacum laudem. V. 11 85. axM fii9 tdr f^i^Ooroi^
invidendae funt haberi , pro a) fi. u : hujus C0DJe£fai-
xae rationem non capimus. V. 1270. ©arowoi f^
if i^mr My txicXwm iSior^ fagaciter odoratus est
difficultatem, quae nobis tamen non videtur toUi mo-
tato j8ioy in 'TeSr/jLOf.
Corre£tiones recentiorum Criticorum, cum alio-
rumy tum Valckenarii etiam, vei in hac &bula, ia«
nsfime commemorari deprebendimus : quod utnim
cafu an confilio fadlum fit, non ftatuimus. Hoc qui«
dem intellezisfe nobis videmur, Q. editorem omni ca*
ra brevitati ftuduisfe. Animadverfiones enim nec
multae , nec long^e fiint. Variae le^ones verbo
fignificantur : conje£lurae non verborum ambagibus,
led fuo ipfae acumine commendantur: do£lrina, ufai
expromitur, quod raro fit, exquifitam in paucis ver«
bis habet praeflantiam. Nobis haec brevitas praeter
opinionem accidit, qui ex editoris antea editis Ezer*
dtationibus Euripideis quandam elegantis Qrationif
copiam atque ubertatem exfpefiabaBMU. Dei^que
pL EUKIPIDIS TRAGOEDIAE Ac
in jttdicando n^Ila est vel arrogantiay vel affinnand^
teaoeritas , vel reprehenfionis acerbita^ : contra infi-
gcos ubique & bis literis digna modestia, prudentia^
& huinanitas. Ceterum» ut hujus editionis praeftantia
plenius intelligatur ^ proxima hujus Bibliothecae parte
plura Musgravianae operae ipedmina c(
bimus.
■ iniimi i
na
C VELL. PAT. EX ID. DAV. RUHNXENn. 43;
IL
C. VELLEJI PATERCULI^ qm fuparfwa
ex Hi/foriae Rimmae yohmihibus duobusy
cum integris attimadyerjumibus' doStorum , ctt-
rante Davide Ruhnkenio, Tomis II. 8 Maj.
Lugduni Batayorum. ^pud Sam. & yd^
Luchtmansy Academiae typographos. 1779.
» •■•*'■
x\rdua esc ac difficills res vere accurategue judiaaM
de fcriptis doftonim virorum, cum onviium, tum
in primis eonim , quoruqi do&rina multis in publi*
cum prodita documentis , egregie de litetis tosa/M
est. Sive enim justa debkaque iis vifis admiratfo
aoimum judicaotis occupet radboemque' praecuiiat^
est baec quidem negligentia jgnoscenda in aliis bomi-
nibus, fed negligedtia tamen, neque ferenda iniis»
qui ie de libris ad eruditam civiutem relaturos pror
fesii fint. Si vero etiam ex re & veroihtuat» dBt
ceps ei minimeque honesta apad plerosque fut^euo^B
est . opinio. Nam cum nil nifi laudandum in libro r&-
.pererit, in adulationis levitatisque fulpicionem incur*
rat: cum vero reprehendenda quaedam notaverit> ia-
-vidiae obtre&ationisque crimen fuscipiat. Nos huQC
fcrupukm ipfi nobis antea exemimus, quam ad cen-
furas &zibendM accedeiemu8> jbcuentep noblshaqc
legem,
4i a VELL^LJUff PATIKCULUS.
legem , ut in omnibiis jadidis fententiiflqae noflrii
aaani veritatem coleremii , eamqae fanftam inviola-
tamqae fervaremus, & in neutram partem ab ea dis-
eedecemuB. . Cui qaidem legi Sc faucoscpie paroimos^
& in poftqimi pardbi^ , & nuncquoque eam^
miocumque no5 ducat^ (equemur.
• Ac fub ipfum bujus cenfurae ingcesfbm hoc noa
vecitatis lex pronunciare jubet , roagoam xn primis
hujus editionis esfe laudem , & commendationem ,
quod Vellgus, qui postmultorum, principum etiam
virorum , curas , gravisfimis coiruptelis & difficultati*
\m labbrabat, RuhnlGemi demum opora ita expoU-
tas prodiit^ ut, pauiirisGmis excQ)tis locis^ ufaique
hxx & . fanicas aj^esit. <^od ut ,vere a nobis pro-
nondatum iesfe intelligatur , nge, libri hujus booa
deinceps expon^us» fiuEb inicio ab ipCa pcae&tiooe^
£t primum quidem 4e ea fjus parte. dicamus, ^uae ad
ipfwia Vellejum pminet: nam licet non integram
ejus vitam denno enairaverit Ruimkenius f quod nec
^pus fiBt 9 tamen de rebus quibdsdam ejus udiicer
Iffodidit , quas faperiores interpretes aut non animad»
^ertisfent, ^ut l^viiis t£a6tasfenty aut in dnbiom vo*
6as&nt« Primum igltur post Rhenanum.&L^iiium
monetur, verum ejus piaenomen esfe Cajwny eumgae
•&Xk euodetn camP. Vellejo, l^u> aerdtus io
Thrada, cujos meimmc Tadtus AoiaL 1(1, 39:
quem in locuin osdcaBCiaHbKuioruin invcxit P. pro
<!: eamfiA &«»» JUwasiMf petpcisnvia^editioDit
iiiae
£X £DIT. DAV. RUHNEENIL 47
iiae dtuk) VeUejo pnenoinea iadc P, cum fine.dv-
bjo ia ipfb: codice fueric C Quod vero Rjddm^
eumque iecutus Ecnestus^ objiciuxit,. Vellgnm hnjiti
cxpeditioois. Tiuacicae nuUam ia histoda fua f edsfe
mentioiiem, facilis est reiponlio, ejus militiae nam*
ticxiem Vellejum lefervasfe jufio hifloriae cperiv,
quod mulcis.locis promitdc Hic igitur C VeUejoi
Faterctthis, in gradam confiilatus M Vinidi, ^
confubtus inddit in A. V. C 783, Historiam Roma*
oam duobus vobiminxbus confcripGt, repedtis etiam
ab inido Graecarum rerum cobniarumque primef*
dus; ita tamea^ ut bieyiter univerfae hiftoriae, quam
.foiberet^ veluti argumeata peribingeret, pieniorem
enarradonem juflo, ut dizimuSy operi (ervans.
Quod opuSy quo nunus peificeret, mors eum ptae-
vertisie videtur. Sed in eo, quod fuperest^ ppuscub
mirantor viri do^, quid causiae fuerit^ quod, cuiti
in i»iori ejus parte tot liberi 4>idtus documenta d>
disfet, in pofteriore & ad humiiem & iervilem Tibecfi
•aduladonem demittapet. Alii alias quaerunt ejus tei
<ausfiis» Ruhnkenius verifimillimam hancce cuDi
Bentlejo & Ferizonio, necesfitate podus, quam vo»
iuntate , ad jlflam tc aduladonem abjedsie Vellejma
,, A qua neoesfiute, inquit Rohnteaus^ aduIanS
^ausfas Tadtus etiam repetit, Ann. I, i ^ forte Vel^
lejum reipidens: Itberii^ Cajique^ & Claudii^ m
Neronis res, florentiius ipfisy ob me$um falfae. Di*
(tt alT^uis em Lipfio iEpi(L Qjufift. y^ n. Virfi
fcri^
48 C; VELLEJUS PATERCULUS
fcribere fi non licmt , falfa tion debuit. Nemo JUenSi
causfm reddit. At jQc Vellejo in otio ineitisfimo coa-
fenescendom fiiisfec : qoalis viu magnis & gloriae cu-
.piditate incenGs ingeniis mois est ; neque hi/loria
Romana attingepda. £t quis tam hospes in Gaeia-
.rum est hiftoria, quin lciat, ipfum filentium probis
do£lisque viris crimini fuisfe? Haec tam miferaScrip-
;tonun fub tyrannis conditio fadt^ ut /] minus excu-
jEmdum ^ certe lenitts accufandum Vdlqum arbiuer y
praeiertim cum ejusdem culpae fodos habeat» ne de
poecis dicam» Valerium Maximmn» Senecam, Cur-
tium, utrumque Plinium ) Quin6tilianum , & alios*'.
Sunt etiam, qui Velleji .Latinicatem minus probent ,
.eiqite genos dicendi caflxenie objidant. A quibus
quidem criminibus cum uQiverfe liberatur intelligen-
tiflimi judids fententia , M. A. Muieu , qui ait »
hiltoriam ab eo terfe in primis atque eleganiei ex-
plicatam esfe: tum peculiariter vindicatur a Ruhn-
ifcetdo, quaque locutione, de qua talis dubiucio nas-
d posfet , optimorum Scriptorum exemplis confir-
manda. Est vero aliud vitium, quod quis jure vere-
que in VeUejo reprehendat , nimirum frequentia (hi-
diumque argutarum ftntentiarum. De qqo vitio ope-
lae est pretium , ipftun dispucantem audire Ruhnke-
nium: „ Ne tamen" inquit ,, Vellejum fimpliciter
& fine exceptione laudemus, ultro fatemur, perin*
<]e nobis, ac fiurmanno, aliisque mulcis, nimis fi:e-
quentatum videri iflud aqiitarum feitivarumque fexi*
• EX EDIT; DAV. JLErHNKElffH. .: f^
tentianun aucupiumi qaod inproiam oiatioQempr&
mus invexit Trogus Pompejus^ in ligatam OvidiUs.
Certe plu^ hudis ab int-eHigente posteritate tulisfet)
ii hac quoque parte imitatus esfet SaUusydum fnum.
Hunc enim unum flbi imitatione effiQgendum R^it^
ab hoc illud artificium indolis buipaiae defcribe&dae
didicit y hujus imitatione efficax est ^. br^vitate ner-
vofiis , ab hoc deoique (otus i^ 'pendet cum in ver^
bisy tum in orationis iiruftura , ut magnopere mi-
randum fit« rem tam manifestam viros eruditos fe*
fellisle. Hac imitatione {emel animadveria , quo itur
dio nos ad Vellejum , eodem ^kI Sallustium cqgfiQS^.
cendutn dedimus. Ac profe£lo, fi forte aliis f^rlit
cius in Vellejo corrigendo veriati videniur : . j^iiam*
quam, nobis non tantum fumimus ^ . ut Lipfii feliclcsi*
tem nos asfecutos putemus ; vernntamen, fi Vellejus
cura nostra castigatior prodit, illud non t^ qualtCUh^
que ingenio nostro tribuendutn est ^ quam fummae
familiaritati cum Sallustio coptra6Ue| 6f p^rpetjaae
utriusque icriptoris coipparationi^ Hic §liquis .quae*
rat, quid fit, quare & Vellejus, & cetpri histtxria*
rum fcriptores, deierto eloquentisfimo Liviq^ feie
crertatim ad Sallustium imitandum contuleriQt? Sal«
Justi^nus fuit , teste Seneca .£p., 114« * ArruntiuSi
belli Punici icriptor , qui dudum periit : ^ Sallystiam^
qui iuperfunt , Tacitus , Septimius, Sulpicius^^e:
yerus , Ffeudo - Hegefippus. Nempe ^ ^ <»niu-
Pars UA , D . tu»t
r
t
1« C VELLEJUS PATERCULUS
Inb, ficiit a Msuctiali XTV. .£p« 191. habknc ett
Pritnu: Romana Crispus in historia."
Geterum fub teinpus renascentium fiteraiiim fifii^
cos fiiperfttit Vcfleji codex , inkio & fine tniniacos,
at hodieque ejus funt editiones , mendis etiam at-«
que ccnuptelis OHre foedatus. Hunc a)dieem, in.
coenobio Muibacenfi repercum , B. Hbenanusy acep-
fimtts bonarum fiKerarum vindex , ediddt ex offidna
Frobeniana Bafileae A« 1520. Le6lic»)trs ejus codicis^
a qoibus j^henanus discesfisfet , anxia mioutaque
cura, ex ipib oodioe enotavit Jo. Alb^ Bttrerios,
carumque indicem Frobenianae editioni adjeeit*- l ndd
^ypaict vanam oranino esfe fraudisv luspicionem ,
9iam in ftirerium ccoijeGit Gruterus^ gaamqjue te-
teere fecuti funt J« A. Fabricios & P« fiurmannus^
Sed MttrbaGenfis codex ^ a nemine po«tca£ditorum 'm*
Ipe&us, p^liitBS intercidit : & frustra fm in eo per
amicos Alfatos exqoirendb Ruhnkenii dil^^tia. Igitur
Ibns.est umcus^, ex quo omnes fluxemnt fequentet
editiones, Rhenaniana. Succesfit Juntina FJorentiae
15*5*8 ,' &> Vascx^anei Parifiis 1538/ foL, tum BcHh
hommaei & Gryphii , quorum opera aliquid coirec-
fionis accesfit Vellc^ : quamquam omnes ante Ruhn*
Jcenium editoies Vascofaneam & Juntinam neglexe*
runt. Anno i^^^ adjeflus est VeUejus editioni
Scriptorum Historiae Augustae ^ qua Erasmi reeeniio
sepetita est , ita mntatus txansfonnatus^ie, ut lod
ilbtfapti temere eorrigerentar» m\k veteris ]e6Uoius
iiabita ratione. Do&us fide dubio vir & acutus fiiit
hic VeHeji ^orreftor : qui, quisquis tandem fuerit^
kerte non fuit firasmus y ut perperatn crediderunt
Vosfiu^ & Burmannus : longe enim abest ista coih
je£landi libido ab Erasmi rdigbne. Sed ista edidp
cuni aod quidem VeHeji manuni , at certe quod i^
kltigi posfet exhS^eret ; faflum est, ut fequen^es
£ditctes , etiam ii qni critid baberi veHent ^ eom
tetatim exprimerent , Rhenanianam vero neglige-
Knt; £x bis alii nulliim operae fececunt pretiuni.5
Vduti Schiegldus i Popma^ Gruterus^ Boeclerus^ qai
quidem postremns^ re)i£lx> boni interpretis munere^
^od interptetando ^idendaiidoque cemitur ^ multum
iiht lapere vifuis esfVellga poiitieis animadverQoni^
hniM onerandbi ASi praeclare meriti funt de Vellej^^
Vekiti Acidaliiis , quf , licet ingei^ inimium * iqdd-
lerit y niidca tanidn eaque deipemtst Vel^'i vulneia
mna f<£dtate £mavit : Putearius ^ ek quo duxit ^
^uidquic} bome frugis habet ^ AMus nepos: GeraTi»
liils Vosfius, qar in- Veliejo edendoi dignom fe tanto
pme S&m praefldtit. Sed incerpretum omniam
ioi^ longeqae princeps^ponendus.edt Lipfius, cuju^
tanta fnit iagadtas' in odonffidiir Vitiis & ibjiertia m
tcflien& ^ ut ejus ia> Vellejo navata opera meritQ
Coramencianda' fk io plitedaraiir erkkae artis ezemo
pxtto. fionnamms: qoicieni {iriiK^Oini ex Vellejt
^dicciribns defen Nicdao..HeiQ(io<...Se$i Ni^lail*
D a Hein»
Sf^ C. VELLEJUS PATERCULU^
Heinfias , ut fuit fine dubio omnium , qui loot &
fuerunt , felicisfimus ih tradlandis Latlnis poetis ^ ita
haec eum felicitas in profae orationis Scriptoribus de-
ftituit, quibus quidem mukas obtrufit fbrmas locu'
tionesque poeticas. Longius etiam a Lipfii lau£bus
abest ipfe Burmannus ; quippe in Vellejo propter
corruptelarum multitudinerp res omnis ad criticum
redibat acumen , quo eum minus Lipfio, Heiuno,
-aliisque valuisie coan^at : neque , quamquam hoc jac-
tat , principem Rhenanianam expresfit editionero:
Bafileenfes interpolationes in textum recepit, fatis
habens }e£tionem Rhenanianam in nods fignificasle.
©icamus jam» de praefenti editione, cujus pTSart
Volumine * continetur ipfe Velleji contextus, fubjec-
tis ctdlibet paginae Rbenani, Burerii, & Rubnkewi
^ilimadverfionibus, posteriore <f)mnes dvorum edito^
Tum notae attque obfervationes comprehenduntur*
'"Et primum </uklem hoc egit Ruhnkenius , ut Vet
iqi textum talem exhiberet ,. qualis in principe Rie*
lianiana editiohe prddiisfet , ne editorum CQrreaio»-
rt6s pro Velfeji manu venditarentur j quare ipfius
Rhenani Bureriique notae contexjDui fubjicere vifum
cst^' quippe quae veteris.Ieaionis indicium habent
& •testimoniuhK Neque vero ita *fe in fervitutem
addixit primae edilioni, ut liquidis indubitatisque,
vel fiiis , vtl 'aliomm correaiombus locum intextii
negaretrndtata tamen diligenter in aaimadveiCon»'
bus antiqua Jedione. ■ • Porro rftliqaa ope», giiaiai
m
- . EX EDIT. DAV. RUHNKENH. g^
m VeQejo navavic ' Ruhnkouus , yaria est & multi*
plex. N^ vel historiae diffidles impeditique nodi
erpediuntur, fdentia rerum^ cum Graecarum) tum
Latinarom: vel iencentiis obfcuris atque arguds lux*
afiunditur interpietando : vel ratio Latinae difUpnis
jdoneis auftoritad3bus explicatur atque confirmatur:
vel denique cbrrupti: defperatique loci multi faga-.
dsfimis certisOmisquQ fantotur corre£Honibus. Quas
quidem laudes ne quis arhitretur univerfe tantum
^' justo uKeritts a nobis praedkrari, age fpecimin;^
«rem profiaamvis, & fuis quamque documentis vin«
dicemus, fa£l6 initio<a corie£tionibus.
Lib. J. 2, Codrurm cum fnorie aetema glmay An
ihenienfes fecuta vi&oria est. Quif enim eum.notk
mretur , qai his artibus mortem quaejierit , quiius ab
ignavis vita quaeri folet. ' Acute vidit Ruhnkeoius
pasticulam enim Qxddisfe prgpit^. fimilitudinem fe-
quentis vocis eum» i . . , ;
I, 3. Aleies j fextus ab'HercuIej,Hippotis .filiuSf
Corinthumy quae antea fmre^t ^pAyr^j.dauflri Relo-'
ponnefi contineotan , in Istbmo condi^it. Commd->.
moratur eleg^ns ^icorr$£Uo P. Fonteinii , viri in his
Uteris excelteneer verfati, verha,,in qu^)us haeferunt
iqterprete^ ,- it{^ conCtituentis y cbmftra, Pelopomeji a
continente. . ...
I9 6. Ea aetate clarisjimus Graji nominis Lycux^
gus Lacedaemomus ^ ypir generis regii y fuit femt^fi"
marum justisfi^arunfiue legu^ auSor .6? difciplinfle
D 3 con-
5^4 C. VELLEJUS TATERCVLU8
c&nunientisfimai w. . Friget illud cimveniMi^fimM^
node pofituin : ulcimuin vero hocce, w, toleraq
aailo pBi&o pot€st. Rufaukenius veriGQxlliui coa*
jeftura ioqum ica reflituit : Ea aetatt dmisfoauf
Graji nminis^ Lycurgus^ m generis figii\ Lacidoi-i
mnHsfidt fovcrisjimarum ju^^fimarum^ue kgum m*
^, £f discipUnae amviementisfimae viribus*
Ij US. Quis e9m abvnde mirart foteet^ quad mk
nenthfima cujusque fnfesfionis ^genia in etmdem foe^
mam ^ in id$m artati iemperis congruens fpatiam ; 6?
tpiemadmodum eUptfy capfe aUoifie fepto §smfi gem»
Tts animalia^ nMk mnus ftparata alienis^ in ummf
iuoque ctirpus congregantur ^ ita cujusque cbri eperif
€afacia ingema in findlitudinem & temporufn ^ pro^
fkmmfeneetipfaab (^t fepartmunt^ Una^ ncqua
mkorum annmmfpatio divlfa , aiio^t ^ fer dhimi fpi^
rUus viros, jiefcbylum, ^ophoclem^ Euripidem^ inh^
Jhavif (ragoedias. Hunc locum paeae pro eonckit
Ma(o habicum , com alioruxn tum fols coz^e&aric
ita reftitaitR^bnkenius: in idem artatitemp^
ris congfuere fpatiumi & quemn^eiuwi clmfit capfa^
nttove feptt^^ diverfi generis animalia; OiUio ndmu fn^
farata aUenis ^ in unum quaeque corp^s mffregaitutr %
ita cujus^ clari operis capacia ingenia infimmtuOm
temporum & profeSluum , femet ipfy ab oKs Ja^
foverunt} ~— -,
- I, 17. Hiijus ergo praecedenHsfUi feeuk ingeeAetut^
fimUtudinfS ^ongreg^f ^ iii fiiidiim par ff m «im^
EX EDIT, mV.: RUHNKENn. , ^|
hmenfimj caufiis cwn fempfr' re^o^ immfuam r««
perh. lu Rhenaiiiis edidmt : fed multo eraot io*
qaiMtion omoia in ipfo €odke« Ruhpkeoius v^
«isGmam ingeoio reporit Ie6liooem» eamque ia coi:^
textum recipere. noo dibitavit: — ingeniorumfi^
mlitudinfs congregatimsiue & rn Jludiufi par & in
Um emhtmentum — .
* It i8. Una urbs Jstica plttribus Mnis eh^entiae^
l^ami unitferfa Gratcia eptfhuif^t ]l?^w^ Hunc Ip*
cum Jam aotea felicitfimst ccMrrc^Mone refticueriF
|liihnJ(eoioa in HiBt. Crit, Qratorj^ Gr. p^ 37. ' IfiBfi
nrbs Attica phribus fanae eloijuentiaci qum univerfy
Craecia , flondf Qperibus.
- II, 4* JP. Scipio /ifricanus — -H^f iftof cwfttktus^
Aios^i tmsfipb9Sy& bis cxcifos terrmsireifu^Ucqa'^
Mqste^ in ieOulo rctertus estfnpr^^ ^9 *«> Vifl*
perquam &iget i vere acuteqoe -cc^jicitar Mma^
Jmt^oa e9t enim Vellejos Ciceronem Or. pro Mi^
rena ^ 28* Bis confulfuerat P. jlfricanus » & duos terro^
res bujus imperH ^Castbaginem NunumSimque » delevcraS.
11,6.1.. Opimius Cof. — Fuhim Flflccun^ rn^
^M» C Graccbus^ k^}^^^ liberii fratris , III virum Wh
snina^at^ eusn^Joaum regal&s adfumpferc^ potent^-^
marte at^icis. JEneodacur veriaiime. nondnatum chto
mnmaverat eum. . . - ,
Ibid. ^- isumicitiarum mtaefita.erat ultio. Yox
kitio, qujuijnax: f^quicaf, hic^lpqBn Jtabae .Bequib
JOQoe el^uita c^ooiQu Tfiidi^t^
D 4 n, xo;
i6 C. VELLE JUS- PATERCULUS
' II, 10. AdM mture a re&ts in vitiaj a vkBshi
fravaj a praoh in praeeipHia pervenHur. Inepcay 6c
ibciiis nulla , esc haec gradado ; cum oihil difi^rant
Titia'& prava. Locus turpi glosfemace tib^ruf
legendo: AdeQ"mature areSis ih p-ava ^ a prsois in
froicipitia pervemtur. ^
II, II. Hujus kgatus fuit^ C. Markts^ quem At^
mus" , natus equestH loco\ Cum tota coiiieoiiat anti-
iqaitas, Mariam fordidisfimadirpe aatam eife; vid
i}o3i gravikfimum mendam hic fibi vi&faBt depre-
liendisie. -^il veriiia est RuhBkeoii^eDdauoae'^
fiatus extrem fcw/ -
II, 23. Transgresfus deinde in Afiam Sytta, pa-
^entem ante rnnia fupplicemque Mitbridatem imemt^
Magnae faerunt de hoc loco lixae Bormanni &
*Wopktofi£: Sed neatcr vidit legend«m esfe paren^
iemai^mma ; quae Idcutio cum hbc loco requnt
t'ur,-tiun corifirmatur- Sallaftii aliorumque au^o-
•* II, 24. Post viaQriam^ qtUi dtfcendens montem Hf*
fata (um C. Norbano concurrirat Sylla , gratis Bia*
yiae^i cujus nummi regio ilk faerata est^ fohit. Mi-
rom est.qoantas huic locotenebias-obdMeiit una
ficcra omisfa , qua revocata , : iux etiam reftitaca cst
Quippe pro qua legendum quia.
^' ; II, ^7. Pmius-Tairjrnus\ dux Samri^ vir ani-
mymiqiie foHiSfmi^, -pennisque Roinano nomini in^
fe^tufims. Elegafls 4t'ytn^ est eta^eriaatio; — /w^
• -. « ^* 1' • •
• : EX EDrr DAV. RUHNKENfl.-. 57
nii fofthjimiy bM pmtisjinmsi M^omanoquc nomiH
infestisfimus. .;
' ' II, iSJ yidebanitir finitd helU civilis mala,^ ifum
Snllai crudiUtaie mtSa funt. Qj^PP^ diStater erfofUM
iujus bonoiris, jifurpatio per ibnos CXX interimsfai
nam proximus post annum^ quam Uomibai ItaHa ^es^
cesJefM: -usi adpareatjp(fpulum Rio.ufum aut.metu ^
Jlderas Tulio Qaimuisfe ^ potesiutem , imperia , pr^^ ret
ad vin^cundum maximi priauU\ fpoSa mujkraiftei
immodicae crudeUtatisMcintidufus est. Haeoesc cor
tilicis fcripturay quam EditcM^ii&i alti alicer comgeH
teotarunt. Veraih leflJl^neitt tahdem reftituic.RahiH
kenioiy oum-fiio^ire ingeiiior^r.tum adjutufi afiqooc
aliorum emeodatiooibus : ^.:jdi9aioficreatus.:(ieuju$
'honofie t^stfotin-^ per dnnos CXK intermisfa ; pam
*^Mimus- posi dmmn , quamjfhnnibal ItaUa excpsferat t
4itl adpareiffj ^ppukm Rommum ufum di&atoris baud
4pa in tnptu d^dexasfcy ut in.aciQ timuisfe^potejiatejn)
^mperio^j quo piiaresrMd vindkandam maxiwis pericuDs
^mpuibUcmtifimmt^yeoiniinm^iJ^^ U'
^miam ujus^.est* • < . v- . •».
« \h.'Prims iUe^ (^ utinam idtimus ^ exemj^Hf pfeh
"fcriptionis innenityuej in qua^^civit^e petulanfis con^
^icii judidum biftriani ex diur^re^itur ^ in- ea jugala^
"^ivis fieipk^ confiimeresur auSmMentum, Ha^fcennt
4iaocJoajo^purgaverant,prioref£dieore&: fed.iUud
Hc^ dto «podife n^mo. pottietatir^ RuhiikeoHW ;V«*
Irisfiae ^coD}ik:ic jmSfai^A^ '^^•^^lt^^ aPbii^pfi»
D $ Pro
gl C. VELLEJUS PATERCITLUS
Pro Reip.^^ifiod a fcriptiiiac compeiidio eic> loftp
|ic RanumL
Q, 30. Hujus fstrati ghrim pefns M^ Crasjkm
Jmitf mox Rei^. omiiiiiBi frmeifenL KiEfymtai
em^ndaciiMie jam ad RotiL Lop^ pi 53, piopafica;
p$$9; RmsMH nmmis frincifm^
II, 31. CmoeMrm C». foa^ji forfimtmm im
je tmmtm orbtm j & per mma wujire vi h^ba^
twr. Corrigitttr; fif per mnnm immm mt4or nifii^
mabaw. Quae correftio ^ actita (k deg^ e«;
^o^em bmAne fimiiis^TOK antecedens mtm afafoipfe^
Mt^^iod iaepisfiBieiQ Vellejo accicKt. At^oe inhoe
ge^e emendacioBimi felix io priaifs fidt Rnluh
|ce|i|Os, 9ic 1 , 17. iaff^':ante iaug^ repoDiciir »
iU) ftutm imrgri hatgris maverfii: «mMMi date ma^
9mpnt. 1 9 %s. fwbus^ fesfim i$ immaMca erm
ptffditas, reponkmj fubus^ res ffsfim e, i t.c^
II y 49. fdeta aut eeete nen proedpitataj post cAti-
intm Tooem propcer iimiiicudincm 6m ehpfii vok
dvkat^ ref oqatiir. li^ 751, M^ ^^Ppfa tnrtmis na-
biHsJimae^ corrigitur M. A.^ vir virtmis nMStJimaen
II » 118» In lm§us pcriMiM aestimatime » eknendatnr ,
f n bujui rtiri Vfrtuttm aestimtiane. U , 79. insfS*
iNKifli t./^j?r d4imr») revocator ^ln^ ck aioetfae aif
itHau, rt , rG9^ Corfksfitum casteMa^ tum imforim
ferfefuis 4X9rdtiis pmod 'Remame difnfBme for^
mnttedaStm hrevilaomneas & nostro qnoqm iat
prto ikmmkm fiffit^ fmtigjm. CgmjmOmi
^pclis itg fatiaciir: C^rfUsfuum custoHa mmfojr, Zinr
ferium perpetuis ecursitns\ exercisa pem ad iC^iMte#^
discipime fimm fedaStei » cet. il , 1 20 , 5^ impgnisuf^
dine Juy.nm^iucia metieMS^ tfponmt, ^ fid^ci^
^nii^tfibf a Mrvciakrum metu ferwt • immunes ; reili*
tukuTj ^9ifr?tf ^e^ terrwmwiis /m^hf 4« A
pt. f. i.
.Ii,.4fQ, Caefmr^ ^ ferficususJBrmdafium^StaMt apf
fareret r w^mtegris ukss ^ eaaditiofiiitts fink^^
keUamY^fum ^ipfmtnre fiiffentes..jSxibe9i ?4tam)
quippe defidmtur^ quid Cae&r perfecQtiisiit. Vd^
)fiji sQtiAUIs ^yeflttiQtv £3^ '^ perfmtus ^rmh
9itfiumitery ui appareree cei.
II» 60. Naar fiaeebas Jtiae matfi(qaapii) Bi-
UfpejfuetnAtrke i adki Jttomen invkiirfae' fortunae Gm^
Jirie. ixicntirltloiibs^ :qm viris eidam . do£lis frandi
{mtyMfLXOW^tJSft.,9^ wmn iniiidkffm^ fyr^
wmmGoffgtis^
Ib. HS. fepties wSSes^ JkpefitMm a C Ciefaxe ai
aedem Qpis eccufaettm ab Jntmio , aSerum ejuaiem
infertis falfis^^ qvitdfilw
Vadi i^rk «boiic looiai ttitfarum; fansrit tandem
Rvlmkeam^^icifteiida: aadrumefuMdem^ntfirtis fdk
fit^ wtiatique ^ cerrupei commenfaru. r :
U, 74* L 4mmus Caf. «-.fw,-4iii jqste 4M»
fiene praediorum , nominattsque colonis agroi amfot
jto C. VELLEJUS PATE.RCULU&
fflir. , Vbx jujie^ quae huip loco muuiiie conireidt;
leni corceflione tnatatur in infiima.
II, 78. Reiierat. Pompejus in SkHiam^ Antdf&u
sfi transtnafinas prmncias; quas Mdgmf moQieotis
Labienus , ^x Brusimis cafiris pr^t&us ai Partbos ,
froduQo eorum exereitu ifi 5yrMiR , imerfeQoque kgato
Antonii^ €pficusjerat. Non est dubiuBi 9010 «ammitr
hic locum habere nequeat ; licet interpretes aJii il-
kid iatafiam rdiqoerint , al^i expUcando ad aHquam
fententiam revocare coBati fim. . LeQi9fima^&, m
&nimur, cecta^est emendatiQ ftuhnfcenii, lepooea*
tis r molitninto. , ' >
II, g2. Qaaaofktfi Caefar tam pro3:poreLibium in
SiciUa bene fortuna in Caefare & rtp: milismnt jd
Orientemp Cqmiptisfima haec verba Jiemo hocusgue
interprefium faniuti redituere poxstac: fed d9ec«
' tom est fagacisfima fiuhnicenii coojeftara, ht Vc^
t^ijnanns reduceretmr, lcgendo :. Qua aejime Goe-
far tam profpere fepeUi^it in SidUa belbm^ flrtumm
tiufare. & tep. nuamit ad Qrimenh
Ib. M.AnioniHs ""''''^ eumreAi^s bederis^ co-
touaqti^^wlatus aurea^ &tbpfnm\tenMS^ cothursAs-'
fie fuccinlhtsrcurrui^vdat BbetJtatar^ mSus asftt
AU^andiiae. Hultae iunt: rattonek, ob quas an^ene
ferri nequeat. . Atqui in ejus Jbcufli cerca correo»
ciohe jsponitpr crecota : fucmShts quoque mucatur
mfubnisBUs.
II, 84t Rix Jmj^asmeliorA&utiihrdfecutuSf
nam
. fiX EDlt. DAV. RUHNKENH it
4idk de ilBus exmplis vitae ndxuta Dolabellaad Cae*
/arem. Haec est principis lediticmis le£lio, cujus
partem fanavit pro fua felicitate Lipfius , fcribendo :
T^ Nam Deillkts exetnpU fui tenax ^ ut a Dolabe94i
ad Casfium* !Sed reftabat aliud vitium ex omi^fis
aliquot verbis^ quod Ruhnkenius iagacisfime & vi-
dit & fuftulit , totttm locum. ica refingendo : Nam
Dellius exempti fui tenax^, ut a Dolabella ad^CasJium^
m Casjio ad Jntonium , ita ab Antonior tranfiit ai
Caefarem.
- II, 91. Rufus Egndtius — . confulatum petere aih
fus , cum esfet omni flagitiorum fcekrumque confcien^
tia merfus. Elegans ese corredfcia: — fceUrumque fen^
tina emerfus.
II9 III. Senatorum equitumque RmanorwH exaSae^
etd id bellum operae. Pallicitaii. Omnia baecfrustra ^
praepardsfemus ^ nifi^ qui illa regeret y fuisfet. Vera
atque eteSgans eat corre6lio: — exa&ae dd idbeVum
operae ex poUicitatione : ica foribi & Latinitas &
res ipfa pofi:ulat ; & ulcimas Vyilabas 4me hmfkda
esfe a fequenei omnia manifestum est. ..
Ib. — furentes eorum vires unrSerfas evafimus par^
tibus. ' Acute vereque emendatqr : florjmjts eorum
vires univerfas exbaufimus partibus..
II, ria. Quanto cum temperamento fimui uttUtatis
tes auStoritate imperatoris agi vidimus ? Egregiam hujus
loei emendationem nobiscum communicavit E. R
EMiJdwi : fianto cum temperamento fimpUcitafi^ res
cet^
N
cet. i. e. boniutis, leoitads: gaatt vock Jim^
tatis vm ipft Rahnkenins ex{dicuit, fl, lo. pno^
II , ii6. Nam ^ aiam ^ir antifiisfim nuris ^
ten narko^ fed materia adipiscenii trimfbdBa defi$-
%%s esK LoDgQnt ett enamerare eorijeOmt isitit*
pKtxttA i egregia esc Rahnkemi emaufatio : Ndsm
JeBus Lamsa^ vir antifuisfimi m^rls ctL
' II ^ I20. Jtberius -^ arma inierfeSUy ^ai argittsjt
fater & paSria cmtenti erantk ' Hsm priaae editio-
iiis le£Uonem ita castigavit Lipfius, ot legeret: ^
^ma inferi genti^ quae arcuisfe p. e. p^ c. e. Cete-
tam feliciter ^ nec tamen fiktis ad coBftktiendam
fententiam^ Omnia fanicati reftiiinititf RuhskeDfi
corre£tione i arma infert genti, quam atadsfer paser
& patria contenti erantt
II I 195» Ut pleraque ignaiieGermtsiMnx^kaDnt^
fui — — ohfidentes coercuit. Minime credibtte esr,
Vdlejum fibi tam ihale cdhftare, fitne in laudttdo^
fivo in adttlando, ut Germanicam^ ^em afiis lo-
cis magnis effert laadibus^ hoc ioco tam acsri vita-
petio notet. Sed apparent vestigia tenie ie<3ioDi#^
^uam revocavit Runhnke&ii fagacisas^ j ut pkra^
itgit naoe Germdnicut.
Ib. Drufus — prisca antiquaque feteritOte u/hs f
flncipicia fibi tam-re quam exemph permdofa ^ ^bis
ipfis milUum gladiis , quibus obfesfur erdt , obfidenttt
coercuit. Elegsms & verifimilfima haecce esc cor-
feilio: ■ '^ prifca antiquaqm feverkaieB ufus^ a»*
pflj
fitttavit tMi fv fiMiii exemph pernictofai
Sed e}t his quidem einefidat&xium fpedmiiilbtit lEft^
ti3 intelligicur felicitatis laos. Quod £1 vero. eciaia
tationes igS^ lecenfeie velinms ,.qaibus emeQdatioiMr
iUae eoofirmantur^ vel enumeiare aniniadverfkineg
«X inceriore Latinitatis feiGntia depromtas^ quibui
Vellganae diiUonps aat esplicantur aut vindicaib
tut , oecefife nobisL fit ^ fines nolhi operis egredL
Neque et»m reliquos exquifita refertas.do£lrina ob-
fervationeS) propter ip&n eammmoltitudinem^ ejr^
jponeie nobis lioet. Quarum, .fi quis. esunpla qihae^
tat^ iis legat, ut pauca$ es mnlti$ memoremusi v. c^
p. 3. de TemplQ MiiKerv^e HellejBae : p^ n» ia«'
de Alete Coirintbi ^onditoie: p. 13^ de Magnefia:
p. 14« 15. de Cumarum ortu: ib. de Cerei^ Achaeg:
p.. 17. de dupliti .AtheDienfium in Afiam . colonia ^
altera duce Jone,- altero Neleo Codri.filio:; p. 20^
de Archilocbo: p^ 2<S« de H^fiodo: p. 45^ de in*^
midtiis Metetti : p; ^49. de Mtroqu^ BalbsP ; p. 2$3»'
4e Planco : p. 297/ de CoeUo: p. 322. de Livia.,
Augustiikrerdote & filia: p. 362. de Fzumenfi Casfio:
p. 434.de RoemotaIcte9.Tjb(adae .rege. Mimme vefo
reticendum est illud veritady fti^um , quod cuar
nhique apparet in Ruhnkeniana crifi , tum in locii
defperatis , quibus nulla potuit medicina reperirL
Alii multi ejusmodi locos fiientio praetereunt: ac
Ruhnkenius candide ubique de iis monuit Qpae
quidem iigaoiationis confesfio^ ut quisque major eM
A Ci VELLEJ.US PJlTERGUDtf^
genio & do6lrinaj ita in quoque majorem habet &«•
4txa. Ejus Ipedmina exftant p. 149. 251 ^ ^yo.
458. 495'
Reflat uc alibrum Auaorum emoidationes ^aa»»
dam commemoremus interfperfas Ruhokenianis aii*
madverfionibus. Quarum quidem magnam esfe co-
psm eo raagis mirandum est, quo mag» ai^»iet^
earum exi^omendarum occafionem non Hudio quae-
Ctam, fed a re ip& oblatam esfe* Igitui paucas,
Q>eciminis caus&, apponamusi
■ P. 6. Scrabo V. p. 335^ '" "^"^^ - '^^fe' ^^
re/Xas Aaor , e|eVeiAe». Es Euftacliio ad Dionyi:
perieg. 347 , qui StrabcMiis bcum ob oculos babuic ,
tonigicur: —— ror '7C>Ma trvrvft Xcia>, i^£9^f'
. P. 45. Seneca , ControverC V. 30. i:%i^. M. Ci*-
tero , qm. violentia in dbfentiam Metelli firepit, PaW
ftiaria est corre6:io, qua Cicercaiis nomen, quod alie»
hum est ab hoc ioco , ejicitur, & Senecae manut
ifeftituitur , legendo : Macerio , qua vlolentia in ahfen*
tiam Metelli Jlrepit. Correftionis vetitas cum afiun-
de, tum ex PHnia, H. N. VII, 44. repetitur, £u-
jus locus ipfe mendis aliquot purgatun
P. 125. Petronius cap. loi. Quae autem hic inft'
^ae funt ? aut quis mbis Hannibal navigat ? Vere
Burmanniiratio, qni elegantiae nomine nobis retine-
te voluit, Teprehenditur , & corrigitur; aut ^is m-
vus tiannibal nayigat ?
P. X31.
EX EDIT. DAV. RUHNKENIL
P. 131. Diodonis Siculus Excerpt. p. 614. de
Mario dicit, xjli reAo^ t^t^Tcurt ryi$ Aij8J}f$ eiV t))^
Noftct^iciy, J^iIAo^^ a^TTogo^^ ^S-)f/^^ <f<Pwf. etncil*
datur» otJbuAo^, a^ogo^ , tj^j/^o^ 9<Ao»y:. Si^xtXog
tx ufu Veterum audloritategue Grammaticoruni ex-
ponitur, ^ui ferifim nullum hdbet^
P. {46. Plutai^chus lA Siilla p. 45^. F. «Vogeirct*
l*e Titf iy>f§ Tc!V jttiTA 'O§oi3a^ou xctTotj2ei3>fx&TfiM' ,
XdAxi^ieu^ , ' fi^ To SuAAoi Trgoo^oiiroy oiTnJ^iVF.
Pro XaAxii&&^, quod ineptam est, rere reponitdr
XdK^M^ , • quod eft ?w^^«.r;
< P. 188. Idem Plutarcbus emendattar iri Lucallo
•{K 518. D.' t1 ii Itrois KffoLpcihioi^ xoti •»•€§1 /cca
-sr^Aif «jyot i — • i ?*^Vxo$ Tou^«gay BtxcrA/xtYOf,
S^iphff airlv 2x T>ii3gyrou' '7rg6cr>;yo§euo'iy/ PfimUih
corrigitur «i^ TijjSeyya». ' Sed alii diftum trif>iiunt
Pompejd, intetqueeos VeBgus, 11, 33. 96^^(1«-
cullurh) ob injBPtas moles mati , {? riceptUm fuffbsjjs
fnon^tibus in tertai ntHrei JiaUd infacete Maghiis Pom^
'jfejuS Xerxen togatuni vocare asfueverat. I^itur rb- /
prehendendus videtur Plhtarchus , tribuens. lioc df-
"fhuh Tnberohi Stoicp, qui per aetatem rie vider^
*c[uidem potuit Ldcullum. ' Veram jib hac eam reprtf-
iitnfione liberit R^hnkehitis ih addendis : „ fed nul-
„ his***^ inquit ' „ Plutatchi, accuratisCmi fcriptoris,
iii tempore error ^st. Qtiippe pto S r^Vxo^ Tov^U
^iit^ mWi fefe literaftim muudone legendujAo iV.oa
66 C VELLPAt.EXmDAV.IlOItf^^^
pixo$ Too^fmt. Intelligicur L. Aelios Tobero, lai-
ftoriae Scriptor , Luculli aequalis , de quo vide Vos-
lium de Hisc Lat. I, 12."
P. 259. Juvenalis Sat. X. 284.
Proyida Fmpejo dederat Campania febtes
Optandas : Jed mubae urbes & publica vota
Ficeruttt^ Igitur Fortuna ipfius Cf Urbis
Servatum yiSto caput abftuUt — — .
«Perquam fiiget illQd multai urbos. Acoa waqat
est Ruhidcenii emendatio' moestae urbes.
Sed antequam finem fadomus hujos oei^mae/
Teibo oommemoranda est dedicatio libri ad nobi&s-
fimos adolescentes Henricuni & Jacobum Fagelios»
Lugduni cum maxime bonis liteiis operam navances
& in Ruhnkeniaaam difciplinam tiaditos... Itibec
enim non fblum , ut reliquae ab eo viro for^tae de-
dicationesyfingukuem fiiaviutem elegantiae & huma*
nitacis : fed praedpuam quandam praeceptorum iafo^
bricatem ad re£lam a juventute ineundam ie^ien^
damque {hidionHn Academicorum rati(»em. Ce*
terum de libro ip(b non recufamus, quin alii a no-
bis disfentianc Neque tamen dubiiamus, quio pe-
fici harum Ucerarum arbitri nobiseum feHtiant» it»
cmnibus boni interpretis muneribus fun^um esfe
Ruhnkenium^ ut V ellejana baec editio fit io ezesh
rlum. <oiiimendanda' oritices in Latinis Scriptoiibos
fehdcer tra£Undae«
ixr
tbNGi PAS t. EX iD. I. B. C D'Ai^SS. ^c ^^
IJL
XaVj ^i^^oi rerrotje^.
hONGl Pasioralitini deDaphniJe & Chtoe.LC
bri qtiatiior. Bx recenjtone & cum animadver^
jionibus Johan-Bapiistae Casparis d'Ansfe de
Villoifm i Regiae Infcriptimum Academiae
Paris. Regiae Lorid. nec non & Antiqtiariae ^
Regiae Berolinenfis i Gotting. Manhem. Upfah
Jdatrit, Masfil. Corton. Raniaii & cet, So'
iietatum Socii. ExcUdebant Franc. Ambn
Didoty Parijiis i funiptibus Guil. de Bure na^
iu majoris^ Bibliopolae. 8 maj. 17784
Spes esii quam niipef de bot libro fecimusj ita es(
expleta, ut dutdi iimus, utrum magis extemum eju$
cultttm & dialeographicam yenustatem^ an inteiinas
dotes atque do6b:inam laudemus* £st onrninqf li«
hrattisiis^ qui chartae typoramgue commendationeni
^is adjiciunti miagna habenda gratia, eqque ma-
jof, quofmagis hoc ftudium in dies apad librariorunt
genteip refrigesceie videmus. Sed bahc quidem U-
bri hudem verbo . conimemoiasfe fatis est: ad alte«
tmi. protinus accedamus nsigjii conjuQ^Um com
£ 2 nostfo
/
/
«^ LONGI I>AStORAtI>£/
nostro confilio, eam guae ingenio do£lrinaque ceo-
fecur. Neque vero est , quod de ipfo Longo dica-
mus , cujus nuUa apud alios Scriptores veteres , qui
ad nostram aetatem p«irvenerunt , exftat- naencia.
' Neque etiam fabulae argumentum enarrabimus y
quippe quod a paucisfimis antiquarum literarum ftu-
diofis ignorariy nbbis intellexisie videmur. Hbt
unum moneamus : minime nos poenitene nostn ja-
iku^ quod jprodidimus parte fecupda hujus Biblio-
thecae , in Achiliis Tatu* cenfura , cum Longum
propcer aFgumenti rationem & orationls bonicatemy
a reUquorum Eroticorum r^prehenfione eximeremus.
Editio haec duobus continetur^-voluimnibus» quo-
rum in prfori est Graecus cbntiextus cum Latina
verfibne, quam Villoifonus cx duabus* prioribns ,
^ungermanniana & MoUiana conflaVit ^ muftis locis
ad lententiae veritatem & meliores leftiones cafti-
gatam. Graeds ad alteram paginam respondent La-
iina, (ed novomore; nam utraque.fub e&ndem qui.
dfem obtutum cadunt , neque tamen communi , M
fiia quaeqtie peculiarii coiitihuantttr paginarum leric
Priori volumine pbst epistolam ad Ser. Ducem
Saxbvinarienfem, cui liber hic a yatoifono dioa-
tus est , proxima fequitur praefetio ,» cui prol^o-
tnenorum nomen inditum est , nonagiiita fei^ pa^
narum. Hujus jprima plars usque ad pag. 35. ,<roa-
fumitur disputationfe de recentibrum Sbphistsutuh ,
in quorum aetatem Lbngus incidic^ mtioDe^ ing^
nio^
EX EDIT. I. B. C D'ANSS. DE VILLOISON. 6^
Bio, & eloqueniia: irde usjue ad p. 49. oftenditur,
Longum fibi a Sophiilarutn ineptiis eavisfe , eumque
perperam reiurehendi ab Huecio & Baelio: denique
ind^ usque ad finem ezponitur de fuperioribus edi-
(ionibus & fcriptis libris , ad quorum fidem ex^t
editionem fiiam Vilbifbnus. Edidonum prima est Flor
rendna apud Juntas , A. 1568 , 4. ftudio Raph. Co*
lumbanii » ei^presfa ez codice icriptOy cujus le6lio-
oes , cum leflionibus triam codicum Ronianorum.
excerptis a Fulvio Urfino» iisque animadverfioni*»
bus ejus interjeftis ^ ad calcem libri adjeftae fimt.
Hanc expresierunt typis Copmelinianis Heidelbergae
1601 y 8. Bonvitii, nil adjidentes praeter operarum
vicia & metaphrafin iieroicam Laun Gambarrae.
Paulo post, 1605, Hanoviae apud Wechelios Lon-
gum edidic Jungermannus forma o£biva, adjefla ver*
fione Lacina & fiibje£Us ad caicem animadverilonibus ,
brevibus quidem illis & paucis, fed acutis & eic in*
teriore Gr^ecarum literarum icientia profeflis 9 ut do^
lendum fit, eum nimium deproperasfe hanc editio*
nem : quippe conteztum Graecum ex Commeliniano
repetiit exemplo , eoque jam deicripto, na6lus de-
mum est edidonem Florentinam. Notas quidem Jun-
gemianni, quae non nifi binas tresve plagulas implent ,
velletnus fuae editioni .adjecisfet Villoifonus. . Voluic
etianr Petrus MoUius bene mereri de literis Graecis»
guas Franequ^erae profitebatur, edito ibi Longofor-
na quartft A. 1660. Hoc^homiae- nemo wujnsm
£ 3 edi«
jo LONGI PASTORALIA,
«ditor notulis aut jejunioribus , aut impudentius com^
pilatis oneravit veterem Scriptorem: quippe, quidT
quid iu iis bonae est ftugis , vel prioribus editoribM
furripuit , vel ex Scapulae lexico fublegit , & pit) /iu?
venditavit : fuo ipfe ingenio, fi qiud habuit iogenii,
nil niii inania & inepta protulit: Graecum contex-
tum Florentini exempli hac ratione exhibuit , ut vi-
t^ ejus <$c repeteret & npvis etiam augsret, duobus
interdum ac tribus verbis , & lineis adeo integris ,
omisfis* Neque contentus verfione Jungermanniafiaa^
ipfe novam confarcinavit errorum ineptiarum^ue ple-
nam. Ejus tatnen editidnis (ronteictum ^ verfionem
repetere nop dubitarunt Parifienlb , qui Loagi Pas^
toralia eleg^ti^imis literarum formis S^ imaginibuf
^ere incifis escpresferunt , forma quarta A. j^S4 9 ^*
terje£lis fubinde contextui, incerto auStoi^, melio
ribus le6tionibus , neque iis contemnendis. Eadem in
urbe A. ;77(5. Lpngum edidit Ludpyicus Dutens ,
vir do£lisfimus , apud Guil. de Bure bibliopolam, ve-
nufiisfimis typis 'Didotianis , forma duodecima, fine
verfione Latina, variis nonnullis le6lionibus ad calcem
Ubri rejedtis. Hujus editionis ducenta tantum &£ta
funt exempla : quorum centum inter amicos diflri-
buit editor , centum diyencjenda apud bibliopolam
reliquit. Denique mentionem facit ViUoiibnus no-
visfimae editionis, quae A. 1777 Lipfia? prodiit cpe<
ra Laqr. Bodeni , quam nos verbo pommeroorayimus,^
tertisi l^ujqs fiibliO(he<^e jarte p. 102 : a ^jus vir^
EDIT. l B. C D^ANSS. DE VDXOISON. 71
kiduftria & iageoio omnia praeclam exfpe&ac Vil*
loifbnus: quae quideiQ exipe£latio ne vaua fic , noc
iex animo optamus.
Sed Villoilbnus, V« O., ad expoliendum illuftran-»
dumque Longum non fblum fuperiorum edicionum
rubfidiis y ex quibus fine dubio praecipua faenint in
Florentina & Jungermanmana > fed multas eciam novas
copias , easque plane egregias , adhibuit. £t pri«
mum quidem tres codices feriptos habuit ez biblio*
theca regia Figrifienfi » qui , quamquam non vecuflio*
ces videncur feculo dedmo fexco, multas catpen bo-
!ias le&iones praebuerunc. Mlar veceris codici^ fuic
eciam Amyoci verfio Gallica » ab omnibus huausque
Longi editoribus negle£hi: quae, lic^c mulcis locis
ab edicorum librorum (evfii discedic» tamen ica du£la
cst ex opcimo codice , uc ejus le£lionum vescigia fer^
varec. Magnum ecjam adjumencum poficum fuic ia
vironim do£borum animadverfionibus : cam iis , quas
dudum prodicas & per mulcos muIcQnun libros dis*
pet&$ m^gna diligencia conquifivic Villoitbnus , tum
iisy quae nunc primum^ ab amjcis ex Belgio cum
eo communicacae 9 in lucem prodiewnc Huc
cum ipfius Villoiibm* accedcrrac copiae, magno un*
^ligue fl:udio concra£tae & larga manu e^^promcae ,
iDoil esc mirandum, fecundam libri parcem^ quacon-
tinencur animadverfiones » ad magnicudinem crecen-
tsdrom paginarum ezcrevisfe. Acque ex ipfa racione
formaque animadverfionum incelligicur» Villoifonum
£4 ho«
72 LONGI PASTORALIA:
hoc egisfe , ut nullum boni interpretis officium negli-
geret. Primum cnim leaionis , quae exhibetur , au*
ftoritas oftenditur, enumeratis aliorum librorum J©*
ftionibus & virorum do6lorum conjefturis. Tum
verba diftionesque Longi explicantur ufu Graecorum
Scriptorum , cum omnium , tum in primis Atticoram
& Amatoriorum , eorumque loci vel Hmiles , vel imi-
tatione a Longo expresfi , diligenter commemorantun
qua quidem in parte Villoifonus utilisfimam Longo
nava vit operam. Dcnique res ipfae . iliuilrantuT ex
Antiquitatis &, Historiae fGientia,ita quidem,ut kx
iis accendatur non (blum ex Antiquorum fcriptis ,
fed ex reoentionun quoque itinerariis. Ceterum al-
tera pkgina Graeco contextui adjundla est Lacina ver*
fio, ut fub eundem oculorum obtutum utraque ca-
dat , fed fua tamen quaeque & paginarum /er/e coO'
tinuetur & peculiaribus impresla fit folus. K^ec
tmiverfe di^ de libri forma & animadverfionum ra«
tione fufficiant. Superest ut crifeos exhibeamus (pe-
cimina y ex quibus intelligatup , quantum oovae lucis
ac medelae Longo hac editiohe accesferif.
L. L p. * I. 'AAA* i vga^i ref-TrroTejd , x.eti
r^X^^ e;^ouflrit -srgpiTTw, xolj rvxv eptfTixSr.
Ita primum reflituit Villoifonus, prout cpnjeceraiip
prior Parifienfis editor, J. Fr. Heufingerus in Spe-
cim. Obf. in Sophodem p. lo, Larcherus & Wyt<-
teabachius. Antea inepte legebatur^ quod onuie^
EX piT. LB.G. D^ANSS- DE VILLOISON.
Bbros fcriptos & editos occupaverat , tixv tx^m%
Ib. p. 5. t)e Nymphamcn ftatuk , quae in antro
pofitae eranc, dicitur ii^d/M. 'Trtpi/Triv *^uf , /tteJiq&»,
fKt "TCifi Tw i<p^uf. Cum Longus deleftetur voci-f
bus in eundem fbnum e^i^euntibus, non videtur re<»
jidenda Villoiibni ponjefiura, ^. ^. t* o<r^w ^
f«. '?r. T. i
Ib. In deicriptione ejusdem antri locus est cor-
ruptisfimus. Nam proxime fequuntur ea verba
■' l^fm* ro ^cuf ^x^f^ > %Veict A o§;^ujte«r4if
H efA roZ wtTfw tJi^ iityi\y[S ^trfcts wr
ro fiiffcurATou *£x J^e T>f^ -TDiy)!^ t^fi»§ oLyaiSAtJ^aT^
perd^gor e^TTofgi veo/tevo^ Duae ftdferuntur conjdv
ftuiae: altera D. Wyttenbachii corrigentis : — ^^ofeut
«y og;\^ou^gyw xctTot» TotJ ctKTgou, T^f^ fiev "Trtrpxs
-rjjy)» jTf to /liaoLirtirov — : altera Herm. Tollii, pni
*H «A reponentis WAcot, . •
t Ib. p. 7. 'H /ter J5i Nctqrii — f- e^fxei to ^ctw
4^0K, «Vi «'TfP tS^ Oio^ ^d^lD^TU/AflSimOU cftJ))iXUMt»r
Villoifbnus non male conjeqt , oo<r7e%p pro o^t^
-P* ?• ~ A*'*^ fuxTo^ o^coiriv 'ivcL^ rodvft rc eiycti
roU Nu^t^ct^ eJ^xour exeTvct^' Pro uvcu , quod nulIuQi
■fenfum babet , ViUoifonus fuam & Wyttenbach^
i;onj^i%iu:amiequitur,e/J^eVotij e£unquedo6^ cqnfirma^.
Ib» p. |2. TQgouTojf ctgx ^ J^ixJi furri^^t rdH
f^ lqnqkpastoralia:
wjtjfftfrro^ Tjayow* Dm proponjit gcHijeft^Tas VA^
k»f(M)us; vel, ut post o^* adjicjatur ct»iTof, vei
Tor Jx6/>oV po»^ AteTJjAOe. Forte lenius fit ante aga.
fapfiistc axnrofy <ffod aQtepeclew Toaouroy Udl^
Ihf p. l8. "fej/flM^ ?^ofTi$) eXt^ToSi^To i-TroX*
My^yTW) >i\yow, iSiXoir Ti, Jryiroouf *o, ti flfXowu
'I^ re£^ ^djdit ViUoifontts ex fua ^ Hinlqpemi ,
y. An^pL^Civitatis Homanae fenatoris , emendatio-
pe. Antea inepte lfgeb?itur, nAyomr eGtXoyTf , Jo-
, Ib. p. 19- *H 9) Xxifi , /i«TA To iLfiixliU rh
•K atcti T^ aiySf reL^ ^oXXot^, ^Ti ttoAuf /aci
XP^w eTx:« -Jrnypilora to yctAflU Probatuj Wyt-
cenbachii correfltjo: fTrl •aroAu ;*#r ^opw e/^i^
^ dicendi fonna ufii Sgiptonim do^e ^dicatur.
Ib. p. 2Q. *E<K(r*<ntef awTW xal avfirtuf. xai ap^«.-
Iienj^ ^^riTr, k^Ji^cff rm o^uiiyyct, toi^ x^-
Aer» ciuTo^ Touj xoiAafcou^ e^TriAei^^eir* Ita repo-
fitum est ex Cod. Piqr. pro tou^ xaAa^ov^ WTgex»**
Nobis vulgata exquifitior videtur, quam ut temcr
re repudietur: ct fortasfe i-TreAei^j^er ejus fit ^osla.
Ib. p. 2tf. i Ji Ai^m^ kjnyieo^rosy — «^ en
-ni? dfCLS otJ^^ xAv/Kiroli^s. Haec eft cone&io
prioris editocis Parifienfis , quam Villoifbnus in con*
Q recepic Rel^uae omnes oditioQes habesc
^^^iVt^^^ ■ W^v
lib.
Rx ?DiT. i;b. c. i>*anss. d? villoron. 7r
Lib. H. p. 29. 0 J^i kfflxH^ ifTtiKlyi^tr. aRut
cophinos texebat. Sic expresfiun est ex coD|e£lur%
Valckenaril & prioris editoris FarifieQQs. Vul^
legitur i-?rtxixi^w.
Ib. p. 30. xa! ^aT^ c^r I^ixoito ^orpM : &
puerulus utique uvatn apprehendere posfiti ,Haecqao^
que corre&o esc Valckeiiaiii & prioris editoris Pa*
fienfjS) eademque confirmata (:onfenf(i trium co^iquii
regiorum. Antea inepte edebatur a^/xoiTo*
|b. p. 32. Senex Philetas de horto fiiq diqt^
ao-ct ttjai <pt^i 9 «TrctyTcc t^edn h aurS. M^Qoia-
ratur fonjeftiua liinjopenil , pp tx»f\^9P^
Ib. p. 33. *Efio] fiify oT *iMt2 > ^iXYiorcu ^ ^i.
ro^ oui^U. Probatur corre£Uo Wyttenbacbii , pni
^oro^ rep(»^entts (p^omi Equidem^ 0 Phileta^ ntm
recufo quo minus te osculer.
Jb. p. 34. Ovtoi -JTctT^ ly» , x^i ei Jbx^ "afcukj^
ctXAoL Tou KgGra "Tcpta^urtpo^ , xai auTou to3
^cLfTos X^ovB. Non videtur medicina opus habe^
^ hic k)cus. Do6la tamen esc & arguta conje^hint
Villoilbni: *~ to3 ^ivTof "Trxr^U X^oy»*
Ib. p. 37, *AAyot;o-iy 0« i^Sfrt$* xai i/teT^* *A/ct€*
Aotlo^iv 10*0»^ xai ii/iu$ yifi^\7ix^fiiy* Pfava haec
est interpunftio in omnibus libris , & faiptis & edi-
tis. Vere animadvertit ViUoifbqus, iu esfe inter^
pungendom ; 'Af^t^omf {^cts %(i\ yifins fifithn^
JC, LONGI PASTORALrA.
Ib. Ei TouTo fiif tTif 0 e§«^ , eyco &€ 9 t^a^piim
fO^, Ti ouy TflitlTflt diXyoilftff. Loeum impeditum
Villoifoniis ita expedit, ut pro fih legat yttJr, hoc
foifttj quem in verfione reddidit: Enim veroy niji
hoc esfet arm^ & niji ego esjm umafius^ m tan^
iem Jic daleremus.
Ib. p. 39. ^HrflU a xflti X^^^ "rtptj&oXeu »
ftXi^"^ ToT^ 9"^/idLflri 'Trflt^ep^tfcrflLi. Villoiibnus cum
Wyttenbachio legendum conjecit adfjLMi pro 9-0-
itctin. Hujus adjicitur animadverfio , qua fimile
^tium eiuitur ex Xenophonte, Sympof. 4, 26. ubi
jMTo ofmfjLCkffi legendutQ ^-j/^aor
Ib. p. 44« OiA fih iaB)i$ k^TroXaXti y oTo^ 3i xo4r^
ptof xww, oiTof i^ ^^^of. ' Haec e^ cdrre6lio
pfiorijs editoris Farifieofis , quam tece^ruot V. (X
puteqs & Vflloifonus. Igitur cun) ex al^ cox^^-
fturis 9 tum ex hacce omnium verisfima , appaiet ,
au£lorem pripris editionis Parifienfis, quisquis de«
p^m ille ^erit, hominem fuisfe haud contemnendlp
^c^minls. In omjiibus codicjbus icriptis & libris
alji; editis est, oKt ixtf tl^^x^ a^sr^AAiAef.
Ib. p. s^» Kai ryii» ^f r ir^Teo^ifjL^Tfts xo/ilasaa^ Totj^
Sifi(p\ rof AjtyciyTa Xflti Aifio^fdi Ef hanc quidem
^legavit y ut Dryantem ^ Lamonem adduceret. Hae?
e|ft Hinlopenii correfUo, quae confirmatur au&ori-
codicis unius regii. Vulgo legitur xofjLi(wras.
Ib. p. 5Q.~ |itl^oK/'oi avrol ZixtAo^ clI^tcoXo^
■ w ■^■uia
tX EDITi I K C IXANSS. DE VIULQISON, 7|
fevocata est ex ' tribus codic&us regiis : eamq^e
ilinyotus , ^. ut ea verlioQe appare& y in codice fuo
sepereratw
Ib, p. (5o. xflti a TiTVfOs tCPtTATou twt o'*ujf7^4
tS •Trargi xo^i^ay, /tlyci ojyctw xcti «Lv\£f fiU
yi\m* .Pro ctuAay Rialic ViUoiTonus xctAccft^r,
guod in fup codice habjoisfe videtur Amjotus^ civn
ita verteret ^ ■ cmfofie des plus gresfes carmes
qfu ton troum ' ^
Ib.' p. 64. rif (itf rm XH^ > 'ctiyo^ > t? Jt ,
T^cty» ActjSo/tAWo^. Villoifonus ;)^;6i§aK, ut ^osfe-
ma , abjiciendum putat. ^^obis aliquando aliud
quid , vel xegxTW , vel Tgi^j^Sir 9 latere vifum est.
Lib. IIL p. 66. (s^ry^nv ^t tlx^r Hanc le^o^
nem , quam ipfe * Villoiionus cQpje6luni asfecutui
erat, habent tres codices regii.. In reKquis exertf-
plis eft ff^TCovS^v i^ I.
. Ib. p. d8. rieS, T>i5 cdu\>ii toZ A^vctrro; , u^r*
«tuT^ TiJ* ctuXJI, ^uppfycti jueydLXcti J\{o xct^ xn^
■ •■ '-^»■1 » 9
l^jreCt^uxei.Adfertur Wyttenbachii cbnje6lura -^•^^^
fituT? T? 'TruA)! , /u. : & notatur , Arayotum haec
verba in verfione omifisfe.,. Forte ez gIosfa''orti
int.
Ib. p. 70, jb dubitatibne ]!)aphnicC^ CQpientTjr id^
trare Chloes domicilium , & haefitantis quam caus-
ikm adventus foi sfrdeteiideret , vette 6mte vakfe
« $
f
* *
diffid&i i!iteIle£Ea haecees W<^av ^ nc($:n:fV)(Ss
tnanr^* Unus ek codidbus tegiis hd)et 'Tcraiw pro
^afJ*(»^: qusl le6lione adjutus ViUbxfbnus ^- reliqu^
verbis paululum traospofitis ^ locim probabiliter itst
tefingit! aAX' ol^v rovrm arJ^^oVIdy, 9r?fltk»r ^
ncrurfirx^ <Fi(»7rin(rco» Fostea tameu fatetur, fibi de
toto hoc loco non liquere; Nec ndbis figuec; I^ie»'
qife tamen diflimiilare posfumus, irideri verba baee
ita conflitui vertique posfe j ' -ttcu Ji»r in "Tcnfr^t^w
rnifTni. cLfuivof A^x o-iyotr* Ah\*' bvfif raurcsi
dfUTCQ^Tclou XhoyiH 9l Yi^os o-^fOfidi. Sed ingrediar ta-
men neque verbum dicam ! ubique emm Jilentium juve-
nibus decorum est ; fed fiil horum fu/picione taca$ t /gi-
tur vere proxitno videbc Chloen»
Ib. p. 83. — xctl i>J^m \^<t^rt$) %(t eicaU
hn^o ^tpctnaiLOf im ^hzKsad -* Trepi^eis ft(pvXina-€F :
& accedens Dapfmis ad Chloen , quae corollam ex
molis neSlebat^ .eam fibi imponens bafiayit. Efegad*
tffc Sci^m fallimur , yere Villoifomis pto ^i^el;
i?oj[uecit fjctfii-x^^iiy hac fententia , eique {fc. Chloae)
circumfufus , eam bajiavit : feu » £f Chloen amplexus
isculatus est.
Ib. 8 5. Dicitur de c^bus , quae £cho , pueSam ^ dis-
cerperunt : ^xoti pnclsjj;^ eiV '^racrctr y^r eri qJiWaii
fflt iJUc7\y\4 Kct* Tct /(teA» yn, %<<f*{«A*^M N'j/i-
:f dtif 9j ^^^tiY^ TTctrrcu * ^2^ est le6lio plerorumque
Jityorum^ quos fecutus est MoUius. Hlnc Wytten*
bacbms^ qui feite non po^let^ fii\yi t^ diveiia did
feniu, alcero pro carminibus, dtero pro memiris^
posterius ica cc»rrigebac: Kai railrcc fia ti.Xf^
pi(ofjL€ni Qtu Huc ruin accederet le6lio alionim
Mbrorum , qui pro cuJWerocr praeberent e^orrA , Vil- ^
Ibiibnus tocum locum liaud improbabili eonjefturaf
ita refinxit : finlwiv tU "ftS^cu ym tn tf^cmc^ ri^
/itXfj. xcti ToL fiif n rif, ^gfitff^dftewf M^ft^flUff^
ixpv^t ncijTOL^ L e* disjicium membra per Mam ter^
ram j quae membra Terra in gratiam Nympharum
mbfc6ndidit4 Companttttr Vir^ianom de Qrpbeo^
Georg. IV, 525.
» t
t . •■ » • <".
Tum quoque marmotea capui a ceryice retuffum
Gurgise quiim media pertans Ojsa^ius Hebrus .
Volveret , .Eurfdicen vox ipfa & frigida BngUif^
Jkf miferam &irydicen ^, aaimAfugiente f vocabatd
... _ t
Hfto6(nii XAoiff , ' Ae7«y. Itk fdHtoit Vflloifonar
€t axfidbas regasdQobiu»,veiiiQa? Amjpti, & cor-
j^aione fietnardi ad SyneC de F^/. p. 42. Vulgo
J^tor — fiipuri (JLiinixn^ XAoijs , Pv,
. Ib. p. 20. Operae . pretiiatt est < Mol/it fii^iiem e«.
ano hoc cognoscer^ fpecimine. Nymphae, ^iae
per romnium ^pHiiblaatur Daj^dem de CMoe, dik
cunt; ViiM iJLajiiku riis XAcV 'cbi^a ^«<^.
.Qoid vero MoUius'? Hic ftultis&oa muuaoDe iif
' ce«.
r«o LONGI PASTORALIA;
!textum invexit «tXoif^ pro XAoif^ ; eamque ie£li(V
, jiein & defeadere explicando conatus est , & n
iredjooe ita ezpiesfit : alii Deo amjugii amarar curac
ist* ReQe addit Vffloifanas: fufpicor MolUum^ ho^
.minm yamsfimum & ridicubm Thrafonem^ ineftum
ilkd & infuffum i^ofis^ quod nusquam invemrc pa-
iuii ^ ie fuo dedisfe^ & yeram kSionem dedisa opera
perrertisfe » ut certae emendationis gloriolam caperet.
Ib. p. 92; EiKvi/i/iim ^e roh rpurj(i\icn. Potitus
rero M M M drachmis, Valckenanus corrifft ,
tl?^flfi/iifmu Dieitur iUo fenfk Xo^pLWi raU ^
non vero tiKiififiifos Ttros*
Ib. p. 97* Fvfifoi ^nrwfrii wa^ «i xXaJht , xeu
€9 fA\ci9 i^xidrttd* Villoifbnas eonjecit l^tKuro.
Huetiiis, cuJQS: noiiis adfcriptis execopb ednto, ^od
ierVatur in hikliatheca regia Fariijen(i5 tb&a est
• Vilioifonu» : Huetiiisi igitar ooqeceiat^ eXi^x^^To.
Sed hoc ienfii media forma non ofu frequentatur.
'Wyteenbachius IXitVeTo ki poaQva fortea coitedt.
Atqoe fic eCiain iegisfe vidc^ur Aipyotns»
Ib. Demceps de eodem pomo ^J^itur, ir& "Tredw
ytiiitxx > ■ ■ ' % 5t;S^^^ iJWjrctw»^ xufimi , (iKir
^ofitfOf WdLmiffitfoU ToZrd *A(p§o^iTij xaAAs^
iK<t^€9 oi5aok. ^Pro t^TCAmifiifoy jafn Jungerman-
nus cbnjecerat 'XiTfaufo/i^fof. Valckenarius ita cori-
flituit hunc lociun: — x. BAeTTf /t« 6 'itfjetuioiivioi.
T. cetk Ceterura Wyttenbacjuus xuuva fioa b^
EX n>m l R C D^ANBS. DE VILLOISON. ffi
ne convenire judicaos cum fententia hujus loci ^ na^
luic xpiAdfimu
Ib. p. 93* 'O/ioitf^ e;)^oftey roi^$ &oh$ fid^tvpx^*
IxeTio^ 119 iroi/ttnr , «iVoAo^ ly J. Facilis est in uni«
verliim hujus loci (ententia ; quippe Daphnis cum
F&ride fe confert: ied in verbis est corruptela, quae
dubiam fadt au^oris manum. Villoilbnus modeste
plures, ut folety proponit corre£liones , guarum ip«
fe nuQa fibi fatis&dt. Forte Longus reliqueritj
O/iOlOy tX^^ f^^ ^^^ flCLfTVpcL.
L. rV. p. 100. X}LUL Tf ^f B^iBij XCU ^0$ «LM
oW§cc, Acuta neque invenusta est Hinlopenii cor-
redtio^ m) fteTo^o^^» oTfi^^got, xai xarol 'TToc^rocf
Ib. p, x63« Mei§axioy ^ccp efttd^o^ diytt^ ^Ki'^
*JCtv§ y xeii 0^0$ , xai yeo»gyou; ^ xeii XAo9|ir , 'Tpof^
Tor ejtieXAei Q^tc^cii h^iriffl. Placet nobis Hin«
lopenii corre£lio , legentif olk , ^vffx ^ pro ogo^« £di«
tor tamen vulgatum tuetuf.
Ib. p, H2. AiyugoF eJivxe, «oZfe ^ ftriiulum
inflavit. Valckenarius vere emendavit IreJWxe » quod
proprium est in hac re.
Ib. p. 114. xai.^oroo Ti^ ii^S^tt yXtu '^eotAfjtou^
xAt ^fifm. Commemoratur Valckenarii corredio»
|>ro "TeorcLfioZ reponentis -nrerejyotJ.
Ib. p. 115. Aiuxi (pi\iifidLrx. Vtiot vcXf quaff
fars IF. F vitio-
9$ tONGt nAS^tOJkAttA^
vixio& esc » duabui a Vittoiiboo twcdcur eosjcQa*
ris , alcen y^^'^^^^ > alcm /KOiAxa^ Mdiiis eM
loifonus CjQrrigit xofiiay^M*
Ib. ou Tcti!r«t ifeiT^ drwe^iiXra^ter i^(» ^touA»
Correftio Edicori» reponentis (nmiL^iiM/itf ^ pro^
banda est , quod ad iententiam perdnet. Fonna ia
prQ& cratione minus fi^da est , eique fubflituai'
da avjft^i^nTccL/JLtf»
Ib. p* 1^4. fm fi rnf (lif ^XAoV) AtL/intiS
ig-Trflto-aj orj^CTflt», fvitTos ^t yero/tenj^ xoi/t^erai.
Adfertur verisflma Vatekenarii emendatio avyw^
fiiicrtrcn.
Ib. p4 134. Sub finem libri , \eni mutaciQae ve*
lam laftiooem reitituk Vaickeisuiiis , 'AAXot xoA
S^tis hoc est ^eciminao , ut judicaii posfit , gnae
ijt lacio acque vis operae^ ^\m Longo bac ediriopo
navata est. Sed praeter ha^ , quas commemoravK
mus 9 emeQdatiboes , & plures reliquas , quas onu*
(imas » magua est aoimdyeiiicNium cofua , quibua
loci anciquorum Scriptorum vel Caittleft, vel a LoagQ
imicatione expresfi , qotantur. Majqr etiam est
earum, quibus verba di^tionesque Longl exjdicaih
tur ; qua quidem jn parte , veremur pe iint , quibm
lumium laborem pofuisre videacur ViUojroDUL No-
bis
j
*""""«»ito' a^M» "i 'j.
. )^ Eblt. L B. 13. i3*ANSS. J)£ VitLO||ON. %i
bis vero minime dubium esc , quin haec copia ex
^uadam ingenii naturaequ^ If^eralicace fluxeric. Hind
quoque fa6lum esc , uc nil omiccerec , quod legen-
tium incer^sfe pucarec^ Veluci ad calccm libri Odad
quoque Horacianae exhibencur , de quibus dLximus
Bibl. Cric. P. III. p. loa. Neque facile quis homi-
hum do£lorum ad parces vocacur fine honorifica
imencione^ & haud paupl ia primariis ponuncur vi-
iris , qui , uc de MegareAfibus dix^ Qrgculuili ^ t&t
tercii , nec qiiarci , & nuUo pociiis func numero. Lau*
idanda esc hujus libeialiQtcis focia Hi|tnanicas & ipo-
descia, qiiae iu judicandi verecundla cernicur^ & lon?
gisfime remoca esc cum a j^pprehendendi peculancia^
tum a proBuncfandi arrogancia. Cecerum ex ipf^
maceria ac fpnqa harum anifnadveffionum facile ap?
jparec, Villoifonum in Anciq^cacis fciencia & criti?
ca racione fedub fibi cavisfe a recendsfimi feculi
levicace ; concra omni ftodiol^ui fe6lam vjrorum
fimillimorum Cafaubonis, Scaligeris, Valeflis» aliisf
que , qui Galliae olim cetcisfimam boiwrum licera^
ium laudem pe|«imnt.
1? 4 tv.
•
J4 HOR ATII OPER A
IV.
Q. HORATII FLACCI Opera. ^Recmfuits
varietate leSfmis fi? perpetua admtatione O^
Utflrayit , M. ' Christiattus David '^anu To-
mus Primus, JJpfiae. fumtibus S. L. Crujii
1778. 8 «w/.
Speiaveramus Heynium, V. Q. , abfdata ViigilS
ac TibuDi editione , iSmilem operam navatunun esle
Horatio. Nunc dolemus hanc ab eo provinciaffl in
Janum esSt translatam , in quo voluntatem quidem
& ftudium, non verg iacultatem, imftarKfae latio-
nis Heynianae inesle videmus.
Quid fibi propofuerit faac editione Janus, au&>
teus ipfum narrantem : ■ ^, yidebam deesfe adhue
editioneniy qua Horatius nm fobm perpetuo commen*
tario optimisque interpretationihus colleQis ilbifkasus^
fed etiam cumfpiritu ac fenfu polftico ^ plenaque fermonU
lAtini poetici , inprimis lyrici , cognitione esfet expojitus ;
guae doceret adolescentem cum fenfu pulchri kgere no*
hiUsfimum poStam ^ atque in quovis carmine tm tan*
tum intelligere fingula , fed etiam totum & fingulh
rum partium ad ilbd rationem reSe tutoque (quid tutof
an veluti hostem ex fpecula?) contueri^ quae omnifm%
qiii a primariis Horatii editoribus collati esfent^ codi-
- \ cum
KX EDIT. CH. D. lANI. J^
cftm yarktatem y praecipuasque yirmm doSmm emen*
dationes & conjeSuras^ plenius & accuratius exhibe^
ret ac percenferet; ienique qua textus Horatianus
quam & exaSHsfim & modejlisfimo inprimis judicio
fieri posfet y conftitutus ederetur. Jd takm igitur edi*
tionem praefiandam ut adfpirarem necesje esfe vide^
bam^fi Ehratium edere vellem.** Huic rationi fi opus»
non dicam onmino , at ex parte aliqua refponderet ^
esfet quod ei gratias haberemus. Nunc contra ac«
cidit. In quoy guanta conlcientiae vis esfet, ipfe
'Oltendit. Nam p. i , fpem fe tenuisfcj ait, ut indul^
^ehtia virorum do&orum faltim probaret fiudium , fi
ingenium reSumque judicium defiderasfet. Deinda
p. 8. nobis declarat , fe magnum fubinde timorem in^
^esfisfe^ ne nihflforte eorum omnium reSte praefiiteris.
£t aliis etiam kxns tenuitacem ingenii do£brinaeque
ingenue &tetur. Sed modestiam , dicat aliquis ,
editoris non nofti ; non ez animi fiii fentenda locu*
jtus est. Atqui Janum remoto joco esfe locutum , ez
iis, quae in medium proferemus, adparebit.
Praefationi proximus est Elenchus codicum fisip*
torum ad quos adbuc Horatius recenfitus est : cui
liibjicitur commemoratio quorumdam codicum mm»
dum coUatorum. Sequitur. Elendius Editionum:
Horatii vita a Suetonio confcripta : Ejusdem vlta
ab ipfo Jano ad Cos£ annos digefla : tum diiputa-
tiunculae quatuor ^ de moribus Horatii , de po£fi
Lyrica , in primis Hpiatiana » de amids Horatii ^
F3 &
95 HX>R AT II OPER A
& d€ fcriptifc qas. Atque haec quidena praeiadb,
fioe p?aefari(Mie^ pajpM» ittipleot fedecim fopra cen-
cunu Suut in w multa utilia tircnubu» ^ baud paun
^ tameu ex quibqs adtxuet , Jaimm nulhni dum
jAdicandi matunutem cenfecutun^ ^ie^ In pia^a-
tione CniqdiiWi igter priHeipef hmsd dtAU Ihratii
iruerf^ites *efen , Ou vix locus est in ukan». Ite
}io(^ edirion&fis p. 50. ait , Datuelem Heiafium
mn fmiUwn poStlci ingemi hdbmtfe: qui, omBiam
^«iditorum confepfii i fun«nuQi ie poecam pulcberi
suuis 9anninib.us jnrobaviti Ib^ p. 39^ aft, Ctming^
harnm^ fi quhi inteUigo^ ,ipfi Bentkje ameferekdttsi
atqui, o Jane, ft reiiqua nota meliiis intei^gis» quam
qaautum interflt inter Bentl^um & Cuniq^iimimig^
nUul profedo inteffigisl P. m^ li<^tii mmcos re-
^snfet» fic» utomnia (^fimanter coirafia^ ^wIm
jOonfesant fiarum litecinQn (faidiofi id> ed diEta de
Q. DeSio cmn anlniadverfione Ruhoioeniai^ ad VelL
ftit. II, 84, 3, ut ilu«ffigmt quid Ct teiAew eJfe
dere, quid acc^te cogititeque fcribere^
• Codicum aliquot foriptdrQm ^quiims aitea nema ttfiiSr
ierat, exceiipca haboit Janas: Desiavienfiqpi dttGP-
nim: JVfenteliaDi e Sec» XI : quaduor lipfienGioo:
f^rum AkoifinonmK Erai^equerani, & Heknftadiett-
fis, Ex quibus', quae digna nobis videntiu: oonmie-
moiatu , cnm fe&oribus nciftris* dosnnm4ical»Diu&
Pd. I|, 4, 20^ fxo matre pudeiida ^ cod., UpL 3,,
e
f
JEX EDIT. CH. a lANL f^
ff mmm iauHk^ cod UapL 4. habet JaSa tu gene^
rirnmtn inutik* I, 4^ 10, pio iarmncod^ Altoif.
t. hAft rtertas 9 quod Jaao iMgi^poeticam videtun
II ^ iSjS^ £yi^^ ulmos^tum vioJaria &.c6t: idenl
cod. i»bet ulaium^ quod Jataos degans esie jndiait:
<(^es vd paahim tidtae notandis nmnieris vu^gacam
kAionem.degantiorein judioeot. €eteiumIIrJ^59 5^
codex^o Bompeji baba PmpiM : & I» i, 10, ver<^
tJM»r ^ yerritut ; qudd veibo notasfe iktis enit J
fed^ up Tcarent ciroiies &Mas ede has leaiones, adji*
dcur exdamafciO) liirpb tmr! Stupide. ASqQqties
^iaia i^dre ex ingenio coi$e6hiKim expromere andet;
V. C.I, 21, 7« Nigris aut Erymanthi Siivisy legetc
malic Cliyis. Ib. v. 13« de ApoUine & Diana:
Haec belhm^^iacrimejum 9 hic miferam famem
Peftemque a pbpulo^ principe Caefare^ in
Perfar atque Britannos
Vhfira nutus aiget pribe.
Quid.fi 9 ait Janus , pro motui legendum quis putet
tnitis? fane ^ aptius £^ magis poiticum hoc yidetur.
De qb^us y vel nobis tacehtibus, guid flatuendum
'fit, iB^cile intenigi potest. *
Ar, ii in critica parte non magni fuit Jani opera»
{(^te in ^xplicando interpretandoque po^'ta cum
laude verfatus est? Quantum hac in re praefliterit»
age, videamus. Qmnia fere referuntur ad explicad-
dam vim piddKitiictiiicmqQe poSti^; tpoi quidem,
F 4' fi
I» H O R A T II O P E R JL
fi certa ratione modoqae fit , in primis utite est k
gentibus & jucundunx At verq Janus ^uid egit ?
Nimirum plerum^ exdamat, DoQe ! Exfuifiie!
Pulchre ! Splendide ! Magnffice. Omnino ica Hi ani-
mum videtur induxisfe fuum, ie opcimum inteijHfe*
tum Horacii fore , fi omnem mtiooem exueret &
fiir^ret. Poetanun interpres ne fit nobis- fifi^kiias
plumbieusgiie, qui fpiritu fenfiique poetae noo com-
moveatur & auferatur } fed in ipQi intetprecatkoe
ad ie redeat , judicii fanitatem acumengue fequatar 5
neque Coi^bantum inere clamet. Sed ezempla an«
te oculos i^ntium ponrada funt, ^uae es OdJ, i^
fuipemvs^ V, 2. feq^.
*Sum quos curricuto puJifertm Olympieum
fQllegisfe juvas , metaque fervUis
Evitata rotis, pabnaque nobilis
T^ar^m dominos (vebit f^d Dcqs^
Hic Janus : „ Fide , inqttit, quam viyant €f ffi^
rent omnia! currum^ rotarum ftrepitum f pulveris tut''
Iblnes , omnia coram cemis au£sque / — * ** farce ,
Jaqe , videmus omuia ^ palmapi , quin , fi jubei',
I)eos ipfos, ^ Tu quidem baccharis. , ut lcribas Ctiam,
JlomanQS aVirgilio terrae dominos dici. N05 l^imus
'A^n. 1 , 282 , ^omanos retum dofninos ^ gewem^
logatam*
Qjtid^ui dc Hbycis virri$» Mtlk :
JaoWf
a^F^^m
f X^DIT? CH. D./IANL : S^
Janus: Hoc fpkndide extuUt : Qfddquid^ L e.j qi$an^
tum de IJbycis yerritut areiSj omnes Libyae fruStus.
Nos in quidqidd non iplendarem^ ied efficaciam Sc
prpiuietatem videmus : fic, est apud Tibulhim U» &> 3 :
Nec tibi makerisj totum q^aecumpia per orbem
Fortis ari^ ydlide rufticus arva bove.
Nee tibi gemmarwfi quidqmd felicibus Jndit
, * Nascitur , Eoi qua maris wida rubei.
Oaudehtem patrios findere farcuh
Agros •'
*
Janutaddit; Imago fuayisfima I
V. 24.
— — bellaque matribus
. Detestata "
. Janus ita locum minime pbfbirum iSufirat: fyideg
,ingrqta& triftis , Cf. Staf. Th. UI^ 377- Ma$rum
/filemnis mentip in tahkus^ ut Firg. Jen* f^III^ ss^.f
. qtifii orbantw fijiis f neque earum luStu quidquam ager^
bii4S. Laudant Eurip. Hec. (553. Et funt tamen^
'94 £hrum bcUicam quaerantf ** Quis bic noQ eat;
cbmiet :
Felix ^ qui potult remm eognosctre eausfas.
_ * *
•.t.
\
0 HORATII OrCR A
' Mt UtkinM tierm frtkwA frmthm
Db mscmj^entz '— -
trt iaimijJvmctctur lod Imjas poIdiritQdo , J^mzi
his fofaii MOtt: tf frmjks w^ga^ gx/mjt /
jUmirabiBs .faummnm fiUmfMu^ imglimm rka,
ynhmm gtamL . tlUmm Dm Jmfwifp ffit»gijnw ai
€mBc9lmt ^ «>Mit mjm/u Dmsjm^ immfie y&-
ftrmwm cmdBo hairisfe woJd ndeari^ k, t. rulgari
fmmm : mhil mHu gbria p$Km^ §aa Jrmr; majas
am excelfius rUemr. Sed qm adeo mteipKS de
leflunim at^ adokfbeiitaiii iqgjefiiis ddpoet, nt
faaec adjideiida cenfeat. Qqid potiiis tnatet vim
verbi miscei ex GfaeoA inaimhm iOxifik^ & a4«
fecat ▼. c Findariciim (X I9 lA^ KptTvr Ji ^]^^
V. Plt,
Sublimi firiam Jidera vertice.
^tiantos bic ttStas in limpaVio exefttt , ^ttaiMt
*1n DUgis trdgo^dias ezdcat ixmas Jaoos t Atqm
^&tih pet ibmeqs Hdradi perQdciia est, timi ta&ii^
'lod Ovidiani compaiatioiie magis flUtbttmr qoalta
* Jani intei|lretatiofl^, Quicl igkor caosEie !mt , ^qiiod
'Ovldiataa veAA-foco noaret, oqq t&o ^Sbrtk ex^
lubefeL £p Metam. VU> 6a
Jefmiim mutat/e vHimz fw tmfngefiUs
JSIt /}iiV ^tfftf /rrar» ^ m^ic^ Mera tangmu
I3C EDIT. CH. D. lANI. 94
iPcMias iijCei{ffec{^oiie6 aKis Jttctfseub^ fiibtefpii
quibus d^iqd^ i^c grati^ it^fert^ uc eos argutaij
& nugari '^m^ Sic Qd II ^ 17 9 7* explicaQoxieq
Teibor^Hi ^^^p^ can^ts oi^que a Latnbno rmn&> ad^
^feUs 'ej( fenfii p!{ilciMit9di|u$ iotinio deproiptatn €%*i
damationeiii y Quam delicaws fenjusl deni(]|tte ttOQ
^am foianne j Non mmOn in talibuf. , argutm int^
fretes. Similiter ^ Od. |I , j) , , ^U lui ne reWdet Jurt
maritos , ait Janus , interpretes in his verbis tiirbare .
.& nugari : iple e^ refte accipjt de odore , qaein eqiia
vel jilvenca emittit. ' Quis hon (credit , hanc 'expliT
<rationem ab ipfius Jani proie&am esfe ingenlo?
Sed totam fiifiu^atiis est Jw; £1 Gesneix). Od. I ^
13, id est annotatio de quarta parte nedtaris^ qu^^
nobis eruditior videbatur quam pro Jani dodlrina^
Ubi evolvimus alios iiiterpretes , hanc quoque Mar-
cilio & Gesnero farreptam Vidimus. Nobis I^era-;
^ & ii^geivii' h(Hmms vid^tur ^ kudare per quos
|>rofecerit -^ Jmpudiefilis & {NNxerviv iofiiltare iis,
^uos comF^verit, Qus^m a^ripraeditus fit pulchrir
tudinis ienfu e^uftimare licet^ v;. c. ejc anioBadva^
{kaoe a4 Qd» I» 5^ i£t« Qui ficcis oculis mon/trf
natantia y Qfii vidif. mare ^ lurgidunt 9 uhj valgatmqk
ficcis^e B^DX}!^iaQ.reStii tH^titr: & Qd. I9 6> i^
— nos p0$Ha virgmmife^s in jiivenes tMffuibuf
Cantmus ». «it^r^t^cUK vu||^laiaL hacs ^ ^. i^
«et, exfuififlas^tionei imk^^fiKmtMtitn^.y^r
$1 H<> K A TII O PER A
Umqtiam eos laniaturae. Sed proh dolmr t feSae /m
mguis , MUquam ad cmvivium irem ; nam Jua
fuellae ekganies. Igitur, tan pneckffa iDteipreca-
oone fretuSy Bentleji correfitionem ftriSis repadat;
Hoccine est Aeftethiciim agere ? Hemfterhufiui
qoidem haec Bentlejana xArofd<»fi(Lreu adolefceod-
ixif in exemplum certae critices prapOQere foJebat
Megoe ettam Od. I) 79 5«
Sunt quibus unum epus est intaSae Pallaiis itccs
Carmine perpetuo cekbrare^ &
. Undique decerptam fronti praeponere oUyam.
if eque htc igitur fenlk venuftatem yerisfimae \>
fiioniit
■' cekbrarey
Indeque decerptam frondi praeponere o/ivam.
quam leftionem primus ingenio reperit Jofephas Va-
lartius, Horatium edens Pariliia, 1770: quod fa-
giebat Jo. Schraderum , V. CI. , qui eodem modo cor-
rexit Emend. Cap. IV , p. 76. Quod etiam , ut ii
obiter moneamus , eidem viro dofto eveoit io emen-
^lando Hcyatio Serm. I^ i , 29 , uhi perfiius bic
rausor reponit , pro perfidus hic caupo ; haoc eoim
le6tionem , quae tamquam novum inventuffl ja6ta«
tur, non fdum idcm Vatartios, &d jam ante qua-
draginta annos eruditus Anglus , apiid Ja TayloraiB
jpcnent. Jur. Civil^ p. aso«» reftittteraty & iisdent
quij)U8
EX EDIT. CR D. lANt
»
I - 'j
-.-» •^^«
qoibus Sdinuieras, ratioiii
finnarat.
Longum est fefliiiadoms
pla, quae quavis fere pagixui iunt^^bvia» enumei»-
re. Tale cst^ quod p. 27. didc , Macrobmm «Sor.
//, 4 9 Bemkjum profo adferre^ feftivum esu Nihil
did potuit falGus; Macrobiam lod ne veftjgiuia
quidem apud BentlejanL Od. I> 2 ^ 32, — ErycisuL
ridens , quam jocus circumyola$ & Cupido ^ imagji*
aem hanc du6lam esfe ait e Quinto Calabro V^ j^t
quod yix puero ignoscendum. Odl^ 3, 9, IJU rs-i
bur cf aes triplex Circa peSus erat^. adfert ex Mar-
dlio veteris poetae diftum, xiTro? J^ kiAfJufrog ^
o-»Jctg8 xe;^aAxfVTcu [liKaJifWf xApiicu , quis tan-
dem y qui fe Horatii interpretem profiteatur , tam
parum trius babeat aures notandis Graecorum aa>
minum generibus , quin continuo intelligat » hoc Pin-
daricum esfe. Od II , 14, 26, & mero Jtnguet pa^
vimentum fuperbum , commemorat Toupium Ep. Crit
p. III. fuperbis tueri. Sed quid causfaeest, quod
nuUam fadat mentionem Graecae imicationis, quam
idem Toupius du£lam esfe oflendit-ex Jone Ghio,
OiW tx^ X^f^^ r/iT» ik tix^os,- Est haec
non ferenda negligentia in interprete , praefertim
Horatii, qui totus a Graecorum imitatione pendet;
quemqae nemo re6le intelligere , ne dicam interpre*
tari, potest, nifi qui Graecos fcriptores multo ufa
tritos habeat. A qua quidem laude tantum abest
Janus:
^ tiOAAtll bPtHA
jmis, iit efus lingudfd itifritiain hudds feds piO(^
iibi ipfe Graecas locutiones fingic , quas Hoiatiui
«tprfesfisfe videatttr : v. c. p; 3. fun$ quos juvnt ,
«iViK c^9 Tig^sreT^ ) qui^ ooii \t\ paiilii)tiin Graece
do£lus,vel t&o etiaoi, fcaac ri^neti di«»idum esfe ^
Cr^nrfo AVtf p. 16. ab eo Graeee dicitttr 5eo;^oA«T05i
Ibificet non ireperiebat Verbum Latindni y quod vk)
Vocis dira iatii expiiraeret^ aliud Graeeuin qtiaeje*
bat i forte ^w A*to j ; fed &iiftra ei fortuna mon-
ftrum vocis obtulit; Patims vocari Caefaris ulm'
Graece interpteutur^ u-wo^ip»» xctAiurd^i K(tiaapo$
cxJi)c)tT>i$ : pueium j^udeat tanl baH)aram fabricari
Graecam di^onem ; ultor antiquis est nfiapk -,
l^Tto^pe^m hoc fenfu inauditum ^ pro quo quidem ^
Tane , fi in Graecis verfatus esfes , in mentem facile
tibi venisfet tAolj. CAow (/«c/V p. 44 , X^§^^^ *P*
Tvyti : augeantur Lexica hac nova loquendi forma.
Deterrere p. 129 , pro terrereifuit haud dubie antf
Qculos Graecum "red^cL^TrXiiaauK Od. II, 11 j 21 i
Quis devium fcortum eliciet domo Lyden ? haec funt
inter alia ad expllcandum adjefta i devium , fro
habitans in devia domo , in latebra , xotTctxXttro^,
Audierat aliquid de virgine xctTctxAeiVw apud Cal-
iimach. Fragm. 118 : hoc infeliciter tranftuEc ad
fcortum. Odi II, 19, 2. ad verbum pervicaces ad-
dit : /orr^ f » Graeco erat (rK>ciipavx^yaL$ : hoc quidera
jn V. & Ni T. occurrit, & folen; ita logui Judad
^^6sfysliteB3 V^ J^^ bgi&i Mtf v«t«Mft G^
€1, qaois^lisgic Himtiuf. . . . l
<^od fx ho§ enores noyis ia koA geiieM <rtiibt»<t
tis Gom^eB&iftc Janua , poteraC venim hBpmtBO^
ih.aequishaiumrfnimjiidieibiis. At vera ikM aden
Atl esc ^ 11C yece» eiiam & » ftperbribiis pvodiit
kcerprecflbiis multa iiegligerec. QiiaQ quidem we^
cju^e non eat noftii (lofiiachi 8ponce rBUsSu^ei^
qoQj qui non, uc Janw^ hospet (it ini Giaecift pot^
cif 9 n^cesle etciH mehcem veniie;» Vehiti Od. t^
9, 5>. Pmnkpe Dtyit etitra^ Hora. Od. i, 5^5'#
«rtTg^/w 3^wiiri». I, i^, »4. mulca congeiCTK
Gtaeca negletic UU a^uxW Sophoei«*KiiL 105«
& fimilia apud Valckenarium ad Eur. Hipp. p. 3^7^
i, 13 9 4, iequ. non videmus memorari Sapphusno«
bilem locum, unde colorem duxic Horacius. Ad I^
17 9 21. pocerac confulere , quae ab eodem Vakrke-
nario nocaca func ad £ar. Phoen. v. 796. Ejusdem
oblervadonem ad ejus fabulae v. 1458 > fi legisfec
Janus, veriusincerprecacusesfet, I, 2893» p^ly^^^
ixigui munera^
Sacis confumfimus cemporis in hujus libri de^
faipcione. Hoc igicur erac cum fenfu judidoque
pulchri enarrare poecam , acque Aefl;echicam exer-
cere, prouc vulgo in Germama didcur^ nomine bar<»
baro & Graecis inaudico. Omnino ica maximam
nos cribuimus laudem pog'carum incerprecationibus ^
uc qiiaeque maxime inceriorem fenfum acque causfas
pul-
^ HOKAXn^ OPERA ED. CH. D. lANt
piildimQdiiuf aperit. At hoc ntc (m Qnectruii
LatimnuDqae liteiarum cognitioiie interiore praeftaii
poceitf ^ facieQdam est ceru latioiie, hreyiter,
•perQucaey iQodoque tironibui accammodata Nuna
com cmfiia ondique conaderet atque oooftipaiet Ja*
liQSy etiam ipla mole notarum tirones obruit^ &
obicurus fit y quod in aliis ejusmodi editionibus guo*
^ue aoddere vidimui. Nam, ut de magnitudine li*
tiri judicare posfint le&ores , tomus primua duos
tantum compIe6titur Carminum libros , ac paginas
explet 436 ; & ut perfedam fiiis numeris Hoiatii
editionem nandscantur tirones» duobus aliis volumir
nibus beabuntur.
V.
XENOPR EXP: CYRICALL. VEKS. LAKCHiy
V.
• • ' »
t «• I
• f « • • ^ • # "••♦
<l/E:i^idiikh de Cyrus dms PAjii fup^ieurey
& la lUtraite desdix mUe, Omrage trd'
duH du Grec , ayec des notes Htstoriques ^
\ Giographiques ^ Critiques. . Par Mr. Lar^
cher , de rAcadimie des Scicnces & BeUesr
^^ .iMtres de Dijm.
1. e.
ICENOPHONTIS librh de expeditione Cyri
. 'Minorisp Gdllice comerfi^ animadyerfiombus
* historicis^ geographicis ^ fi? cri^icis illujiratia
Larcheroy Acad. hon. lit. Divionenjis focio^
Parifiis,. IIvoU. izmj..i77^*
• p ■
X^uakqiam hod est provinciae.i^oflney comiiMS
morare omnes ^ quae prodeunt , : veterudi Scripto-
{riiQi. v^pnes , qoodJciamus ea& plenunque' & ne-
g^genter faftas e^^ & .Gcaecae. Latioaeque lioguae
negle£tum inducqre, tamenex reliquarum turba exi^
Ibenda laudandaque est verjSo haecce Iju^cbedana.
^ant Sc Lardbetus is est, quem non dubi^emns om^
oimi^gui uollra aetate yeteies Scripcores in linguas ver ^
Cunt recentiores^antiquitatisIii^us^u^^iWA^J^acof
l
tisfifflum vocare: & eam navavit huic operi ciiram £-
ligenciamque , ut ad veiaoi Scriptoris mencem redden-
dam Qon folum uterecur edicionum fubfidiis , inceipre*
ti^ ai)imadveK§j^hw^# aipCTrum pJ>femtiombui,
Ved cres etiam. codic^$.jrcDpCQS bib^tbecac legiae F^-
rifienfis , mijtis Ipcis, c^nfulerec Qua^e qim bac in-
^erpreus diligepcia haud pvucgi medeiae faftum fic
liS Xenophonceis fibris , * operae fTedm duxhnm
iKon i^rcefb tocam itcenfere , nt harumiitetaram\ltt«
diofisy iis in qttorum manus L<aKcnenana$ fijer ik)Q
perventurus esfet , noffaro Ia}}ore confuleretur.
L. I. p. 153, 1. la: (e3. Steph. A. 1581.) Ed.
.W«lf. I, 5, JJ» ?«!' TflTft... «TrftJoSffi Tm 'KXli^4M
ytxit ihAutm. CfOd. B. habet rai TciT^ !• ^*
Ijuatn.reae veramjudicat feaionem Larcbehis: &
%os antea ita cori-eiet^nus. Est \»ec iblenms fa-
ir^um & ami(^ruQl Reg^ apod Pet£a appe&auo.
Vid. Spanhem, ad. Juli?mv Or. I. p 174.
Ib. Steph. p. 154, L 4» /««T«/t«/t«X»iTa» <roi
«im^*. J¥df. i, d^T^.tebetsiii-w^tPowi^ ». i.
hh^cx «st leaaa Cod; B^ fm-^i^tif tc .t.. «t
• .ihi.,Sfe^L i^' ,"\»df;.I,. d,i-'WH «^4jil«m^:i»%
illini vulgato neO| ^ pacfianodeai.
.L I&. St. p. ts6,ii Kft. To &'. cati}\)fKidii ir '^ «»
|lcdlt«t8faeRji.€jad;..&:-.: ,.;:3, :-•:-•- i
GAILICE EX VERS: LitRCHERl c9$
, Ib» Steph. 157. WetC {, 9ji 14* Dickur de Gra^
a$;\qiu.kQp¥tum cuiruum fakatorum eludebanCgi
4 ^i^v '^^f^ ;me^tS^itY i 1r<tnQ. Pro varia- leaijMnp
in &sst^^\Swpb, es( ^iVcerro » <}uod & venuQ esc^
i& c<)i4^a»$ur attflodcace CodTR
Ib. Sc. p. 159, 1. 25. Welf. I, p, 14. TOPTp ©«f
miie^Trf^^:*; Cod. .B# inbec TtuTor) ^uod forte na-^
pEUkeSl 6X TOUTOW.
Ib., 5t. p. 160, 19. Welf. I, 10, 4. Rex cum
ex tverla parte exercitum contra Graecos ducerec,
flli 'TTctpfltffXfua^oyTctf aif -rctuTif ';rgo<r*oKTo^ xct) J^e-
j^Qfiim. Ita est in Cod. A : vulgo male 'Trgoo-ioKTe^*
Ib. St, 1. 26, Welfl I, 10, 6. verba in marginC
adjeaa,. 'Trcixiv fJU9 oux iyaTpe<|>e(, funt etiam io
Codd: A. B.
L. IL Steph. p. 163. L 35. Welf. 11 , t , j^-
i^TTo ^l Tn^ f^<^X^^ IXgyorTo eiyoti tU BctjSuAolyat
^-ctJiot e^JixoyTflt xcti rfiv^Xipi., Secutus est Lar»
dierus Codicem B, in quo veriilmilior est numerus
t^rixovroL xccl rpaxoaioi,
IK Steph! p. 164. 1. 37. Welf. II, 2, 10. Caflz-
dum fuit commentum Oearchi ad fedandum Panlcum
terrorem i qui in Graeco exerdtu -ortus ertit , cum
jusfit praecones exdamare per cafira /o^ etv Toy itpier-
T«t To/ Im tl$ Tflt WXflt xfltTflt;ti|yuqr , ot* X»4^
TflU fiicpov ra AatyTOF agyug»» j ^^ 4ui indicaverit ,
a quo 'fuerit imnisfui tn exercitum dfinus , pro miffcedi
Uilenium ^drgeiiii 'iccepturum. Kteri^ttes * ^ffcri^ue
G 2
^ I
«00 •KENOPHON..BXPED. GYRI
in v6ce W haeferant': quae tattieti- verisfima &r,
& confirmatur codicum confenfh. Hoc cbmmentQm
Iphicrati tribbit Polyaerius III, 9, 4 , qui ex X^
fiophorite corrigendus e«t. Confereildi ' {kbCU^in^
ringa Obf. p. 125. & Toupius Em. Suid. T. IL
>. 174. • , ' ^ ' ' \ \
" Ib. Stepb. p: 165. L 26. Wel£ ll. 3,7^ tuu ilw
, awtS JbTcotif TflJy ^§0$ toSto TeTayjucra» (iKcLxuM^
tKXtTrofitfoi Tor ^e^xi^yihiof eVoLiflrev «, Ita est in
Cpd* B. & Ed. Steph. Alii habent Wamr. Lar*
cherus ex conjeftura ita legit t-KXtyofims ro-Tror
fmrnii^of ^ eVfltiaer fltuTor : & vertit „ S*il voyoit
auelquun ie ceux qu*il avoii charges de la confiruction
de ces ponts , fe conduire avec nonckalance & choifir
un lieu commode pour mettjre le piei^ if fe frappoh.de
fvn 'b^ton^ Quae conje£tura & acuta & voc&nnSii
nobis videtur.
Ib. St. p. 168, 1. 19. WeUI II, 4, II. Excon-
je£lura non minus veriiimili additur negatio, oxrovr-
TU -ftV^** E\\nH$ (ouj J^eA^oyTej Tiir yitpvfdi
fimm iv T^ vnffoy: de crainte que les Grecs ne pas*
fasfent^point le pont , ^ quils ne restasfent dans
tisler ' . '^
^ Ib..St. p. 171. 1. 27. Wejf. il, Sy 12. rw re
arJjgct^ avTot;^ 01$ a'/u/\jrty as aTroAflrXgxaTe. Lar-
cherus iecutus est codicem A , in quo abest- a j,
, L.JIL Steph. .p. 180. l i.'WeI/t III, ,2, 17.
» A • • • • •• » ff
i«*«i*iMflWlP»i^«taflVi^ ,
(Ml^LICE EX" VERS.' LARCHMU. - ro j
1i(t firi ra. C^uytf tiftcir Tpo-rWr^ Larchena s^c
Ib. St. 1: rxb,.Welf: 111,'^. i^. xMv^jii roU
5j;:^orTflt5. Verior est ]e£tio Cod. B. Act^:'irtdr. ' ^
' ib. St. pi i8r. 1.'24.'* WeU: lir, 'g, (?.' o/ rt
i^flt ^J/iAo* oKTef elVfi> tc?J o-TrAay 'xotTejtgxXiKTo.
In CocT. 'A* est xctTejcexAijFTo j unde yere corrigit
Larcherus iccLri3ctx,\U¥T0y incfuji erant ^ &. iQciim.
ita verut : „ Car les archers de Qreie ne tiroient pas
Ji loin que les Perfes ; (^ ^ ^ailkurs^ comme ils itoient^
armis h la legere^ ils fe tenoient au milieu des troU'
. • . j • • • •
fes pefathment armees.^ . .
Ib. Sl p.,i82, 1. 38.\Weli; III, 4, 5^ Locu»
difficilem ita cojprigit intcrpres": ^Aw^ Sk u$ n<Pi\yi
^§ox.cLAt>N{/flt$ Y)(Pfltriot/; ex ingenio addens <»6 , cece«
nzm i^e^eAji pro n(p%h»i9 ^x CoA, A» asfunjeny. .Sed-
gravius fubesfe videtur vulnus. . . .
Ib. St. p. 183, 1. 15- Wel£ III, 4, 8.' 3t<?1.4V
Aflti Tflt^ei^ k^TCtxH^^^^. Addit ex .confe6hira',flt4
pOSt X<t)^ ,:;... ? . . t':I
L. IV.. St. p. 19.2. J. 35. WelC IV, .3 ; 21.
xiAiuti ^uToi! fteTycci e;7ri T?v '^oTflt/tpt! , fiyi Jijstr
l^ifrAU Ics legendum, revo^rata ne^di particuJa
^Vf ^ codd. A. B. „ il leur fit dire de fe tenir fuf
k bord de la riviere , fqns la pasfer. '* . « ^
G 3 * Ib.
lef 3C«NOPH0I<r. RIPED; iJYBcI^
Ih. Sc p. 193- l »• WeMI-IV, 3, 2j. l*vu\jf*
9011VI» i Ot |X£I V7r0CUyt<*' , 01 ^ «XCTW^OJM j tj
9i ereu^eir, Cod. B. lubet irifm, qaod iequkQr
Larcberus.
, Ib. St. p. 194. L 39. Wdf. IV, 5, 4, 0» #<«]<
«joVjW*? ^dAet ou» eT;^o». Codd. A. B. faaben^
'jffoaio^rt^ , quod verum est.
Ib. Sl p. 198. 1. 20. Welf. IV, 6, i4.^Larcbe.
tus in Arjftonymi locum repofuic Chirifophum\ cujus
nomen est in margine Steph. & Codd. A. B/
Ib. St. p. 199. 1. 36. ^?lf. I V , 7 , 10. Larche-
fp verior videtur leflio codicis A. vccLg<vT(Lyy(ti ^^ ,
quam vulgatum ^ctgeto-fltyyflt^ 'TnrriiiLorrcL, '
Ib. St. p. 2op. 1. 8. . WelC IV, 7, 14. pra
IWfltyoi Cod. -B.- habet v7t<i*yot. SedrLarchero ma-
^ placet 0701, giiod in llbro £tonei£L tepent
Hutchififonu^. ':-'• ^^
* L. V. St. p. 209, h 31. Welf. V, 5, 4. Nu-
menun verifimiliorefti praebent Codd. B. O
jrccpcL^€Lyy'(Zt < i^cLxS(T(6t TCcLi tfsLOiri y ^i^oi ftl/JlOJ
k^cLr hc^oLxtc^iXioi icxH^cLiioGioi. *
Ib. St. p. 211. L 21. Welf. V, (5, 3. Refteiii
Ccidd^B,.'^^, est: ou yd^ i^i$ Sbo^f^t ^ >vl
xif fltiu ro5 of fer^ T>i? o^oS xctS^* ix,fltr<f ct '«9*«^ i^^X*;
& reliquis omnibus libns peipetam 1?^ ^oS^ou e$t ame
Tow ogs^/ Igitur vere redditum est: .^cepasjagi
tst unique^ ^ fe trouve entre Aeuxfmnmets^ tres^ele*
:. ^-' yis
cMs." '-^•:..r, .■ . :\ ■ ■■>
' ■" ■ / k. >
. Ib. St: j). "ai(j, 1 ult.' WelC V, 8,4. Su^Vsrw
UroacLy ejSoi/A». Codd, A.' B.. habeHf <rw ^* elWcti
•Woorci ye jSouAeriu C. i8oiJA)jT*i, • Neque tameo
difEcidtas tollitiir. * ^ , \
* Ib. St. p. 220, L 2K Wein Vl, t , ll ^titerfiivfotf
a3c}>tK, Lafcherus malit 'I. oiTcfciKs Quod ita Geoh
grapm veteres eam vocant.
Ib. St. l 28. ytelC ib". ^oJl adcfitur Irimargint
Steph. e-JrWTa, (« Tow TiT^pIoV est qubqiie in,Cbdd.
B,C. Sed,prQ jjypj legendum etfe l"fiospie^\yi^
iit ihtetpTis: ' ■'■■' •■' •■ •;.'■' \'" \ ■' "J .
. L. Vl. St. p. 223.1, 3& y^elC^i^ 4V I.' *AA*f
®§4X45,'^ 'a5t»oi. 'Cocld."^. C. *^^* <^§*^«
BiJjuKot , quod verius judicat loterpres. • .
Ibl St.,p. 225, L 24^ Wein VI, 4, 20. f<.<t-
^yttrBdi , quod delendum cehfuerat Muretps i abci^
ctiam a Codd. 6 , C In « Cod. A hic Jocus liabet
majorem lacunam.
^ ib. st. p 22tf, * ^^^^weiit^ vr,'5;; 8.:; Sjte^^
mar^is Stephr^ti ^»^>f?t oofc- a^W7 eiV' ^^rhr^
confirmatur coiij^a Co^dfi^^B , ^ «agdtur ^ iddieS*
•I poft- tlV" - * " - *• ' ' '^ ''••*' ^* .'■''' ''* ■''^-
' Ib. St: p.' 225, 1.30: WelCVI, <),'i4. oujE^lyi
Ifoi, e<p>j, ipoujreiir, ou3 ei "fvcLfi^Tr^vyfeo^ viv Aeh^Tt^
i M - • •* -A - ' . •- •• ■ %
G 4 fi0^Ve/
104 XENOPHON. EXPED. CTHI
Haec est fcriptura Codd. B, C. In editis eft - A^-
liTjoj, ^JMu* W<r;tftir aoro» — — «We; jutl
o/4«7« rw , *g.owT<ti J^/x),; Vu;^,r». Forte i!W
drtum est ex ^7f$t<tj, Vod a Xenophonte profe-
aum videtfe. Bene Ini^es : p pm/e eependm,
»jma-t'il, quBy quand mSm il feroit k pks mi-
ehatii des hommes, ehne devoit point lui faire vio-
knce, tnaii le juger^ c^me vouf demandez i tttrt
aBuelkment , (^ le punir, apr^s Tavoir trouvi ' cm^
fahJe" • ' . •
" i*. ViL St. p. 234, t 30. Wel£ VII, 2, 8. Prq
5uXAi,^5Wa« Codd. a, C. h?bent <rvXKr^T<u,
n>. st. p. 23^', L ^. ! weif. vn, 3 , i<s. m«t4
rwr<L tl<fn>Sw, 'KipcL(^tttTiMot , oi <nr^/W» «wAo^
rt JMtl atlxrety^» <fftoBoi»<us. . Habet onvnmo Ce-
rafuntaeoruinmetdo a)i^uid"v"el vitiivel obfcuriutis.
In Cbd. B. est — ticr^xSor x«V*cr« Tt owj (Djjtiai-
ww auXoM-T«j xctl vciXmy^a ' d/io^heus. At-
gue ita etjam. labet Cod. C, jiia quod pro 0«* est
*"'!' ^^^™* ^^ pon" conjeauram , (IttT*
TouJt* «V;\5or oi »«|)«urt wVifM» awAoTs re xa) a.d.
Aliam correaionem fecutus est vertendp: „ 0)i>
f»rrrr enfme deS'^,:dont. Jer uns fotmermt. m
eharge avec des flOtes , comme fi. c'e^t .iti avec des
comesy & les autres ^yec des trompStes de teaux dt
imufi cruis.
VERS. L^GFmjb togr
Ib! St. p. 242. I. 2. Wel£ Vir, 5 , 8. 'Err<tu^<t
tvpKrxorrcti "TcoXKcLi (^ey xAiycti , 'TraAAoL J^g XijSaTiot,
^aAXcti J^g iSijSAoi , xai TAAAct ocra Jk PvAi¥oi§
T6u;^ecri lauxAjjgoi ccy«triy. Larchero displicet )Si-'
^^0*, pro quo inalit ^u^Afa, & vertit beaiicoitp
de cordages : funtculorum , rudentium , reftium: De
quo noD ftatuimus. Venit nobis in mchtem fimilis
lod 6x TheopompO) ^uem Longinus fervavir, dc
Subl/S. 43 ; de qtto viA Bibl Crit. R 111: p. 46.
Ib.:St.p. 249, L 20. WeiC VII, 8^4. e^TCo^t^orro
Jii TjJ^ TgoiGt^. Ledlionem , quae est m m^gine
Steph. ^ Tg«x«?o^ , habent ctiam C^dd. B. C
. Nil dicimus de leliquarum animad verfionum copf j^
quibus illuflrantur res geographicae & hifl:oricae .
quarum leftio , ut cst utilisfim? iis iu quorym giatiam
fcriptae funt , ita doftio^ibus jucundam h^bet recbr-'
jdationem. Addita cst hrevis disputatiuncula , (ie ra-
tione, qua veterejs Graeci qua^dam literas enuncia-
runt , . contra ' Guifii opinionem proditam in libra
Gallice fcripto , Fbyage litteraire de la Grece. Cp:
terum cum haec Xenophontea operis verfio jam li
eo esfet ut ederetur, alia prodiit Parifiis.itemGal;
lice ftdla ; quam Larcherus haud mediocriter laudat
a diligente interpxetacione rerum militarium»
• i
t
G 5 VL
ftS 1 JUL. rRONTINUf
VI.
5. JULU FRONTINI Lihri quatuor Stratt-
gematicon. Cum notis itftegris Francisci^^Mih
dii , Godefcalci Stejyechii » Fetri Scriyeritt &
I
Smuelfs lenmlii. — ^ Curante Francim Q^.
* dendorpio , oeU Editio Jlltera « tnulto mh
£tior & emnddtior. Lug/kmi JSatmntnu
'Jpud Sm. & Joann. LuchUnkmi. 177P.
8 maj. ' . ' . •
Quod est in libri hujus infcriptione, eum esie mul*
to quam antea emendatiorem & aui^orem , ex ti
atque ver6 dicicur , non ex vulgafi tcAfaecudlioe »
qua plerumque editionibus heratis haec adjiciunttit
verba ,r qiiamquam aut nihit auc parum novae dotis
accesferit. Qui vero etiam fciUnt , ut fdunt pro
fe6lo non alieni ab his literis omnes , quanta iuerit
in Franc. Oudendorpio quamque atcurata Latinae
linguae & veteris Historiae fcienda y £acile exi^u-
ment de fecundis ejus in Ftondnum curi^. £t vero
ip(e Oudendorpids noVas animadverfiones non obi-
ter, ut vulgo fit y ad libri fui marginem adnotave-
tat, fed pecuiiariter & diligenter pcrfcripferat, ad*
ditis quoque conje6luris, qoas, perle^to ejus Froiw
auu>> per iitenis cuio eo ccouxKuucaverat Baherius»
E3p; igDi-Af.f^A;. Pj eUQim^PRI^ »>
^liMolis, ^ui. di&a&i vecae editVMie novam 'aS&*
win: fftfeepit .Qoinelijas Oudejp4pif4u« , Fiaac. fil^
V. R , pagi Sasfenbequenias » pifope Leidam , (aceodQKrv
Adj/tSts^e func Jani Parrfaafii notuiae ex librp K
Vosfji dei&riptae f 4^ To« Fred. H^relii animadveoi;^
iioijies , ex edicione Scbwebelii A. . 1772 » audaceii
iHae quideno » iied doflae :i& , iQgenioiiie» Nam ex
ipfius Scbwebelii notis nil adfamQUR fstt cum ne
qu3 editioni». biblioppla d^&audar^(ur , t^m ^uo^
itaesfenc QOQteme^Oud<^ndo]|>iaiua» ut ab iis {hx^
ja6lura fententiae disjungi non posfent, Sed ut :kt^
telli^tur , quid pn((Aitum Gt alcoa hac editiooe,
quaedam novarom animadverfioaum exempta depr<h^
^pemus ex primo Libro. > f
: i, X, ^. .Mithriiatcs -*-* kitifis :fif ifigtir W ap^^
"pUtntas hosti yaUes p^bulatus^ cqUio^ia quoque cum,
pbirik^s xmrtendae fuspicioms causjfa in fosterum con^
fiitws. Fetrfts B'OrviIliiis coi3:%eb4t ,. . ad^ ai^
pticita h^: wlia ipabulatus i ot li^a jfUblK^ffigerea^u;»
Qiam ipfiunvocemja^^icJcOudQod^pias^:^^
a iequente caUffgcif 4 abfprpta yid^tiv:. ^uheriiisle^
gebac» ad adpUciti^ bosti taUot. \ ]
I^ 1 1 9. Claudius Nero^ quum cuperet Hasdruba^
im cofiasque ejus ^ ante^am HamtibaU fratri junge^^
tmwTy exciii.. Vulgo.erat occidere: fed omnes Iibr|
babenc excidi^.<j^ Oud^iid^JIttuji. jjepfjpg^^qit, jSi
nunc
(
(
td» S. J U L. F R or N tt^N^U S, '
nunc tuetur'i*oatra ArntzennuD ad Aor. Vift. vk.
illufbr. c. 2 j. qui occidere redoere maluenit. Hac
occafione entendatur Florus 11] £oi' Croiji qwqu»
Praetoris excidit exercitus : quae est ledio codictt I^i-
da&: valgo. eaedii^ vel cvn^.
'*I^ I, lo. — emtendit ^ falfum ad eos mmart^nL
Antea jam dodieraty finam esfe vutgatam,' &eie-
ganter omicti perlatum esfei. • Nunc noWs racioiubus
fententiam confimatv & fimilem medicinam a<tti&ec
livio XLV, I. Co^Juti tabeUariuSj qui fe ex Mace-
donia venire diveret , laureatas literas : illud , qood m
editis est , reddidit & reddidisfe Acitur , ele^ter
fobinteUigitur.
• 1 , 2,7. Aemilius Paultits Cof. betlo BetrUfco apud
oppidumbolonsdm^ demisfurus exercitum in pbtniciem.
Primum rationibus faiftoricis confirmatQS ^ AtmiUtim ,
de quo agatur, non esfe Pauttumj fed Pdpum, , Ita
enim faet^isfime: tUtbarunc librarii in ccignominibQs ^
ut pro obfcttnttn^*^)onerent celebrius. Sic. 1,4,1^
eundem Aefn.^ Pautlum^; ^em' ante Oudendorpius
mutare voluerat in Aem. Papum^ nunc certionbus ra-
tionibus xnutat in Aem. BarlulamA^ X2 ^ 3. est T.Seai*
pronius Gracchus : perpersim ; est enim ejos in Id^
cum ponendus 71 Sempronius Sophus; led-au&or ,
judice Oudendorpid, talibus in locis nude pofittot
nomen ; reliqua librariis debentur. Cetenun pro
Coloma probatur Cortona , quod est ex emeDdatioDe
Ph. CluveDi,ftal.\A»t. llva* p^573- .. • -
•r.
r
r. m ALTERA. F^^ QiQDBNPORP. xq§
^r.I^ 4 j 3» Jgffifaus — Jemnlibus anguftias Theba^
mi^peri^ijrfmsemium b^iifi^yjexit iter-. l^&lo^
pwtf Avi&!». Dial6ei?dfe SWapfa. Eloau. ; cap. i.
ut aut de ingeniis noftris male exifiimandum Mabeamz-
valgo e$t'ei^imflndum fit. Sicl^^^,.!. f^ «Srr-
tmtfff in Hispania, quutn^ a tergajnfiann^ hofie^^fiu^
weinjrajicere haberet ; monec Oa^etujoipius , non^.
dttstf foisi^ ^roQ^aetace eam iermonis c^rruptJOt
nem, uc ./!#.^fr^. cpt&Jofinitivo pro. mrfx/^ haSera
dieerecar ; ig^cur hoc ipfumy necesfey judicat ejici«
disfe librariorum neg^Ugentia. Nobis vero mirum ac-
^idic ) quod non icem h. 1. traJicienAim correxeri&
(^eterum emendatur Valerius FJaccns I » .672. — /eif
Yohitur axif Vi fiipentm , fou fidere opus , toliique
vicisfim. Pontushabet^
Ul. 4. 7- Seneca .corngjtur, Herc. Fur. V. 753.
■ ' adluit mentem latex , pro abluit ; didcur enim
de Tancalo. -Hippol, 7233. Me bdat amms}firayi'
gjia a//z<f lur 9. vindicacurpro abluem, quod perperam
^uebacnr Sehroderus.
^ I, 4,8. Cfi. Pmpejus^ quum fiumen tranfire prop'
ter ' obpofitum hefiium exercitum nqn posfit , adfiduq
producere (f reducere in cafira ^ in/lituit : deinde in
qaifdfm perfiutfiqnem' hefie perduSojjne ullam,yiam ad
pf egresfism Romanortim tenerent^repente impetufaSto^
tranfitum rapuis. Buberiu^ iu.comgic: ^deindein
qfm tandem pfrfitflfiwjpt hqfie ffiA^p ^ Je Mlam viam
m ^ jDL. rRONTrNTJSL
iSf pmesfum Rmanmm Ume^ 'tx ^ia cmdBao^
ife retinet Oudendoijnus eam tandettf: <xtenm Ljp*
ffi' etAijeChirain » ne atkm rim ad frQgresfam Rmu^
9iruM timeret j picbmt ^ fi qqifi ex Bbris labmt
iuiSlQricadf. . • «
"'7; ^» i6. Numiiae ad' augen^ ftA cdmmiM
ttK ^f i 9 & per lu£hrmm ffiSaculo eijk oifeBaye*
tHHH 'Libri nkaldh^bent #^x$ttndein^ett^opiflJi>«
ifeM ittdadtor Oodelidctfpius , ibiptufii ak andoie
lilisf& tqujo^ &/ ita Latine did, demonftrat
"I, rf, a. '■'■■■ hejlibus tergum ejus in itimrepe-'
Inentibur^ -dum , flumine intermientt , -mi ft# magne
Mt tranjitunf pohiberet j moraretur tamen rgfi£late.
Cudendorpla videtur in Am latere nomenf flavii ,
Trinia vel Bi^adano. Ceteratn oorr^^rur Vitruviaa
V, 2. ex cod. VosC & Franequer: ut vox ab imis
(vulgo iis) morataj prhisquam in aera data £sfifiM*
iur\ auribus erh intelleSa.^
ly g^ t. Se autem his^ qm cmtuUsfenty poBcitas
tst , confummata tiStoria , ampla infuper praenua ia^
turum. Quaefua perfuajio Romanis alacritatem^e^''
Ut 6f fiducidm. Acuta & veridmillinia corredio est
Dudeadorpii , pro Quae fua conjidentis Quaejtus.
Mox, pfo patrata. viSoriay corrigit patta viSoria.
• I, 12, •2. C. Cttefar quum fmte conjcendens tusretft
iapfus esfei', Teniyte ^terra matery '{nqmt : quit h^
ferpretatiane rgiel}y'utrepetiittrur illas , dquibusprfH
pciscebdtur] i^ras-ylieretta^. •'•'Eiijaifi&uh' est, qaod
Vto^ illas probatuXa Italas. I> i2| 5*
EX t6, AttER^. F. OtJDfiNDbRP. 'iH
I , la , 5. Sepulcra enim fUneribm ornantun Est potf
didi , qno Epaminondat ciifle omen caOide interpie»
ubatur, Vera est fiuherii Corre£lio: Sep. e. mun$*
ribui omantUT^ . . ^
I, 12» 7* /i^m. (Epaminondas) injlante adyerjut
Zjtcedaemonios pugna^ quumfediky in quo refederat^
fuccubuisfet / £f id vulgo pro trifti fignificatione confufi
milites interpretarentur ; Immo^inquit^ vetamur federe.
Hoc in loco varietas est le6lionis quam ita componiip
Sohem^V tit ienccbdg edttffi ^o^lor exiftat: -^ & U
¥uig^ pto t^fil excipePetw fignificatione^ m confiifi
fic milites ^imerpretarentur cet^
*■ A^^e^bae pavicae-, eac muku ad primmn fit
^tft obfetvatioflitws , iaris habe^t indidi de re*
fiquarum copiti - & praeftantia'. Nos ^uidem fte^
pius( optavknuk^ ut fimilis tandem opera navare-
ttur PoiyaenQ , fodo Frondni in eodem lcriptioni»
genere. Quod genus qum totrnn (it dufhim ez
Kifioiid^ 5 iisque partim perdids , ad expiicandog
4iffidfef Amit^tHtis locos 'fhtrfl^' praebet egre^
Ceierum brcivi majus etiam opus ingenii (ludiique
-Oodetuferpiani prodibit, Appnleji Metamorphofeon
IBm j quorum editioiiem admin^brat D. Rufaidcenius,
togus quoque in Frotttino repeteodo liaud ezigim
r . . " , . . ....
« »
ilus A N A C R E O N.
VI I.
^
ANAKPEDNT02 niAAI. jinocrmth Car-
^"thTna^ E MSS. Codd. fi? doStorum yirorum
\ conjecluris emtidata^ Argentorati 1778. 12
«
min.
■ • • I
;Ut aagaain habet veQuflatem hic libel]u$ ab arte
l^halqographica, ita eum haud coQtemnendis aiticis
dotibus omavit editor». fixunckjius, V. Q. Primum
jExh^bentur AnaGreontis , quae feruntur, Odaria»
j>riora. fexaginta & uduiti ; exceptis 48 » 59^ quoram
jllud est Baiilii, hoc Juliani^ quae cm, alio fiafilii
>irxxg€ay iJWV /t«, ^od in editiombm esc di',,*
.Thepcriti in mortijum.Adonin, deinceps fe^uuntur.
Proxima funt Sapphus fragmeata , & unum Erinnes^
guod.Romae laudes babet: Ariftotelis Paean: deni-
jue diveriqrum poetarum Apophthegmata & Scdia.
pbfervationes , excepfis aliquot ad Sapfrfium, om-
nes . pertinent ad Anacrepntem , funcque- a p. 93.
V^g^-.ad 128,. inqua libellus definit. . Earum^par-
5™ %^ ?Pfi"« Brunckii: partim Salmafii , quae .nonc
primum eduntur, ex fchedis, ut videtur, Divipiiei^
fibus : partim aliorum virorum doftorum , ex eoruni
fcriptis diligenter coUeftae a Brunckio, & ad Poe-
tam emendandum do6le fcienterque adhibitae^» Sed
9 ■ ^»
E.X- BDIT. BRUNCKIt n^
ftge. non&uUas commemoremuit Od. Vil. Tcc)ciy5^>
inf /ti5 pctiSJiw XttAt*o^' "fi/}»f pctTi^ar, elegans est
corrediO) prodita jam in AoaleAis p. 13 , quae mmc
in textum re.cepta est ^ pro XaA{^(vV E"pas ^ai:i(^<»u
Od. IX, 9, pro, tU iTi ffoi iJLt\y\Sm\ in quo mi*
re ie tori^runt editores, in tei^cum recipitur ^or«
reftio Jac* 1 oDii, lU ^n ' ti aoi fjiiMi ii. Od.
XIV, t/ yig ^i\Qifiif t^a : ita ex cod Vau nunc
xefticuit , . ii^ quo non est ^dtAoi/^er, ut Bamefiut
contendi.t, qui ejus codicis panim accuratam habue-
rat Qollationem. Sic ez eodem cpd. Vat. Brunckios
Od. X Vn , I , ponit Togeu»» pro rogiwct^ : 6 »
ha^vfCL^ pro fia^m^: 8, cLfici^A^ pro ifjut^ct^^
Forro duobus verfibus augetur hoc Odarium , quoi
ex vetufto codlce protulerat Weflelingius QbC pc
59. Oi XVni. Exhfbetur v- 3 , Ta TegTrira Tiit
^ga.^* V^^ > ^^ ^^- ^*^* • V* 8 5 venuftisfima leftio^
quae partim Salmafio , partim Brunckio , debetur , in*
du6laest, M*i Toir irag* oI»« TeAertfr, pro vulgari
T«r TeAfTW 7e<tpcuf3. Od. XXIII, 6, E< J^^ouJ^
:ro- -TTf (^^Sflt» ' To (nv mTt ^toT^ : pro ovJi ri
Daviiius ad Cic. N. D. II, 47 , Jegere maluic
fhii^TCc»: melius de fuo repofuit firunckius otirt^Trd
Od. XXXVIII, V* 10, Kag^oTcn yctTx -Trgox^Vlti ,
tamquam ipurius uncinis inchiditur. Od. LIII, ft>
MeA^Trofuit. \oSc^ ^ipmvy ex Salmafii conje&ura re^
ceptum est p. Tefewoy : v» 5 , ex ejusdem corre-
Fars /K H ftioM
*i
114 A N A C R E O N;
fUone esc ^tlpyffiity ffo X^fA^- ^ P* ^ yora*
^if iifxii pro yoo-oiiaiy iui&v. 29. ^ wif pro ^uijf ,
«crQraqtte ex Cod Vat* OcL LI V» » v« 5. ntpifcit^
fiy /it Kv^iiBcL ^ merooratur Salmafii corre^o Ilec-
^<tlJiAUa/icu KujSiJiSx ! & ejusdem v« lo. pof o^o»g)f;
pra poicLf oTrcopyi^.
' Adjeaum est epjftoliam R. Bentleji ad Fr, Ga-
fonum, qm cum Anacreontica SappUcaqae odaiia
daliice verteret , a Bentlejo fententiam de duobus
locis obfiruris exquiffvkr ' Ex hac igirur GalKca ver-
fione, cui aiiftor nomen indidit, ks Odes d^Anacreon
(^ de Sappho en virs Fitanfois par k Poete fansfard^
boc Beatleji epiftoJium recudi fecit firunckius. Duae
in eo funt obfervationes : prior ad Od. XIII j in cujus
V, 3 , * fegitur i8w?crctr , v. 7. Twrrai * & v. S. fitt^
firiyoroLs /SoSerct». Pofterior habet expHcationem
Odarii XLV. Ukima verba haec funt : „ Haec
uvroaxtiiXTi & ex tempore tibi exaravi , quibus
atere tuo arbitracu. Multa quidem in aliis Anacreon-
cis locis emendacione indigenc ; non pauca etiam iimt
fpuria , quae a genuiois dignoscere paac(»ram erit
hominum , cet. Cantabrigiae. die xx Nov. MDCCXL*'
De fingulis odariis non fignificavit Bruncidus ,
utrum ea ab Anacreome profe&a putaret, nec ne:
upiverle nocavic p. io8. haud paaca in iis esfe fpu-
x»,45k 4iferte XXXVII, XLVIII, & h. Ceterum
«niinadveiGones ejus, ex^ iuteriore Giaecae linguae
' . , fciencia
KX IDIT. BRUNrKIt iij
(cientia & venufhtis poecicae feniii j^ofefhie, lau«
dem etiani habent aOTinitae«dilige|itiae: quam qui-
fibet agnofcet , qui eas cum iis quae in Anale^
£wt compatet. Nam lefisbnis cujusque ffluc<|-
.tae ratio roddiuor ^ Cnticorum ^iiis libris prodit^
corred:iones accurate.memorantur, fcriptura codicis
Vatiquii & conje6lurae Salmafii diligenter & ube*
rius adferuntur. Quiam cnfeos rationem iperaknus
Brdnckium, V. CL, adhibiturum etiam Sophddi ,
cujus editione cum nlbcime occtipari tum audi-
▼mus.
4 » \
t
• < *
•4
• rf ^ • I
— l
H 3
vra.
txtf 1 J O. S C H E L L £ R I
VIII.
IMMAN. JO. GERH. SCHELLERI. Trae^
ceptajiili bene Latini^ in primis Cicermanij
Jeu Eloquentide Romanae^ quatenus haec m-
Jlris temporibus in dicendo & fcribendo ufur-
pari potest : fumma diligentia maximoque per^
- Jpici^itatis Jludio tradita fi? illujirata. Pars
Prior. Lipjiae. Sumtibus Caspari Fritsch.
1779. 8.
Facultas bene Ladne firribeiidi duabos contiaetar
caasfis , le£Uone optimorum Scriptoruni diligeuti,
(& ezercitatione fcribendi. Sed exerdtaUQneai ij>
iam ratione ac praeceptis regi^ in primis est udle.
Igitur haud defuerunt viri do&i y qui ejusmodi prae«
cepta peculiaribus libris confignarent : meliore ta^
men ilii confilio quam eventu. Nam homines^ ut
funt dicunturque proclives a labore ad defidiam,
per Ubellos istos de (lilo Latino praedaie confultum
putantes otio fuo, ita eoscontinuo exosculati funt
iisque adiiaeferunt , ut ip(am Scriptorum leftionem
& fcribendi exerdtationem fere negligerent. £t
videmus etiam nunc frigere juvenum pierorumque
animos ad fcbolas eas y quibus Scriptores veteres pro-
liie
PRAECEPTA STILI BENE LATINL 117
ife . orationis ex^Iicantur , omnemque eos . ipem . in
Heioecciano aut fimiii reponere libello , ad eumgue ^
cum fcribendi necesfitas venic» tamquam ad lacrani
anc&oram confugere. Quae quidem ancbora quam
fit levis & nulUus ponderis , tum demum ipfb fafto
experiuntur, cum fudando aeftuandoque nihil profi-
eiunt & mifere flu6luant. Atque iste enror haud
postrema nobis videtur esfecausfa.hujus, qui nunc
est, Latihae hnguae cum ignoratione negle&us.
Nam ante hos docentos annos , cum homo non ple*
bejus fere quisque bene Latine fcriberet, certe a
sofbae barbarie aeutis ionge abesfet , nuUa fere-
bantur oompendia ftili Latini , ipfi Scoiptores le£ti-
tabantur, ex iisqtie illa facultgs ianitasque orationis
faauriebatur. £t profe£lo ita fe res habet , ut ad
icribendi faculcatem nihil fola praecepta valeant ,
multum le^o & exercitatio, pfairimam conjun£U
cum ledione exercitationeque. praec^ta*
Quare nos minime fumus ii , qui omnes hujusmodi
fibellos ex manibus eorum , qui Latine fcribere. cu*
piunt, excusfos velimus: contra, magnam m tribui^
mus laudep utilitatis , fi quidem & a viris, qui inge*
nio & I^tinitatis fcientia valeant y confcripta finc,<& a
discentibus re6le ad ufum conferantur. Atque hunc«
^ Schellerianum librum oranibus aiiis ftiJi Latini
compendiis longe longeque antepoQknus. Ne v^
laetentui: homioes ignavi, fuaeque i^viae pra$^
. H 3 dium
f
118 L JO. S CHEL L E R r
&m ^occe libeito paratum esie fperenc , fdant
BeDiini eum prodesfe, nifi qui ipibmm niu Scri-
peorum aliqnam Latiniutis fdesdam adecutus fit.
£t primo quidem Schellerum laiicfamns ab ip/b
CQofilio confaibendi novi de hoc argumento libri.
Nam cum exemjda Hemecdani libelli , qui hacus*
que apud homines femilatinos regnasfet , & multis
edicionibus repetitus , 4& viroram doQorum atque
adeo Gesneri animadverfionibus au6lus commenda*
tusque esfet^ hujus ig^tur ezemplis dhrenditis, ro*
gatus a bibliopola Scfaellenis, ut vel novis eum au-
geret animadverfioiiibus , vel alium in hoc genere
Ubrum ipfe confcribecet ; refle judicavit , mefius fe
tonliiltarum discentium (ludiis, fi praecepta ftili
Latini ipfe confignaret. Habet omnino Heinecdus
cum in tota ^aticmq parum diligentiae & Sibdlicatis,
nm in eo maxime labitur , guod omnia praecepi^
refert ad el^aotiam, ut vocatur, eamque ponit in
nfu -verbohmr , di6tionum , formarum , ezquifidonmi ^
& alteram Latinieatis partem , qoae est in fimplidtate
& pcoprietate, negligic; cum neucram penitus per-
^^eSam; habuisfe videatur. Verius mdiusque flili
praecepta. defcripfk Schellerus , qui omnia ad elo*
queatiam retulit , ejusque , aufi:ore Cicerone ^ tres
fecit partes, perfpicuitatem , fiiavitatem,gravitatem,
qiiarum leges rationesque tradentur posteriore hujus
libri parte. P^e priore, quam in oaaibiia habemus,
• • , : - ea
PRAECEPTA STILI BENE LATINL rrp
ea exponuncur, quae commania funt tribus illis ek>«'
quentlae vlrtutibus, & fine quibus intelligi fequen*»
tia non posTunt» & multa qoae ad rationem proprie«
tatemque Latioae linguae pertinent. Atquc baec^
tripl^x diihibutio non tantum antiguitatis , ibd uti-
Utatis guoque , habet commemlationem. Nam cunv
proprie duplex fit , judice Theo{$hta^o, oratioiiii>
dfficium , guorum alterum *ad intelligendum modd
refertur, in quo valet per^icuitas, alterom ad ani-'
mi fenium, in quo &avitas Si^^gravitas domihanturf
horum posterius varhim est / & multis paftibds ita^
cbncretumsquaecogitatione n^gisquam/t dis^ungan-^
tur; tamen quia iine matcriae 4iflributi6ne disciplw
nae fibi conffare non podhnt , ' commbde in duas^
has formas distributum est ,' fuavitatis & gravitatis«'
Feripicuitatis ratio ad Orammaticam artem pertinM y
fuavitatis gravitatisque praecepta Rhetoricae. f^b*»-
je£la funt.; utrumque eomplexus^ est Si^^SttiiC
Nam & in hac parte multa ^ff&^ pmecipittntur ^
quae vulgo in libdlis gramBlaticis vel omittumur ^
veL peiperam - tradancur : veluti de ufu & ordine'
vocabulorumy dt conilru6iione, de confecutione
ten^xirum, & de connezione enunciatianum , &alia!
multa* . «■•'^ '»i
VeikGme igitur ScheQenis judicavit, unimlfQm
ftili offidum non fbla defimri Latinitace, quaih Vu^^
go puritttetn vocanty & peipexam ponunt in vcf'-'
H 4 bis
lao I. J O. S C H E L L E R I
b]6 fonnisque exquifitioribus & remotis a vu^an
confuetudine. Nam btbet quidem eam vim Ladni*
tas, ut fine ejus fcientia nemo quisquam Ladne lcri*
bere posfit , neque vero tantam , ut ejus fciencia
quis praeditus bene continuo Latine fcribat. Quis
cnim » ut hoc utamur , dubitet , quin Hegefias ,
qui ab inepto dicendi genere vituperatur, oratic»)e
Graeca,- nec ea barbara^ ufiis fit. £t ez Latinis, qoi
fuperfunt , non onmes qui pure Latine , iidem bene
Latine lcripferuht. Cujus rei exemplum est in Va«
lerio v/c. A^azimo. Aureae vulgo aetati haec laua
tribuitur. Quae quidem aetas aureae cognomen <^
id ipfum invenit , quod ea bene fcribendi ftudium
maxime floruit. Sed tamen, fi cum ejus aetatis
Qcriptoribus loquantgr» bene & ioqui putant homi*
Qes, Atqui fuerunt CiceroQis aetaee Amafanius &
alii, qui male fcriberent^ & pejus etiam mxAto mu/-
tjs po(i:erioriim aetatum Scriptoribus. Quid igitur
est bene Latine fcribere? Nimirum hoc duabus con-
l^tur partibus; altera» Latine fcribendo» ut ver*
faa & cc^pofitio ad liogMae Latinae confuetudinem
riuonemque exa£h flnt: alcera^benefcribendo, ut
pcrfp{cuiuus:i Voayitiitis , gravitatisque latio ha«
beatur.
Magoa ttbique apparet in hoc libro Latinitatis fden-
tia , in primis ejus pardt , qiiae ad cQmpofitionem per-
tiaet : probitaa etiam > accurata diligenria i Diale£bcum'
acu«
HtAECEPTA STILI BENE LATINI: i*^ . i
•eomen, v^ritatis fimplidtacisque (bidium, Omatiim
quidem orationis , qui ex tropis petitur , nimis repudia-
re videtur Scheflerus , cum flguras fonnasgue multas ^ j
quas diuturna confuetudo Veterum cohfirmavit, a j
feria oratione abesie vult. Heineccium tamen ez I
vero reprehendit , qui verbis formisque multis in-^ j
definitam elegaiftiam tribuit , quae non funt nifi pro*
priae certis quiobsdam rebus; unde fa£lum est, ut ^
falfii elegantiae commendatione decepti tirones Im
formulas ubique intrudere vellent. Omnino magna
est hominum temeritas & negUgentia in ufu vods
eUgantiae , aii univerfae pulchritudinis potefiacem
fubjiciunt ; cum & origine fua & veterum ufu hanc
habeat vim, ut de iis dicatpr, quae cum judido ac
deleftu, & ad rem accommodate, fiunt. Ex fimplici-
tatis ftudio etiam profeflura est judicium iUud , quod
veremur, ut omnibus probctur, nuUam esft in fin-
gulis verbis pulchritudinem , eamque ex plurium '
verborum cbntextu demum existere. Refte qui-
dem , fi ex Diale£licorum ratione hoc interprete-
mur , qui in fingulis ideis nil Veri ponunt , Verum
omne ex idearum comparatione nasd ajunt, Sed
tamen verba non item, ut ideae , fola per fe ipe-
£bri posfunt ; femper^cum verbi cogitatione etiam
ejus rei, quae verbo fignificatur, & comparatio iae-p
pisfime verbi cum re fignificata , in mente verfan*
tur; igitur fi v. c. murmur de rivo, aut ferpere de
H 5 igno
Idt I. JO. SCHELLERI PRAECEPTA &c:
Igpe cogitacur, necesfe est boc placereatque adea
pulcfanim esfe.
Non est| quod fingula hujus libi capita eoane»
flsus. Satis est quod de eo diximns, Quod qui-
dem eo valet, ut eum tamquam utilisfimum & oe»
cesfarium commepdemus iis , qui accuxatam ftiU La»
tini fcientiam confequi cupiunt.
Ceterum, partem (ecundam nuperrime prodiisle ,
•udivimus. Neque tamen donec ea ad nos perlata
csfec, ipGus libri commemorationem difierre vohii*»
mus ; neque committere , quin c^s utilitas primo
quoque tempoie ad noflxatium cognitionem penre*
iiiret.
•
R^ELA-
KELATIONES BREVTORE& vag
R E L.A T I O N E S ,'
B R E V I O R E S.
« >
L J. D. A LENNEP , Eloiuentiae & Linguae
Graecae in Academia Groeningana Profesfar. in Ana'
logiam Linguae Graecae: cui praemisfa ejusdem Firi
doSti Oratio de Linguarum Analogia. 8. IViagnam
fiiisfe in Lennepio fcientiam Graecae linguae, cuai
univeriae, tum originum atque Analogiae, monui*
mus in cenTuhi Epiftolarum Phalaridis, guae exfhc
fecunda parte hujus Bibliothecae. Cumgue hic pri-
mus fit , qui de Analogia prodeat , Ubellus , erunt for-
tasie haud pauci , gui totam hatxc rationem ex prae-
ceptis Hemfterhufianis accurate explicitam esfe opi-
nentur. At vero multum abest libellus ab ea per-
fedlione/ Primum enim ipfe Lennepius non id ege-
rat, ut Analogiae do6lrinam omnem accurate expo-
neret , & certo nrtionis vinculo connefteret, fecf
ut ejus guafi viam discipulis fuis aperiret , guam
ipfi fuo fhidio perfeguerentur. l>einde exem-
plum fcriptum, guod bibliopola typis exprimendum
curavit , ab hpmine fuit minime Latine , nedum,
Graece , do6lo : guod patet ex copia errorum vitio-
rumgue fcriptidnis y nifi forte ea tribuenda fic» festi*-
nanti typographorum operae. Ceterum vel fic ta«
mea
YH RELATfONES BREVIORES.
inen IfteDus commendandus est & tironibus ad as-
lequendam , & provefUoribQS ad augendam , re£tam
Graecarum originum rationem.
11. JOH. CHRISTIANI BIEL, Past, qumd. U
D. Ulrici ^ 3^an. Brunsyic. Novus Thefaurus Phi^
hlogicus; five Lexicon in LXX & alios Interpretes
& Scriptores Apocrjphos Fetcris Testamemi. Ex B,
AuStoris MJio edidit ac praefatus est E. H. Mutzen-
hecher^ V. D. M. EccL Luth. Haganae. Pars Pri-
ma. A. — £• Haga» Comitum. (8 maj. pagg. 690.)
Sumtibus J. A. Bouvink. 1779. Magnam iniit gra-
tiam apud Philolpgiae facrae {hidiofbs editor G. ,
quod Bielianum hoc opus ex tenebris vindicavit &
in lucem publicam emifit. Nam fiieliusy edito A.
1740. hujus Lexici fpecimine, tantam ejus apud vi-
ros do£los exfpe6lationem exdt^c^erat, quMtam
maximam. excitare potest libri alicujus utilitas ac
praefhntia. Verum ea ex(pe£latio , mortuo Bielio
A. 1745 > in dies diutius protrabi coepit: & jam
gd irritum ceddisfe videbatur , cum inftauraretur a
Nicolao Barkeyo, V. S. R, (Symb. Lit. Hag. Fasc*
I , Clasf. U.) , cujus etiam in maturanda libri edi-
tione magnae fuerunt par:es. Omnino diligenciam
in defcriptione perfe£Uone<]ue hujos operis infjgnem
pofuit Bielius. Nam voces omnes complexus est
Don folum veriionis LXX , fed eas quoque , guae in
f ragm&ntis ' Aquilae , Symmachi , Theodotionis » & re*
liquorum Interpretum exilaot. Porro textus He-
braicus
RELATIDNES BREVIORES. it^
braicus & Chaldaicus , Sc ezempla ex N. T, coft.
Ilancer ubique memonmcur; ot eorum Diale&onim
ac variarum fjgoificationum. ratio„ atque jconfenliis
primo quafi obtutu in ocdos incunaL D^que ia^
terpretationes ex Lexicis vet^ribuis, (Am editis» tum
aneditis etiara y Glosiariisque in litMTos facros Graecoi^
tum obfervacionibus recentiorum Philologcyum ^ fiio
^uaequi^ loco adferuntur; &, haud raro elegantioas
doftrinae animadverfiones eKpromuntur« laque £h
cile intelligitur , praecipuum esfe fubfidium in hoc £-
bfo ad intelligendam di£Uonem Novi Testamenti ,
qu^pe quae tQU. pendet ab Hebraica latione &
vAlexandrinae v^rfl(»)is confuetudine,
III. JO, GOTTLOB. BOEHMn, de Uttiratura
Lipjienfi Opuscula Academica. Accedum RicK Croci
Brifanni Encmium Academiae Upfienfis ^^ H. Stronu
Avcrbachii Sermo Panegyricus Petro Mo/eUano diAus^
cmn Mofilhni Hespnfione. %. Lipfiae 1779. Nifi
argumeatum hujus libelli conjunQum esiet.cum no-
ibae icripoonis conGlip, commemorandus eiat vd
.propter orationis bonitatem atque elefantiamj' quae
•prQf<j6lp ejusmpdi est» ut eloquentiae adeo Profe»-
fores plerosque hac laude fuperet auftor. Nunq ar«
.gumentum etiam tale est, quod Immanitatis (ludio-
fis <wnibus jucundum esfe debeac: Nam praetec
{les iUas Orationes^ quae in libelli infcriptione figni-
jSiantur, feptqm funt opuscula ipfius Boehmii; ^^
xm unum haftenus fiiit ineditpm j Orasio mvif^
• . ^
fiS R£LATION£S BRZVIOKZS.
dle Oeorgio i Sax$niae dun , Uterarm patrg , Acaiamca
iffficae altm cimdimei reliquae ancea fiogiliatm
editiie* Hae fimt: Orationes, De benarum BcerMrm
Sec. XFL inetmte , in Saxma effiarcscmium ftatui
De Mauncii^ Ducic EleS. Sax.^ in Acadenuam Lip^
jicam injtgni /avere: De Augfuti^ Ducis EleSt. Saxe*
mae^ Jingulari in Uterarum & artium fiu£a fayere :
De fiudii & dtiSrinae Historiarum publicae ^ inAcih
lewia Upfica^nu: DePhHippi Melanshmis^ in Aca^
iefmam Upficam itifignikis meritisi De Richarde
Crecd 9 Britanne , Oraecarum literarum in Academia
Upfica infiauratore. Aveibadui & P« MofeOam ora*
tiones » quamquam olim delcriptae fimt licerarom cy-
pis , tamen noftm aeuce vix i^periui^ : Boefamius
terce eas exfcripcis edidic exeaiplts^^ gune com aliis
ichedis MoieUani , in ejus manus penieMiwt« ffas^
inquit , ut rurfus in confpeSum preducefdm^ feci etiam
hoc confiUo 9 ut in$eiligerent nostri , quanto cum ap'
faratu eloquemiae res tum aSa fi^ ac ceiebrata^ quae^
«r nmcfunt temporaj apud nos fere-friget^ Ceteram
tedem elegantke lande commendacnr novttfioa
fioehmiana fcriptio, quae hoc ipfo amio, forma
^arta, prodlic, de XJaroH V. hnp. erga rem Eyange*
fham , praecipue in Sasamia j lenitate. ' £st piofeQo
'Boehmius, V. G., unus ex parvo ffla HiSC<»coraiB
numero , qui mtiquam retineant venustatem : quo
Tum exemplum ut i^ud ceceros vim aliquam liabeat,
Hrehementer optanKHi* * *
JV,
RELATIONES BREVIORES. twf
I\r. CAII CRISPI SALLUSTII, Qwu i)ejia«ts
tura Jo. yiic. Hatingeri. Turici. Typis OrtUi^ Gesntti^
FuesJL & Sffcc 8. 1778. Singalarem hic liber v^
miftatem ab arce chalcographica habec; iit gratis^
t&nm haram litenirum amandbiis fa£Uiri linc biblid^
^olae, viri boneftisfimi) iG; qood oftenclfint^ p^^
cianc , ad eandem rationem ireliqutt edendis Sttript»
ribus Lacinis. . JMeque vero non laudandum esc (fai-
dium Jo. Jac. Hoccingeri^ elegands ingenii 6c db*
i^rinae viri , quo & pbUicitus esc , & praefticit ope^
lam fiiam bibliopolis Jn hoA exfequendo cooEAx
Quod quidem ftudium &cis habebtfc laudis ^ fi ctnta»
nerecbr accdracae defcripdoni& ^u$que ^curae fial-
bus. Nunc Vaarietas Le£Uonis etiam adje£bi eft
p ^S9 ** 443 * ^^pccrpt^ ex copfis edici^num Cbr*
tii & Havercampi. Cecerum cum hanc i^penttn ^
^mniodare VolueHt editor zdvftahiffninim ekganfiS^
fUin S liberalimsingeniijuvenum^ cfon dubicanms, qnia
plenius certiusque huic iacisfieri posfit confiUo, fi
varietas le£donis & incerprecum crifis ea t^cuni
conmemorecur ^ qua locorum diffldtitim obfcorormti^
que fencencia aperiacur^ '
V. C VALERIL CATULLI, Mpithalamium A
NuptSs Pelei & Thetidosy varieme kOionis & per^
petua adnotatime illufttatum a Prid. GuiU Doerif^giok
fraef^us est M. Frid. GottUek Barth. Numbutgi: 8«
2778. Cum iua bonicace, cum magis eciam auftoAi
jrit javencuce , hic libeUus oomiaeiyfacui; £st enitt
id
^ RELA.TI.ONES BREVIORES.
id aetatjs Doeringius , ut recens , decuriis fcfaob'
nim fladiis » Acadetnica (hidia ingresfus Gt : & eaa
l^odidit diligeQtiam doflriiiamque » quae in prove-
Aioribus & viris etiam laudem habeat non coQtem-
Aendam. Quare non dubitamus, eum, fi eadem via
isontinuo ad interiorem Veterum intelligentiam per-
ffLt^ praecipuam in his literis laudem coniecuturum*
. VI. ETPini AOr OPESTHS , €x ncenjumc
.y«: Bdmejii , yarietate k&ionis & anifnadverftonilnu
Mlusimit J. F. Facius. Praefatus est, Chr. GatiL
JHeyne. i^'Coburgi. 1778. Hunc libelldm quominus
iilentio pjaeteriremus , fa£lum est , non quod ejus
jtsfet aliqua magoopere laus ab arte critica: ied quod
floUemus ^m. a tironum notitia cobibere» quorum
«mjgeniis ufiiique acccxnmodatus esc Habet enim
4;;tl4icationem di6Uomun obloiriorum loconocc^
^ifficiliorum » cum ex diligenti Ie£Uone hujus &
aliarum tragoediarum natam , tum ex, recentiorom
Criticorum libris p^titam. Adje&z est verfio Lati*
IKi, qua Graeca oratio^ ita reddita est^ ut tam fja*
gul^^n^n verborum vis , quam conffau&ionis- tatio
appareret. Ceterum digna est le£tu prae&tio Hey*
|iiii V. CL, quae confunutur in explicanda vi at-
que utilitate Graecaram literarum » & earum ne^o-
Stas causfis aperiuudis.
. yU. DES. ERASMI, Epistolae famiUares ai
Smf. Amerbachiumi J. y. D. ac Prof. BaJiL cum
d^is. ai.,Eramum JpeStantibfis. ..Omma^
testor
■ »
festamento^wep^o^ nfinc pimtm tditn ex MSS..m!-.
jinaUbus in bibliotlieca publka, .Acaiemiae B^lieih
Js fervatU. . BqfiUae. 1779. S.r^wi» Gr^tisfimum H*
'eratae civlt^ti muQuf fedt edendis Ids epi(loIi$
mm editor, qui pntefatiuBcabiq quidem iis piaet
nific, neque tamen normn fqutQ iigtuficayiu Sas
ante dijqw>t anuQS iQtor alias &hqda$ in coQ&Iati
S. Templi forte rqpererat & in bibliotheca pu^
t)Iica r^ofuerat Emapuel Meria^. ^ £ccldiae Ba«
illignfis anti^esp , Habeot otpnino cercas Erasroiaoi
^ notas^ cum a rebus ipfis, cum a promta\p«^
pque fcnptionis facilitate &„fe^vitate: .& res. bnt
jbei^t aovas^ quibus Ejus v^^.Iqq expJeri, po^fiiX
Imd pauci. Nqmero funt. .pe^ K«n prp^lmfti quaa
dl Jac. SadoIe.ti a^ Crasmom re^KJnfigncpiqae con-i
tinet ad eum, fxftat: ctiamvifl Enismiaftis \Tv Jtt ;fh
j^j ) ecL.JUeidei^s. ^Qooif. Aaaerhaduum j^pianti ;£K9r
lit Ermm,. oua.dilun^e codl^t^, tw .ex J»? f tMO}
iejti e^ tm :litfiityivelPqlUHiftuinii ytl-Zqfim fh
fum eiUemn Politin^um » referin^ilittr, Bjifttqodi qiHh
q»ieatade«t,inv£p._i8, ,,/?/»^,y?g«»/fm, igaW 49^
^eampharuuKfipolae. > ppu^ yxf fi^/npuMfr gpem mfr
Corum, feaunia ttottdum epusMt;, Si^nov ptterii nrt
folvere ,■ fyt f ut nonanfitn tjbiiwiqwm poJiJm ci^.
mitterf. , Deftff^ vM. c^mi f6r'^mi% Ji iikifvfmil
ts» RSLAtTONfiS 8RSVI6At&
mus aut almf mittei hnbeo iuoi' ex tuo An^fji
ntmim gmflef$ • 'Qyod^ut ts^ dfmffustsfi ^iV,
f^^ egr^i^i i^huCifniht €r$dei faeif mrOnM. £gi
Bontfu&ium amU>ufHln magna feiicitatis patte dacof
Ponro iufima^ fyuS&lik^ tdbjmitiotibifie mS*
tiutn m '£(). ^O. ^ Sum tkimi prorfur dncipitirl
Caef»^ Rigina^ tetaqua aula tevim me m Brahaih
tiamf misfo etiam '^atico, Si e NMpok mitferH hh
gam ^edtam ^ mott airolaremf expereurusi an cerpat
fersS eoeti mutatienem* De pretio ne Ubertsi habee
pbu fiati pecMnUmim^ VeUm id qum primm fierti
nec id fumtu tuo, ' fOinieimpudemt mor tua hoeketti
Tu eamet% equo^ pteteteiti tuMbtMurus Ugam ytraurem^
Ut parems iageumHyi^ Burgundiaci^ Aut fi nen est
emmodmi fac fitfm^ * ■Ompu^ urget. Btdie JSmifi^
0 petit -Sadobtumi FOetur beem » ^i hoe argu^
tekts^^i^ BmmutOr^ma.'^ Nef^^mjttcui^
iiiai est GOgqictt ^ ^ii motiie Zuetef^u^ inteiteiferiCi
ajdteqcuwi praeftUo ad Deteostlienem HervQ^^
dttorquereturc £fK 73. ,^ BkrvggiuT a me liscesfii
Hittus* Ad ti defer^tur querhnatSatfed rm accife.
t^efente Epi«:ofio e^ mecUiH ^^^ phtefo^er^ Ik^
mselmem^ RespmH i ene^ ht Ju>t mdkrn ' eMjitfi
efpographis^ poethae^-^lb proflituere Hmenmumji-
ledli modo. Itte injiabat^ Pemegan. Interun £^
fcopius pe^ epistelm ad O^hmiim 4e Ammne. Dwft
\ hanC
^nv
jfi Ubm vakre ^ addens : Scis nieniem mm ; quid opuf
^sp plurib^^yerbisf Abiiu Nam cnmitesjllorufn^u^
^ebantm Mifi posi fdmlum j : qm mkigaret respprifysi^
£ceretque^ mi de pra^atsohe: deliberaturumi Ibi Jlo^
maehum fuuni effudit in finm faaksHt fe huc yenisfi
te OuSore^ utde multis mecum.cmmunicareti * Atfa^
tis diu fumus confahulatii quumMk tantum de praefor
tione bquereturi de qua mmquam cogitarav^ Naffi d^
aliis quibasdam iUi fcripferam. Et Ji volebat mecuf^
iolloqui^: nm poteram fimul & epiJioJam fcribere^ J^
cum iilo confabaiarh Quod fi ferio iratus esP^ faviU
feram^ inodo ne postboc mihiiMurbeti . Bene vOie cun^
iibi charisfimisiFribi 8- dieJkSi iSBtiAgnoscis tuumt^
j)e CVxnmentari^ MelaiicbclidilisLJfl J^tt^aoL.a^
AoBismas ii«ii lum» honorifice judicuur \ Ep^ 79^
51 Vioiitur istUc com^ientarius novur. PM^^i^Mt
lanchhonii in.Episiolam MRomaooii in quofibi plff^
-tet^ & multaprieciaise Ma fateot ^. fed in ixj^/t^
iisplketi Torquetmultay arrogOfftcr rejisit PrigHm^
-& Augustimm ; nM pauea traf0t, Legi quater^
4uon$s dSquou Videtur fwfk nOSlut.fp^l-.^liqao^
^Theob^ Schol^idi fujus orgumemumA QiCfTigf
(M apdlftm). Panio jemitsari Nim esfit inffgfi^
fimitteret Sadeieioi fei admemta^ ut am^ Jsg^.:^
fUrcare^ fihuit hae epijtQlae^ psuifib excQpti^ ^ J?^«
liurgo ioiptaei uldmtt vitae ism^ ^ t^^ss^y
»3» REtATIONES BREVTOKES:
duae duoram Pontificom epwtplae; altera Ijeoms X
ad Erasmum ipfum de immunitatibtis Ecclefiastkii
^i concesfis in gratiam Heimci VIIL Kegts: alteia
i^auli III, ad Mariam Hungariae reginam & Be/gu
gubernatriosm , de conferenda in Erasmuni Piae-
pofitura Paveritrieofi.
Vm. VIBIUS SEQUESHER de Pltminibuf^
Fontibus^ Lacubus^ Nmoribus^ Pahidibus ^Mmibus ^
Gentibus , "qmrum apud ,Poe$as mentig fit. LtStimts
varietatem ff integras doStmim commentatioms adje-
cititi fuaSf Jer. Jac, Obirtinus. In Umy. Argent,
Eloq, Lat. -adj: cet: ' Argentorati. . 1778. -g. Repeti-
tae fufYc aaimadverfiones omnes editionis He^felisN
nae, qiiae iM-odut;Rotte»dami, 1711. Maltum praew
terea novae dods Vibio ipfe zdjcdt Oberfimis ,
V. CJ. Primum ipfe contextus denuo ^so&as c*c
•ad fidem cc^^cum fcriptorum , cum Parificnfium duo-
rum^ quos in Oberiio] gratiam exoisfit jfohimis d€
la Blaricherie,. tum^ unius' Medidaoenfis i cujus ]a-
'^ones ediderat Abr. Gronovius iir Fdriis Geogr&^
phicis 8. Lugd. Bat.iy^.i Deinde aaannad^riip-
nes accesfefunt haud paucae viti doaisCmi JL &
de S. Groix, multo taraen pluriea -^fifiiis Obdrlim :
de barum copia iode potest cxiffimari ,- . quod cma
liiperioris ^ditionis animadverfionibus , quae baud
adea multae funt ,' -paginas. .explent csK&er quadn-
-geha*. I^r . virorum doaoiilm obfervationftus
•♦ • • ••»
effe.
RELATrONES BREYIORES. '133
' ^e&am esc,' uc. Vibtus, qui hrevi & jejuno con-
tineceturioominum.indice, neq.ue oliquaq) ipfe do6^«
sae;»au)ftQritatem hab^ret> tmw J)^ud [pairum cooi
ferte posfit ^emoittmQnti dd re)r$im . geqgraphicarum
ptaiocem^ xrqgmiionem/ , Cotttm^ quod pucat
Oh^dJBus» ^tion^ Aldin^m JUmi 1518 p?r qfro^
^emicitan a J. Gronavio in. TheC G. Aj contra fe
res habet; ^uippe ipfao:! evn editionemi io manibus
. Jubemai. * H^bet ea mendum iden^f quod in fequea-
4^8 ledioppe? . operarum yitio inyeftum esfe. ffecj^
isaxm ; ita. quippe £|t.w ipfe^, j^fationi? j^ijtio-^
mimtoi-Smnm mmifr.M^A «^- ;a«*«/^f
Sat^ ini^ejnt,jdiri^itif, i'*»^ ipf^ **¥ m imutfk fit^
Jh iwjm','\ Hi» ^ verfjis 4ig<rens pc^iiduin ^
fiirigens, . Sjc^im pa«lqiflstoipfe:iVibitis;.j^f«(j,«ji(5
:. IX. .m .csjB^Strp^ilc Ji^jli^gs.: /««/««im
•<Qa>n9gtt»n|>*«W te;ie>o&:g»iS5&2%^.?eljMEipr
J!e?:5Selcf»ii««l3-!t?»?B *». Hi«orijje Ji$e|3n^e;/?^
jUOifati^a<^ic:^o^.jquMlf|Ql2 httffl^?^. qc^pyipfjgpi
|}$^uni« , jp^.:%tt.ib pri»is sartgs:^ ^ubosHab^
jrenc: .atMna^ ^;^iiod S^t^^cd^ quo»
ffft. (C^ pperibiM mpmoda fere . perlib, haud pa^ci
fileuut» pK<et§ipi«<tur : ^l^era,-,. q«iod tjQtiu^ .h^i; ,i«-
:. , ' I 3 gumea-
il4 tLntAn^mms breviore3;
gumentum » tamqoam a corpdre membnun » d&^
tur a rellquti hutoria, iine ijoa uec artkoa discqrii«
narumgae initia d progresru6, qec ing&iiiQrqm , qoae
{b^^^ioqqe genere daborarunt, vires atqae hxda^
ifitelligi' poHCiM. Atqdi, dkac ^pm, dtcrom qiih
im-Cs^n^bba poefe, quin in tali o|>eie f»ti|itiet
i^filnl-tierAt^ mtikit^idineb lod mfinqpancnr vacid^
|ttdd li^UtiArtttUk^^qc&^cSi^ de&eat;
^tenmi ^tb pkssmii^ tekkiiewMek^- in ^m iis ,
qdibttt g€M:ium hkKoria vd^ peeoltoiiiierv i^
re, txtditur. 9ei' nbs^libfuAi >qttq»f]imu-^dic0i|in^
datnm lngemt$ tirortum / bsettem flfom quidem, i&d
limeh accun^te* ilTiptkm } deinde quotus quisqiie
lib^ e^ ^ hirtorki OHeca* Ronttbave, quin po-
liils ^ «tbCA tittiiiiiV ^ beOidi, qu»m merwB ac
tivifibus,&'<:»tti)iAaik/^ii2lfe Viitt habu^EsttCw od m^
tiQfm di8d|ifoKMu6^ae ittci^niifnt^ & condicioQem»
verfe^. His igttor ^ aiiis in patt&os quam^fusnft
ipum rdi^uis'ih*hbc gedere compeAdiis ttloiet Ibec
iSirfel^M^ coiw ^ dd(ctj>
^tSpfie pta6 )^t£Rs acc6mRiodaluqi esSbki qfaa ttio^
^-^dicaikds7-Teibpa$ toin{Jeaitiir «b inicii»
<3ittka«um litetainim ' usqae ad «iptam i| Tmk
Conftilntmop&lin;''' PartJbus coh(bt; dtiabiiis, qoanm
:Stah5 ^^ua Io6ge fl»^V paginWimc dltitor ^^
t^ de Scriptibribtas-I&ruhi >ext«ft]»ittfiV'*£ fMf^l
l^era t)6 SaitKioribus ikris ai^ad' «S^MfiastkiB ^
BitEVIORES. ijj
^ ■
4e toto eQ Iqco, qui Philologia Graeca ecclefiascica
ptatinetar. In ordine tempoiis d}8Cribacipne<jtte
inateriae fecutus est in primis Saxiun) , V. Cl. : Vx
cujus utilisGmo libro , Onomastici Literarii nomine
fippell^o,mukii feprafecisrc,gratu$ fatbtur Harlefius»
\ci enumerandis fcriptis editioniSusque recencisfimis ^
ixraefertim in Germv)ia fa^^'iopiofus est: noQ
)tem in andqoioribus, & quae^ apud alias gentes ;.
prodieniqc. . Cecerum goominus cum rebus %\a^ or^t
do&e diligeiKioc.esiet^ non adeo iacuIcas^euQ» do^
fecisfe quam feilJQatio prohibuisfes .videtut; '-
.<> *
'. . -1
• T •»
.f •
• \
% 9-9
r ']
« I
t.. M •»
1 . . i « ^
• • T «
I4
in-
I N D E X
■">
A U C T O R i^ M.
%^j
m * » » 1 ■ •
-• » • • * ^ • • '
' Cw» fiQrum\ quorum editmei & fcripfd recenfen^
' / iur, tumquorum hci a nobis iUuflrantur &
* ' edrrisiuniur ^ in JF^ Partibusyolumini^
* * ' Primi^ BtbBothecae C^iiidoe^ '
» /.• »
ABUL^Boi. * Eltii 'iSefcrfprto AKAc&EOtr. -^os -CanniDai ex
^ viu» iludia & faipta* iVTROLootA. f. Analefta Vo-
ib, 87. feq. terum po€tarum Graecorumt
^. ■■ ^ emeDdatur & lliuftra^* ex ed. R. F» Ph. BnmclLi
tur. ib. p. 106* feq. P. IL 20^
fcaiLLES TATius. Ejus Hifto- ATOLLp^rvs RHomus, ex edH^
ria Amacoria ex ed. BodenL J. Sbaw« ^ . ui. uj.
P. II. 42(. ARRiANus. v{d. fipifteais.
i_ . -— Ejus fabula^ vi- asclepiades. Ej. Epip. emecH
tia. ib. 5^ feq. datur. P. II. 35-
i>i — •- -^ argua^eQ* atwnioic. ap, Atlieiiaeua^
tum. ib. 44-s<S- emend. P. II. tfi^
■1. — «- emendatur & il- babrius. Scrlptor fabulanm^
luftratur. ib. 59* 62« Aeropicarutn. De eo Thirr-
aelianus. Hist. Anim. emea- witti Dlsfertatio. P. II. 120»
datur P. III. 47 , 49« ■' Ejus fragmencum no-
aeschylus. Emendationes in tatur. ib. 127«
ejus Agam. P. IIL 107» sasilius. u. EjusOratiooea aU-
AESOFUS. vid. Babrius. quot. P. III. 97.
AMi'HiLocriius. Ejus Oratio bentlejus (r.) Ejus Disferta»
una. P. III. 9^. tiones Pbalarideae. P.II.63.
-BIE-
••
I
I ;
IWDEX AUCTORUM. t^f
waius. £|. Ttet PUl. P; IV^ Sfmnanb ^«br^ & Chald. ex
J24. ;C(iit. ScbultzlL p. IL 12^*^
aoKHMTus. Ej. do LiieMtu» conradi. Opuscula e Jure p.
Lipfienfl Opivciria Acade- vili. P. ill. 132.
mioa. P. IV. las. DATHiua (Jq. Aug.). EJ. edirio
»RYA»f. EwSjfftemaNovmn .moloaiae S. Glasfii..P»
MydloL P. L 64. A\k I * »• . . ; . .
BURMAvNUs^ sifc. E^ JDOZ84 DRMETKii Cjrdone E|}iftolao*
P. UL 139.. P*,11I. 98y. , . .,
CATULLi. Epith^lamium; exed. ppiOTSTus. SjasBochirlclioQVK
. ,, DoeringU. P^ LV*,J27. . - edit. Heynii. P. .11, 1 1> .
^cBfto. Ejus Opera ooinia ex sbasmi Kpistolae inpdicae.
ed. J. A. Krn^stL P. L IL P. IV. 128. feq. , »
lU. . *...,-..'•, i;oB#PiMS. Ejus ,quae exftanl
de O;s«lorejid Q..Jor oqkpia «x ed. S. MuspiviL
trem emendatur & ilhlftra* . . P« IV. :i..feq. -:
mr* ,P. L 14-^9. . ... . — ftudia ^ m«^*»*
Ejus in eloquentiapofl' - ^h. p. 6. feq.
tum (hidium p- ai* ^* ^«q. ■ 4— tragoediae rttlo.
Opdooes in Verrem p. la feq» ,
emmdantttr. & iUuftraniur, ii «1 1 .^ Hccubacmend»
ib. 8'ip. . . ?«-* aiuftratufc.p. 16-^.
Ejus philofi^brae ntlo ■ ■ Ejusfa^)a,^estes,
ft pofitum in eaftudinm.J. . ex ed. Fa^JMt ^. IV> las, '
IIL I. feq. FRONTiOTS. Eius/Lihri .Strjtto-
LiM de Nat. Deorum gematicon. ex edUioQe Fr«
Uluftramiir^ & emend^ntun Qudfodorpii ^ltfra & aui.
ib. 19-22. . , ftl9W|.M?Ji:l!V- f06.
— de Officiis illuftr$m- olassius. Ejus PhflQl^la 5»
tur ftemendantur. ib^ 22*30. adiCRQperaDathii, P.IILus»
Ej.de OratoreadQ.Fia- oltca^ (Micii.)..£pistola^ P,
. tren) ex ed. HariejU P. ^L , UL 98«
9$. oRXGORius Thesfaloi^icenfif.
fOCC£ji Lexiconft Comnent. Ejus Oratl^nes X.P. III 97.
UAM^
/
iiARt.£Sii IntToduftlo 2o Hffio- LeoNiDAs. Ep^. meoifaaffw
Ham Graecae Linguae. P. IV. P. II. 35.
' 133. LtfiAMiusJ a Retskia edendiitw
boMEftUs. ^jus dtto teperti ^P. III^ p. 100.
HynuiL P^ III. gt. feq. lonoinus. de Ejus vta ft li:ri«
ii. ■ I. emendacur. P. II. st. ptis Disfotado RiilBikeoii;
fioKATius. ez ed. Jani ceiire« P. I. iid.
' tor. P. IV. 84. ■ T ■ Libri de Soi^itace ft
eq>licatur. Ib.- & feq. Fragm. ei editioiie J. Tocqpiii
Ejus O^ae fporiacf. P. III. 32. feq.
P. III. 99« ■ ^ •— emendatnr & Qt
t€ifA»KES cdBTsosTOMus. Ejuf luftratUn Ib. 38. 47 - $2.
Oratio uni. P. ni. 97. ' ij<iNoi}s« BjosPastonltmD laosj
lOAMNES OAtfAsesim. BJos P. II. 43» s<3»- P- IV. p. 69i
firagmentum. P. IU. 97* •-•*** ~ «^O Villottbni. P^
»ocKAT£8. Bjos BpiscoUe^ P« IV. 61.
1IL 9S. <— ^ e£do BodeoL P^
JtBNNICOTttlS. EJUS edltiO V. ttl. f03.
- T. Hd)raid. P. I. 79. itARCEixus SlhftMu p. tll. Sp^
ttABCHEBUs. (Sodiis Academlae kATTBABi. (J. Fr.) Ifbsciieo-
Infcript ft Bonar. Lft. Parif.) "fis. Prof. Caulogus CDdicna
EJus disfertatio de Veoere* fcriptonmi MoscueDfluoi*
■ P. III. 104. T. III. 9S-
■in ■ Ej. Veriio GsUica A- ■■ ■ ■ Bjusdea Om op0<
sabafeos Xenopl^nteae. P. fcnhu ib«
' IV. 97. iiBLBAGBit. Bpigrammata ejm
iBifirEPXUs. Ji D. EJos edltlo emendantur. P. IL 28 » 29^
epiftoiarum Pbakridb» P. 30 ,32.
11.63. BftCHAELfS (J. DBT.) ^MM
■ ■ ii ^ DiOata de Ana« -Abulfedae , ejos criAios la-
lo^a, post mortem efus i^ tio. P. II. 103-112.
bomine ignoto neglfgenter mimnbbwus emecdtou^ P. IL
fdia P. IV. X23^ 32,
i
iluscnAvitJs (Sam.) edftor Bo^ tonglnl Hbrum de SuH. R
ripidi*. P. la loB. P. IV. Ifl. 3i. ft feq.
i^- *• *q- - WHwfcEKii editio VeHefi R^-
vuMm Veteres imtiL P. IIL terculi. P. iv* p. 45.
"7- ' «Atitwriuj. cx ed. HottlDgidL
^— — 8iiftterIin[.4b.iio. P., IV. p. ti;. "•
6tFiiRul BJflf Garmlixi ei e* scttfLLEnr. Pnecepta StlVbidd
Schneideri. P. IIL 92. ' Latlfair ?:W, ti6.
PHA1.ARIS. Epiftolae, quae fe- iCHNEiDEius. P. IIL 89-9?*
runtur ejus nomlne, ex ed. schultzius. P. IIL 1254
Lennepil. P. II. 63. «eyboldus. Chreftomatbfant
intDARUs. Eius carmlnum frag- Graecam poetlcam edidit. P*
menta ez ed. Schneideri. IIL 102.
^* ^'^- ^* «iMowiDBs emendatur. P. IL 33J
tLATo. Pbilebus & Sympofium sofhoclis edltiones , quae ex.
ex ed. Flfcheri P. L 28. feq. fpeftantur. P. Iir. 109* P.
— Sympofii argumentum. IV. 115.
*• 35 • 4<5. «TK CRoix. Cenftfra Veterum
-— — Io€s« emendantui' Scrlptorum de rebus Alexan*
& llluftrantur. ib. 45 . 52. dri M. P. IL 129.
fLUTiiRCHus. Libellus , qui ei TisTAMiirruM vetus. U^
tribuitur, de liberormn edu- braice, ex ed. JtennikottL
catione ex ed. Schneiderl. p. i. 79,
P. IIL 89. TfllRRWiT. EJus dififtrtatio d#
— Fragmenta quaedam. Fragmeiitis Babrii. P. IL latf*
Ib. 1 6. 90. tiBULLUs. cx cd. Hcjrnli. P. IIL
#ROPERTius. ex ed. Barthll. p. 53.
^'^^^- ^'^' ■ emendatuf ft illuffln-
mxisxuB editlo orationls Ll- tur. P. IIL 61 • 87.
benH. P. lU. 100. toupius. Ejus editlo operura
«UHKKENii Disfertatio de vlta Longlni R in. 32. feq.
& fcrlptis Longlni P.L 116, velleius patbrculus ex edlt;
Anifladferfiones ig RiihnkemL P. IV. p. 45.
ji.r ■ emendatur exconje- f mutatttr. P. II I. 1251U
ftura E.H. Eldikii.ib. p» 61 VNorHON.. Ejus ^ibri de Er-
3ti9iu8 s£<2iissTER. cx odit. O/- peditione Cyri GaHiee verfi
berlioL P. IV. 132. a Laicbera P. IV. 97.
JAM vooasT. Disfertatio Pbi* m emendator&iJioftra-
lologica» de corre6tione Ma> m* P. IV. ih..iec^
. . fOBethica» qua particula oe- ;siphiumi. QratioDes. P. 111«
gana in ajeotem» & coD^ra, 97.